ايماقتار • 22 ناۋرىز, 2017

ناۋرىزدى قاراعاندى قالاي قارسى الدى؟

191 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ۇلىستىڭ ۇلى كۇنى قارساڭىندا «وڭىرلەردى دامىتۋ 2020» باعدارلاماسىنا قاتىسقان 108 جاس وتباسى پاتەرگە يە بولدى.

ناۋرىزدى قاراعاندى قالاي قارسى الدى؟

تاۋىق جىلى ارقانىڭ التىن تابالدىرىعىن ء سۇيىنشى سۇراپ, ساۋىن ايتا ساۋىقپەن اتتادى. قازىنالى قاراعاندى ۇلىستىڭ ۇلى كۇنىنە ورتالىق ساياباقتا قىرىق شاتىر تىگىپ, قىدىردىڭ سالقار كوشىن ساۋمالكولدە كۇتتى. كۇنى كەشەگە دەيىن ارقا اتىرابى ناۋرىز مەيرامىن شاھاردىڭ باستى كوشەلەرىنىڭ ءبىرى – بۇقار جىراۋ داڭعىلىنىڭ بويىنا تويلايتىن. سونىڭ سالدارىنان وبلىس ورتالىعىندا كولىك كەپتەلىسى تۋىنداپ, كەلەڭسىزدىك دەمەيىك, بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە قولايسىزدىق ورىن الىپ جاتاتىن. 

ادەتتەگىدەن بولەك, كەنشىلەر استاناسىنداعى بيىلعى مەرەكەلىك شارالار جاڭا الاڭدا – ورتالىق ساياباقتا ءوتتى. وندا ۇلكەن ساحنا ورناتىلىپ, حالىقتىڭ جاپپاي سەرۋەنى دە سول ايماقتا جوڭكىلدى. جالپى, ارقا جۇرتشىلىعى ۇلىق مەرەكەنى ۇلتتىق دەڭگەيدە مەرەكەلەۋگە ابدەن داعدىلانعان. ماسەلەن, بيىل قاراعاندىلىق تالعامپاز تۇرعىندار كوشپەلىلەردىڭ كونە مەيرامىن قاھارلى قىس پەن ناۋرىزەك كوكتەمنىڭ ماڭگىلىك تارتىسىن بەينەلەيتىن ميۋزيكل ارقىلى تاماشالادى. 

ۇلىستىڭ ۇلى كۇنىن مەرەكەلەۋگە وبلىستىق بيۋدجەتتەن, ياعني مادەنيەت, ارحيۆتەر جانە قۇجاتتاما باسقارماسىنان 8 ملن تەڭگە بولىنگەن. اتالمىش ءىس-شارانى ۇيىمداستىرۋعا الماتى مەن استانادان ارنايى ماماندار شاقىرىلىپ, كورىنىسكە 600-دەن استام ادام قاتىستى. ونىڭ ىشىندە, مەكتەپ وقۋشىلارى مەن جاس ارتىستەر, بارلىق قاراعاندىلىق شىعارماشىلىق ۇجىمدار, تەاتر ونەرپازدارى دا بار. ء وزىمىزدىڭ جەرگىلىكتى ونەرپازدار مەن ەتنو-مəدەني ورتالىقتاردىڭ وكىلدەرى دە بار ونەرلەرىن ورتاعا سالىپ, تويشىل الەۋمەتتىڭ كوڭىلىن كۇيمەن, جۇرەگىن جىرمەن جاۋلادى. 

– ءداستۇر بويىنشا ناۋرىز كەڭىنەن تويلانادى. تەاترلاندىرىلعان قويىلىم ميۋزيكل ستيلىندە ءوتتى. بۇل كوكتەمنىڭ كەلۋى مەن دۇنيەنىڭ جارالۋى, قازاق ەلىنىڭ قۇرىلۋى تۋرالى ەرتەگى. سۋ, اۋا, وت – ءبارى قوسىلدى, – دەيدى الماتىلىق بۇقارالىق قويىلىمداردىڭ جيىنتىق قويۋشى-رەجيسسەرى اسپەت جيلكينا. بيلەردىڭ حورەوگراف-رەجيسسەرى دە الماتىدان شاقىرىلىپتى. مىڭ بۇرالعان بيشىلەردى ميۋزيكلعا دايىنداعان اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ حورەوگرافيا كافەدراسىنىڭ پروفەسسورى المات قۇرماجانوۆ ەكەن.

