مەملەكەت باسشىسى جولداۋدا: «جەر – ستراتەگيالىق رەسۋرس. ونىڭ بار يگىلىگى ەلدى دامىتىپ, حالىقتىڭ تۇرمىسىن جاقسارتۋعا ارنالۋى كەرەك. مەن يگەرىلمەي بوس جاتقان جانە زاڭسىز الىنعان اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرىن كەرى قايتارىپ, ونى قايتا ءبولۋ تۋرالى تاپسىرما بەردىم. جەر يەسىز قالماۋعا ءتيىس, جەردى تەك قانا ونىڭ قادىرىن بىلەتىن ازاماتتارعا بەرۋ كەرەك» دەگەن ەدى. سونىمەن قاتار پرەزيدەنت 2022 جىلدان بەرى جالپى اۋماعى 13,5 ملن گەكتاردان استام جەر قايتارىلعانىن, بىراق سونىڭ 6 ملن گەكتارىن عانا اكىمدەر جەر يگەرۋشىلەرگە ءبولىپ بەرگەنىن ايتقان. وسىعان بايلانىستى جۋىردا سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق «اmاnاt» پارتياسىنىڭ فيليالى ارنايى جيىن وتكىزدى.
وبلىستىق جەر رەسۋرستارىن باسقارۋ دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى جالعاس سۇلەيمەنوۆتىڭ ايتۋىنشا, وبلىستا بارلىعى 9,8 ملن گەكتار جەر رەسۋرسى بار. جىل باسىنان بەرى 129 تەكسەرىس جۇرگىزىلىپ, سونىڭ 269,9 مىڭ گەكتارىنىڭ قالاي پايدالانىلىپ جاتقانى انىقتالعان. تەكسەرىس بارىسىندا 177,3 مىڭ گەكتار بويىنشا 81 بۇزۋشىلىق تابىلىپتى. ونىڭ 2,6 مىڭى – ەگىستىك, 174,7 مىڭى جايىلىمدىق جەرلەرگە قاتىستى. دەمەك, بارلىق تەكسەرىستىڭ 65 پايىزىندا بۇزۋشىلىقتار انىقتالىپ, ونىڭ باسىم بولىگى جايىلىمدىق جەرلەرگە قاتىستى بولىپ شىققان.
دەپارتامەنت باسشىسىنىڭ سوزىنە قاراعاندا, جەردى پايدالانۋدا بۇزۋشىلىققا جول بەرگەندەرگە 8,9 ملن تەڭگە ايىپپۇل سالىنىپ, سالىق ورگاندارىنا سالىق مولشەرلەمەسىن 20 ەسە كوبەيتۋ تۋرالى 81 ۇيعارىم جىبەرىلگەن. 2024 جىلى وسىنداي تەكسەرىستەر بويىنشا وندىرىلگەن ايىپپۇلدار مەن ۇيعارىمداردان 116,8 ملن تەڭگە بيۋدجەتكە تۇسكەن. ال سالىق مولشەرلەمەسىن ارتتىرۋ جازاسى بويىنشا 2022 جىلدان بەرى بيۋدجەتكە قوسىمشا 582,6 ملن تەڭگەنىڭ كىرىسى ەنىپتى.
تەكسەرىس بارىسىندا 14,2 مىڭ گەكتارعا بۇزۋشىلىقپەن يەلەنگەن 11 شارۋاشىلىق ۇيعارىمنىڭ تالابىن تولىق ورىنداعان. ال 6 شارۋاشىلىق بۇرىن يەلەنىپ كەلگەن 4,7 مىڭ گەكتار جايىلىمدىق جەرلەرىنەن ءوز ەركىمەن باس تارتقان. سونىمەن قاتار 2,6 مىڭ گەكتار جەردى قايتارۋ ءۇشىن 2 ءىس سوتقا جولدانىپ, تالاپ-ارىزدار قاناعاتتاندىرىلعان.
قازىر سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق جەر باسقارۋ دەپارتامەنتىنىڭ قاراماعىندا پايدالانىلماي جاتقان 45 مىڭ گەكتار جەر بار (2024 جىلعى تەكسەرىس ناتيجەسىندە انىقتالعان). دەپارتامەنت بيىلعى 9 ايدا 56,1 مىڭ گەكتار جەردى پايدالانۋشىلارعا بەرۋ تۋرالى جوسپار جاساعان ەكەن, بۇگىنگە دەيىن سول جوسپار اسىرا ورىندالىپ, 64 مىڭ گەكتار جاڭا جەر پايدالانۋشىلارعا تاراتىلعان. جالپى, 2025 جىلعا 100 مىڭ گەكتار بوس جاتقان جەردى پايدالانۋعا بەرۋ جوسپارلانعان, ازىرگە سونىڭ 64 پايىزى ورىندالىپتى. وكىنىشكە قاراي, تايىنشا, اقجار, ايىرتاۋ اۋداندارىندا بۇل جۇمىس سىلبىر ءجۇرىپ جاتىر. ولار بۇل جۇمىستى 40 پايىزدىڭ توڭىرەگىندە عانا ورىنداعان.
«2025 جىلعى 18 شىلدەدە قابىلدانىپ, 2026 جىلعى 1 قاڭتاردان كۇشىنە ەنەتىن جاڭا سالىق كودەكسىنىڭ قاتاڭداتىلعان تالاپتارى بۇل ءىستى ورىنداۋعا تولىق مۇمكىندىك بەرەدى. كودەكستىڭ 576 بابىندا جالعا العان جەردى پايدالانباي نەمەسە بۇزۋشىلىقپەن پايدالانعاندار ءۇشىن سالىق مولشەرلەمەسى 40 ەسە ارتتىرىلادى دەلىنگەن. سوندىقتان جەردى الىپ, بىراق پايدالانۋعا شاماسى كەلمەي جاتقاندار جەردەن وزدەرى باس تارتادى», دەدى دەپارتامەنت باسشىسى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى