قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگىنىڭ بۇيرىعى №166

2011 جىلعى 25 ناۋرىز, استانا قالاسى جالپى پايدالانىمداعى اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ, اعىمداعى, ورتاشا جانە كۇردەلى جوندەۋلەر كەزىندە ورىندالاتىن جۇمىستار تۇرلەرىن سىنىپتاۋدى بەكىتۋ تۋرالى «اۆتوموبيل جولدارى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2001 جىلعى 17 شىلدەدەگى زاڭىنىڭ 12-بابى 2-تارماعىنىڭ 25) تارماقشاسىنا سايكەس بۇيىرامىن: 1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان جالپى پايدالانىمداعى اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ, اعىمداعى, ورتاشا جانە كۇردەلى جوندەۋلەر كەزىندە ورىندالاتىن جۇمىستار تۇرلەرىنىڭ سىنىپتالۋى بەكىتىلسىن. 2. قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگىنىڭ اۆتوموبيل جولدارى كوميتەتى (ز.س.ساعىنوۆ) وسى بۇيرىقتى مەملەكەتتىك تىركەۋ ءۇشىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىنە ۇسىنۋدى قامتاماسىز ەتسىن. 3. «اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىستارىن پايدالانۋ كەزىندە جۇمىستاردى سىنىپتاۋ جونىندەگى نۇسقاۋلىقتى بەكىتۋ تۋرالى» (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەرىنىڭ مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە №2938 تىركەلگەن) قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگىنىڭ اۆتوموبيل جولدارى جانە ينفراقۇرىلىمدىق كەشەندى سالۋ كوميتەتى توراعاسىنىڭ 2004 جىلعى 14 ماۋسىمداعى №89 بۇيرىعىنىڭ كۇشى جويىلدى دەپ تانىلسىن. 4. وسى بۇيرىقتىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا ۆيتسە-ءمينيسترى ا.ع.بەكتۇروۆقا جۇكتەلسىن. 5. وسى بۇيرىق العاشقى رەسمي جاريالانعان كۇنىنەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ كۇشىنە ەنەدى. مينيستر ءا.قۇسايىنوۆ. قازاقستان رەسپۋبليكاسى  كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا ءمينيسترىنىڭ 2011 جىلعى 25 ناۋرىزداعى №166 بۇيرىعىمەن بەكىتىلدى جالپى پايدالانىمداعى اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ, اعىمداعى, ورتاشا جانە كۇردەلى جوندەۋلەر كەزىندە ورىندالاتىن جۇمىستاردىڭ تۇرلەرىن سىنىپتاۋ 1. جالپى ەرەجەلەر 1. وسى جالپى پايدالانىمداعى اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ, اعىمداعى, ورتاشا جانە كۇردەلى جوندەۋلەر كەزىندە ورىندالاتىن جۇمىستاردىڭ تۇرلەرىن سىنىپتاۋ (بۇدان ءارى – سىنىپتاۋ) جالپى پايدالانىمداعى اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ, اعىمداعى, ورتاشا جانە كۇردەلى جوندەۋلەر كەزىندە ورىندالاتىن جۇمىس تۇرلەرىن بەلگىلەيدى. 2. سىنىپتاۋ جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ كو­لەم­دەرىن نەگىزدەۋ جانە ولاردى ورىنداۋ ءۇشىن رەس­پۋب­ليكالىق جانە جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردەن بولىنە­تىن قارجى قاراجاتتارىن ەسەپتەۋ ءۇشىن قول­دانىلادى. 3. وسى سىنىپتاۋدا مىناداي انىقتامالار قول­دانىلادى: 1) جول جامىلعىسى – بۇل اۆتوكولىك قۇرال­دارىنان تۇسەتىن سالماقتى قابىلدايتىن جانە ونى توپىراققا بەرەتىن اۆتوموبيل جولدارىنىڭ ءبولىن­گەن بەلدەۋلەرىنىڭ شەگىندەگى كوپ قاباتتى قۇرىلعى. 2) اۆتوموبيل جولدارىن مارشرۋتتى جوندەۋ ءتاسىلى – بۇل كولىك قوزعالىسى ءۇشىن قاۋىپتى اقاۋلىقتاردى جويۋ جانە ۇزاقتىعى 500 مەترگە دەيىنگى ۋچاسكەلەردەگى جول جابىنىنىڭ تەگىستىگىن قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارىن قوسا العاندا, اعىمداعى جوندەۋ ەسەبىنەن مارشرۋت بويىنشا ورىندالاتىن جوندەۋ ءىس-شارالارىنىڭ كەشەنى. 3) جول جامىلعىسى قىزمەتىنىڭ جوندەۋ ارالىق مەرزىمى – بۇل جول قۇرىلىسىنىڭ كوتەرۋ قابىلەتتىلىگىن (كۇشەيتۋ) ارتتىرۋمەن باي­لا­نىس­تى كەزەكتى كۇردەلى جوندەۋگە دەيىنگى قۇرىلىس, قايتا جاڭارتۋ نەمەسە كۇردەلى جوندەۋدەن كەيىن جولدى پايدالانۋعا تاپسىرعان كۇننەن باستالعان كەزەڭ. 4) جول جابىنى قىزمەتىنىڭ جوندەۋ ارالىق مەرزىمى – بۇل توزۋ قاباتىن قالپىنا كەلتىرۋ جانە تەگىستىلىك پەن كولىك قوزعالىسىنىڭ قار­قىن­دىلىعى بويىنشا قاجەتتى ماڭىزدىلىعىنا دەيىن ۇقساس ساپالارىن ورنىنا كەلتىرۋمەن بايلانىستى كەزەكتى ورتاشا جوندەۋ ورىنداۋعا قاجەتتىلىك تۋىنداعانعا دەيىن قۇرىلىس, قايتا جاڭارتۋ, كۇردەلى نەمەسە ورتاشا جوندەۋدەن كەيىن جولدى پايدالانۋعا تاپسىرعان ۋاقىت كەزەڭى. 5) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرى­لىس­تارىن پايدالانۋدى باسقارۋ – بۇل ۇنەمدى نەگىزدەلگەن جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ستراتە­گيا­سىن ازىرلەۋ ارقىلى ولارعا دياگنوستيكالاۋ مەن مونيتورينگ جۇرگىزۋدىڭ نەگىزىندە اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىستارىنىڭ قاجەتتى تەحنيكالىق دەڭگەيىن جانە كولىكتىك-پايدالانۋ جاي-كۇيىن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا ۇيىمدىق جانە رەگلامەنتتەيتىن ءىس-شارالار كەشەنى. 6) اۆتوموبيل جولدارىنىڭ جاي-كۇيىنە مونيتورينگ جۇرگىزۋ – بۇل پايدالانۋ جانە قورشاعان ورتانىڭ ىقپال ەتۋى ناتيجەسىندە مۇمكىن بولاتىن انتروپوگەندىك وزگەرىستەردىڭ جاي-كۇيىن قاداعالاۋ مەن باقىلاۋ, باعالاۋ مەن بولجامداۋ جۇيەسى. 7) جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ستراتەگياسى – بۇل بولىنەتىن رەسۋرستاردى ءتيىمدى پايدالانۋ كەزىندە اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرى­لىس­تارى جەلىسىنىڭ كولىكتىك-پايدالانۋ جاي-كۇيىن ساقتاۋ جانە جاقسارتۋ بويىنشا اسا ءتيىمدى ۇزاق ۋاقىتتى تەحنيكالىق شەشىمدەردى جانە باس­قا­راتىن ىقپال ەتۋلەر كەشەنى. 