ۇكىمەتتە باسەكەگە قابىلەتتى اۋىل شارۋاشىلىعىن قۇرۋ جولدارى تالقىلاندى

مەملەكەت باسشىسىنىڭ ۇلتتىق قۇرىلتاي وتىرىسىندا العا قويعان مىندەتىنە سايكەس, الداعى بەس جىلدا اۋىل شارۋاشىلىعى ءونىمىنىڭ جالپى ءوندىرىسىن ەكى ەسە ارتتىرۋدىڭ كەلەشەگى قارالدى.

كەزدەسۋ باسىندا ءسوز العان ولجاس بەكتەنوۆ ۇكىمەت اگرارلىق سەكتورعا بەلسەندى تۇردە قولداۋ كورسەتىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى.

«پرەزيدەنت قولداۋىنىڭ ارقاسىندا اۋىل شارۋاشىلىعىنا ەرەكشە كوڭىل بولىنۋدە. مەملەكەت باسشىسى اتاپ وتكەندەي, ەلىمىزدىڭ ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى ءوزىنىڭ قۇندىلىعىن ەشقاشان جويمايدى.ء بىزدىڭ جاعدايىمىزدا جەڭىلدەتىلگەن قارجىلاندىرۋ ءۇشىن 700 ملرد تەڭگە تابۋ وڭاي ەمەس, الايدا, ءبىز مۇنى ىسكە اسىرىپ جاتىرمىز جانە قولداۋدىڭ بۇل ءتۇرىن ودان ءارى ارتتىرا بەرەمىز. قازىرگى قولدانىستاعى تەتىكتەردىڭ بارلىعى جالعاسىن تابادى. ناتيجەسى دە جوعارى بولىپ, ءبىز باسەكەگە قابىلەتتى اۋىل شارۋاشىلىعىن قۇرا الامىز دەگەن سەنىم بار», دەدى پرەمەر-مينيستر.

اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى ايداربەك ساپاروۆ شارۋالاردى قولداۋ شارالارىن كەڭەيتۋ بويىنشا جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى باياندادى:

ەگىس ناۋقانىن جەڭىلدىكپەن قارجىلاندىرۋ كولەمى وتكەن جىلى 580 ملرد تەڭگەگە دەيىن جانە نەسيەلەۋدى مەرزىمىنەن بۇرىن ىسكە قوسۋ ارقىلى بيىل رەكوردتىق 700 ملرد تەڭگەگە دەيىن ارتتى (بۇرىن قارجىلاندىرۋ 140 ملرد تەڭگەدەن اسپاعان). العاش رەت كوكتەمگى دالا جۇمىستارىندا قارىز سوماسىنىڭ 85%-نا دەيىن كەپىلدەندىرۋدىڭ ارنايى باعدارلاماسى ەنگىزىلدى; ءبىر جىل ىشىندە قارجىلاندىرۋ كولەمىن 80 ملرد تەڭگەگە ۇلعايتۋ ارقىلى 5%-بەن 200 ملرد تەڭگەگە دەيىن جەتكىزۋ اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسى ليزينگىنىڭ قولجەتىمدىلىگى ارتتى, بۇل رەتتە تەحنيكانىڭ ءوزى – كەپىل, ال جارنا ينۆەستيتسيالىق سۋبسيديا بولا الادى; ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسىنا فورۆاردتىق ساتىپ الۋلارعا 30 ملرد تەڭگە, گەوگرافيانى كەڭەيتۋ ءۇشىن ەكسپورتتىق شىعىستاردى سۋبسيديالاۋعا 40 ملرد تەڭگە ءبولىندى; قايتا وڭدەۋ كاسىپورىندارىنا اينالىم قاراجاتىن تولىقتىرۋ ءۇشىن نەسيە بەرۋ وتكەن جىلدان باستالدى. نەسيەلەۋ كولەمى 35 ملرد تەڭگەنى قۇرايدى. بيىل بۇل ماقساتتارعا 48 ملرد تەڭگە ءبولۋ مىندەتى تۇر. اينالىم ماقساتتارى ءۇشىن جەڭىلدىكتى نەسيەلەر قايتا وڭدەۋدى جۇكتەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.

سونىمەن قاتار ۇكىمەت اۋىل تۇرعىندارىن جىل بويى جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتەتىن سالا رەتىندە مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىپ وتىر. وسىلايشا, مال بورداقىلاۋ الاڭدارى ءۇشىن قولداۋ قۇرالدارى ازىرلەنۋدە, جەڭىلدىكپەن نەسيە بەرۋ جانە سۋبسيديالاردىڭ جەڭىل اكىمشىلەندىرىلەتىن تۇرلەرىنىڭ پايداسىنا سەلەكتسيالىق-اسىل تۇقىمدىق جۇمىستى سۋبسيديالاۋ قايتا قارالادى.

