«باعانالى وردا, باستى وردانىڭ» الەۋمەتتىك احۋالى قانداي؟ بالالارىنىڭ كەلەشەگىن ەلوردانىڭ ەرتەڭىمەن قاتار وربىتۋگە ۇمتىلعاندار كوبەيىپ, مۇندا قونىس اۋدارۋشىلار سانى دا ارتىپ كەلەدى. سول تۇرعىدا استانانىڭ الەۋمەتتىك احۋالى تۇرعىنداردىڭ تۇرمىسى جاقسارعاندا عانا نىعاياتىنى انىق.
استانا قالاسىندا قوعامنىڭ وسال توپتارىنا, الەۋمەتتىك از قامتىلعان وتباسىلارعا, كوپبالالى انالارعا جان-جاقتى كوڭىل ءبولىنىپ كەلەدى. الەۋمەتتىك كودەكستىڭ 120-بابىنا سايكەس وتباسىنىڭ جان باسىنا شاققانداعى ورتاشا تابىسى كەدەيشىلىك شەگىنەن تومەن بولعاندا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك (ااك) تاعايىندالادى. وتباسىنىڭ جان باسىنا شاققاندىعى ورتاشا تابىسى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ 70%-ىنان تومەن بولعاندا بەرىلەدى.
ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ 2023 جىلعى 23 مامىرداعى №181 بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن ااك-كە جۇگىنگەن ادامنىڭ (وتباسىنىڭ) جيىنتىق كىرىسىن ەسەپتەۋ ەرەجەسىنە سايكەس ااك ەسەپتەۋ كەزىندە ەڭبەكاقى, الەۋمەتتىك تولەمدەر, بالالارعا اليمەنت, الەۋمەتتىك كومەككە ءوتىنىش بەرگەن ايدىڭ الدىنداعى توقسانداعى باسقا دا كىرىستەر ەسكەرىلەدى.
اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك تاعايىندالعاندا 1 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى ءاربىر بالاعا قوسا العاندا 1,5 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش (اەك) مولشەرىندە اي سايىن قوسىمشا تولەم بەرىلەدى.
سونىمەن قاتار استانا قالاسىندا تۇراقتى تۇراتىن, از قامتىلعان وتباسىلارعا (ازاماتتارعا) مەملەكەتتىك «تۇرعىن ءۇي كومەگىن تاعايىنداۋ» قىزمەتى قولداۋ كورسەتەدى. ونىڭ ىشىندە كوندومينيۋم وبەكتىسىنىڭ ورتاق مۇلكىن كۇردەلى جوندەۋگە جۇمسالاتىن شىعىستارعا; كوممۋنالدىق قىزمەتتەردى, تەلەكوممۋنيكاتسيا جەلىسىنە قوسىلعان تەلەفون ءۇشىن ابونەنتتىك تولەماقىنىڭ ءوسۋى بولىگىندە بايلانىس قىزمەتتەرىن تۇتىنۋعا, مەملەكەتتىك تۇرعىن ءۇي قورىنان بەرىلگەن تۇرعىنجايدى, جەكە تۇرعىن ءۇي قورىنان جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان جالعا العان تۇرعىنجايدى پايدالانعانى ءۇشىن شىعىستاردى تولەۋگە بەرىلەدى.
استانا قالاسى ءماسليحاتىنىڭ 2023 جىلعى 3 قازانداعى №84/10-VIII «استانا قالاسىندا الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ, ونىڭ مولشەرلەرىن بەلگىلەۋ جانە مۇقتاج ازاماتتاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارىنىڭ تىزبەسىن ايقىنداۋ قاعيداسى تۋرالى» شەشىمىنە سايكەس, جەرگىلىكتى بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن تەگىن قىزمەت كورسەتۋ, اقشالاي تولەمدەر تۇرلەرى بار. اتاپ ايتقاندا, كوپبالالى, از قامتىلعان وتباسى ساناتىنداعى انالار ءتىس پروتەزدەۋگە قارجىلاي قولداۋ (پروتەزدەۋدەن باسقا باعالى مەتالداردان) ەكى جىلدا ءبىر رەت ۇسىنىلادى. استانا قالاسىنىڭ كوپتەگەن جوعارى وقۋ ورنىندا كۇندىزگى بولىمدە وقۋعا اقى تولەۋگە الەۋمەتتىك كومەك كورسەتىلىپ, قالالىق جولاۋشىلار كولىگىندە تەگىن جۇرە الادى. جىل سايىن حالىقارالىق ايەلدەر كۇنىنە وراي كوپبالالى وتباسىلارعا, كوپبالالى انالارعا, ونىڭ ىشىندە از قامتىلعان انالارعا 2,5 اەك (9830 تەڭگە) كومەك بەرىلەدى.
