جۋىردا قالا اكىمى عابيت سىزدىقبەكوۆتىڭ قاتىسۋىمەن شىمكەنتتە جاڭا 3 ءوندىرىس ورنى اشىلدى. ونىڭ العاشقىسى – «وڭتۇستىك» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعىندا ورنالاسقان «BIK Kanc» جشس. سەرىكتەستىك ا4 جانە ا3 پىشىندەگى قاعازدار وندىرەدى. وندىرىستىك قۋاتى جىلىنا 2 ملن 880 مىڭ دانا قوراپتى قۇرايدى. كومپانيا بيىل جوبانىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىن ىسكە قوستى. ونىڭ قۇنى – 500 ملن تەڭگە.
2027 جىلى 1 ملرد تەڭگەگە ەكىنشى كەزەڭدى ىسكە قوسۋ جوسپاردا بار. ءوندىرىس ورنى 40 ادامعا جاڭا جۇمىس ورىنىن تاۋىپ بەردى. شىعارىلعان ءونىم ىشكى جانە سىرتقى نارىققا جونەلتىلەدى. سەرىكتەستىك باسشىسى ايگەرىم بالعىمبەكوۆا جاڭا جوبا ارقىلى كەڭسەلىك قاعازدار ءوندىرىسى قولعا الىنىپ, بۇل ءونىم بويىنشا شەتەلدىك ەكسپورتقا تاۋەلدىلىك ءسال دە بولسا ازاياتىنىن جەتكىزدى. سونىمەن بىرگە ول جاڭا ءوندىرىستىڭ ەكونوميكالىق, الەۋمەتتىك ماڭىزدىلىعىن دا اتاپ ءوتتى. جاڭا كاسىپورىننىڭ قۇرىلۋىمەن بيۋدجەتتە سالىق تابىسى كوبەيەدى. الەۋمەتتىك ماڭىزدىلىعى تۇرعىسىنان ايتار بولساق, جاڭا جۇمىس ورىندارى قۇرىلىپ, قانشاما ادامعا ءوزىن, وتباسىن اسىراۋعا مۇمكىندىك تۋادى.
مەگاپوليستە جۇزەگە اسقان تاعى ءبىر ماڭىزدى جوبانىڭ ءبىرى – جك «ZeineP» كومپانياسىنىڭ دەزينفەكتسيالىق قۇرالدار ءوندىرىسى. كاسىپورىن ءونىمدى «وڭتۇستىك» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعىندا شىعارادى. جوبا قۇنى – 600 ملن تەڭگە. كاسىپورىن جىلىنا 10 مىڭ توننا ءونىم شىعارۋعا قاۋقارلى. ءوندىرىس ورنى 80 ادامدى تۇراقتى جۇمىسپەن قامتيدى. وندىرىلگەن حيميالىق جانە دەزينفەكتسيالىق قۇرالدار ىشكى نارىققا جانە تمد ەلدەرى اۋماعىنا ەكسپورتتالادى.
كاسىپورىن باسشىسى عازيز ۋاليحانوۆتىڭ ايتۋىنشا, جوبانىڭ ەكونوميكا ءۇشىن بەرەر پايداسى وتە ۇلكەن. سەبەبى بۇگىندە حالىق نەگىزىنەن شەتەلدەن كەلەتىن دەزينفەكتسيالىق ونىمدەر تۇتىنادى. وسىلايشا, ەكسپورتتىق تاۋاردى ساتىپ الۋ ارقىلى شەتەلدىڭ ەكونوميكاسىنا پايدا ءتۇسىپ جاتىر. سوندىقتان تابىستى وزىمىزدە قالدىرۋ ءۇشىن دەزينفەكتسيالىق ونىمدەردىڭ وتاندىق بالاما ءتۇرىن شىعارىپ, حالىق سونى جاپپاي ساتىپ الۋى قاجەت. كومپانيا باسشىسىنىڭ پىكىرىنشە, بۇل جەردە ءبىرىنشى كەزەكتە باعا مەن ساپا نارىق باسەكەلەستىگىندە ۇلكەن ءرول وينايدى. بۇل رەتتە, ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتاعى كاسىپورىندار ءۇشىن مەملەكەت ۇسىنعان جەڭىلدىكتەردى پايدالانىپ, باعا جاعىنان شەتەلدىك ونىمدەرمەن باسەكەلەستىكتە دەس بەرمەۋ قاجەت.
