قازاقستان ءالپينيزمىنىڭ اڭىزى: ەرۆاند يلينسكيدىڭ ەڭبەك جولى

85 جاستاعى ەرۆاند يلينسكي – قازاقستان ءالپينيزمىنىڭ اڭىزعا اينالعان تۇلعاسى, تاجىريبەلى جاتتىقتىرۋشى, تالىمگەر, وسى سپورت ءتۇرىن دامىتۋعا 40 جىلعا جۋىق ءومىرىن ارناعان ازامات. بۇل ماراپات – مىقتى قازاقستاندىق الپينيزم مەكتەبىن قالىپتاستىرىپ, تۇتاس ءبىر بۋىن سپورتشىلاردى تاربيەلەگەن ادامنىڭ كوپجىلدىق ەڭبەگىن مويىنداۋدىڭ بەلگىسى.

ونجىلدىقتارعا سوزىلعان جول

ەرۆاند يلينسكيدىڭ  ءومىرى الپينيزممەن تىعىز بايلانىستى. ونىڭ جالپى ەڭبەك ءوتىلى – 39 جىل, وسى ۋاقىتتىڭ ءبارىن ول سپورتتى دامىتۋ مەن سپورتشىلاردى دايارلاۋعا ارنادى.

ونىڭ مانسابىنداعى ماڭىزدى كەزەڭ 1971 جىلى باستالدى. سول كەزدە قازاق پوليتەحنيكالىق ينستيتۋتىنىڭ الپينيزم سەكتسياسىنا ءۇشىنشى رازريادتاعى سپورتشىلار قازبەك ۆاليەۆ پەن ۆالەري حريششاتىي كەلدى. تۇركىستان اسكەري وكرۋگىنىڭ كومانداسى كسرو چەمپيوناتىندا جەڭىسكە جەتكەننەن كەيىن, يلينسكي تسسكا-عا جاتتىقتىرۋشى رەتىندە جۇمىسقا شاقىرىلدى.

وسى ساتتەن باستاپ ونىڭ اۋقىمدى جاتتىقتىرۋشىلىق قىزمەتى باستالىپ, ناتيجەسىندە وڭىردەگى ەڭ مىقتى الپينيزم مەكتەپتەرىنىڭ ءبىرى قالىپتاستى.

جىلدار بويى ەرۆاند يلينسكي: ● كسرو مەن قازاقستاننىڭ 100-دەن استام سپورت شەبەرىن, ● 40-قا جۋىق حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرىن, ● 25 ەڭبەك سىڭىرگەن سپورت شەبەرىن دايىندادى.

كوپتەگەن سپورتشىلار ءۇشىن ول تەك جاتتىقتىرۋشى عانا ەمەس, ولاردىڭ الەۋەتىن اشىپ, الەمدىك دەڭگەيگە شىعۋىنا كومەكتەسكەن ۇستاز بولدى.

اتاقتى الپينيستەردىڭ تالىمگەرى

يلينسكيدىڭ ءومىربايانىندا جاس تالانتتارمەن جۇمىس ىستەۋ ەرەكشە ورىن الادى. 1993 جىلى ول جاس سپورتشى دەنيس ۋرۋبكونىڭ ۇلكەن الەۋەتىن بايقاپ, ونى ءوز كلۋبىنا شاقىردى. كەيىن ۋرۋبكو الەمدەگى ەڭ تانىمال الپينيستەردىڭ بىرىنە اينالدى.

ەرۆاند يلينسكيگە «قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتاعى بەرىلدى

2000 جىلى ونىڭ جەتەكشىلىگىنە ماكسۋت جۇماەۆ پەن ۆاسيلي پيۆتسوۆ كەلدى. ولار كەيىن قازاقستاندىق بيىك تاۋ ءالپينيزمىنىڭ نەگىزگى تۇلعالارىنا اينالدى.

ءدال وسى بۋىننان يلينسكي ەل تاريحىنداعى ەڭ اۋقىمدى جوبالاردىڭ ءبىرىن جۇزەگە اسىرعان مىقتى ۇلتتىق قۇرامانى قالىپتاستىردى.