جىلىتۋ ماۋسىمى جاقىنداعاندا ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن اسپايتىن جان باسىنا شاققانداعى تابىسى از, ءارى وتباسى مۇشەلەرىندە باسقا تۇرعىن ءۇيى بولماعان جاعدايدا, جەرگىلىكتى (پەشتىك) جىلىتاتىن جەكە تۇرعىن ۇيدە تۇراتىندارعا, باسپانا جالداۋشى كوپبالالى وتباسىلارعا قاتتى وتىندى ساتىپ الۋعا الەۋمەتتىك كومەك كورسەتىلەدى. وتەماقى جىلىتۋ ماۋسىمىنا 16 اەك (62 912 تەڭگە) كولەمىندە جۇرگiزiلەدi. تۇرعىن ۇيگە كوگىلدىر وتىن گاز تارتۋعا بىرجولعى الەۋمەتتىك كومەك ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن اسپايتىن جان باسىنا شاققانداعى تابىسى از بولسا, سونداي-اق وتباسى مۇشەلەرىندە باسقا تۇرعىن ءۇيى بولماعان جاعدايدا كومەك الادى. استانا قالاسىن گازداندىرۋ جونىندەگى ءىس-شارالار جوسپارىنا سايكەس گازداندىرۋعا جاتاتىن جەرگىلىكتى جەكە تۇرعىن ۇيدە تۇراتىن, ونىڭ جەكەمەنشىك يەسى نەمەسە م ۇلىك يەسى سانالاتىن كوپبالالى انالار مەن كوپبالالى وتباسىلارعا كورسەتىلەدى. الەۋمەتتىك كومەكتىڭ كولەمى 130 اەك (511 160 تەڭگە) اسپايتىن گاز قۇبىرىن ورناتۋ ءۇشىن ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ ناقتى شىعىندارىنىڭ نەگىزىندە انىقتالادى. تۇرعىن ءۇي كومەگى كوممۋنالدىق, باسقا دا قىزمەتتەرگە اقى تولەۋ قۇنى وتباسىنىڭ جالپى تابىسىنىڭ 5 پايىزىنان اساتىن بولسا تاعايىندالادى.
مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك ساياساتى باعىتتارىنىڭ ءبىرى – قوعامنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايلارىن رەتتەۋ. وسىعان بايلانىستى, الەۋمەتتىك توپتار اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى قولداۋ ماقساتىندا, جالپى قوعامنىڭ ءال-اۋقاتى مەن ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋ ماقساتىندا 2019 جىلعى 26 تامىزدا استانا قالاسى اكىمدىگىنىڭ جانىنان قاناتقاقتى جوبا رەتىندە استانا قالاسى اكىمدىگىنىڭ «جانۇيا» وتباسى ينستيتۋتىن قولداۋ ورتالىعى اشىلدى. ورتالىقتا قۇقىقتىق جانە پسيحولوگيالىق كەڭەس الۋعا بولادى, سونداي-اق قيىن ومىرلىك جاعدايعا تاپ بولعان وتباسىلارعا الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتىلەدى. «جانۇيا» ورتالىعىنىڭ بازاسىندا الەۋمەتتىك قىزمەتتەر پورتالىندا وڭالتۋ قۇرالدارى مەن قىزمەتتەرىن ساتىپ الۋ بويىنشا مۇگەدەكتىگى بار ادامدارعا ارنالعان وتىنىمدەردى راسىمدەۋدە كەڭەس بەرىلىپ, كومەك ۇيىمداستىرىلادى. «جانۇيا» ورتالىعىنىڭ سوت ورگاندارىمەن ءتيىمدى ىنتىماقتاستىعى ءۇشىن 2024 جىلدىڭ قازان ايىنان باستاپ ورتالىقتىڭ زاڭگەر-مەدياتورلارى استانا قالاسىنداعى كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق سوتىمەن ارىپتەستىك بايلانىس ورناتقان. مۇندا مەملەكەتتىك جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردىڭ قىزمەتى ۇيىمداستىرىلادى. قالا تۇرعىندارى مەن مەملەكەتتىك ورگاندار اراسىنداعى بىرىڭعاي ديالوگ الاڭىندا ء«بىر تەرەزە» قاعيداتى بويىنشا اۋداندىق اكىمدىكتەر مەن استانا قالاسى اكىمدىگىنىڭ قۇرىلىمدىق بولىمشەلەرى: دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ, تۇرعىن ءۇي, مادەنيەت سالاسى بويىنشا قىزمەت كورسەتەدى.