سونداي-اق جەكە كاسىپكەر ساپاعا ءمان بەرۋدىڭ ارتىقشىلىعىنا دا توقتالدى. ويتكەنى ەلىمىز ەركىن ەكونوميكالىق ايماقتا ءومىر ءسۇرىپ جاتىر. ياعني شەتەلدەن كەلەتىن تاۋارلارعا ىشكى نارىقتا ەشقانداي كەدەرگى جوق. حالىق باعاسى مەن ساپاسىنا قاراي وزىنە ۇناعان تاۋاردى تاڭداپ الادى. سوندىقتان سۇرانىستى ارتتىرۋ ءۇشىن وتاندىق تاۋارلاردىڭ ساپاسى مىقتى بولۋى شارت. بۇل دا وڭاي شارۋا ەمەس. سەبەبى وعان عىلىمي ىزدەنىس پەن ۇلكەن ەڭبەك كەرەك. وسى تۇستا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ وتاندىق عىلىمدى دامىتىپ, عالىمداردىڭ عىلىمي ەڭبەكتەرىن كوممەرتسيالاۋعا مۇمكىندىك بەرۋىنىڭ ءمانى ايقىن كورىنەدى. جەكە كاسىپكەر ع.ۋاليحانوۆ سوندىقتان ءوز سوزىندە ىشكى نارىقتى ساپالى حيميالىق, دەزينفەكتسيالىق ونىمدەرمەن قامتاماسىز ەتىپ, ونىڭ شەتەلدە دە سۇرانىسىنىڭ ارتۋىنا جاعداي جاسايتىنىن ايتتى.
مەگاپوليستە ىسكە اسىرىلعان ءۇشىنشى ماڭىزدى جوبا – «Sauran Bricks» جشس-نىڭ اۆتوكلاۆتى گازدى بەتون وندىرەتىن جاڭا زاۋىتى. وسى جوبا ارقىلى سەرىكتەستىك باسشىلىعى مەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك رەسپۋبليكانىڭ بۇكىل وڭتۇستىك ءوڭىرىن ساپالى قۇرىلىس ماتەريالدارىمەن قامتاماسىز ەتۋدى ماقسات ەتىپ وتىر. زاۋىتتىڭ جالپى ينۆەستيتسيالىق قۇنى – 7,8 ملرد تەڭگە. كاسىپورىن تولىق قۋاتتىلىعىنا كوشكەن كەزدە ءۇش اۋىسىمدا 150 ادام تۇراقتى ەڭبەك ەتەدى. زاۋىتتىڭ وندىرىستىك قۋاتى جىلىنا 200 مىڭ تەكشە مەتر (كۇنىنە 555 تەكشە مەتر نەمەسە ايىنا 16 500 تەكشە مەتر) ءونىم شىعارۋعا جەتەدى.
جاڭا جوبانى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن «جۇلدىز» يندۋستريالىق ايماعىنان 5,2 گەكتار جەر تەلىمى ءبولىندى. قازىر زاۋىتتىڭ قۇرىلىس-مونتاجداۋ جۇمىستارى تولىعىمەن اياقتالدى, سونداي-اق قىتايلىق KEDA كومپانياسىنىڭ زاماناۋي, ءارى اۆتوماتتاندىرىلعان تەحنولوگيالارىنا نەگىزدەلگەن قۇرال-جابدىقتارى ورناتىلدى.
زاۋىت ديرەكتورى قايساربەك ماحامبەتتىڭ ايتۋىنشا, مەگاپوليستە سوڭعى جىلدارى قۇرىلىس قارقىنى ارتىپ كەلەدى. بۇل ءبىرىنشى كەزەكتە شاھاردىڭ رەسپۋبليكالىق ءمانى بار قالا مارتەبەسىن الۋىمەن بايلانىستى بولىپ تۇر.
جالپى العاندا, ىسكە قوسىلعان ىلكىمدى جوبالار ايماق ەكونوميكاسىن العا سۇيرەپ, ەلىمىزدىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋعا سەپتىگىن تيگىزەرىنە سەنىم مول.