حالىق پەن ەلدىڭ يگىلىگى ءۇشىن
دۇنيە ديدارىن داعدارىس تۇمشالاپ تۇر. بىراق, ونىڭ ءبىزدىڭ ەلگە اسەرى بولماۋى ءۇشىن الدىن الا ءىس-شارالار قولعا الىنىپ وتىر. ەلباسى كەشەگى حالىققا ارناعان ءۇندەۋىندە حالىقارالىق احۋالدىڭ كۇردەلەنىپ, ەلدەر اراسىنداعى قايشىلىقتاردىڭ ۇلعايىپ, سانكتسيالىق تەكەتىرەستىڭ كۇشەيە تۇسكەنىنە توقتالا كەلىپ, «بارشامىزدىڭ ءبىر عانا ماقساتىمىز بار, ول ماقسات –حالىق پەن ەلدىڭ يگىلىگى! ءبارىمىز قازاقستاننىڭ ءوسىپ-وركەندەۋى جولىندا ەڭبەك ەتىپ, بار كۇش-جىگەرىمىزدى جۇمسايمىز. ءبىز بىرلەسە وتىرىپ, بۇگىنگى زامان الدىمىزعا توسىپ وتىرعان بارشا قيىندىقتار مەن سىن-قاتەرلەردى ءمىندەتتى تۇردە ەڭسەرەتىن بولامىز», – دەدى. ءيا, ءبىزدىڭ الدىمىزدا ۇلكەن ماقسات بار. ول –داعدارىستىڭ داۋىلىنا قارسى تۇرا ءبىلۋ, ءسويتىپ, ەلدىڭ وركەندەۋى مەن گۇلدەنۋىن ودان ءارى جاسامپاز ىستەرمەن جالعاستىرا بەرۋ. بۇل ءبىزدىڭ ەلىمىز ءۇشىن الىنبايتىن اسۋ ەمەس, قول جەتپەس بيىك ەمەس. ويتكەنى, ءبىز تاۋەلسىزدىكتىڭ 25-كە تاياۋ جىلىندا تالاي قيىندىقتى ەڭسەردىك, ەلىمىزدى الەمگە جاڭا قىرىنان –وركەنيەتتى, دەموكراتيالىق مەملەكەت رەتىندە تانىتا الدىق. جاڭا تەحنولوگيامەن جۇمىس ىستەيتىن زاۋىت-فابريكالار اشىلىپ, كولىك جانە تەمىرجول تارماقتارى جاڭعىرتىلدى. ءتىپتى الىستاعى اۋىلدار دا ەڭسە تىكتەدى. ەلىمىزدە بۇرىن-سوڭدى كەزدەسپەگەن جاڭا ونىمدەر شىعارىلىپ, جاڭا ماماندىقتار يگەرىلدى. الەمدەگى وزىق تەحنولوگيالار ءوندىرىستىڭ ءار سالاسىنا ەنگىزىلىپ, سول تەحنولوگيالاردا جۇمىس ىستەيتىن باسەكەگە قابىلەتتى ماماندارىمىز شەتەلدىڭ تاڭداۋلى ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە ءبىلىمىن جەتىلدىرۋىنە جول اشتىق. قازاقتىڭ جەرىن باياندى مەكەنىنە اينالدىرىپ, تاۋەلسىز قازاقستاندى ەشبىر ەلمەن الماستىرماس وتانىنا بالاعان سان الۋان ەتنوستاردىڭ تاتۋلىعى مەن ىنتىماعى جاھان جۇرتىنىڭ قىزىعىپ تا, قىزعانىپ قارايتىن ۇلگىسىنە اينالدى. ەل ەكونوميكاسىن وركەندەتۋدەگى جاسامپاز ىستەرگە شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ وكىلدەرى دە, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار مەن قوعامدىق بىرلەستىكتەر دە ءوزىنىڭ ۇلەسىن قوسىپ كەلەدى. دەگەنمەن, بارشا قازاقستاندىق ءوزىنىڭ ازاماتتىق جاۋاپكەرشىلىگىن جەتە سەزىنۋى ءتيىس. بۇل, اسىرەسە, قازىرگى زامان الدىمىزعا الەمدىك قارجى داعدارىسى سەكىلدى قيىندىقتار مەن ءتۇرلى سىن-قاتەرلەردى توسىپ وتىرعان ساتتە اسا ماڭىزدى بولا تۇسەدى. اسىرەسە, جاس بۋىننىڭ جۇرەگىندەگى وتانشىلدىق سەزىمنىڭ مولدىرلىگى مەن ەلگە ادال قىزمەت ەتۋدىڭ جارقىن ۇلگىسىن كورسەتەر ساتىمەن ۇشتاسىپ جاتۋى ءتيىس. ارينە, جاس ۇرپاقتى وتانشىلدىق سەزىمگە باۋلۋ, سونىمەن بىرگە, ەلدىڭ ءبىرلىگى مەن ىنتىماعىن ودان ءارى نىعايتا بەرۋ – بارشامىزدىڭ مىندەتىمىز. اسىرەسە, الداعى پارلامەنت ءماجىلىسى مەن ءماسليحاتتاردىڭ كەزەكتى سايلاۋىندا دا ءبىزدىڭ بىرلىگىمىز بەن ىنتىماعىمىز تانىلادى, قۋاتتى مەملەكەتىمىز – قازاقستانىمىزداعى دەموكراتيالىق دامۋ ءۇردىسىن جاڭا بيىككە كوتەرەتىنىمىزگە سەنىمدىمىن. ويتكەنى, ءبىزدىڭ ماقساتىمىز بەن مۇددەمىز دە, تاڭداۋىمىز بەن اڭسارىمىز دا – «ماڭگىلىك ەل». ءبىز وسى يدەياعا توپتاستىق, دەمەك, حالىق پەن ەلدىڭ يگىلىگى ءۇشىن بارلىق قيىندىقتى ەڭسەرەمىز, بارلىق بيىكتى باعىندىرا الامىز. بەيبىت مامراەۆ, ح.دوسمۇحامەدوۆ اتىنداعى اتىراۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور.ۋاقىت تالابى تۋعىزعان ۇدەرىس
