زاڭنامالاردىڭ ساقتالۋى ەرەكشە نازاردا بولادى

كەشە ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ وتىرىسى ءوتىپ, وندا 2011 جىلعى 3 ساۋىرگە تاعايىندالعان قازاقستان رەسپۋبلي­كا­سى­نىڭ كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك سايلاۋىنا بايقاۋشىلاردى تىركەۋ تۋرالى ماسەلە قارالدى. ورتالىق سايلاۋ كوميسسيا­سى­نىڭ مۇشەسى تاتيانا وحلوپ­كوۆا­نىڭ حاباردار ەتۋىنشە, كەشە ور­تالىق سايلاۋ كوميسسياسى تمد-نىڭ ميسسياسىنان – 15, شەت مەملەكەتتەردەن 6 بايقاۋشىنى تىركەدى. تىركەلگەن بايقاۋشىلاردىڭ سا­نى قازىرگە 95-كە جەتتى. ولار­دىڭ 44-ءى ەقىۇ-نىڭ دەمو­كرا­تيالىق ينستيتۋتتار جانە ادام قۇقىقتارى جونىندەگى بيۋروسى ميس­سياسىنان, 32-ءسى تمد ميسسيا­سىنان, 17-ءسى شەت ەلدەردەن, ال 2-ەۋى حالىقارالىق مەملەكەتتىك ينستيتۋتىنان. وتىرىستان كەيىن ورتالىق ساي­لاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى قۋان­دىق تۇرعانقۇلوۆ بريفينگ وتكىزىپ, كانديداتتاردىڭ سايلاۋ­ال­دى ۇگىت ناۋقانى بارىسىنداعى جۇمىستارى­مەن تانىستىردى. ون­ىڭ ايتۋىنشا, ورتالىق سايلاۋ كو­ميسسياسى كان­ديداتتاردىڭ ساي­لاۋالدى ۇگىت ناۋ­قانى كەزىندە سايلاۋ زاڭناما­لارى­نىڭ تالاپقا تو­لىق ساي ورىن­دالۋىنا ەرەكشە كو­ڭىل ءبولىپ وتىر. بۇگىندە پرەزيدەنتتىككە كانديدات­تاردىڭ ساي­لاۋ­الدى ۇگىت جۇمىس­تارى قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر. – سوعان قاراماستان, ءبىز پرەزيدەنتتىككە كانديدات رەتىندە تىركەلگەن ۇمىتكەرلەردىڭ ساياسي دوداعا ەرەكشە بەلسەندىلىكپەن كىرىسكەندىگىن بايقاپ وتىرمىز, – دەدى ول وسى تۋرالى. – كانديداتتار وزدەرىنە بەرىلگەن ۇيىمداستىرۋ­شى­لىق جانە قارجىلىق ءمۇم­كىن­دىكتەردى بارىنشا ءتيىمدى پايدا­لانۋعا تىرىسۋدا. وسىنداي ساياسي ناۋقان كەزەڭىندە ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ باستى ماقساتى بارلىق كانديداتتارعا باق-تاردا وزدەرىنىڭ ماتەريالدارىن جاريالاۋ ءۇشىن تەڭدەي مۇمكىندىك بەرەتىن سايلاۋ زاڭنامالارىنىڭ تا­لاپ­قا ساي ورىندالۋىن قاداعالاۋ بولىپ تابىلادى. سايلاۋالدى ۇگىتتىڭ ءجۇر­گىزى­لۋىن, سونداي-اق بۇقارالىق اق­پارات قۇرالدارىنىڭ قىزمەتىن رەتتەيتىن سايلاۋ زاڭناماسى نور­ما­لارىنىڭ ورىندالۋىن باقى­لاۋ­دى رەتتەۋدى ۇيىمداستىرۋ ماق­ساتىندا ورتالىق سايلاۋ كوميس­سياسى بايلانىس جانە اقپارات مينيسترلىگىمەن بىرلەسە وتىرىپ, باق-تارعا مونيتورينگ جۇرگىز­گەن­دىگىن اتاپ ءوتتى. توراعانىڭ اتاپ وتكەنىندەي, ول 53 باسىلىم مەن 11 رەسپۋبليكالىق تەلەديدار ارناسىن قامتىعان. مونيتورينگ دەرەكتەرى بويىنشا 3-10 ناۋرىز ارالىعىندا باق-تاردا سايلاۋ تاقىرىبىنا ارنالعان 223 ماتەريال جاريالاندى. ەلەكتروندى باق-تاردا اتالعان كۇندەر ارا­لىعىندا 406 ماتەريال ەفيرگە شى­عىپ, 166 ماتەريال قوعامدىق ساياسي ينتەرنەت-رە­سۋرستارىندا ور­نالاستىرىلدى. وسك توراعاسى, سونداي-اق كانديداتتاردىڭ وسى مۇمكىن­دىك­تەر­دى قالاي پايدالانىپ جاتقان­دىقتارىنان دا حاباردار ەتتى. ءتورت كانديداتتىڭ ۇشەۋى باق-تاردا ۇگىت جۇرگىزۋ ءۇشىن سايلاۋ قورلارىنىڭ قاراجاتىن ءالى پايدالانعان جوق. ال تەلەديدار ارنالارىندا ۇگىت ماتەريالدارىن ورنالاستىردى. كانديداتتار مەن ولاردىڭ ساي­لاۋا­ل­دى شتابتارى­نىڭ قىزمەتى تۋ­را­لى رەس­پۋبلي­كا­لىق تە­لە­ارنالارداعى قو­رىتىندى جاڭا­لىق­تار بلوكتارىن­داعى سيۋجەتتەر سا­نىنان باق-تاردا تۇ­تاستاي سايلاۋ زاڭناماسىنىڭ تا­لاپتارىنىڭ ورىن­دالعانى كو­رى­­نەدى. ال سايلاۋ زاڭناماسىنىڭ تا­لاپتارىنا ءساي­كەس كانديدات­تار­عا تەلەديداردان 15 ءمينوت ءسوز سويلەگەن جانە راديودان 10 ءمينوت ءسوز سويلەۋ ءۇشىن, سونداي-اق باس­پاسوزدە 2 ما­قالا جاريالاۋ ءۇشىن بولىنگەن قاراجاتتى تىركەلگەن كاندي­دات­تار­دىڭ ءبىر دە ءبىرى ازىرگە پاي­دالانعان جوق. ورتالىق سايلاۋ كوميس­سيا­سى­نىڭ توراعاسى, سونداي-اق كەزەكتەن تىس پرەزيدەنتتىك سايلاۋدى وتكىزۋگە بايلانىستى اقپاراتتىق داۋلاردى قاراۋ جونىندەگى قو­عام­دىق كەڭەستىڭ جانە ازاماتتار مەن قوعامدىق بىرلەستىكتەردىڭ ءوتىنىش­تەرىن قاراۋ جونىندەگى جۇمىس توبىنىڭ قۇرىلعاندىعىنان حاباردار ەتتى. كەشە ازاماتتار مەن قوعامدىق بىرلەستىكتەردىڭ ءوتىنىش­تە­رىن قاراۋ جونىندەگى جۇمىس توبىنىڭ العاشقى وتىرىسى ءوتتى. وتىرىستا بەلگىلى بولعانىنداي, 11 ناۋرىزداعى جاعداي بويىنشا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنا 14 شاعىم كەلىپ تۇسكەن. ولاردىڭ بىرەۋى سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ ءىس-ارەكەتتەرىنە بايلانىستى, ەكەۋى ۇگىت ناۋقانى بارىسىندا سايلاۋ زاڭناماسى نورمالارى بۇزىلۋى مۇمكىن دەگەن جورامالداردى قام­تيدى. اتالعان شاعىمداردى قا­راۋ بارىسىندا ولاردا كورسەتىل­گەن فاكتىلەر راستالماعان. شا­عىم­دانۋشىلارعا تۇسىنىكتەمەلەر بەرىلگەن. ال 2 ءوتىنىش قارالۋ ۇستىندە ەكەن. ءاليسۇلتان قۇلانباي.