بۋراباي باۋرايىندا بابادان قالعان جىر بايراعى كوتەرىلىپ, ايماقتىق ايتىس وتكىزىلدى. الاشتىڭ ءتول ونەرى مەن مادەنيەتى شۋاق شاشقان كۇن بولدى بۇل.
ايتىسقا ەلىمىزدىڭ ءار تۇكپىرىنەن كەلگەن ون اقىن قاتىستى. الدىمەن ىرىكتەۋ سايىسىندا اقمولالىق ەركىن سوۆەتحان مەن قوستانايلىق سالتانات وتەپباەۆا ءاپ-ادەمى قىز بەن جىگىت ايتىسىن جاسادى. قوس اقىن شاما-شارقىنشا قۇرداستىق قالجىڭمەن, ادەمى ازىلمەن ادىپتەلگەن ءسوز سەمسەرىن سىلتەستى. ابايدىڭ مول مۇراسى, ناقىل سوزدەرى ايتىلدى. مۇنان سوڭ استانالىق توبا وتەلباي مەن ەرەيمەندىك جاڭىلجان جولدىمۇرات ءسوز سىناستى.
كورەرمەن سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ وكىلى بەردەنبەك مىرزات پەن ساتتىبەك سەرىكبولاتتىڭ ايتىسىنا رازى بولدى. اسىرەسە مەكتەپ وقۋشىسى ساتتىبەكتىڭ جىر سەمسەرىنىڭ جارقىلداعانى-اي. تاپقىر ءسوز, بالتالاسا بۇزىلمايتىن ۇيقاس قانا ەمەس, ءبىلىم مەن ماعىنا ۇستەگەن جىر شۋماقتارى جىپكە تىزگەن مارجانداي جارقىراپ, وي تۇڭعيىعىنا تارتقانى بار. الماتىلىق نۇربولات سەرىك پەن كوكشەتاۋلىق مۇحامەد قوڭقاەۆ تا بۋراباي باۋرايىنداعى جىر جارىسىنىڭ جۇيرىكتەرى دەسەك, ارتىق ايتپاعاندىعىمىز. اسىرەسە ارقاعا تانىمال اقىن مۇحامەدتىڭ تابان استىنان تاۋىپ ايتقان قارىمتا جاۋاپتارى كوپتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ جاتتى. ەرەيمەندىك ەرلان داۋلەت پەن ارقالىقتان كەلگەن باتىرلان ساعىناي جىر دوداسىنىڭ شىن جۇيرىكتەرى ەدى.
ىرىكتەۋ سايىسىندا جاستىقتىڭ بۋىمەن ءسال قيىس باسقان, سۇرىنگەن تۇستارى دا بولماي قالعان جوق. كەيىنگى تولقىن ساحنا مادەنيەتى, ءسوز كيەسى دەيتىن قاسيەتتى ۇعىمداردى ساناسىنا سىڭىرە ءجۇرسىن دەپ ايتۋعا ءماجبۇرمىز. بۇل تاراپتا ءجونسىز ءسوزدىڭ جۇيەسى جەكە باسقا ءتيىسۋ توڭىرەگىندە. اباي الەمى تۋرالى تاقىرىپ از ەمەس ەدى, وي دا ون سان. ايتسە دە, قالقيعان قۇلاقتى, باستى, شاشتى ءاجۋالاۋ كەلىسىمسىز ەدى. «كوش جۇرە تۇزەلەدى», ساحنادا ىسىلار, تاجىريبە جيناقتار, كەيىن بۇل ابىروي اپەرمەيتىن جەڭىل ءسوزدى اۋزىنا الماس دەپ توپشىلادىق.
قورىتىندى ايتىس بۋراباي باۋرايىنداعى بوتاي اشىق اسپان استىنداعى مۋزەيىندە ءوتتى. باتىرلان ساعىناي مەن ساتتىبەك سەرىكبولاتتىڭ ايتىسى شىمىر دا شيراق شىقتى. اسىرەسە باتىرلان اقىن تانىم دەڭگەيىنىڭ جوعارى, ءبىلىمىنىڭ بەكەمدىگىن ايقىن اڭعارتا ءبىلدى. كورەرمەن ايتىس الەمىنىڭ جاڭا جۇلدىزى – ساتتىبەكتىڭ دە ءساتتى قادامىنا ريزاشىلىق تانىتتى. ازۋلى اقىن باتىرلاننان ىقپاي, قاپىسىن تاۋىپ قارىمتا ءسوز قايتارا بىلگەن جاس اقىن اقىر سوڭىندا اعاسىنا جول بەرەتىنىن ايتىپ, ىزەتتىلىك كورسەتتى. مۇنىسى وزىنە جاراسىپ تۇردى. اعا سىيلاي بىلەتىن كەيىنگى ۇرپاقتىڭ كىشىپەيىلدىگى قانداي جاراسىمدى. مۇحامەد قوڭقاەۆ پەن ەرلان ءداۋىتتىڭ ايتىسى دا اباي الەمىنە بويلاپ كىرگەن سالماقتى ايتىس ساناتىندا بولدى.
– ايتىسقا قاتىسقان اقىنداردىڭ ءبارى دەرلىك اباي مۇراسىن ۇلىقتاي ءبىلدى, – دەيدى ايتىستىڭ جۇرگىزۋشىسى, بەلگىلى ايتىسكەر اقىن, حالىقارالىق ايتىسكەرلەر مەن جىرشى-تەرمەشىلەر وداعىنىڭ اقمولا وبلىستىق فيليالىنىڭ توراعاسى قۇدايبەرلى مىرزابەك, – ارقايسىسى ءوز تانىمىنداعى اباي بەينەسىن حال-قادەرىنشە ايتىپ بەردى.
قازىلار القاسىنىڭ ۇيعارىمى بويىنشا باس بايگەگە باتىرلان ساعىناي يە بولسا, ءبىرىنشى ورىنعا مۇحامەد قوڭقاەۆ كوتەرىلدى. ەكىنشى ورىنعا ەرلان داۋلەت لايىق دەپ تانىلدى. ءۇشىنشى ورىن ساتتىبەك سەرىكبولات پەن سالتانات وتەلباەۆانىڭ ەنشىسىندە.
اقمولا وبلىسى,
بۋراباي اۋدانى