مەملەكەت باسشىسىنىڭ پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ ءماجىلىستى تاراتۋ جانە پارلامەنت پەن بارلىق دەڭگەيدەگى ءماسليحاتتاردىڭ سايلاۋلارىن وتكىزۋ تۋرالى باستاماسىن قولداپ, جارلىققا قول قويعانىن بارشا قازاقستاندىقتار قۋانا قارسى الدى. قازىرگى جاھاندىق داعدارىس بارلىق ەلدى, ءتىپتى, دامىعان جەتەكشى مەملەكەتتەردى دە قامتۋدا. بۇگىنگىدەي بۇكىل الەمدە ۇلكەن تولقىنىس تۋدىرعان الاساپىران كەزەڭدە جۇدىرىقتاي جۇمىلىپ, ءبىر ارناعا كۇش بىرىكتىرۋدىڭ ماڭىزى زور. مەملەكەتىمىزدىڭ الدىندا وسىنداي ۇلكەن مىندەتتەر تۇر. 30 ەلدىڭ ۇدەسىنە كوتەرىلۋدى ماقسات ەتكەن قازاقستان ءۇشىن قازىر ناعىز سىن ۋاقىتى. العا قاراي جىلجۋىمىزعا بەسىنشى شاقىرىلعان پارلامەنت ءماجىلىسى زور ۇلەس قوسقانىن ەشكىم جوققا شىعارا المايدى. دەگەنمەن, ءومىر ورنىندا تۇرمايدى. ۋاقىت تالابى باسقا. جارقىن بولاشاق جولىندا تىنىمسىز ىزدەنىستەردىڭ, تىڭ كۇشتەردىڭ, قارىمدى قادامداردىڭ قاجەت ەكەنىن ەسكەرسەك, كەزەكتەن تىس سايلاۋ وتكىزۋدەن ۇتارىمىز كوپ. ونىڭ ۇستىنە, ۇندەۋدە ايتىلعانداي, ءماجىلىس پەن ءماسليحاتتار سايلاۋىن ءبىر مەزگىلدە وتكەرسەك, قارجىلىق جانە ۇيىمداستىرۋشىلىق جۇمىستارى جاعىنان دا كوپتەگەن جەڭىلدىكتەر تۋار ەدى. سوندىقتان ءبىز XXI عاسىردىڭ جاڭا سىن-قاتەرلەرىنە جاۋاپ بەرۋ ءۇشىن قوعام بولىپ توپتاسىپ, جاڭا مەملەكەت قۇرۋ جولىندا جۇمىس ىستەۋىمىز قاجەت. ءدال وسىنداي جاۋاپتى ساتتە داعدارىسقا قارسى ءىس-قيمىلداردى ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن كەڭ اۋقىمدى قوعامدىق بىرىگۋ – كەزەك كۇتتىرمەيتىن ءىس. تياناقتى شەشىمدەر مەن تىندىرىمدى تىرلىكتەر جانە, ەڭ باستىسى, بەرەكەلى ەل بىرلىگى عانا ءتۇرلى ەكونوميكالىق سوققىلارعا قاسقايىپ قارسى تۇرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. جاھاندىق داعدارىستىڭ جاڭا تولقىنىن ەڭسەرۋگە جانە مەملەكەت باسشىسىنىڭ مەملەكەتىمىزدى جاڭعىرتۋعا سەرپىن بەرەتىن ۇلت جوسپارىن ورىنداۋعا جاڭادان سايلاناتىن پارلامەنت سۇبەلى ۇلەس قوسادى دەپ ويلايمىن. باۋىرجان يمانعاليەۆ, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, قازاقستان جۋرناليستەر وداعىنىڭ مۇشەسى. استانا.حالىق دۇرىس قابىلدادى
ەلباسى ەل كۇتكەندەگىدەي ساليقالى ءسوزىن ايتىپ, زاڭناما تالابىنا سايكەس ءتيىستى تۇلعالارمەن كەڭەسە وتىرىپ, تومەنگى پالاتانى تاراتۋ تۋرالى جارلىققا قول قويدى. بۇل قادامدى حالىق تۇسىنىستىكپەن دۇرىس قابىلدادى. شىنى كەرەك, ەلباسى جارلىعىن زيالى قاۋىم عانا ەمەس, قاراپايىم جۇمىسشىلار دا ەلەگىزي توسقانى جاسىرىن ەمەس. سول ەلدىڭ ىشكى ويىن ايتقىزباي-اق تۇسىنگەندىكتەن ورتالارىنا بارىسىمەن وسىناۋ قۋانىشتى حاباردى جەتكىزگەن ەدىم. سوندىقتان بۇل