بارلىق سەگىز مىڭدىقتاردى باعىندىرعان كوماندا

ەرۆاند يلينسكيدىڭ جەتەكشىلىگىمەن «جەر شارىنداعى بارلىق 14 سەگىز مىڭدىققا قازاقستان قۇراماسى» باعدارلاماسى جۇزەگە اسىرىلدى.

بۇل جوبا 1991 جىلدان 2010 جىلعا دەيىن, شامامەن 20 جىلعا سوزىلدى. ناتيجەسىندە كوماندا الەمدە العاش رەت بارلىق 14 سەگىز مىڭدىقتى باعىندىرعان ۇلتتىق قۇراما اتاندى.

بۇل جەتىستىك تەك قازاقستان ءۇشىن عانا ەمەس, بۇكىل الەمدىك الپينيزم ءۇشىن ماڭىزدى وقيعا بولدى.

ەرۆاند يلينسكيدىڭ ءوزى دە تاجىريبەلى الپينيست. 1990 جىلى ول ەۆەرەست شىڭىنا كوتەرىلىپ, 2007 جىلى بارلىق قۇرلىقتاردىڭ ەڭ بيىك نۇكتەلەرىن باعىندىرعان الپينيستەردى بىرىكتىرەتىن «جەتى شىڭ» حالىقارالىق كلۋبىنىڭ قازاقستانداعى العاشقى مۇشەسى بولدى.

قازاقستان ءالپينيزمىنىڭ بۇگىنى قانداي؟

يلينسكيدىڭ ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا قازاقستانداعى الپينيزم حالىقارالىق دەڭگەيدە تانىلىپ, تۇراقتى دامۋعا قول جەتكىزدى.

بۇل سپورت ءتۇرى بۇگىندە بىرنەشە باعىتتى قامتيدى: ● تاۋ شىڭىنا شىعۋ, ● مۇزعا ورمەلەۋ, ● درايتۋلينگ, ● سكايرانينگ, ● تەحنيكالىق جانە جارتاستى مارشرۋتتار.

1993-2025 جىلدار ارالىعىندا قازاقستان قۇراماسى الەم چەمپيوناتتارىندا 3 التىن, 1 كۇمىس جانە 6 قولا مەدال جەڭىپ الدى.

سوڭعى ءىرى جەتىستىكتەردىڭ ءبىرى – 2025 جىلعى الەم چەمپيوناتىندا بيىكتىك-تەحنيكالىق كلاسس بويىنشا جەڭىس. چەمپيوندار: ماكسيم تەن, لەونيد كرۋپا جانە رومان شەستەرنين.

بۇگىندە الپينيزم الماتى, استانا, شىعىس قازاقستان وبلىسى, شىمكەنت, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى, قاراعاندى وبلىسى جانە جامبىل وبلىسى وڭىرلەرىندە دامىپ كەلەدى.

سپورت جۇيەسىندە: ● 782 سپورتشى, ● 15 مىڭنان استام اۋەسقوي, ● 129 جاتتىقتىرۋشى مەن نۇسقاۋشى بار.

ينفراقۇرىلىم قۇرامىنا 8 الپينيستىك بازا مەن 16 جاتتىعۋ پوليگونى كىرەدى.

ۇلتتىق قۇرامادا: ● 29 نەگىزگى قۇرام سپورتشىسى, ● 15 ءجاسوسپىرىم, ● جاستار رەزەرۆى بار.

ءداۋىر سيمۆولى

ەرۆاند يلينسكي – قازاقستانداعى زاماناۋي الپينيزم مەكتەبىنىڭ نەگىزىن قالاۋشىلاردىڭ ءبىرى. ونىڭ شاكىرتتەرى الەمنىڭ ەڭ كۇردەلى شىڭدارىن باعىندىرىپ, حالىقارالىق جارىستاردا ەل نامىسىن قورعادى.

«قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتاعىن الۋ – ونىڭ كوپجىلدىق ەڭبەگىنىڭ زاڭدى ءارى لايىقتى ناتيجەسى.

بۇگىندە ەرۆاند يلينسكيدىڭ ەسىمى تەك بيىك شىڭدارمەن عانا ەمەس, سونىمەن قاتار قازاقستان سپورتىنىڭ تۇتاس ءبىر داستۇرىمەن بايلانىستى.