پرەزيدەنت ءوزىنىڭ بيىلعى حالىققا جولداۋىندا قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى باستالعانىن جاريالاعانى بارشاعا ايان. جولداۋدا ەلباسى ساياسي جانە ەكونوميكالىق جاڭعىرۋلاردى ناقتى ايقىنداپ بەرگەن بولاتىن.
جاڭا «جولداۋىندا» ەلباسى ەلدىڭ يدەولوگيالىق باعىتىن انىقتاپ, رۋحاني كەڭىستىگىندەگى باعدارىن ايقىنداپ وتىر. ەلباسىنىڭ «ۇلتتىق جاڭعىرۋ دەگەن ۇعىمنىڭ ءوزى ۇلتتىق سانانىڭ كەمەلدەنۋىن بىلدىرەدى. ونىڭ ەكى قىرى بار. بىرىنشىدەن, ۇلتتىق سانا-سەزىمنىڭ كوكجيەگىن كەڭەيتۋ. ەكىنشىدەن, ۇلتتىق بولمىستىڭ وزەگىن ساقتاي وتىرىپ, ونىڭ بىرقاتار سيپاتتارىن وزگەرتۋ» دەپ جازۋىندا ۇلكەن ءمان جاتىر. ەندى وسىعان از-كەم توقتالايىق.
ءبىرتۇتاس ۇلت بولىپ ۇيىسىپ وتىرعان قازاقستاندىقتاردىڭ ءاۋىزبىرلىگىنىڭ, ىرىس-ىنتىماعىنىڭ باستاۋ-بۇلاعى – قازاق ۇلتىنىڭ بولمىس-بىتىمىندە. سونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىڭ باستى بايلىعى حالقىمىزدىڭ اتادان بالاعا ميراس بولىپ كەلە جاتقان سان عاسىرلىق اسىل مۇرالارىنىڭ ورنى ەرەكشە. بۇعان ءوز باستاۋىن سوناۋ بيلەر سوتىنان الاتىن ۇلتتىق سوت جۇيەسىنىڭ دامۋىن مىسالعا كەلتىرۋگە بولادى. تاريح تاعىلىمىنا تەرەڭ ءۇڭىلەتىن بولساق, بيلىك ايتۋدا, شەشىم قابىلداۋدا بولسىن, ۇلى بابالارىمىز ۇلتتىق ءداستۇردى باعدارشام ەتىپ ۇستاپ, ادىلدىكتى تۋ ەتىپ بيىك كوتەرگەن. وسى ورايدا, اكادەميك سالىق زيمانوۆتىڭ بيلەر سوتىنىڭ وكىلدەرى تۋرالى «ولار ءارى اقىن, ءارى شەشەن, فيلوسوف ءارى ويشىل, ادەت-عۇرىپ قۇقىعىنىڭ بىلگىرى جانە ونىڭ رەفورماتورى, اسكەري قولباسشىسى جانە باسقارۋشىسى ەدى», دەپ ايتقان پىكىرىنىڭ قۇندىلىعىن اتاپ ءوتۋ قاجەت.
ەلباسىنىڭ ۇلتتىق جاڭعىرۋ باستاۋىندا «ۇلتتىق سالت-داستۇرلەرىمىز, ءتىلىمىز بەن مۋزىكامىز, ادەبيەتىمىز, جورالعىلارىمىز, ءبىر سوزبەن ايتقاندا, ۇلتتىق رۋحىمىز بويىمىزدا ماڭگى قالۋعا ءتيىس», دەگەن ويىنىڭ تۇپكى سىرى وسىندا دەپ بىلەمىن. وسى تۇرعىدان العاندا ويشىل اقىن مىرجاقىپ دۋلاتوۆتىڭ «زاڭ ادەت-عۇرىپقا قايشى كەلسە, ۇلكەن اياققا تار ەتىك كيگەنمەن بىردەي», دەپ جازعانىن بۇگىنگى قۇقىقتانۋشىلار ەستەن شىعارماعانى ابزال. ەلباسى بۇل قاعيدانى ءبىر اۋىز سوزبەن تۇجىرىمداپ, جاڭعىرۋدىڭ ەڭ باستى شارتى رەتىندە ۇلتتىق (رۋحاني) كودتى ساقتاي ءبىلۋ قاجەتتىگىن حالقىمىزدىڭ جادىنا سالىپ وتىر.