8) اۆتوموبيل جولدارىن باسقارۋشىلار – اۆتوموبيل جولدارىنىڭ مەنشىك يەلەرى بولىپ تابى­لاتىن نەمەسە شارۋاشىلىق جۇرگىزۋ نەمەسە جەدەل باسقارۋ قۇقىعىنداعى اۆتوموبيل جولدارىن باس­قارۋ قىزمەتىن جۇزەگە اسىراتىن جەكە جانە زاڭدى تۇلعالار. 9) زياتكەرلىك كولىك جۇيەسى (يTج) – اۆتوموبيل جولدارىن اكىمشىلىك-شارۋاشىلىق باسقارۋ تاپ­سىر­مالارىن قىزمەتتىك جانە اقپاراتتىق دەڭگەيدە شەشەتىن, عالامدىق قىزمەتتەر مەن ۇدە­رىس­تەردى قۇرايتىن ينتەگراتسيالانعان ءمالى­مەت­تەردى جيناۋ, وندەۋ جانە ساقتاۋدى; اقپاراتتىڭ ورتالىق­تان­دى­رىلعان ينتەگراتسيالانعان ماسسيۆتەرىن قامتاماسىز ەتەتىن, ينتەگراتسيانى قولدان­بالى باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتۋ جانە ەنگىزۋدى قامتاماسىز ەتۋ مالىمەتتەرىن باسقارۋ, ءبىر­ىڭعاي بيزنەس-ەرەجەلەر بويىنشا مالىمەتتەردى تۇزەتۋ جانە قول جەتكىزۋ, شارۋاشىلىق-وندىرىستىك ەسەپتەردى جۇرگىزۋ جۇيە­سىن, ءوزىنىڭ ىشكى ءساۋ­لەتتىلىگى, قىزمەتتەرى, ۇدەرىستەرى جانە جوعارى ساناتتاعى اۆتوموبيل جولدارىندا كولىك قۇرال­دارىنىڭ قاجەتتى وتكىزۋ قابىلەتتىلىگىن جانە قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتەتىن مالىمەتتەرى بار جول قوزعالىسىن باسقارۋ جۇيەسىن قامتاماسىز ەتەتىن, ءوز قۇرامىندا جۇيەنى باسقارۋ ورتالىعى بار جول قوزعالىسىن باسقارۋ مەن جول ءجۇرۋ ءۇشىن اقى جيناۋ جانە قوزعالىستى باسقارۋ كەشەنى. 10) جول ءجۇرۋ ءۇشىن تولەم اقى الۋ جۇيەسىنىڭ باعدارلامالى-اپپاراتتى كەشەنى – جول جۇرۋگە تولەم اقى الۋ ءۇشىن ارنالعان اۆتوموبيل جول­دارىنىڭ جابدىقتار, باعدارلامالىق قامتاما­سىز ەتۋ جانە ەلەمەنتتەر جيىنتىعى. 4. جالپى پايدالانىمداعى اۆتوموبيل جول­دارى مەملەكەتتىك مەنشىك بولىپ تابىلادى. ولار ەسەپتىك جىلدامدىقتارى بار كولىك اعىنىنىڭ تاۋلىك بويى, جىل بويى, ۇزدىكسىز, قاۋىپسىز جانە جايلى قوزعالىسىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ارنال­عان. ولاردىڭ قۇرامىنا مىنالار كىرەدى: ءبو­لىن­گەن بەلدەۋلەر, جولداردىڭ قۇرىلىمدىق ەلە­مەنتتەرى, جول­دار­دى جايلاستىرۋ جانە اباتتان­دىرۋ, سۋ جىبەرگىش جانە سۋ وتكىزگىش قۇرىلىستار, كوپىرلەر, جول ءوت­كىز­گىشتەرى, كولىك ايرىقتارى, سۋ دوعالارى, ۇڭگى جول­دار, قورعاۋ گالەرەيالارى, جول قوزعالى­سى­نىڭ قاۋىپ­سىزدىگىن ارتتىرۋعا ارنالعان قۇرىلىستار مەن قۇ­رىل­عىلار, ورمان القاپتارى, گۇلزارلار, گۇل باق­تارى, گۇل باقشالارى, قولدان وتىرعىزىلعان اعاش­تار, مەم­لەكەتتىك مەنشىك بولىپ تابىلاتىن جەلىلى تۇر­عىن ءۇي عيماراتتارى مەن جول-پايدالانۋ قىز­مەت­تەرىنىڭ كەشەندەرى, سونداي-اق, جول ءجۇرۋ ءۇشىن اقى الۋ جۇيەسى جانە زياتكەرلىك كولىك جۇيەسى (يتج). 5. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن پايدالانۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە ناقتى بولىنگەن قارجى رەسۋرستارى اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىستارىنىڭ كولىكتىك-پايدالانۋ جاي-كۇيىن تەكسەرۋ جانە دياگنوستيكالاۋ ماتە­ريال­دارى نەگىزىندە بەلگىلەنگەن وتكىزىلەتىن ءجون­دەۋ ءىس-شارالارىنىڭ تۇرلەرىنە جانە جول-جوندەۋ جۇ­مىس­تارىنىڭ ازىرلەنگەن ستراتەگياسىنا قاراي بولىنەدى. 6. اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ, اعىم­داعى, ورتاشا جانە كۇردەلى جوندەۋلەر كەزىندە ورىندالاتىن سىنىپتالاتىن جۇمىس تۇرلەرى جول سالاسىندا قولدانىلاتىن وسى جۇمىس تۇرلەرىنىڭ نورماتيۆتىك-تەحنيكالىق قۇجاتتارىنىڭ تالاپ­تارى­نا سايكەس ورىندالادى. 2. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىستارىن پايدالانۋدى باسقارۋ 7. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرى­لىس­تارىن پايدالانۋدى باسقارۋ وزىنە كەلەسى ۇيىم­دىق جانە رەگلەمەنتتىك ءىس-شارالاردى ەنگىزەدى: 1) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن دياگنوستيكالاۋ جانە مونيتورينگ جۇرگىزۋ; 2) جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ستراتەگياسىن نەگىزدەۋ جانە قاجەتتى قارجى رەسۋرستارىن جوسپارلاۋ; 3) كولىك قوزعالىسىنىڭ قاۋىپسىزدىگىن جانە جاي­لىلىعىن ۇيىمداستىرۋ جانە قامتاماسىز ەتۋ; 4) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتۋ جانە ولاردى ۋاقىتىنان بۇرىن توزۋدان الدىن الا ساقتاۋ; 5) الدىڭعى قاتارلى تاجىريبە جانە عىلىم مەن تەحنيكاعا قول جەتكىزۋ نەگىزىندە اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىستارىن جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋدى قوسا العاندا, جوبالاۋ, سالۋ, قايتا جاڭارتۋ, پايدالانۋ بويىنشا نورماتيۆتىك-تەحنيكالىق بازانى جەتىلدىرۋ; 6) تەحنولوگيانى جەتىلدىرۋ جانە اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىستارىن جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارىن ۇيىمداستىرۋ; 7) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تا­رىن پايدالانۋدى باسقارۋ جۇمىستارىن ورىن­داۋ­دى ۇيىمداستىرۋ, باسقارۋ, رەتتەۋ جانە باقىلاۋ; 8) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىنا تۇسەتىن جەر ۋچاسكەلەرىنە قۇقىق بەكىتەتىن قۇجاتتاردى راسىمدەۋ جانە قايتا راسىمدەۋ. 8. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن دياگنوستيكالاۋ مەن مونيتورينگ جۇرگىزۋ ءىس-شارالارىنىڭ قۇرامىنا مىنا جۇمىس تۇرلەرى كىرەدى: 1) جولدار مەن جول قۇرىلىستارىن ولاردى كۇ­تىپ ۇستاۋ ساپاسىن باعالاۋ ارقىلى جۇيەلى تۇردە (كوكتەمگى, كۇزگى جانە ايلىق) تەكسەرۋ; 2) جولدار مەن جول قۇرىلىستارىنىڭ تەحني­كا­لىق دەڭگەيىن جانە كولىكتىك-پايدالانۋ جاي-كۇ­يىن باعالاۋ ارقىلى كوزبەن شولۋ جانە اس­پاپتىق تەكسەرۋ, جولدار مەن جول قۇرىلىستارىن پاسپورت­تاندىرۋ; 3) جولدارداعى كولىك قوزعالىسىنىڭ قارقىن­دىلىعى مەن قۇرامىن ەسەپكە الۋ; 4) جولدار مەن جول قۇرىلىستارىنىڭ تەحني­كا­ل­ىق دەڭگەيى جانە كولىكتىك-پايدالانۋ جاي-كۇيى تۋرالى باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتۋگە سايكەس مالىمەتتەر بانكىسىن قۇرۋ, ۇنەمى جاڭارتۋ جانە جۇمىس كۇيىندە ۇستاۋ; 5) عىلىمي-تەحنيكالىق ساراپتاما جانە وبەكتىلەردى ينسپەكتسيالاۋ, سونىڭ ىشىندە جەدەل شەشىمدەر قابىلداۋدى تالاپ ەتەتىن توتەنشە جاعدايلاردا جانە وزگە جاعدايلاردا ماتەريالدار مەن جۇمىستاردىڭ ساپاسىن باعالاۋ. 9. جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ستراتەگياسىن نەگىزدەۋ جانە قارجى رەسۋرستارىن جوسپارلاۋ ءىس-شارالارىنىڭ قۇرامىنا مىنا جۇمىستار كىرەدى: 1) جولدار مەن جول قۇرىلىستارىن كۇتىپ ۇستاۋ مەن جوندەۋ جۇمىستارىن نەگىزدەۋ ارقىلى كولىك­تىك-پايدالانۋ جاي-كۇيى تۋرالى مالىمەتتەردىڭ اقپاراتتىق بانكىن تالداۋ; 2) جولدار جەلىسىنىڭ جاي-كۇيىن بولجامداۋ ارقىلى جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ستراتەگيا­سىن وڭدەۋ. جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ اعىم­داعى جانە پەرسپەكتيۆالىق جوسپارلارىن, سونىڭ ىشىندە جولداردىڭ جەلىسىن كۇتىپ ۇستاۋ جوس­پارلارىن قۇرۋ; 3) جولدار جەلىسىن قاجەتتى پايدالانۋ ءۇشىن جاي-كۇيىندە ساقتاۋ جانە كۇتىپ ۇستاۋ ءۇشىن قاجەتتى قارجى رەسۋرستارىن جوسپارلاۋ; 4) جول قوزعالىسىنىڭ قاۋىپسىزدىگىن ارتتىرۋ ءجا­نە جول-كولىك وقيعالارى (بۇدان ءارى - جكو) شو­عىرلاناتىن جەرلەردى جويۋ باعدارلامالارىن ازىرلەۋ. 10. جولداردا كولىك قوزعالىسىنىڭ قاۋىپسىز­دىگى مەن جايلىلىعىن ۇيىمداستىرۋ جانە قامتاماسىز ەتۋ ءىس-شارالارىنىڭ قۇرامىنا كەلەسى جۇمىستار كىرەدى: 1) اۆتوكولىك اعىندارى قوزعالىسىنىڭ ءتارتى­بىن وقىپ-ءبىلۋ, جولداردى بەلگىلەۋ سىزباسىن ازىرلەۋ, جول بەلگىلەرىن ديسلوكاتسيالاۋ, قوزعالىس جىلدام­دىعىن رەتتەۋ, قوزعالىستى باسقارۋدىڭ اۆتومات­تاندىرىلعان جۇيەسىن ۇيىمداستىرۋ; 2) جكو تالداۋ, جكو بولعان ورىنداردى تەكسەرۋ, سەبەپتەرىن انىقتاۋ جانە جول قوزعىلىسى قاۋىپسىزدىگىنىڭ تالاپتارىن جاقسارتۋ ۇسىنىس­تارىن دايىنداۋ; 3) قوزعالىس قاۋىپسىزدىگىنە قاراي اسا قاۋىپتى جول ۋچاسكەلەرىن انىقتاۋ جانە اۆاريالاردىڭ الدىن الۋعا ارنالعان پروفيلاكتيكالىق ءىس-شارا­لاردى ازىرلەۋ; 4) بولىنگەن بەلدەۋلەر شەگىندە قۇرىلىس جۇ­مىس­تارىن ءوندىرۋدى كەلىسۋ; 5) كوممۋنيكاتسيالار مەن ينجەنەرلىك جەلىلەرى بار اۆتوموبيل جولدارى مەن قۇرىلىستاردىڭ قيىلىسۋ مەن جاناسۋىنا تەحنيكالىق تالاپتاردى ازىرلەۋدى كەلىسۋ; 6) جەلىلى جول قىزمەتتەرىنىڭ جۇمىسكەرلەرىن جولداردا جارالانعاندارعا العاشقى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ەرەجەلەرىنە ءۇي­رەتۋ­دى ۇيىمداستىرۋ; 7) جول بويىنداعى سۋ كوزدەرىندە اۋىز سۋدىڭ جاي-كۇيىنە سانيتارلىق قاداعالاۋ جۇرگىزۋگە كەلىسىم جاساسۋ جانە ولاردىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ; 8) قورشاعان ورتانى قورعاۋ جونىندەگى ءىس-شارالارى, سونىڭ ىشىندە, شىعارىندى كوزدەرىندە جانە اسپاپتىق ولشەۋ جولىمەن باقىلاۋ نۇكتە­لە­رىندە (پوستاردا) شىعارىندىلاردىڭ شەكتى رۇقسات ەتىلەتىن نورماتيۆتەرىنىڭ ساقتالۋىن با­قى­لاۋدى جۇزەگە اسىراتىن مامانداندىرىلعان ۇيىم­دارمەن كەلىسىم جاساسۋ; مىندەتتى ەكولو­گيا­لىق ساقتاندىرۋ كەلىسىمدەرىن جاساسۋ, قورشاعان ورتانى قورعاۋ ءجو­نىندەگى ءىس-شارالارىنىڭ جوس­پارىن ازىرلەۋ, ءون­دى­رىس­تىك ەكولوگيالىق باقىلاۋ باعدارلامالارىن ءازىر­لەۋ, قورشاعان ورتاعا ىق­پال ەتۋىن باعالاۋ, اۋا­عا شەكتى رۇقسات ەتىلەتىن نورماتيۆتەرىنىڭ جوبالارىن ازىرلەۋ, قاۋىپتى قال­دىقتاردىڭ تولقۇجاتتارىن ءازىر­لەۋ جانە ولاردىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋدى قوسا العاندا جول سالاسى ۇيىمدارىندا, جول شارۋاشىلىعى وبەكتى­لەرىن­دە جانە جول بويى ينفراقۇرىلىمدارىندا قور­شاعان ورتانى قورعاۋ جانە جاي-كۇيىن قاداعالاۋ مەن جەتىلدىرۋ. 9) ورتكە قارسى ءىس-شارالاردى قاداعالاۋ جانە جەتىلدىرۋ جونىندەگى ورتكە قارسى قىزمەتتەرى ۇيىمدارىمەن كەلىسىمدەر جاساسۋ, ورتكە قارسى سيگنال بەرۋلەرگە, ەلەكترمەن جارىقتاندىرۋعا جانە ت.ب. جوسپارلى تەكسەرۋ جانە ساراپتاما جۇرگىزۋ جانە ولاردىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ; 10) جول بويىنداعى كوممەرتسيالىق سەرۆيس­تەرى­نىڭ وبەكتىلەرىن ورنالاستىرۋدى كەلىسۋ; 11) اۆتوموبيل جولدارى وتەتىن اۋماقتاردا اۋا-رايى بولجامى تۋرالى جۇيەلى اقپاراتتى الۋعا گيدرومەتقىزمەتتەرى ۇيىمدارىمەن كەلىسىمدەر جاساسۋ; 12) بوران قۇبىلىستارىن قاداعالاۋ جانە قار ولشەيتىن پوستىلاردى ولشەۋ; 11. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتۋ جانە ولاردى ۋاقىتىنان بۇرىن توزۋدان ساقتاپ قالۋ ءىس-شارالارىنىڭ قۇرامىنا كەلەسى جۇمىستار كىرەدى: 1) اۆتوموبيل جولدارىن پايدالانۋ جانە ولاردى قورعاۋ ءتارتىبىن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا ناسيحاتتاۋ; 2) ءىرى گاباريتتى جانە اۋىر سالماقتى كولىك قۇرالدارىنىڭ جول ءجۇرۋىن كەلىسۋ; 3) ۇلكەن سالماقتى كولىكتەردىڭ جول جامىل­عىسى مەن جول قۇرىلىستارىنىڭ ساقتالۋىنا ىقپال ەتۋىنە تالداۋ جاساۋ جانە قولايسىز اۋا-رايى جاعداي­لارىندا, سونداي-اق, جول جامىل­عىسى جەتكىلىكسىز مىقتىلانعان ءالسىز ۋچاسكەلەردە ۇلكەن سالماقتى كولىكتەردىڭ قوزعالىسىن شەكتەۋدى نەمەسە ۇيىم­داس­تىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ ۇسىنىستارىن ازىرلەۋ. 12. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تا­رىن جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋ تەحنولوگياسى مەن ۇيىمداستىرۋدى قوسا العاندا, ولاردى جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋدىڭ نورماتيۆتىك-تەحنيكالىق بازاسىن جەتىلدىرۋ جانە وزەكتەندىرۋ ءىس-شارالارىنىڭ قۇرامىنا كەلەسى جۇمىستار كىرەدى: 1) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋدى قوسا العاندا, جوبالاۋ, سالۋ, قايتا جاڭارتۋ, پايدالانۋ ءجونىن­دەگى نورماتيۆتىك-تەحنيكالىق بازانى جانە نور­ماتيۆتىك-تەحنيكالىق قۇجاتتاردى تەكسەرۋ, جا­ڭار­تۋ جانە جەتىلدىرۋدى قوسا العاندا ستاندارت­تاۋدىڭ جانە ولاردى ىسكە اسىرۋدىڭ پەرسپەك­تي­ۆالى جانە اعىمداعى جوسپارلارىن قۇرۋ; 2) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن سالۋ, جوندەۋ جانە كۇتىپ ۇستاۋ بويىنشا جاڭا تەحنولوگيالارعا, ماشينالارعا جانە قۇرال-جابدىقتارعا حرونومەتراجدى جۇمىستار جۇرگىزۋ ارقىلى نورمالار مەن باعالاردى ازىرلەۋ; 3) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋ تاجىريبەسىنە ەنگىزۋ بويىنشا نۇسقاۋلىقتار مەن قورىتىندىلاردى ءازىر­لەۋ ارقىلى تەحنولوگيالار, ماشينالار جانە قۇرال-جابدىقتار بويىنشا الەمدىك تاجىريبەگە ءجا­نە عىلىم مەن تەحنيكاعا قول جەتكىزۋدى وقىپ-ءبىلۋ; 4) تاجىريبەلى-ساراپتامالىق, تاجىريبەلى-قۇ­راس­تىرمالى جۇمىستار جانە جاڭا ماتەريالدار, قۇرىلعىلار, تەحنولوگيالار, ماشينالار جانە قۇرال-جابدىقتاردى سۇيەمەلدەۋ جانە ەنگىزۋ بويىنشا عىلىمي-تەحنيكالىق سۇيەمەلدەۋ; 5) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋ سالاسىنداعى جۇمىس باعدارلامالىق ونىمدەرىن جەتىلدىرۋ جانە ولاردى جۇمىس كۇيىندە ۇستاۋ; 6) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىنىڭ ۇزاقتىلىعىن جانە ۇنەمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ولاردى جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋ سالاسىنداعى وزەكتى پروبلەمالار بويىنشا ىزدەستىرۋ جانە يننوۆاتسيالىق جۇمىستارى; 13. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارى­نىڭ پايدالانىلۋىن باسقارۋدى ۇيىم­داستىرۋ, ۇيلەستىرۋ, رەتتەۋ جانە باقىلاۋ ءىس-شارالارىنىڭ قۇرامىنا كەلەسى جۇمىستار كىرەدى: 1) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارى­نىڭ جەلىسىن كۇتىپ ۇستاۋ بويىنشا جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ورىندالۋىن ۇيلەستىرۋ جانە رەتتەۋ; 2) جولدار مەن جول قۇرىلىستارىن كەزەڭدى ەسەپكە الۋ, ەسەپتىلىكتى جاساۋ; 3) جولداردى كۇتىپ ۇستاۋ مەن اعىمداعى جوندەۋ كەزىندە ساپانى باقىلاۋدى ۇيىمداستىرۋ, باقىلاۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ جانە جول-جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ, ساپانى باقىلاۋدى اسپاپتىق قامتاماسىز ەتۋ; 4) ازاماتتىق قورعانىس وبەكتىلەرى مەن م ۇلىك­تەرىن جانە جۇمىلدىرۋ رەزەرۆتەرىندەگى قويما­لار­دى ساقتاۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋدى قام­تاماسىز ەتۋ; 5) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرى­لىستارىن پايدالانۋدى باسقارۋدىڭ قۇرىلىمى مەن ادىستەرىن ۇنەمى جەتىلدىرىپ وتىرۋ. 3. اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ 14. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارى جوندەۋ جۇ­مىس­تارىن جىل بويى ۇزدىكسىز جۇزەگە اسىرادى. جولدار مەن جول قۇرىلىستاردى كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارىن ۋاقتىلى جۇرگىزۋ ماقساتىندا ولار­دى كوزبەن كورىپ تەكسەرۋ كۇن سايىن جۇزەگە اسىرىلادى. 15. جولداردى كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارىن ءجۇر­گىزۋ ناتيجەسىندە جىل بويى كولىك قۇرالدارىنىڭ ۇزدىكسىز, قاۋىپسىز جانە جايلى قوزعالىسى قامتاماسىز ەتىلۋى قاجەت. 16. كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارى جوبالىق قۇجات­تا­مانى جاساۋدى تالاپ ەتپەيدى. ولاردى قول­دانىستاعى نورماتيۆتىك قارجىلاندىرۋعا سايكەس, كۇتىپ ۇستاۋعا بولىنگەن قاراجات شەگىندە اقاۋ­لىقتار تىزبەسى بويىنشا جولداردى تەكسەرۋ ناتيجەسىنىڭ نەگىزىندە جوسپارلايدى. 17. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرى­لىس­تارىن كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارى كوكتەمگى, جازعى جانە كۇزگى كەزەڭدە كۇتىپ ۇستاۋ, قىسقى كۇتىپ ۇستاۋ, جولداردى كوگالداندىرۋ جانە وزگە جۇ­مىستارعا بولىنەدى. 18. اۆتوموبيل جولدارىن كۇتىپ ۇستاۋ جۇ­مىس­تارىنىڭ قۇرامىنا وپەراتورلاردىڭ ايتۋى­مەن اقپاراتتى جيناۋ, وندەۋ جانە كۇن سايىن جىل بويى ۇسىنۋ كىرەدى, سونىڭ ىشىندە: 1) بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىن اۆتوموبيل جولدارىنداعى جول جۇرۋلەر تۋرالى اقپاراتتىق قامتاماسىز ەتۋدى قوسا العاندا, اۆتوموبيل جولدارىنداعى جول جۇرۋلەر تۋرالى, 2) بولعان جكو تۋرالى, 3) تال جانە تاسقىن سۋلاردى جىبەرۋ كەزىندەگى جۇمىستار تۋرالى, 4) قىسقى ۋاقىتتا قار تازالايتىن ماشينالار مەن مەحانيزمدەردىڭ جۇمىسى تۋرالى. 19. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرى­لىس­تارىن كوكتەمگى, جازعى, كۇزگى كەزەڭدەردە كۇتىپ ۇستاۋ كەزىندە كەلەسى جۇمىستار ورىندالادى: 1) اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرى­لىستارىنىڭ جاي-كۇيىن جانە ولاردى پايدالانۋ ەرەجەلەرىنىڭ ساقتالۋىن پاترۋلدىك قاداعالاۋ; 2) جەر جامىلعىسى مەن سۋ وتكىزۋ جۇيەسى بويىنشا: سۋ وتكىزگىش جىرالاردى كوكتەمدە قاردان, ال جازدا قوقىستى شىعارۋ ارقىلى جينالعان قوقىسپەن بالشىقتان تازالاۋ; جيەكتەردەگى, ءيىرىمدى ۋچاسكەلەردەگى كەپتىرگىش ناۋالاردى قازۋ جانە سەبۋ; جيەكتەردى جوسپارلاۋ, شوپتەرمەن سەبۋ; شابۋ جانە شابىلعان شوپتەردى جيناۋ; شابىلعان ماتەريالداردى جيناۋ ارقىلى جەر جامىلعىسىنىڭ جيەكتەرى مەن شەتتەرىندەگى بۇتالاردى قازىپ الۋ, اعاشتاردى, جابايى وسەتىن بۇتالاردى تامىرىمەن جۇلۋ; ماتەريالدار قوسپاستان جيەكتەر مەن سەبۋ بەرمدەرىن جوسپارلاۋ. 3)  بولىنگەن بەلدەۋلەر بويىنشا: سۋ اعىسىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءبولۋ جولا­عىن جوسپارلاۋ; ءبولۋ جولاعىنداعى قوقىستى جيناۋ, ونى تيەۋ جانە قوقىس توگىلەتىن جەرگە شىعارۋ; شابىلعان ماتەريالداردى جيناۋ ارقىلى جول قوزعالىسىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە ىقپال ەتەتىن اعاش­تاردى, بۇتالاردى, جابايى وسەتىن بۇتالار­دى شابۋ جانە تامىرىمەن جۇلۋ; بولىنگەن بەلدەۋلەردى شابۋ جانە شابىلعان شوپتەردى, قامىستاردى جانە قۋرايلاردى جيناۋ. 4) كۇردەلى جامىلعىسى بار ءجۇرۋ بولىگى بويىنشا: ءجۇرۋ بولىگىن تازالاۋ جانە جۋ; جارىقشاقتاردى قۇيۋ; شۇڭقىرلاردى جويۋ, شارىقشاقتاردى, شۇڭ­قىر­­لاردى, وتىرىڭقى جەرلەردى بىتەۋ, جامىلعى اۋماعىنان ورتاشا 5 %–عا, الايدا جوندەلەتىن جول ۋچاسكەسىنىڭ ءبىر كم 150 توننا اسفالتوبەتوننان اسپايتىن جيەكتەردى تەگىستەۋ; ءجۇرۋ بولىگىن بەلگىلەۋ; تسەمەنت–بەتون جامىلعىلارىندا جارىقشاق­تار­دى جوندەۋ جانە تولتىرۋ; 5) جەتىلدىرىلگەن جامىلعىسى بار ءجۇرۋ بولىگى بويىنشا: تۇتقىر ماتەريالدارى كوپ ۋچاسكەلەردى كۇتىپ ۇستاۋ. جارىقشاقتاردى قۇيۋ; شۇڭقىرلاردى جويۋ, شارىقشاقتاردى, شۇڭ­قىرلاردى, وتىرىڭقى جەرلەردى بىتەۋ, جامىلعى اۋماعىنان ورتاشا 5 %–عا, الايدا جوندەلەتىن جول ۋچاسكەسىنىڭ ءبىر كم 150 توننا قارا قوسپادان اسپايتىن جيەكتەردى تەگىستەۋ; ءجۇرۋ بولىگىن بەلگىلەۋ; 6) وتپەلى جامىلعىسى بار ءجۇرۋ بولىگى بويىنشا: توسەمدى بالشىقتان تازالاۋ; توسەمدى سۋمەن شاڭسىزداندىرۋ; 1 كم–گە 100 تەكشە مەترگە دەيىن ماتەريالدار قوسۋ ارقىلى توسەمدى كەسكىندەۋ جانە نىعىزداۋ; توسەمدەرگە تاس ۇگىندىلەرى مەن يلەندىلەردى ءۇيۋ, كاتۋنداردى جيناۋ. 7) توپارىقتى جانە توپىراقتى جاقسارتىل­عان توسەمى بار ءجۇرۋ بولىگى بويىنشا: پايدا بولعان شۇڭقىرلار, سوراپتار, باسقا تەگىسسىزدىكتەردى جويۋ ءۇشىن توسەمدى كەسكىندەۋ; ءىرى تەگىسسىزدىكتەر پايدا بولعانعا دەيىن ءجۇر­گىزىلەتىن تەگىستەۋ-پروفيلاكتيكالىق ءىس-شارالارى. جولداردى حلورلى كالتسي, بيتۋم جانە باسقا ماتەريالدارمەن شاڭسىزداندىرۋ; اۆتوموبيل جولدارىنىڭ كەپكەن ۋچاسكەلەرىن كۇتىپ ۇستاۋ, ۋاقىتشا قورشاۋ, اۋا ناۋالارىن ورنالاستىرۋ جانە سەبۋ, جول توسەمى مەن جول جامىلعىسىنىڭ ۇستىنەن سۋ ءوتۋىن قامتاماسىز ەتۋ. 8) جولداردىڭ جاعدايى جانە اباتتاندىرۋ, قوزعالىستى ۇيىمداستىرۋ, بايلانىس, جارىق­تاندىرۋ وبەكتىلەرى بويىنشا: شۋ جولاقتارى, شۋدان قورعاۋ ەكراندارىن سالۋ جانە جوندەۋ; جەتىسپەيتىن بەلگىلەردى, قورشاۋلاردى ورناتۋ, بۇزىلۋلاردى قالپىنا تۇزەتۋ, جول بەلگىلەرى مەن قورشاۋلاردىڭ قالقاندارىن تولىق اۋىستىرۋ, پاننولاردى ورناتۋ جانە جوندەۋ, جولدى جايعاستىرۋ ەلەمەنتتەرىن قالپىنا كەلتىرۋ; ساۋلەت بەزەندىرۋلەرى مەن اباتتاندىرۋ ەلە­مەنتتەرىنىڭ جەكە بۇزىلۋلارىن جانە اقاۋلىق­تارىن جوندەۋ; اۆتوپاۆيلوندار, كۇركەلەر, جول بەلگىلەرى, قورشاۋلار جانە اۆتوموبيل جولدارىنىڭ باسقا جايعاستىرۋ ەلەمەنتتەرىن سىرلاۋ جانە اقتاۋ, تىك جانە كولدەڭەن بەلگىلەردى ءتۇسىرۋ; كۇركەلەر, ورىندىقتاردى ورناتۋ جانە جوندەۋ; جاڭا ماتەريالدار قولدانباستان وتپەلى, توپى­راقتى جانە توپىراقتى جاقسارتىلعان توسەمدەرى بار جول بويىنداعى سەرۆيس وبەكتىلەرىنىڭ مەملەكەتتىك مەنشىكتەگى دەمالىس الاڭدارى مەن كىرەبەرىس جولدارىن كەسكىندەۋ; قورشاۋلاردى, سيگنال بەرۋ باعاندارىن, بەلگىلەردى, قالقانداردى ۇنەمى تەكسەرۋ, بەكىتكىشتەرىن تارتۋ, قالقانداردى تۇزەتۋ, شاڭ مەن بالشىقتان تازالاۋ, جۋ; اۆتوبۋس ايالدامالارىن, دارەتحانالاردى, كۇر­كە­لەردى, اۆتوپاۆيلونداردى كەزەڭدى تەكسەرۋ, شاڭنان, بالشىقتان جانە قوقىستان تازالاۋ, جۋ; قوزعالىستى ۇيىمداستىرۋ, بايلانىس جانە جارىقتاندىرۋ قۇرالدارىن كۇتىپ ۇستاۋ, كۇتۋ جانە جارامدىلىعىن قاداعالاۋ. ءجۇرۋ بولىگىن جانە جيەكتەردى بوتەن, جول قوزعالىسىنىڭ قۋىپسىزدىگىنە قاۋىپ توندىرەتىن زاتتاردان تازالاۋ, جولداردى, كوپىرلەردى, جول وتكىزگىشتەردى, ۇڭگى جولداردى, كولىك ايرىقتارىن, پارومدىق وتكەل­دەردى جانە باسقا جول قۇرىلىستارىن ەلەكترمەن جابدىقتاۋ جەلىلەرىن تازالىقتا جانە رەتكە كەلتىرىپ ۇستاۋ, ىستەن شىققان شامداردى, شامشى­راق­تاردى, سىمداردى, كابەلدەردى, ترانسفور­ماتور­لاردى جانە باسقا ەلەكترمەن جابدىقتاۋ ەلەمەنت­تەرىن اۋىستىرۋ, راديو بايلانىسىن, اقى الۋ جۇيەسىن, زياتكەرلىك كولىك جۇيەسىن (يتج), باسقا تەحنولوگيالىق جانە سيگنال بەرۋ بايلانىسىنىڭ باسقا قۇرالدارىن, كابەل جەلىلەرىن, سونداي-اق, باع­دارشام وبەكتىلەرىن, قوزعالىستى ۇيىمداس­تى­رۋ قۇرالدارىن, ولاردىڭ قىزمەت ەتۋى ءۇشىن باي­لانىس كانالدارىن جالعا الۋدى قوسا العاندا, قوز­عا­لىستى ديسپەتچەرلىك جانە اۆتوماتتاندىرىپ باس­قارۋ قۇرالدارىن