«كۇلكى جانە كوز جاسى»

تۇرسىنجان شاپايدىڭ جاڭا كىتابى جارىققا شىقتى وسىدان ءبىراز بۇرىن تانىمال قالامگەر تۇرسىنجان شاپايدىڭ «كۇل­كى جانە كوز جاسى» كىتابىنىڭ تۇساۋ­كەسەرى ءوتتى. وعان شاھارداعى ادەبيەت­تانۋشىلار مەن بەلگىلى پۋبليتسيستەر, باق جەتەكشىلەرى مەن قالامى جۇيرىك جۋرناليستەر قاتىستى. بۇل جيىننان بەلگىلى عا­لىمدار دا تابىلدى. كوپتەن كۇتكەن كىتاپتىڭ تۇساۋ­كەسەر ءراسىمىن «ەل» پروديۋ­سەرلىك ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى عالىم دوسكەن مەن «قازاق ادەبيەتى» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى جۇماباي شاشتاي ۇلى جاساپ, جازۋ ونەرىنە قاتىستى ويلارىمەن ءبولىستى. رۋحاني باسقوسۋ تۇرعىسىندا وتكەن كىتاپتىڭ تۇساۋكەسەرىندە تۇرسىنجان شاپايدىڭ سوزىنە جازىلعان اندەر ورىندالىپ, ادەبي كەيىپكەرلەرى ءسوز الدى. رامازان ستامعازيەۆ, بەكجان تۇرىس, ۇلتۋ قاباەۆا سىندى ونەردىڭ بەل بالالارى شىعارماشىلىق باس قوسۋدىڭ سالماعىن ارتتىردى. تانىمال اكتەر اسقار نايمانتاەۆ جازۋ­شىنىڭ شىعارماسىنان («قا­زاقپەن ساۋدالاسۋ») ءۇزىندى وقىدى. اتالمىش كىتاپ «اقجۇنىس» باسپاسىنان شىققان تۇڭعىش كىتاپ ەكەنىن ايتا كەتۋ ءلازىم. وسى­ناۋ جوباعا مۇرىندىق بولعان «اقجۇنىس-استانا» جۋرنالىنىڭ باس رەداكتورى ساۋلە ابەدينوۆا قازىرگە «كۇلكى جانە كوز جاسى» كىتابى 2 مىڭ دانامەن جارىق كورگەنىن, سۇرانىس وسكەن سايىن تارالىمى دا وسە بەرەتىندىگىن ايتادى. تۇرسىنجان شاپايدىڭ ەر­تە­رەكتە جارىق كورىپ, جۇرت­شى­لىقتىڭ ىقىلاسىنا يە بولعان «قازاقتىڭ جانى» كىتابىنا ەنگەن اڭگىمە, ەسسەلەرى سوڭعى جىلدارى جازىلعان كوپتەگەن جاڭا تۋىندىلارىمەن تولىقتىرىلىپ, «كۇلكى جانە كوز جاسى» دەگەن اتپەن شىعىپ وتىر. جاڭا كىتاپ «كۇلكى جانە كوز جاسى», «جازۋ», «ءبىر مىسقال...», «...جانە ءبىر ەسسە» دەگەن ءتورت بولىمنەن تۇرادى. ءتورت تاراۋدان تۇراتىن كى­تاپ بولەك سارىنىمەن, ەرەكشە وي ورالىمدارىمەن, ءتىلى­نىڭ شۇرايلىلىعى, ءسوزىنىڭ سال­ماقتىلىعى, ماسەلەلەرىنىڭ كوكەي­كەس­تىلىگىمەن وقىرماندارىن ەلەڭدەتىپ وتىر. زامانا تىنىسى, قوعام مەن ادام مىنەزىندەگى قۇ­بىلىستاردى, قازىرگى كوڭىل كۇيدى بەينەلەۋ تالابى – بۇل كى­تاپقا ەنگەن تۋىندىلاردىڭ نەگىزگى مازمۇنىن ايقىندايدى. جازۋشى, ادەبيەت سىنشىسى تۇرسىنجان شاپايدىڭ بۇدان باسقا, «وي تۇبىندە جاتقان ءسوز», «شىن جۇرەك – ءبىر جۇرەك», «قاز­اقتىڭ جانى» اتتى كىتاپتارى جا­رىققا شىققان. 2001 جىلى «شىن جۇرەك – ءبىر جۇرەك» كىتابى ءۇشىن قالامگەر حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىن العان. تۇرسىنجان شاپايدىڭ ساز­­گەرلىگى – ءوز الدىنا بولەك ءاڭ­گىمە. ونىڭ «ارمان», «داريعا-داۋرەن», «ساۋلە-عۇمىر», «اي­داي», «اي, ساۋلەم», «وي, دۇنيە», «قارا­كوز قالقا», «وي, جانىم», «قايران, قاراسازىم-اي», «با­لا عاشىق» اندەرى رامازان ستامعازيەۆتىڭ, «قوڭىر» توبى, ت.ب. قازاق انشىلەرىنىڭ ورىنداۋىندا حالىققا كەڭ تاراعان. ۇلى ابايدىڭ «ەسىڭدە بار ما جاس كۇنىڭ», «جۇرەگىم مەنىڭ قىرىق جاماۋ», «عاشىقتىق قۇمارلىق پەن ول ەكى جول» ولەڭدەرىنە جازعان بىرنەشە ءانى بار. ايناش ەسالي, «ەگەمەن قازاقستان». الماتى. سۋرەتتى تۇسىرگەن سامات قۇسايىنوۆ.