قادامدى ەلىمىزدەگى ساياسي تۇراقتىلىقتىڭ ءبىر جەمىسى دەپ باعالايمىن. ەندىگى ماقسات – ەكونوميكالىق داعدارىستان امان ءوتۋ. الەمدەگى ساياسي احۋالدى ايتپاعاندا ەكونوميكالىق داعدارىستىڭ ءوزى كۇننەن-كۇنگە قيىنداپ بارادى. مۇنايدىڭ باررەلى 28 اقش دوللارىنا دەيىن تومەندەۋى كوپ جايدى اڭعارتادى. امال نەشىك. بىراق قول قۋسىرىپ قاراپ وتىرۋدى ۋاقىت كوتەرمەيدى. قولدا بار مۇمكىندىكتىڭ ءبىرى – ءبىزدىڭ اۋدانىمىزدىڭ اۋماعىنان اشىلعان قۇرعاق پورتتى ءتيىمدى پايدالانۋ كەرەك. بۇل رەتتە ەلىمىزدە مەملەكەتتىك باعدارلامالارعا سايكەس باستالعان جۇمىستى جالعاۋدىڭ ماڭىزى زور. ءوز تاجىريبەمە سۇيەنە وتىرىپ ويىمدى ساباقتاسام, وركەنيەتتى دامىعان ەلدەردەگىدەي سان-سالا بويىنشا ينۆەستيتسيا تارتۋ ارقىلى داعدارىستان دا وتە شىعاتىنىمىز انىق. زەردەلەسەك, بۇل قادامنىڭ دا جولى اشىلعان. تەك اقىلمەن, اپتىقپاي ارەكەت ەتە ءبىلۋ كەرەك. بۇگىندە جازيرالى جاركەنت جەرىندە دە مەملەكەتتىك ساياساتقا ساي ۇلت جوسپارىن جۇزەگە اسىرۋ جۇمىسى جۇيەلى تۇردە باستالىپ, ەكپىن الىپ كەلەدى. شاعىن ۇجىمىمىزدا قالىپتاسقان ەڭبەك ىرعاعى جالعاسىن تاۋىپ, الداعى كوكتەمدە باستالاتىن ۇلكەن جۇمىسىمىزعا دايىندىق جۇرۋدە. ناقتىلاي تۇسسەم, قۇرعاق پورتتىڭ اشىلۋىنا وراي سالىناتىن ءوندىرىس ورىندارىنىڭ بىرىنە ينۆەستيتسيا تارتۋدىڭ العاشقى قادامىن جاساپ, ءوز ۇسىنىسىمىزدى ءتيىستى ورىندارعا جىبەرگەنبىز. ۋاقىتى كەلگەندە سول ۇسىنىس قارالىپ, وڭ شەشىم قابىلدانىپ جاتسا, ءبىزدىڭ دە ەڭبەگىمىز جانىپ قالار. ولاي دەيتىنىم, ينۆەستيتسيا تارتۋمەن شەكتەلمەي مەملەكەتتىك ساياساتقا ساي ءوندىرىس ورنىن اشىپ, وعان جەرگىلىكتى حالىقتى تارتۋدى باستى ماقسات ەتىپ وتىرمىز. ناتيجەسىن ۋاقىت اتتى تورەشى كورسەتەدى. تاسقىن جاپارقۇل, «ەرنار» شارۋا قوجالىعىنىڭ توراعاسى. الماتى وبلىسى, پانفيلوۆ اۋدانى.كەلەر كۇنگە ءۇمىت مول
پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ سايلاۋدى كەزەكتەن تىس وتكىزۋ تۋرالى ۇندەۋى ءوزىنىڭ دەر كەزىندە كوتەرىلگەندىگىمەن كوپشىلىكتىڭ كوڭىلىنەن شىققان بولاتىن. ەلباسىمىز ن.نازارباەۆ ماجىلىسمەندەردىڭ ۇسىنىسىن قولداپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجىلىسى دەپۋتاتتارىن كەزەكتەن تىس سايلاۋعا كەلىسىمىن بەرىپ, ارنايى جارلىققا قول قويدى. بۇل قازىرگى تاڭداعى الەم ەلدەرىن ەلەڭدەتىپ وتىرعان جاعدايلارعا قاراپ, دەپۋتاتتاردىڭ سىندارلى شەشىم قابىلداۋى بولدى. الەمنىڭ بىرقاتار ەلدەرىندەگى گەوساياسي جانە گەوەكونوميكالىق وزگەرىستەر وزدەرىمەن ينتەگراتسيالانعان ەلدەردىڭ ارقايسىسىنا ءىرىلى-ۇساقتى ىقپالىن تيگىزەتىن بولادى. ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىز ن.نازارباەۆ حالىقارالىق جاعدايلاردى ەسكەرە وتىرىپ, قازاقستاننىڭ بەرىكتىگى مەن بولاشاعىنا جۇمىس ىستەيتىن بەس ينستيتۋتتىق رەفورمانى ىسكە اسىرۋدى تاپسىردى. رەفورمانى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ارنايى «ۇلت جوسپارى» قابىلداندى. مۇنىڭ ءبارى قازاقستاننىڭ قانداي ەكونوميكالىق جاعدايلارعا دا بەلىن بەكەم بۋىپ, دايىن تۇرۋىنا جاسالعان قادام. ەندى ەلباسىمىزدىڭ كەزەكتەن تىس ءماجىلىس سايلاۋىن وتكىزۋ تۋرالى جارلىققا قول قويۋى كوپتىڭ كوكەيىندەگىنى ءدال باسقان وقيعا بولدى. ەندى ءبىزدىڭ الدىمىزدا ءوز بولاشاعىمىز ءۇشىن, ورتاق وتانىمىز – تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ بىرلىگى, بەرەكەسى ءۇشىن جالىندى, جىگەرلى ازاماتتاردى تاڭداۋ مىندەتى تۇر. ماجىلىسكە لايىقتى دەپۋتاتتاردى سايلاۋ جولىندا ءبىر جەڭنەن قول, ءبىر جاعادان باس شىعارۋعا شاقىرامىن. ماگومەد لورسانوۆ, «ۆايناح» شەشەندەر مەن ينگۋشتەر ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى. ماڭعىستاۋ وبلىسى.جاس پارلامەنتشىلەر كوبەيسە دەگەن تىلەك بار
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ كەزەكتەن تىس پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ جانە جەرگىلىكتى ءماسليحاتتاردىڭ سايلاۋىن وتكىزۋ تۋرالى حالىققا جولداعان ۇندەۋىندە ەلىمىزدىڭ بولاشاعى جولىنداعى تۇتاستىعىمىز بەن بىرلىگىمىزدى تاعى دا تانىتۋعا شاقىردى. وسى ورايدا, شىعىسقازاقستاندىق جاستاردىڭ ەلباسىمەن ءاردايىم بىرگە ەكەنىن ايتقىم كەلەدى. كەندى التاي جەرىندە جاستار پرەزيدەنت باستامالارىنىڭ توڭىرەگىنە توپتاسقانىن ايقىن اڭعارۋعا بولادى. ايتالىق, ءوڭىردىڭ بەلسەندى جاستارى وبلىس ورتالىعىندا ەرتىس وزەنىنىڭ سول جاعالاۋىنداعى كومسومول ارالىندا «ءبىر ەل – ءبىر تاعدىر!» اتتى اۋقىمدى شارا وتكىزدى. ءۇش جارىم مىڭعا جۋىق جاستار جينالعان اكتسيا اياسىندا تاۋەلسىزدىكتىڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان ءىس-شارالار ۇيىمداستىرىلدى. اكتسيانىڭ تۇساۋكەسەرى بولعان حورەوگرافيالىق كومپوزيتسيالىق قويىلىم ەلىمىزدىڭ ەرتەڭگى كۇنگە دەگەن سەنىمى مەن جۇدىرىقتاي جۇمىلعان بىرلىگىن پاش ەتسە, تاۋەلسىزدىك مەرەيتويىنىڭ قۇرمەتىنە ستۋدەنت-جاستاردىڭ فلەش-موب اكتسياسى مەن 25 شاقىرىمدىق شاڭعى جارىسى ءوتتى. بۇل شارالار ا.پۋشكين اتىنداعى وبلىستىق كىتاپحانادا, وبلىستىق دراما تەاترىندا جانە ءوڭىرىمىزدىڭ وزگە قالالارى مەن اۋداندارىندا وتكەن شارالارمەن مازمۇندى تۇردە جالعاسىپ جاتىر. سوندىقتان, شىعىس ءوڭىرىنىڭ جاستارى الداعى كەزەكتەن تىس پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ سايلاۋىنا ءبىر كىسىدەي قاتىسادى دەپ ويلايمىن. بۇل سايلاۋ 20 ناۋرىزعا بەلگىلەنىپ وتىر. كۇن مەن ءتۇن تەڭەلەتىن ۇلىق مەرەكە پارلامەنتتىك سايلاۋدىڭ دا مەرەكەلىك كوڭىل كۇيمەن وتەتىنىنە جەتەلەيدى دەگەن سەنىمدەمىن. سەبەبى, ەلىمىزدىڭ جاس بۋىنى حالىقارالىق قوعامداستىقتاعى ساياسي ءھام ەكونوميكالىق داعدارىستاردىڭ جاي-كۇيىن جاقسى ءتۇسىنىپ وتىر. پرەزيدەنتىمىزدىڭ پاراساتى مەن پايىمىنا ارقا سۇيەگەن جاستارىمىز ەركىن ەلدىڭ ەرتەڭى جارقىن بولاتىنىنا سەنەدى. «قازاقستان-2050» ستراتەگياسى مەن ۇلت جوسپارىندا بەلگىلەنگەن مىندەتتەر مەن مەجەلەرگە جەتۋ جولىندا كۇش سالۋعا قۇمبىل. وسى ورايدا, جاڭا پارلامەنتشىلەر قۇرامىندا جاستار ۇيىمدارىنىڭ دا وكىلدەرىنە كوپتەپ ورىن بەرىلسە دەگەن ۇسىنىسىمىز بار. ارايلىم ەسىمبەكوۆا, شىعىس قازاقستان وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ «جاستار ورتالىعى» كمم ديرەكتورى. وسكەمەن.قولداۋ تاپقانى قۋانتتى