تازالىقتا جانە رەتكە كەلتىرىپ ۇستاۋ; قوزعالىستى ۇيىمداستىرۋ, بايلانىس جانە جارىقتاندىرۋ وبەكتىلەرىنىڭ قۇرالدارىن جەكە بۇزىلۋلاردان جانە اقاۋلىقتاردان جوندەۋ, پاس­پورتتاعى دەرەكتەردىڭ تالاپتارىنا سايكەس اقى الۋ جۇيەسىن جانە زياتكەرلىك كولىك جۇيەسىن (يتج), سونىڭ ىشىندە جول بويىنداعى قۇرال-جابدىقتار, دەربەس جۇمىس ستانتسيالارى, ورتا­لىق باسقارۋ پۋكنتىنىڭ (وبپ) ۇيىمداستىرۋ تەحنيكاسى, بايلانىس قۇرالدارى, وبپ سەرۆەرلىك, جۇيەلىك جانە بەينە قۇرال-جابدىقتارىنىڭ تو­راپ­تارى مەن بولشەكتەرىن جوسپارلى جوندەۋ جانە اۋىستىرۋ; ونىڭ كەپىلدىك قىزمەت ەتۋ مەرزىمى اياقتال­عان­نان كەيىن پاسپورت دەرەكتەرىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس, اقى الۋ جانە زياتكەرلىك كولىك جۇيەلەرى (يتج), قۇرال-جابدىقتارىنىڭ شىعىندالعان جانە توزىپ قالعان بولىكتەرىن, بولشەكتەرىن, ەلەمەنتتەرىن جانە توراپتارىن اۋىستىرۋ. جول جەلىلىك تەلەگرافتىق نەمەسە راديو بايلانىس جانە باسقا تەحنولوگيالىق جانە سيگنال-شاقىرۋ بايلانىسىن قالپىنا كەلتىرۋ; كابەل جەلىلەرىن, جول جۇرۋگە اقى الۋ جۇيەسىنىڭ جانە زياتكەرلىك كولىك جۇيەسىنىڭ (يتج) تەحني­كالىق كەشەندەرىن پاسپورت دەرەكتەرىنىڭ تالاپ­تارىنا سايكەس, ۋاقتىلى قالپىنا كەلتىرۋ. 9)  جاساندى قۇرىلىستار بويىنشا: تاپسىرىس بەرۋشىنىڭ نۇسقاماسى بويىنشا جول قاۋىپسىزدىگىن نەگىزگە الا وتىرىپ, سۇيەۋلەر مەن توسقاۋىل قورشاۋلارىنىڭ بۇزىلۋلارىن تۇزەتۋ, سۇيەۋ قورشاۋلارىنىڭ بوياۋ قاباتىن (بوياما) جەرگىلىكتى قالپىنا كەلتىرۋ; ءجۇرۋ بولىگىنىڭ جيەكتاس قورشاۋلارىنا بەلگى قويۋ; اۆتوجولداردىڭ ۇستىندەگى جول وتكىزگىشتەرىنىڭ ماڭ­داي الدى ارقالىقتارىنىڭ استىنا تىك بەلگىلەر قويۋ; اۆتوجولداردىڭ ۇستىندەگى جول وتكىزگىشتەرىنىڭ تىرەكتەرىنە تىك بەلگىلەر قويۋ; جيناۋ تەحنيكاسى وتكەننەن كەيىن جاياۋ ءجۇر­گىنشىلەر جولدارىنىڭ بويىنداعى ءجۇرۋ بولىگىن بالشىق پەن بوتەن زاتتاردان تازالاۋ; قار تازالايتىن تەحنيكا وتكەننەن كەيىن جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولدارىنىڭ بويىنداعى ءجۇرۋ بولىگىن قار مەن مۇزدان تازالاۋ; سۋ قايتاراتىن تۇتىكتەردى بالشىقتان, تاستاردان جانە قاردان تازالاۋ; سورعىلاردان بولعان دەفورماتسيالىق جىكتەرى­نىڭ سۋ قايتاراتىن ناۋالارىن تازالاۋ; قاباتتاردى اشىق ءتيپتى دەفورماتسيالىق جىكتەرگە الماستىرۋعا ارنالعان ويىقتاردى بالشىق­تان تازالاۋ; اشىق ءتيپتى دەفورماتسيالىق جىكتەردىڭ كۇر­دەلى قۇرىلىستارىنىڭ مەحانيزمدەرىن تازالاۋ جانە مايلاۋ; جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولدارىن بالشىقتان, قاردان, قوقىستان جانە بوتەن زاتتاردان تازالاۋ; سۋدى جىبەرۋگە ارنالعان جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولدارى شىعىرلارىنداعى تەرەزەلەردى تازارتۋ; كوپىردىڭ جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولى مەن ءجۇرۋ بولىگىنىڭ اراسىنداعى توسقاۋىل قورشاۋلارىنىڭ قيسىق سىزىقتى بىلەۋىنىڭ استىنداعى كەڭىستىكتى بالشىقتان, قاردان جانە مۇزدان تازالاۋ; سۇيەنىش, توسقاۋىل قورشاۋلارىن, جول بەلگىلەرىن كىر مەن قاردان تازالاۋ; ارقالىقتاردىڭ ءۇستىن كىردەن, جاعىلعان توپىراقتان, وسىمدىكتەردەن تازالاۋ; ارقالىقتاردىڭ تىرەك توراپتارىن جۋ; تىرەك بولىكتەرىن قاردان, كىردەن تازالاۋ; تىرەك بولىكتەرىنىڭ جۇمىس ىستەيتىن ۇستىنە گرافيتتى قۇرىلىستاردى جاعۋ; تەمىر تىرەك بولىكتەرى بەكىتكىشتەرىنىڭ بۇران­دا­مالارىن تارتۋ; تىرەكتەردىڭ باستارىن جانە فەرمالىق الاڭ­دار­دى قوقىس پەن كىردەن, قار مەن مۇزدان تازالاۋ; كونۋستار مەن ەڭىس بەكىنىستەرىن كىردەن, شوپتەن جانە تالداردان تازالاۋ; تىرەكتەردەگى مۇزدى ۋاتۋ جانە مۇزدى كەسۋ; سەڭ ءجۇرۋ جانە تاسقىن سۋلاردى وتكىزۋدى ۇيىمداستىرۋ; بايقاۋ قۇرالدارىن (باسپالداقتار, ارباشالار) تازالاۋ; كوپىر قۇرىلىستارىن اعىمداعى جانە كەزەڭدى تەكسەرۋ; كوپىر ايماقتارىنان اراقاشىقتىعى 15-25 مەتردەگى, اعىنى بويىنشا جوعارى جانە تومەن بۇتالى وسىمدىكتەردى جويۋ جانە اعاشتاردى شابۋ, كوپىر استىنداعى ايماقتاردى سانيتارلىق تازالاۋ; تەمىر-بەتون قۇبىرلارىنىڭ ارالىقتارىن لاي مەن بالشىقتان تازالاۋ; شاعىن كوپىرلەر مەن قۇبىرلاردىڭ ارالىق­تارىن كۇزدە جابۋ جانە كوكتەمدە اشۋ; سەل ءجۇرۋدى, تاسقىن سۋلاردى جىبەرۋ, جولدار مەن قۇرىلىستاردى تاسقىننان, مۇز باسۋدان, ورمان جانە دالا ورتتەرىنەن قورعاۋ بويىنشا ساقتاندىرۋ جۇمىستارى; پارومدىق جولداردى, رەتتەلەتىن سۋ وتكىزگىش قۇرىلىستاردىڭ شاندورلى قالقالاعىشتارىن كۇ­تىپ ۇستاۋ جانە قىزمەت كورسەتۋ; ناۆيگاتسيالىق جاب­دىقتار قۇرالدارىن ورناتۋ جۇمىستارى, كوپىر ال­دىنداعى ۋچاسكەدە ءجۇزۋ, كەمە جۇزەتىن قۇ­رالداردى كۇتىپ ۇستاۋ جانە «ىشكى سۋ كولىگى تۋرالى» قازاق­ستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ 14-بابىنىڭ نەگىزىندە اۆتوموبيل جولدارىنىڭ كوپىر قۇرىلىستارىنا كىرەبەرىستەردەگى ءتۇبىن تەرەڭدەتۋ جانە ءتۇبىن تازارتۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ. 