كوپشىلىككە جاۋىنگەر-ينتەرناتسيوناليستەر كوشەسىنىڭ بويىندا جانە كاسكادتىق ساتىدا ءتۇرلى ۇيىمداردىڭ 33 كيىز ءۇيى, 27 ساۋدا شاتىرشالارى, جەكەلەگەن ۇستەلدەرى ورناتىلىپ, وندا باۋىرساق پەن پالاۋ ازىرلەنىپ, ارنايى قۇرىلعان شاتىرلاردا قايىرىمدىلىق شارالارى ۇيىمداستىرىلدى. مىسالى, بيىلعى ناۋرىز مەرەكەسىندە عالامتور جەلىسى ارقىلى ەلەكتروندى اللەيادا ەكسكۋرسيا جۇرگىزىلەتىن كيىز ۇيلەر مەن «شەبەرلەر قالاشىعىنا» دەگەن قىزىعۋشىلىق زور بولدى. ولاردىڭ ىشىندە وبلىستىق ولكەتانۋ مۋزەيىنىڭ قىزمەتكەرلەرىمەن ارنايى كيىز ۇيلەردە ەكسكۋرسيالار جۇرگىزىپ, ماماندار قالا تۇرعىندارىنا قازاق حالقىنىڭ سالت-داستۇرلەرى, اتا-بابالارىمىزدىڭ ءومىر ءسۇرۋ سالتى تۋرالى اڭگىمەلەپ جاتتى. ء بىر سوزبەن ايتقاندا, ەتنو-مادەني قالىپتا جاسانعان ءار ءۇيدىڭ قىرانى كەرىلىپ, قۇمايى ەرىنىپ, تۇلپارى كەرمەدە, سۇڭقارى بولمەدە بولەك وتىردى. ءبارى تابيعي. مەرەكەنىڭ مەيىلىنشە قىزعان مەزگىلىندە وبلىس تۇرعىندارىن ايماق باسشىسى ەرلان قوشانوۆ قۇتتىقتادى. 

– ناۋرىز – جاڭارۋ, جاڭعىرۋ مەرەكەسى. وسىناۋ ۇلى مەيرام قارساڭىندا مەملەكەتىمىز دە دامۋدىڭ جاڭا داۋىرىنە قادام باسىپ وتىر. ەل ومىرىندە ورىن الىپ وتىرعان ساياسي رەفورمالار, وزگەرىستەر ناۋرىز نىشاندارىمەن ۇيلەسىم تاۋىپ كەلەدى. ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سارابدال ساياساتى ءبىزدى بيىك ماقساتتارعا جەتەلەيدى. جاڭا كۇندە قاراعاندىلىقتاردىڭ اۋىزبىرشىلىگى مەن ەڭبەكقورلىعىن اتاپ ايتقىم كەلەدى. ناۋرىز مەرامى اسقاق ارماندار مەن جاڭا ۇمىتتەردىڭ مەرەكەسى, – دەدى. بيىل ۇيىمداستىرۋشىلار قويىلىم بارىسىنداعى ارنايى ەففەكتىلەرگە ەرەكشە كوڭىل ءبولىپ, ناقىشى بولەك ناۋرىزدى قىزىلدى-جاسىلدى گۇلگە كومكەردى. قاراعاندىلىقتار ءۇشىن بيىلعى جاڭالىقتاردىڭ ءبىرى  – ءتۇرلى-ءتۇستى ءتۇتىندى وتشاشۋ بولدى. ال, وزەننىڭ جاعاسىندا ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىنەن ءوتىپ جاتقان ءتۇرلى سايىستار – ول ءوز الدىنا جەكە اڭگىمە... 

سونداي-اق, ءسۇيىنشىلى جاعدايدىڭ ءبىرى – ۇلىستىڭ ۇلى كۇنى قارساڭىندا «جاس وتباسىلارعا ارنالعان تۇرعىن ءۇي» باعىتى بويىنشا «وڭىرلەردى دامىتۋ 2020» باعدارلاماسىنا قاتىسقان جاس وتباسىلارعا قاراعاندى قالاسىنىڭ اكىمى نۇرلان اۋباكىروۆ جاڭا پاتەرلەردىڭ كىلتىن تابىستادى. 108 پاتەردىڭ جاڭا يەلەرى اتاۋلى مەرەكەدە قونىس تويىن تويلادى. ءار شارشى مەترى 90 مىڭ تەڭگە تۇراتىن باسپانالاردىڭ 72-ءسى ءبىر بولمەلى, 36-سى ەكى بولمەلى. 

نە كەرەك, كوشى كولىكتى, قوسى كورىكتى قىزىر اتا سارىارقانىڭ ساحي دالا, اراپ قىرىنا وسىلاي جەتتى. جارمەڭكەنىڭ قىزعانى كۇننىڭ ىزبارىن ەلەڭ قىلار ەمەس. مەرەكەلىك كوڭىل-كۇي مەيماناسى تاسىعان ىنتىماقتى ەلگە شاتتىق شۋاعىن قوسا سىيعا بەرگەن سىڭايلى. بالا ءماز, دالا جاز. 

ميراس اcان, «ەگەمەن قازاقستان»

قاراعاندى

سوڭعى جاڭالىقتار