ەلباسى جارلىعىمەن تومەنگى پالاتانىڭ قۇرامى تاراتىلىپ, جاڭا ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋى بەلگىلەندى. بۇل جولعى حالىققا ارناعان ۇندەۋىندە نە ءۇشىن وسى سايلاۋدىڭ قاجەت ەكەنىن دە ايتىپ بەردى. كەزەكتەن تىس ءماجىلىس سايلاۋىن وتكىزۋ قوعام تاراپىنان دا قىزۋ تالقىلاۋعا ءتۇسىپ, ناقتى قولداۋعا يە بولعانىن كورىپ وتىرمىز. پرەزيدەنت دەپۋتاتتاردىڭ باستاماسىن قولدادى. جاڭا باستامالار, يدەيالاردىڭ كەلۋى ساياسي ءومىردىڭ دە جاڭارىپ, جاڭعىرۋىنا جول اشادى. ويتكەنى, پارلامەنتتى جاڭارتۋعا قوعام مەن بيلىكتىڭ ءوزى مۇددەلى. ەندى ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋى جانە وڭىرلەردەگى كەزەكتى ءماسليحاتتار سايلاۋى 20 ناۋرىزدا وتەتىن بولدى. سوندىقتان, ەلباسى دەپۋتاتتاردىڭ باستاماسىن قازاقستاندىقتاردىڭ تاعدىرىنا وتانشىلدىق تۇرعىدا قامقورلىق تانىتۋدىڭ كورىنىسى دەپ اتاپ ءوتتى. راسىندا دا, قازىر ەل جاعدايى 1991 جىلعىداي ەمەس, «ەڭبەككە شىڭدالىپ, تابىستى قالىپتاسىپ, الەمگە سىيلى مەملەكەت قۇرعان ءبىرتۇتاس حالىققا اينالدىق», دەگەن ساليقالى سوزدەر ايتتى. قازىر ۇلت جوسپارى مەن 5 ينستيتۋتتىق رەفورمانى جۇزەگە اسىرۋ بويىنشا پراكتيكالىق قادامداردى ورىنداۋ جۇمىسى باستالدى. مىسالى, اۋدانىمىزداعى 557 بىرلىك شاعىن كاسىپكەرلىك نىساندارىندا 2501 ادام ەڭبەك ەتۋدە. وتكەن جىلى اۋداندا جاڭادان 76 شاعىن كاسىپورىن اشىلدى. ولاردىڭ 3-ءۋى جشس, 31-ءى شارۋا قوجالىقتارى, 30 بىرلىك ساۋدا ورىندارى جانە باسقا دا قىزمەت كورسەتەتىن 12 نىسان بار. ول قاتارعا كاسىبىن جاڭادان باستاعان جاس كاسىپكەرلەر قوسىلدى. وسى جۇمىستاردىڭ باستاۋىندا اۋداندىق فيليال قىزمەتكەرلەرىنىڭ دە ۇلەسى بار. اۋىلدارعا ءجيى شىعىپ, كاسىپكەرلىكپەن اينالىسۋدىڭ قىر-سىرىن ۇيرەتىپ, ولاردى قولداپ وتىرعان جاڭا باعدارلامالار, قۇجاتتار رەسىمدەۋ جانە تاعى باسقا جايلار تۋرالى كەزدەسۋلەر, سەمينار-ترەنينگتەر وتكىزىپ وتىرادى. جاڭادان كاسىپ اشۋ – حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋ ءۇشىن قاجەت. كاسىپكەرلىكتى قولداۋ مەن دامىتۋ بار. كاسىپكەرلەرگە اۋداندىق فيليال قىزمەتكەرلەرى كومەكتىڭ بارلىق ءتۇرىن ۇسىنۋعا ءازىر. ەلىمىزدە شاعىن جانە ورتا بيزنەستى قولداۋ ءۇشىن كوپتەگەن باعدارلامالار دايىندالادى, ءارتۇرلى جەڭىلدىكتەر قاراستىرىلدى جانە وتاندىق كاسىپكەرلەرگە كوپ ءۇمىت ارتىلدى. بيىل جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەر ءۇشىن جاڭا مۇمكىندىكتەر اشىلدى, ول – ەلىمىزدىڭ دسۇ-عا تولىق قۇقىلى مۇشە بولىپ ەنۋى. بۇل ەل دامۋىنىڭ نەگىزى بولىپ وتىرعان شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتىڭ ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك ءرولىن جەتىلدىرە تۇسۋدە ۇلكەن ءۇمىت, زور سەنىم تۋعىزادى. ويتكەنى, بيزنەس حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن جاقسارتىپ, ولار ءۇشىن ەڭ ءبىرىنشى قاجەتتىلىك – ەڭبەكپەن اينالىسۋعا ءمۇمكىندىك بەرەدى, جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتەدى. ال, وسىنداي كەزدە ەلىمىزگە