كاسىبي بىلىكتىلىك پەن تاجىريبە – ەڭ شەشۋشى فاكتورلار

بيىلعى جولداۋدا «باق بەرەردە ەلگە ىرىس قونادى, ۇستان­عان جولى دۇرىس بولادى» دەگەن دانالىق ءسوز بار. ال ىرىس-بە­رەكە, ىنتىماق بار جەردە عانا تۇراقتايتىندىعى ءسوزسىز. بۇگىن­گى تاڭدا ەكونوميكاسى قارقىندى دامىعان كەڭ بايتاق ەلىمىزدىڭ ۇلكەن تابىستارى ەڭ الدىمەن, قازاقستاندىقتاردىڭ تاتۋ-ءتاتتى تىرشىلىگىنە, ىنتىماقتاستىعى­نا تىعىز بايلانىستى ەكەندىگى ايداي اقيقات. قالىپتاسقان تۇراق­تىلىق پەن كەلىسىمدى ودان ءارى نىعايتۋ دا, جاس ۇرپاق بويىندا تۋعان وتانعا دەگەن ءسۇيىس­پەنشى­لىكتى قالىپتاس­تى­رۋ­دا ۇستازدار قاۋىمىنا جۇكتە­لەتىن مىندەت پەن جاۋاپكەرشىلىك مول ەكەندىگى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. سونىمەن قاتار, جولداۋدا «ەندى ون جىلدان كەيىن مەكتەپ بىتىرۋشىلەردىڭ 100 پايىزى مەم­لە­كەتتىك ءتىلدى ءبىلىپ شىعاتىن بولادى», دەپ اتاپ كورسەتىلۋىنىڭ ماڭىزى زور. سوعان وراي, الما­تى قالاسىنداعى №45 ورىس ورتا مەكتەبىنىڭ ۇستازدار ۇجىمى بۇل باعىتتاعى جۇمىستى ودان ءارى جەتىلدىرە تۇسۋدە. مەكتەپ وقۋ­شىلارىنىڭ مەملەكەتتىك ءتىل – قازاق ءتىلىن مەڭگەرۋ, وعان دەگەن قۇرمەتى مەن قۇشتارلىعىن ارت­تى­رۋ ماقساتىندا بىرقاتار ءىس-شا­رالار جۇزەگە اسىرىلۋدا. وقۋ­شىلار اراسىندا, اسىرەسە, پات­ريوتتىق تاقىرىپقا ارنال­عان ءان بايقاۋلارىن ۇيىمداستىرۋ ءوز ناتيجەسىن بەرۋدە. مەملەكەتتىك تىلدە ءان شىرقاۋ ولاردىڭ قازاق ءتىلىن مۇمكىندىگىنشە تەز ۋاقىت­تا ۇيرەنۋىنە كومەكتەسۋدە. ءما­سە­لەن, تاۋەلسىزدىك كۇنىنە ارنا­لىپ وتكىزىلگەن ءان بايقاۋىنا جو­عا­رى سىنىپتاعىلار عانا ەمەس, ءبىرىنشى سىنىپ وقۋشىلارى دا قا­تىسىپ, سىننان سۇرىنبەي وتكەن­دىگى قۇپتارلىق ءجايت. بۇل ورايدا ءوز شاكىرتتەرىن ءان بايقاۋىنا داي­ىنداۋدا ەرەكشە بەلسەندىلىك تا­نىت­قان ۇستازدار دا از ەمەس. ءسوز رەتى كەلگەندە اتاپ اي­تارلىعى, وڭتۇستىك استاناداعى №45 ورىس ورتا مەكتەبىندە قازىرگى كەزەڭدە 508 وقۋشى ءبىلىم الۋدا. ولاردىڭ اراسىندا 75 وقۋشى بالالار ۇيىندە تاربيەلەنەتىن, اتا-اناسى جوق جەتىمدەر. سونىمەن قاتار, پسيحولوگيالىق دامۋى كىدىرىسكە ۇشىراعان, تەجەلگەن باس­تاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى دا بار. ءبىر قۇپتارلىعى – ولاردىڭ بار­لى­عى مەملەكەت قامقورلىعىنا الىنعان, مەكتەپ وقۋشىلارىنا ال­ماتى قالالىق اكىمدىگى, قالا­لىق ءبىلىم بەرۋ باسقارماسى دا كو­مەك قولىن سوزىپ كەلەدى. دەگەنمەن, «جەتىم قوزى تاسباۋىر» دەمەكشى, ۇستازدار ۇجىمى دا تاع­دىر قاتىگەزدىگىنە تاپ بولعان شاكىرتتەرىنىڭ بولاشاقتا ەلىنە ادال قىزمەت ەتەتىن ازامات بولىپ وسۋىنە ىقپال ەتۋدە. ءبىلىم ۇياسىندا الماتى قالا­لىق ءبىلىم بەرۋ باسقارماسىنىڭ بۇيرىعىمەن تاڭەرتەڭگىلىك جۇيە­لى تۇردە دەنە شىنىقتىرۋ ساعاتى وتكىزىلەدى. سودان سوڭ مىندەتتى تۇردە قازاقستان رەس­پۋبليكاسى­نىڭ ءانۇرانى شىر­قالادى. مەملەكەتتىك ءانۇراندى جاتتاپ الىپ قانا قويماي, ونىڭ ماعىناسىن تۇسىنۋگە تالپىنۋ­شىلار قاتارى از ەمەس. ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندەگى جاس ۇرپاققا ساپالى ءبىلىم, سانا­لى تاربيە بەرۋ ەڭ باستى قاجەت­تىلىك دەسەك, بۇل ورايدا ۇستاز­داردىڭ كاسىبي بىلىكتىلىگى مەن جيناقتاعان مول تاجىريبەسى شەشۋشى فاكتور ەكەندىگى تالاس تۋ­دىرمايدى. سون­دىقتان دا, مۇن­دا مەكتەپ مۇعالىمدەرىنىڭ ءوز ىسىنە دەگەن جاۋاپكەرشىلىگىن, كاسى­بي بىلىكتىلىگىن جەتىلدىرۋگە باس­تى نازار اۋدارىلعان. سول سەبەپتەن دە, كەيبىر تاجىريبەلى ما­ماندار جاس ماماندارعا اقىل-كەڭەسىن ايتىپ, وي بولىسەدى. بيىلعى جىلى ۇجىم ءۇشىن ەرەكشە جىل, ويتكەنى بيىل №45 ورىس ورتا مەكتەبىنىڭ قۇ­رىل­عانىنا وتىز جىل تولماق. العاشقى كەزدە بۇل مەكتەپ قالا بويىنشا وقۋشىلاردىڭ ءبىلىم ساپاسى جاعىنان جوعارى ورىن­داردان كورىنىپ كەلسە, وكىنىشكە قاراي, ارادا ءبىراز ۋاقىت وتە كەلە سول بيىك مەجە تومەندەپ كەتتى. سوندىقتان دا, كەلەشەكتە سول مارتەبەگە قايتا كوتەرىلۋ ءۇشىن ۇجىم مۇشەلەرى – مۇعا­لىمدەر بۇگىندە ىزدەنىس پەن ىسكەر­لىكتىڭ ۇلگىسىن كورسەتۋگە ۇمتىلۋدا. باعيلا جولتاەۆا, №45 ورتا مەكتەپتىڭ ديرەكتورى. الماتى.