10) عيماراتتار, ءوندىرىس بازالارى, جول زەرت­حانالارى جانە پايدالانۋ قىزمەتىنىڭ اۋلا ال­دىن­داعى قۇرىلىستارى مەن قوسالقى قۇرىلىس­تارى بويىنشا: جاڭا ماتەريالداردى قوسپاستان اۋىسپالى, توپىراقتى جانە توپىراقتى جاقسارتىلعان توسە­مى بار جول-جوندەۋ قىزمەتتەرىنىڭ عيمارات­تارىنا مەملەكەتتىك مەنشىكتە تۇرعان كىرەبەرىس جول­دار­دىڭ كولدەڭەنىن دۇرىس ءتۇسىرۋ; عيماراتتاردى, ءوندىرىس بازالارىن, جول زەرتحا­نا­لارىن, اۋلا الدىنداعى قۇرىلىستار مەن قوسالقى قۇرىلىستاردى جۇيەلى تۇردە كۇتىپ ۇستاۋ (شاتىرلارىن, سۋاعار قۇبىرلارىن, ناۋالارىن, تۇتىندىكتەرىن تازالاۋ, سۋ وتكىزۋ جانە كانالي­زاتسيالىق قۇرىلعىلاردى تازارتۋ جانە باسقا جۇمىستار), جول قىزمەتى عيماراتتارىنىڭ اۋلا­لارىن, ءۇي-جايلارىن جانە كىرەبەرىس جولدارىن تازالىقتا جانە رەتكە كەلتىرىپ ۇستاۋ, ورتتەن قورعاۋ, كۇزەت سيگناليزاتسياسىن, كۇزەت قىزمەتىن, ديسپەتچەرلىك قىزمەتتى كۇتىپ ۇستاۋ, اۋماقتى جارىقتاندىرۋ, سۋ, گاز, جىلۋ ەلەكتر جابدىقتارى, راديو بايلانىستى قامتاماسىز ەتۋ جانە ولاردى جۇمىس كۇيىندە كۇتىپ ۇستاۋ. شىنىلاردى اۋىستىرۋ, جەكە ەلەمەنتتەرىن جارتىلاي اۋىستىرۋ ارقىلى سۋ قۇبىرىن جانە كانا­ليزاتسيالىق جەلىنى, بايلانىس جەلىسىن ءجون­دەۋ, جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋ, جەلدەتپە, جارىق­تان­دىرۋ جۇيەلەرىن جانە ەلەكتر جابدىقتارىن جوندەۋ. 11) قىسقى كۇتىپ ۇستاۋ جۇمىستارىنا جاتا­تىندارى: كوك تايعاققا قارسى ماتەريالداردى ازىرلەۋ; كوك تايعاققا قارسى ماتەريالداردى دايىنداۋ; قاردان قورعانۋ قۇرالدارىن (قالقاندار, كىشكەنە قورشاۋلار, شارباقتار جانە سول سياقتىلار) ازىرلەۋ; قاردان قورعانۋ شارباقتارىن, قالقانداردى, پانەلدەرىن جانە باسقا دا قاردان قورعانۋ قۇرىلعىلارىن ورناتۋ, بولشەكتەۋ جانە جوندەۋ; جولداردى پاترۋلدىك قاردان تازالاۋ, جول­داردى قارلى بوراسىنداردان ارشۋ, جولداردىڭ ءجۇرۋ بولىگىن قارلى جامىلعىدان تازالاۋ, جيەكتەردەن, ەڭىستەردەن جانە رەزەرۆتەردەن قارلى دۋالداردان جويۋ; جول بەلگىلەرى مەن توسقاۋىل قورشاۋلارىن قارلى بوراسىنداردان تازالاۋ; ءجۇرۋ بولىگىن فريكتسيالىق, حيميالىق جانە باسقا دا كوك تايعاققا قارسى ماتەريالدارمەن وندەۋ جانە ولاردى كەيىننەن ءجۇرۋ بولىگىنەن قاجەتتى ۋاقىتتان كەيىن تازالاۋ; اۆتوبۋس ايالدامالارىن, پاۆيلونداردى, دەما­لىس الاڭدارىن جانە جول قىزمەتى وبەكتىلەرىن قار مەن مۇزدان جۇيەلى تۇردە تازالاۋ; قار توقتاتۋ ءۇشىن اۆتوموبيل جولدارىنىڭ بويىنان قار بوراسىندارى مەن ورلارىن قۇرۋ; قار كوشكىنىنە قارسى ءىس-شارالاردى جۇرگىزۋ; مۇز باسۋمەن كۇرەس; جول تەحنيكاسىنىڭ تۇراقتارى مەن جىلىتۋ پۋنكتتەرىن جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋ; تايعاق جامىلعىسى بار ۋچاسكەلەردە قىسقا ۋاقىت ارەكەت ەتەتىن جول بەلگىلەرىن ورناتۋ; دەمالىس جانە مەرەكە كۇندەرى اۋىر اۋا رايى جاعدايلارىندا جول تەحنيكاسىن, مە­حاني­زاتور­لاردى تاۋلىك بويى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ; 20. اۆتوموبيل جولدارىن كوگالداندىرۋ قار­لى جانە قۇمدى بوراسىنداردان, مۇجىلۋدەن قورعاۋ جانە ساۋلەتتىك-كوركەمدىك بەزەندىرۋ ءۇشىن ورىندالادى. كوگالداندىرۋ وندىرىستىك بازالار­داعى ورمان اعاشتارىن, جاسىل وسىمدىكتەردى, كولىك ايرىقتارىنداعى گۇلزارلاردى, گۇل باق­شالارىن, كوگال الاڭدارىن كۇتۋدى, ولاردى جاساۋ, قالپىنا كەلتىرۋ جانە ءساندى بەزەندىرۋدى قۇرايدى. 21. اعاش وتىرعىزۋدى كۇتۋگە كەلەسى جۇمىس­تار جاتادى: جەر قىرتىسىن كۇتۋ (تراكتورمەن كۋلتيۆاتورلاۋ, قاتارلارداعى جەر قىرتىسىن قوپسىتۋ, ارام شوپتەرمەن حيميالىق كۇرەس); ورمان جولاقتارىن جىرتۋ; شابۋ; جول بويىنداعى وسىمدىكتەردەگى زيانكەستەرمەن جانە اۋرۋلارمەن كۇرەسۋ; وندىرىستىك بازالاردا جاڭا وسىمدىكتەر وتىر­عىزۋ, قازىرگى جاسىل وسىمدىكتەردى سۋارۋ جانە كۇتۋ. 22. اعاش وتىرعىزۋ, قالپىنا كەلتىرۋ جانە ءساندى بەزەندىرۋگە كەلەسى جۇمىستار جاتادى: اعاش وتىرعىزۋعا جەر قىرتىسىن دايىنداۋ, ءساندى بەزەندىرۋ جانە كوشەتتەردى ءوسىرۋ; ورمان القاپتارىن سالۋ جانە سونىڭ ىشىندە ءوندىرىس بازالارىن ءساندى بەزەندىرۋ; ورمان القاپتارىن تولىقتىرۋ مەن سالۋ جانە ءساندى بەزەندىرۋ; قۇدىقتاردى, ۇڭعىمالاردى, سۋاراتىن سۋ قۇبىرلارىن جانە قۇرعاتۋ ورلارىن سالۋ. 23. ايرىقتارداعى گۇلزارلاردى, گۇل باقشا­لا­رىن, كوگال الاڭدارىن جانە ءساندى وسىمدىكتەردى كۇتۋگە كەلەسى جۇمىستار جاتادى: جەر قىرتىسىن دايىنداۋ; كوشەتتەردى ءوسىرۋ; وتىرعىزۋ, سۋارۋ جانە وتاۋ; ارام شوپتەردى جيناۋ; كۇزدە بىرجىلدىق وسىمدىكتەردى جيناۋ. 24. وزگە جۇمىستارعا جاتاتىندارى: جولدار مەن جول قۇرىلىستارىن كۇزەتتىك جانە ءورت كۇزەتى; جولداردىڭ جاي-كۇيىن جانە جول ءجۇرۋدى انىقتاۋ ماقساتىندا جولداردى پاترۋلدەۋ, ۇساق جۇمىستاردى ورىنداۋ (جول بەلگىلەرىن تۇزەتۋ, ءجۇرۋ بولىگى مەن جيەكتەردەن جول قوزعالىسىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاۋىپ توندىرەتىن بوتەن زاتتاردى جيناۋ), جولداردا جارالانعاندارعا العاشقى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ; جول بويى جولاقتارىندا ۋاقىتشا تىيىم سالىنعان وسىمدىكتەرمەن جانە زيانكەستەرمەن حيميالىق جانە مەحانيكالىق كۇرەس. 4. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىستارىن اعىمداعى جوندەۋ 25. اعىمداعى جوندەۋ جولدار مەن جول قۇرىلىستارىن بۇزىلۋلاردان الدىن الۋ جانە تۇزەتۋ جۇمىستارىن ورىنداۋدى كوزدەيدى. قارجىلاندىرۋ نورماتيۆتەرىنە سايكەس اعىمداعى جوندەۋگە بولىنگەن قارجى شەگىندە اقاۋلىقتار تىزبەسى بويىنشا جول­داردى تەكسەرۋ ناتيجەلەرى نەگىزىندە جوسپارلانادى. جۇمىستاردى باعدارلى تاسىلمەن ورىنداۋ كەزىندە جۇمىستاردى سمەتالىق ەسەپتەر نەگىزىندە ورىنداۋعا جول بەرىلەدى. مۇمكىن بولاتىن ۇدەۋدىڭ جانە ولاردىڭ اسا ماڭىزدى بۇزىلۋلارعا اينالۋىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا اعىمداعى جوندەۋ شەڭبەرىندە اقاۋل­ىقتار مەن بۇزىلۋلاردى جويۋ جۇمىستارىن تولىعىمەن ورىنداماۋعا جول بەرىلمەيدى. 