كاسىبي, بىلىكتىلىگى جوعارى پارلامەنت كەرەك دەگەن پىكىرلەر دۇرىس كوتەرىلدى. ەندى جاڭادان سايلاناتىن ءماجىلىس قۇرامىنا ۇلكەن سەنىم جۇكتەلەتىنى ءسوزسىز. جاڭاشا ويلايتىن دەپۋتاتتاردىڭ قولدارىنان ءىس كەلۋىنەن ەل دە ءۇمىتتى. جۋىردا عانا «ەگەمەندە» جاريالانعان «ۇلت جوسپارى – قازاقستاندىق ارمانعا باستايتىن جول» اتتى جوباسىندا ەكونوميكانىڭ, ساياساتتىڭ جانە الەۋمەتتىك سالالاردىڭ بارلىق باعىتتارىنا قازىرگى كەزەڭگە ساي انىق جانە دالەلدەنگەن باعدار بەرىلدى. ناريمان راحىمجانوۆ, وبلىستىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى اۋداندىق ءبولىمىنىڭ باسشىسى. اقتوعاي اۋدانى, پاۆلودار وبلىسى.«ماڭگىلىك ەل» مۇراتتارىنا ادالدىق
2016 جىلعى 20 قاڭتار ەلباسى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ V شاقىرىلىمىنىڭ دەپۋتاتتارىنىڭ وكىلەتتىلىگىن مەرزىمىنەن بۇرىن توقتاتۋ جونىندەگى جارلىققا قول قويعان جانە كەزەكتەن تىس سايلاۋ وتكىزۋ بەلگىلەنگەن تاريحي كۇن. مەملەكەت باسشىسى وسىعان قاتىستى ۇندەۋىندە ءماجىلىستىڭ ءوزىن-ءوزى تاراتۋ جونىندە باستاما كوتەرۋى دەپۋتاتتاردىڭ ەل تاعدىرىن ويلاپ, ەداۋىر بەلسەندى جاڭا حالىق قالاۋلىلارىن تاڭداۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن جانە ەلىمىزدەگى ساياسي ءپليۋراليزمنىڭ ودان سايىن دامۋىنا جاعداي جاسايتىنىن اتاپ كورسەتتى. پارلامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتارىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋى ەلىمىزدىڭ دەموكراتيالىق دامۋىن ايقىنداپ, جارقىن بولاشاققا باستار ۇتىمدى قادام بولىپ تابىلادى. كەزەكتەن تىس سايلاۋ ەلىمىزدىڭ بارلىق ساياسي پارتيالارىنا پارلامەنتتە وكىلدىك ەتۋگە تەڭ مۇمكىندىك بەرىپ, زامانعا ساي بەيىمدەلگەن, بۇگىنگى كۇننىڭ وتكىر ماسەلەلەرىن شەشۋگە يكەمدەلگەن ءىسكەر ادامدارعا جول اشادى. مۇنىمەن قوسا, قازاقستانداي ورەلى ۇلگىسى, بەرىك ماقساتى بار بەرەن مەملەكەتتىڭ تاريحى دا باياندى بولۋى كەرەك. سوندىقتان, ۇلاعات-ونەگەسى شەتەلدىكتەر تاراپىنان «قازاقستاندىق جول» دەپ اتالعان ەلىمىزگە وسىنداي كۇردەلى دە باتىل شەشىمدەر قابىلداۋ زامان تالابىنان تۋىنداعان قاجەتتىلىك دەپ بىلەمىن. الداعى سايلاۋعا وتانداستارىمىز جاپپاي قاتىساتىنىنا كامىل سەنەمىن. وسى ورايدا, الەمدىك داعدارىس سالدارىنان تۋىنداعان ەكونوميكالىق جاعدايعا بايلانىستى, ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىمەن بىرگە جەرگىلىكتى ءماسليحاتتار دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىن قاتار وتكىزۋ قارجىلىق جاعىنان ەل بيۋدجەتىنە ءتيىمدى بولاتىنى انىق. مارات وتەگەنوۆ, ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى كوكشەتاۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوتسەنتى, تاريح عىلىمدارىنىڭ كانديداتى. اقمولا وبلىسى.بىرلىكتىڭ بەرىك بايلامى
