ەلىمىزدە جەكەمەنشىك مەكتەپتەردى قارجىلاندىرۋ ماسەلەسى قايتا قارالادى

ۇكىمەت جەتەكشىسى وقۋ-اعارتۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە قارجى مينيسترلىكتەرىنىڭ الدىنا جان باسىنا شاققانداعى قارجىلاندىرۋ جۇيەسىندەگى تەڭگەرىمسىزدىكتەردى جويۋ مىندەتىن قويدى. 

جيىندا مەملەكەت ساپالى جانە قولجەتىمدى قىزمەتتەر كورسەتۋ بويىنشا مىندەتتەمەلەردى وزىنە الاتىنى جانە مەكەمەلەردە ورىن بولماعان جاعدايدا جەكەمەنشىك ۇيىمدا وقۋعا جان باسىنا شاققانداعى قارجىلاندىرۋ قاراستىرىلعانى اتاپ ءوتىلدى. دەسە دە بۇل مۇمكىندىكتى تەرىس پايدالانۋ دەرەكتەرى تىركەلىپ وتىر. سۋبسيديا كولەمىن كوبەيتۋ ماقساتىندا وقۋشىلار مەن مۇعالىمدەردىڭ سانىنا قاتىستى جالعان اقپارات بەرىلگەن. بۇل ءوز كەزەگىندە ءبىلىم ساپاسىنا, سونداي-اق مەملەكەتتىك شىعىنداردىڭ ءتيىمدى جۇمسالۋىنا تەرىس اسەر ەتەدى.  

پرەمەر-مينيستر جەكەمەنشىك ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنا قاتىستى قىمبات وقۋ اقىسى ماسەلەسىن دە اتاپ ءوتتى. ول مەملەكەتتىك بيۋدجەت «ەليتالىق» مەكتەپتەردىڭ قىزمەتىن قارجىلاندىرۋعا جۇمسالماۋى كەرەكتىگىن ەرەكشە ايتتى. مۇنداي مەكتەپتەردە اتا-انالاردىڭ تولەمدەرى وقۋ پروتسەسىن تولىق قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.

قارجى ءمينيسترى ءمادي تاكيەۆ جەكە مەكتەپتەرگە مەملەكەتتىك تاپسىرىس بەرۋ تەتىكتەرىن قايتا قاراۋ بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى باياندادى. وسى ماسەلەلەردى شەشۋ ءۇشىن جەكەمەنشىك مەكتەپتەردىڭ قارجىلاندىرۋ پروتسەستەرى تولىق تسيفرلاندىرىلىپ, قىزمەتتەرگە تولەمدەر كەلىسىمشارتتان باستاپ اقشا تولەۋگە دەيىن ەسەپكە الىندى.

OrtaBilim قىزمەتىنىڭ بيىلعى 6 قاڭتارداعى مالىمەتتەرىنە سايكەس, e-Qazyna.kz ۆەب-پورتالىندا 789 جەكە مەكتەپپەن 78,7 ميلليارد تەڭگە كولەمىندە قارجىلاندىرۋ كەلىسىمدەرى جاسالعان. (2025 جىلى – 845 مەكتەپ). سونداي-اق, بۇرىن قارجىلاندىرىلعان 206 مەكەمە بەلگىلەنگەن تالاپتارعا ساي كەلمەيدى. وقۋشىلار مەن مۇعالىمدەردى جالعان تىركەۋ جانە قوسارلانعان ەسەپكە الۋ, رۇقسات ەتىلگەن جوبالىق قۋاتتان ارتىق جۇكتەۋ جانە تاعى باسقا جاعدايلار انىقتالدى.

اۋديت بارىسىندا تومەندەگىدەي الدىن الا ناتيجەلەر انىقتالعان:

1 333 وقۋشى ءبىر مەكتەپتەن ەكىنشى مەكتەپكە 5-تەن 12 رەتكە دەيىن كوشكەن; 64 جەكەمەنشىك مەكتەپتە وقۋشىلاردىڭ سانى جوبالىق قۋاتتان ەكى ەسە ارتىق بولعان; 2024 جىلى 167 جەكە مەكتەپتىڭ سالىق ەسەبىندە كىرىستەر كورسەتىلمەگەن. ىشكى مەملەكەتتىك اۋديت قىزمەتىنىڭ اۋماقتىق دەپارتامەنتتەرى ارنايى حات جىبەرىپ, ناتيجەسىندە مەكتەپتەر 1,2 ملرد تەڭگە كولەمىندە سالىق تولەدى. بۇگىنگى تاڭدا 46 مەكتەپتە قارسى تەكسەرۋلەر جۇرگىزىلىپ جاتىر.

كەلەسى كەزەڭدە مەملەكەتتىك مەكتەپتەر (6 887 مەكتەپ), بالاباقشالار مەن ۋنيۆەرسيتەتتەر دە تسيفرلاندىرىلادى. بۇل قادام ءبىلىم بەرۋ قىزمەتتەرىن بيۋدجەتتەن قارجىلاندىرۋدىڭ بارلىق تسيكلىندە تولىق اشىقتىقتى قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.

جيىن بارىسىندا جەكەمەنشىك ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىن ليتسەنزيالاۋ تاسىلدەرىن قايتا قاراۋ ماسەلەسى دە قارالدى.

جەكە ۇيىمداردىڭ ازاماتتارعا مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋى سالاسىندا ءتارتىپ ورناتۋ ماقساتىندا ۇكىمەتتىك جۇمىس توبى ازاماتتاردان كەلىپ تۇسەتىن وتىنىشتەردى قاپەرگە الا وتىرىپ, «الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى» اق-نىڭ اكتيۆتەرىنە تالداۋ جۇرگىزەدى. ونىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا قوردىڭ تيىمدىلىگىن ودان ءارى ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالار قابىلدانادى.

جيىن قورىتىندىسى بويىنشا وقۋ-اعارتۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, قارجى مينيسترلىكتەرىنە ءبىر اپتا مەرزىمدە اتالعان ماسەلەلەردى شەشۋ بويىنشا ناقتى ۇسىنىستار ەنگىزۋ تاپسىرىلدى.

بۇل جۇمىستاردى ۇيلەستىرۋ پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ايدا بالاەۆاعا جۇكتەلدى.