26. اۆتوموبيل جولدارى مەن جول قۇرىلىس­تارىن اعىمداعى جوندەۋ كەزىندە كەلەسى جۇمىس­تار ورىندالادى: 1) جەر توسەمى جانە سۋ قايتارعىش بويىنشا: جەر توسەمى, سۋ قايتارعىش, رەزەرۆتەر, قور­عانىس, بەكىتۋ جانە رەتتەگىش قۇرىلىس­تارىنىڭ جەكە بۇزىلۋلارىن تۇزەتۋ; جەكە ۋچاسكەلەردەگى 1 كيلومەتردە كولەمى 100 تەكشە مەترگە دەيىن كولىك قۇرالدارىنىڭ قاۋىپسىز قوزعالىسىن قامتاماسىز ەتەتىن سەبۋ ارقىلى جيەكتەردى سەبۋ, كەسۋ جانە جوسپارلاۋ; ماتەريالداردى قوسۋ ارقىلى سەبۋ بەرمدەرىن جوسپارلاۋ. 2) جول جامىلعىلارى بويىنشا: جارىقشاقتاردى, شۇڭقىرلاردى بىتەۋ, سوراپ­تاردى جويۋ, شۇڭقىرلاردى, وتىرىڭقى جەرلەردى جويۋ, جيەكتەردى تەگىستەۋ, جولدىڭ جوندەلەتىن ۋچاسكەسىندەگى ءبىر كم توسەمنىڭ اۋماعىنان 5 % جوعارى توسەمنىڭ بارلىق تيپتەرىندە جەكە جيەكتاستاردى الماستىرۋ; ءيىرىم ۋچاسكەلەردى, وتىرىڭقى جەرلەردى, سو­راپ­تاردى جانە شۇڭقىرلاردى جويۋ جۇمىس­تارىن جوسپارلاۋ كەزىندە جۇمىستار كولەمى اۆتوكولىكتىڭ قاۋىپسىز قوزعالىسىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قاجەتتى سانىندا جولداردى كوكتەمگى جانە كۇزگى تەكسەرۋ ناتيجەلەرىنىڭ مالىمەتتەرىنە سايكەس قابىلدانادى; سونىڭ ىشىندە ءمونوليتتى تسەمەنت-بەتون توسەم­دەرى بويىنشا: سەگمەنتتەردىڭ توزعان بەتىن قالپىنا كەلتىرۋ, تسەمەنت-بەتون توسەمدەرى تاقتالارىنىڭ سىنىق­تارى مەن ومىرۋلارىن جوندەۋ, قالپىنا كەلتىرۋگە جاتپايتىن بۇزىلعان تاقتالاردى الماستىرۋ, تسەمەنت-بەتون توسەمدەرىن بەتتىك بۇزىلۋلاردان قورعاۋ; سونىڭ ىشىندە جينالمالى تەمىر-بەتون توسەم­دەرى بويىنشا: تەمىر-بەتون توسەمدەرىندەگى جىكتەردى جوندەۋ جانە تولتىرۋ; جەكە تاقتالاردى كوتەرۋ جانە تەگىستەۋ, تاقتا­لاردىڭ سىنىقتارىن جوندەۋ, قالپىنا كەلتىرۋگە جاتپايتىن بۇزىلعان تاقتالاردى الماستىرۋ, توسەمدەردى بەتتىك بۇزىلۋلاردان قورعاۋ; سونىڭ ىشىندە بيتۋممەن وندەلگەن توسەمدى قوسا العاندا, شاعىلتاستى جانە قيىرشىقتاستى توسەمدەر بويىنشا; ەلەندىلەردى جانە ۇساق قيىرشىقتاستاردى سەبۋ; 1 كيلومەترگە 200 تەكشە مەترگە دەيىن جاڭا ماتەريالدار قوسۋ ارقىلى جەكە ۋچاسكەلەردە قيىرشىقتاستى جانە توپىراقتى جولداردىڭ قاپتالدارىن تۇزەتۋ; 3) جاساندى قۇرىلىستار بويىنشا: كىشكەنە بۇزىلۋلاردى, قۇرىلىستاردىڭ جەكە ەلەمەنتتەرىن (تىرەك بولىكتەرى, سۇيەنىشتەر, توس­قاۋىل قورشاۋلارى, توسەنىشتەر, دىڭگەكتەر, ءتى­رەۋىش­تەر, دۋال قابىرعالارى, قۇرعاتۋ قۇرىلعى­لارى جانە ت.ب.) تۇزەتۋ; كوپىرلەردىڭ تەمىر ەلەمەنتتەرىن جەرگىلىكتى سىرلاۋ; قۇرىلعىلارداعى جارىقشاقتاردى بىتەۋ, قا­لاڭ­دىلاردى, سىلاقتاردى جوندەۋ, تويتار­ما­لاردى جەكەلەپ الماستىرۋ; ورلار ارقىلى وتپەلى جانە كوشپەلى كوپىر­لەردى اۋىستىرۋ جانە تۇزەتۋ; اسپالى كوپىرلەردىڭ, پارومدىق وتپەلەردىڭ جانە ايلاق قۇرىلعىلارىن (تىعىنداۋ, قاپتاما­نى جوندەۋ, تاكەلاجدى جانە سوعان ۇقساستاردى تۇزەتۋ); كوپىرلەردىڭ, جول وتكىزگىشتەردىڭ ءجۇرۋ بولىگىندەگى توسەمدى شۇڭقىرلى جوندەۋ, توسەمدەگى جارىقشاقتاردى بىتەۋ; وتپەلى تاقتالاردىڭ جاناسۋ توراپتارىن گەرمەتيزاتسيالاۋ; دەفورماتسيالىق جىكتەردى ۇساق جوندەۋ; دەفورماتسيالىق جىكتەردىڭ اعۋىن بۇراندا­مالاردى تارتۋ ارقىلى جويۋ; دەفورماتسيالىق جىكتەردى ەسكى شايىردان الدىن الا تازالاۋ ارقىلى شايىر قۇيۋ; سىرعاناۋ تاقتالارىنىڭ دەفورماتسيالىق جىكتەرىن دانەكەرلەۋ (ولار ج ۇلىنىپ قالعان جاعدايدا), جەتىسپەيتىن سەرىپپەلەردى ورناتۋ; دەفورماتسيالىق جىكتەردىڭ مەحانيزمدەرى مەن قۇرىلعىلارىن ۇساق جوندەۋ; دەفورماتسيالىق جىكتەردىڭ ايماعىنداعى نەمەسە جىكتەردىڭ الدىنداعى توسەمدى الماستىرۋ; اياق جولداردىڭ اسفالت-بەتون توسەمدەرىندەگى جارىقشاقتار مەن ەڭىستەردى بىتەۋ; اياق جولداردىڭ تسەمەنت-بەتون توسەمدەرىندەگى جارىقشاقتار مەن ەڭىستەردى بىتەۋ; بەكىتكىشتەردىڭ بەتون تاقتالارى اراسىنداعى جىكتەرگە تسەمەنت ەرىتىندىسىن قۇيۋ; قۇبىرلاردىڭ بولىكتەرىن, باستارىن, قۇلاما قاناتتاردىڭ, ارنالاردىڭ كىرىس جانە شىعىس بەكىتكىشتەرىنىڭ جەكە بۇزىلعان بۋىندارىن ال­ماس­تىرۋ جانە جوندەۋ جانە قۇبىرلاردىڭ ناۋا­لارىن تۇزەتۋ, تاس ۇزىن ىرعالارىن قالپىنا كەلتىرۋ; قۇبىرلاردىڭ گيدرو وقشاۋلانۋىن جوندەۋ جانە ولاردىڭ بۋىندارى مەن بولىكتەرى اراسىن­داعى جىكتەردى بىتەۋ; ۇيىندىلەردىڭ شايىلعان جەرگىلىكتى جەرلەرىن جانە رەتتەۋ قۇرىلىستارىن جويۋ; ءۇيىندىسى بار كوپىرلەردىڭ جاناسقان جەرلەرىندەگى شايىلۋلاردى سەبۋ, وسى جەرلەردەگى سۋدى ءبىر ۋاقىتتا جويۋ; تىرەكتەردەگى شايىلۋ شۇڭقىرلارىن بىتەۋ; ەلەمەنتتەردى شىرىكتەن تازالاۋ, تاقتايلاردى, اعاش كوپىرلەردەگى توسەۋلەردى الماستىرۋ; جەكە تويتارمالاردى الماستىرۋ, تەمىر ارالىق قۇرىلىستار ەلەمەنتتەرىنىڭ ۇساق اقاۋلىقتارىن تۇزەتۋ. 4) جول عيماراتتارى, ءوندىرىس بازالارى, جول زەرتحانالارى, پايدالانۋ قىزمەتىنىڭ اۋلا الدىن­داعى قۇرىلىستارى مەن قوسالقى قۇرىلىستارى بويىنشا: 1 كيلومەترگە 100 تەكشە مەترگە دەيىن جاڭا ماتەريالدار قوسۋ ارقىلى اۋىسپالى, توپىراقتى جانە توپىراقتى جاقسارتىلعان توسەمى بار جول-جوندەۋ قىزمەتتەرىنىڭ عيماراتتارىنا مەملەكەتتىك مەنشىكتە تۇرعان كىرەبەرىس جولداردى جوندەپ كەسكىندەۋ; سىلاقتاردى تۇزەتۋ, قابىرعالاردى, ەدەندەردى, توبەلەردى, شاتىرلاردى, ارالىقتاردى, تەرەزەلەر, ەسىكتەر جانە سول سياقتىلاردى سىرلاۋ جانە اقتاۋ; تۇسقاعازداردى جابىستىرۋ جانە اۋىستىرۋ, شىنى­لاردى سالۋ, جەكە ەلەمەنتتەرىن جارتىلاي الماستىرۋ ارقىلى قالقالاردى, قابىرعالاردى, توبەلەردى, شاتىر­لاردى, ارالىقتاردى, تەرەزەلەر, ەسىكتەر, پەشتەر, قۇدىق