كەلەسى ايتارىمىز, قازىرگى قازاقستاندىق جاس بۋىن وكىلدەرىنە قاجەتتى باعدار – تەرەڭ ءبىلىمدى, شەت تىلدەرىن يگەرۋ, كاسىبي ماماندىق الىپ شىعۋ. ماقالادا ايتىلعانداي, «تابىستى بولۋدىڭ ەڭ ىرگەلى, باستى فاكتورى ءبىلىم ەكەنىن اركىم تەرەڭ ءتۇسىنۋى كەرەك. جاستارعا باسىمدىق بەرەتىن مەجەلەردىڭ قاتارىندا ءبىلىم ءاردايىم ءبىرىنشى ورىندا تۇرۋى شارت. سەبەبى, قۇندىلىقتار جۇيەسىندە ءبىلىمدى بارىنەن بيىك قوياتىن ۇلت قانا تابىسقا جەتەدى», دەگەن ەلباسىنىڭ ساليقالى پىكىرى ومىرلىك اكسيوماعا اينالۋى شارت.
«جولداۋدا» جاس وسكىندەر ءۇشىن ماعىنالى دا مازمۇندى ءومىر ءسۇرۋ قاعيدالارى جان-جاقتى تالدانىپ, كورسەتىلگەن. ءبىزدىڭ ويىمىزشا, جاقسى ءومىر سۇرۋگە قاجەتتى نۇسقالىق باعداردى «اسپاننان ىزدەپ سابىلۋدىڭ» قاجەتى دە جوق. تورتكۇل الەمگە كوشباسشىلىق قابىلەت-قارىمىمەن, ەل باسقارۋداعى دارىنىمەن تانىلعان تۇڭعىش پرەزيدەنتىمىزدىڭ «جاڭا جاعدايدا جاڭعىرۋعا دەگەن ىشكى ۇمتىلىس – ءبىزدىڭ دامۋىمىزدىڭ ەڭ باستى قاعيداسى. ءومىر ءسۇرۋ ءۇشىن وزگەرە ءبىلۋ كەرەك. وعان كونبەگەندەر تاريحتىڭ شاڭىنا كومىلىپ قالا بەرەدى», دەگەن باتالى ءسوزىن كوكەيگە ۇيالاتىپ, سوعان ساي ادال ەڭبەك ەتىپ, كاسىبي تۇرعىدا شىڭدالىپ, ۇلت مۇراتى جولىندا ءبىلىم بيىگىنە تالماي ۇمتىلۋ – بىلىمدىلىكتىڭ اسىل قاسيەتى. «تاريحتى ءبىلۋ – بىلىمدىلىكتىڭ بەلگىسى, ادەبيەتتى ءبىلۋ – مادەنيەتتىلىكتىڭ بەلگىسى» دەگەن شىعىس دانالىعى ەلباسى ويىمەن ۇشتاسىپ تۇرعانداي. جاڭا «جولداۋدان» تۇيگەن ويىمىز وسىعان كەلىپ سايادى.
ەلباسىنىڭ رۋحىمىزدى بايىتقان اتالى ءسوزىن, كەمەل ويلى كەلەلى پىكىرىن بارشا حالىق, قوعام بولىپ قولداۋىمىز كەرەك. وسى باعدارلامالىق ماقالادا ايتىلعان زەردەلى ويلاردان وسكەلەڭ جاستارىمىز تەرەڭ ءتالىم, تاۋسىلماس تاعىلىم الارى ءسوزسىز. مۇنىڭ ۇلتتىق يدەولوگيامىزدىڭ عاسىرلارعا ۇلاساتىن التىن ارقاۋى, وركەنيەت تورىنە وزدىراتىن ومىرشەڭ وزەگى بولاتىنى حاق.
قايرات ءمامي,
قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى سوتىنىڭ توراعاسى
