ەل ۇكىمەتى قاشاعان كەن ورنىن يگەرىپ وتىرعان حالىقارالىق مۇناي كومپانيالارىنان ەكولوگيالىق تالاپتاردى بۇزعانى ءۇشىن 2,3 ترلن تەڭگە (شامامەن $4,4 ملرد) ايىپپۇل تولەۋدى تالاپ ەتتى. بۇل شەشىم تامىز ايىنىڭ باسىندا اپەللياتسيالىق سوت شەتەلدىك ينۆەستورلار پايداسىنا ۇكىم شىعارعانىنا قاراماستان كۇشىندە قالىپ وتىر, دەپ جازادى Egemen.kz.
سوتتاعى داۋ
تامىز ايىنىڭ باسىندا اپەللياتسيالىق سوت مۇناي الپاۋىتتارىنىڭ شاعىمىن قاناعاتتاندىرىپ, كۇكىرتتى ساقتاۋ ىسىندەگى ەكولوگيالىق تالاپتارعا قاتىستى سالىنعان ايىپپۇلدى جويعان ەدى. سول كەزدە North Caspian Operating Company (NCOC) كونسورتسيۋمى – Eni, Shell, ExxonMobil جانە TotalEnergies سەكىلدى ءىرى كورپوراتسيالار – بۇل شەشىمدى وزدەرىنىڭ جۇمىس تاجىريبەسى قازاقستاندىق زاڭعا دا, حالىقارالىق ستاندارتتارعا دا ساي ەكەنىن دالەلدەيتىن ۇكىم رەتىندە قابىلدادى.
ايتا كەتەيىك, قاشاعان جوباسى – قازاقستانداعى العاشقى ءىرى تەڭىز كەن ورنى. ول قاشاعان, قايران جانە اقتوتى كەن ورىندارىن قامتيدى. قاشاعان سوڭعى ونجىلدىقتاعى الەمدەگى ەڭ ءىرى مۇناي كەن ورنىنىڭ ءبىرى سانالادى. ونىڭ قورى 9-13 ميلليارد باررەل كولەمىندە باعالانادى.
قازاقستان تارابىنىڭ ءۋاجى
سوعان قاراماستان, قازاقستاندىق تاراپ كونسورتسيۋمدى كۇكىرت قالدىقتارىن دۇرىس ساقتامادى دەپ ايىپتاپ وتىر. بۇل ماسەلە الەمدەگى ەڭ قىمبات ءارى كۇردەلى جوبالاردىڭ ءبىرى – قۇنى $55 ميلليارد تۇراتىن قاشاعان كەن ورنىنداعى نەگىزگى داۋلاردىڭ بىرىنە اينالدى.
بيلىك ورىندارى ەكولوگيالىق نورمالاردى بۇزعانى ءۇشىن 2,3 ترلن تەڭگە ايىپپۇل سالدى. بۇعان قوسا, قازاقستان ۇكىمەتى كومپانيانى حالىقارالىق اربيتراجعا بەرىپ, 160 ميلليارد دوللار كولەمىندە شىعىندى ءوندىرىپ الۋدى كوزدەپ وتىر. ونىڭ باسىم بولىگى – جوعالعان تابىستارعا بايلانىستى شاعىمدار, سونداي-اق ەكولوگيالىق زيان مەن كەلىسىمشارتتارعا قاتىستى كۇماندى ارەكەتتەر دە بار.
ايىپپۇل تولەۋ تالابى
Bloomberg تاراتقان دەرەككە سايكەس, قازاقستاننىڭ ەكولوگيا مينيسترلىگى ايىپپۇل كۇشىندە ەكەنىن شەتەلدىك كومپانيالارعا رەسمي تۇردە جەتكىزگەن. ولار 40 كۇننىڭ ىشىندە $4,4 ميللياردتى تولەۋى ءتيىس. سونىمەن قاتار 10 كۇننىڭ ىشىندە بۇل شەشىمگە شاعىم تۇسىرۋگە مۇمكىندىكتەرى بار.
مينيسترلىكتىڭ ايماقتىق بولىمشەسى بۇعان دەيىن سوت كورسەتكەن «پروتسەدۋرالىق كەمشىلىكتەردى» جويۋ بويىنشا جۇمىس ىستەپ جاتقانىن مالىمدەگەن.
قاشاعان جوباسى – ەل ەكونوميكاسىنىڭ ءىرى تىرەكتەرىنىڭ ءبىرى. بىراق پايدا تابۋمەن قاتار, قورشاعان ورتانى قورعاۋ ماسەلەسى دە ەستەن شىعارىلماۋى ءتيىس. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىزدىڭ بۇل داۋداعى تاباندىلىعى كەلەشەكتە تابيعي رەسۋرستاردى يگەرۋ كەزىندە ەكولوگيالىق جاۋاپكەرشىلىكتى ارتتىرۋعا ىقپال ەتەدى.