ۋاقىت تالابىمەن العا تارتىلعان باستامانىڭ پرەزيدەنتتەن دە, قالىڭ جۇرتشىلىقتان دا قولداۋ تاباتىنىنا يمانداي سەنگەنمىن. سەبەبى, بۇل قوعامدىق ءومىرىمىزدىڭ بۇگىنگى اقيقات بيىگىنەن قاراعاندا ۇتىمدى ۇسىنىس, ۇلاعاتتى ۇستانىم بولاتىن. سوڭعى ءسوزدى ەلباسى ايتاتىنىن ەسكەرىپ, ەلىمىزدەگى جاڭالىقتارعا ەلەڭدەپ جۇرگەنىمىز دە شىندىق. پرەزيدەنتتىڭ پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ ءوزىن ءوزى تاراتۋ جانە ءماجىلىس پەن بارلىق دەڭگەيدەگى ءماسليحاتتار سايلاۋلارىن كەزەكتەن تىس وتكىزۋ جونىندەگى ۇندەۋىن قولداعانىن, ءماجىلىستىڭ كەزەكتەن تىس جانە ءماسليحاتتاردىڭ كەزەكتى سايلاۋىن وتكىزۋ تۋرالى ارنايى جارلىققا قول قويعانىن تەلەديداردان كورىپ تىڭدادىم. مەملەكەت باسشىسى الەمدەگى گەوساياسي جانە ەكونوميكالىق جاعدايدىڭ كۇردەلى ەكەنىن ايتا كەلىپ, وسىنداي كەزدە ىلكىمدى ءىس-قيمىل قاجەتتىگىنە باسا نازار اۋداردى. ءوزىنىڭ ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ ۇندەۋىن قولداپ, شەشىم العانىن, بۇل باستامانىڭ وتانشىلدىقتان تۋىنداعانىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن, ءماجىلىس پەن وڭىرلەردەگى ءماسليحاتتاردىڭ سايلاۋى بيىلعى جىلعى 20 ناۋرىزدا وتەتىن بولدى. قازىر ىرعالىپ-جىرعالاتىن ۋاقىت ەمەس. الەمدى القىمىنان الىپ تۇرعان قارجى داعدارىسى ىلكىمدى ءىس-قيمىل جاساۋدى العا تارتۋدا. قوعامدىق دامۋدىڭ ەكپىنىنە ىلەسىپ ەمەس, ونىڭ الدىن الۋدىڭ قايتارىمدى قادامدارىن جاساۋ عانا ۇتىمدى بولاتىنىن كورىپ وتىرمىز. قازاقستاندا «100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىندا 5 ينستيتۋتتىق رەفورمانى جۇزەگە اسىرۋدىڭ باسىم باعىتارى ايقىندالىپ, ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ «قازاقستان جاڭا جاھاندىق احۋالدا: ءوسىم, رەفورمالار, دامۋ» اتتى جولداۋىندا ولاردى جۇزەگە اسىرۋ جولدارى جۇيەلەنە ءتۇستى. «ۇلت جوسپارى – قازاقستاندىق ارمانعا باستايتىن جول» اتتى ماقالاسىندا ۇلت جوسپارىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ تاجىريبەلىك تەتىكتەرىن ناقتىلاپ بەردى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, الەمدىك داعدارىستىڭ سالدارلارىن اناع ۇلىم جەڭىلدەتۋدىڭ بارلىق تەتىكتەرى ىسكە قوسىلۋدا. مەن پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ ۇندەۋىنە قۇلاق اسىپ, ءماجىلىس پەن ءماسليحاتتار سايلاۋلارىن بىرگە وتكىزۋدى وسىنداي وڭتايلى شەشىم رەتىندە باعالايمىن. قازىرگىدەي كۇردەلى كەزەڭدە ەلدىكتىڭ مۇددەسى تۇرعىسىنان قادام باسۋ وسىلاي بولسا كەرەك-ءتى. شۇكىر, بۇل باعىتتا ەلىمىزدەگى ىنتىماق پەن تۇتاستىقتىڭ تۇعىرلىلىعى كوزدەگەن ماقساتىمىزعا جەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى دەپ ويلايمىن. پرەزيدەنتتىڭ ءماجىلىستى تاراتۋ جانە كەزەكتەن تىس سايلاۋ وتكىزۋ تۋرالى شەشىمىن ەلىمىزدىڭ ەسەيگەندىگىنىڭ جانە مەملەكتەتىمىزدىڭ تۇتاستىعىنىڭ ناقتى كورىنىسى دەۋگە بولادى. قاي ىستە دە وسىلاي «ءبىر جاعادان – باس, ءبىر جەڭنەن قول شىعاراتىن» قالپىمىزدان اينىمالىق, ءدايىم. حالقىمىزدىڭ ۇيىمشىلدىعى مەن بىراۋىزدىلىعىنىڭ ارقاسىندا عانا سىن-قاتەرلەرگە قارسى تۇرا الامىز. ال ءماجىلىس پەن ماسليحاتتارعا جاڭادان سايلاناتىن ازاماتتار تىڭ ويلارىمەن, ىلكىمدى ىستەرىمەن داعدارىستى ەڭسەرۋگە جانە دامۋعا سەرپىن بەرەدى دەپ كۇتەمىز. الداعى سايلاۋدا ەلدىڭ قامىن ويلايتىن, ساياساتتىڭ قىر-سىرىنا قانىق, ءبىلىمدى دە بىلىكتى ازاماتتار سايلانۋىنا حالىقتىڭ بەلسەنە قاتىساتىنىنا سەنىم مول. ونى ءماجىلىستىڭ ۇندەۋىن قولداۋداعى حالىقتىڭ بەلسەندىلىگىنەن دە اڭعارۋعا بولادى. تەمىرحان بەكتاۋباەۆ, «رەسپۋبليكالىق ەپيزووتياعا قارسى وترياد» مەملەكەتتىك مەكەمەسى اقتوبە فيليالىنىڭ باسشىسى. اقتوبە وبلىسى.ەل سەنىمىن ەر اقتاسىن
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ 5-ءشى شاقىرىلىمداعى پارلامەنت ءماجىلىسىن تاراتۋ تۋرالى جارلىققا قول قويىپ, سونداي-اق, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجىلىسى دەپۋتاتتارىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىن تاعايىنداۋعا بايلانىستى حالىققا ۇندەۋ جاريالادى. بۇل, شىن مانىسىندە سىندارلى شاقتىڭ تەگەۋرىنىنە توتەپ بەرە العان, قوعامعا قوزعاۋ سالعان شەشىم بولدى. ەگەر دە ىرعالىپ-جىرعالىپ ءجۇرىپ العان بولساق, مۇنداي جايباسارلىعىمىزدى قاتال دا جۇيرىك ۋاقىت كەشىرمەس ەدى. ەلباسى جارلىققا قول قويدى – ەندىگى كەزەك حالىقتىڭ تاڭداۋىنا كەلدى. وسىندايدا ەل سەنىم ارتقان ەرلەرىمىز قيىننىڭ قياسىنا قينالماي شىعىپ, حالقىنا ابىرويمەن قىزمەت ەتسە ەكەن دەپ تىلەيسىڭ. ماجىلىستە, جەرگىلىكتى ءماسليحاتتاردا بۇگىنگى زامان مەنەدجمەنتىن مىقتى مەڭگەرگەن, جاڭا مازمۇنداعى ويلاۋ جۇيەسىنە جۇگىنگەن, ناعىز مەملەكەتشىل, سالاماتتى ءومىر سالتىن ۇستاناتىن دەپۋتاتتار وتىرۋى كەرەك دەپ سانايمىن. جانە دە جىلى ورىن, جۇمساق كرەسلو ىزدەگەندەر بۇل جەرگە جولاماۋى ءتيىس. سپورتشى قاۋىمى ءۇشىن بيىلعى جىل جاۋاپكەرشىلىككە تولى جىل. الدىمىزدا ريو-2016 جازعى وليمپيا ويىندارى تۇر. ءبىزدىڭ ەلىمىز ەكونوميكالىق قيىنشىلىقتارعا قاراماستان, سپورتشىلارىمىزدىڭ وسى جاۋاپتى سىنعا الاڭسىز دايىندالۋىنا بارلىق جاعدايدى جاسايدى دەپ سەنەمىن. ال ءوز كەزەگىندە وليمپيادا دوداسىنا قاتىساتىن ساڭلاقتارىمىز ەل نامىسىن قولدان بەرمەي, تابىستى ونەر كورسەتۋلەرى كەرەك. مۇنىڭ ءوزى قيىنشىلىق تيتىعىن العان ەلدىڭ رۋحىن كوتەرەر ۇلى كۇش! «بارشامىزدىڭ ءبىر عانا ماقساتىمىز بار, ول ماقسات – حالىق پەن ەلدىڭ يگىلىگى! ءبارىمىز قازاقستاننىڭ ءوسىپ-وركەندەۋى جولىندا ەڭبەك ەتىپ, بار كۇش-جىگەرىمىزدى جۇمسايمىز. ءبىز بىرلەسە وتىرىپ, بۇگىنگى زامان الدىمىزعا توسىپ وتىرعان بارشا قيىندىقتار مەن سىن-قاتەرلەردى مىندەتتى تۇردە ەڭسەرەتىن بولامىز. مەن بارشا قازاقستاندىقتاردى, بارلىق ساياسي پارتيالاردى ءبىزدىڭ ورتاق شاڭىراعىمىزدىڭ تاعدىرىنا جاۋاپتى قاراۋعا جانە وتانشىلدىعىمىزدى نىعايتا تۇسۋگە شاقىرامىن», دەدى ەلباسى ءوزىنىڭ ۇندەۋىندە. ەلباسىنىڭ جىگەر بەرگەن ۇندەۋى, جاڭا سايلاۋ, حالىقتىڭ ەرىكتى تۇردە جاساعان دۇرىس تاڭداۋى قيىنشىلىقتىڭ قابىرعاسىن سوگىپ, ۇلى مۇراتتارعا باستاعان نۇرلى جولدى ساۋلەلەندىرە تۇسەدى دەگەنگە كۇمانسىز سەنەمىن. ال سەنىمسىز ادام ومىردە دە, سپورتتا دا جەڭىستەرگە جەتە المايدى. جانات بايشولاقوۆ, وليمپيادالىق رەزەرۆتەردى دايارلاۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن جاتتىقتىرۋشىسى, پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى. قاراعاندى.