كەزدەسۋ بارىسىندا وسىمدىك شارۋاشىلىعى جانە باۋ-باقشا, مال شارۋاشىلىعى مەن قۇس شارۋاشىلىعى, ءونىمدى وڭدەۋ جانە ەكسپورتتاۋ سياقتى اگرارلىق سەكتوردىڭ ءتۇرلى باعىتتارىنىڭ وكىلدەرى ءسوز سويلەدى.

قازاقستاننىڭ جۇمىرتقا وندىرۋشىلەر قاۋىمداستىعىن باسقاراتىن جانە قوستاناي وبلىسىنداعى ەكى قۇس فابريكاسىنا يەلىك ەتەتىن «جاس-قانات 2006» جشس باس ديرەكتورى قايرات مايشەۆ قۇستىڭ تۇتاس ەتىن ءبولۋ جانە قايتا وڭدەۋ كورسەتكىشىنىڭ ءوسىپ كەلە جاتقان ءۇردىسىن اتاپ ءوتتى. وسىعان بايلانىستى, قايتا وڭدەۋشىلەر ءۇشىن اينالىم قاراجاتىن جەڭىلدىكپەن نەسيەلەۋ باعدارلاماسىن ىسكە قوسۋ شيكىزاتتى دايىنداۋعا, ۇزدىكسىز ءوندىرىستى قامتاماسىز ەتۋگە جانە ءونىمدى نارىققا جەتكىزۋ ءۇشىن تاۋارلىق-ماتەريالدىق قورلاردى قالىپتاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

«اگروفيرما «رودينا» جشس باس ديرەكتورى يۆان ساۋەر بيىلعا جوسپارلانعان الداعى ۇلتتىق اۋىل شارۋاشىلىعى ساناعى ماسەلەلەرىنە توقتالدى. اقپارات جيناۋ جانە قازاقستاننىڭ اوك قاتىسۋشىلارىنىڭ مارتەبەسىن ايقىنداۋ ۇدەرىسىن جەتىلدىرۋ, سونداي-اق اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسىنىڭ قوسالقى بولشەكتەرىن ەسەپكە الۋدىڭ بىرىڭعاي بازاسىن قۇرۋ قاجەتتىگى اتاپ ءوتىلدى.

«AmalBio» جشس ديرەكتورى اسقار سابىروۆ اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ وندىرىستىك ۇدەرىستەرىنە يننوۆاتسيالىق جانە تسيفرلىق شەشىمدەردى ەنگىزۋ, اۋىلدىق جەرلەردە ينجەنەرلىك ينفراقۇرىلىم سالۋ ماسەلەلەرىن كوتەردى.

«زەنچەنكو ي ك» كت ديرەكتورى گەننادي زەنچەنكو مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ كەڭەيتىلگەن شارالارىمەن قاتار بيزنەستىڭ ءوز تاراپىنان جاۋاپكەرشىلىكتى ودان ءارى ارتتىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. سالانى دامىتۋدىڭ باستى فاكتورى ادام رەسۋرستارى بولىپ سانالاتىنىن جەتكىزدى. وسىعان بايلانىستى گەننادي زەنچەنكو ارىپتەستەرىن سالا ماماندارىنىڭ جالاقىسىنىڭ تارتىمدى بولۋىن قامتاماسىز ەتۋگە جانە جوعارى وقۋ ورىندارىمەن بىرلەسىپ بىلىكتى كادرلار دايارلاۋدى ىنتالاندىرۋعا شاقىردى. اۋىلدى دامىتۋعا, اتاپ ايتقاندا, اۋىل شارۋاشىلىعى كومپانيالارىنىڭ الەۋمەتتىك باستامالارعا, ونىڭ ىشىندە تۇرعىن ءۇي ماسەلەلەرىن شەشۋگە, ءبىلىم بەرۋ جانە مەديتسينالىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا قاتىسۋىنا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى.

سونداي-اق كەزدەسۋ بارىسىندا «Aitas-KZ» اق ۆيتسە-پرەزيدەنتى رابيعا توقسەيىتوۆا, «مۆ4» جشس ديرەكتورى ازامات شالماعامبەتوۆ, «ەۋرازيا ينۆەست LTD» جشس قۇرىلتايشىسى يۆان گەورگيادي, «Asyl Farms» باسشىسى عابيدەن بالعىنبەكوۆ, «ماسلو-دەل» جشس باس ديرەكتورى پاۆەل سەليۆانوۆ, سونداي-اق «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ تورالقا توراعاسى رايىمبەك باتالوۆ ءسوز سويلەدى.

شارۋالار ينۆەستيتسيالار تۋرالى كەلىسىم, ينجەنەرلىك ينفراقۇرىلىم سالۋ, سونداي-اق اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارىن وندىرۋشىلەردى ارزانداتىلعان گازبەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا جەڭىلدىكتى نەسيە الۋشىلار ساناتىن كەڭەيتۋ جونىندە ۇسىنىستار ايتتى. سونىمەن قاتار ماسەلەلەر ينۆەستيتسيالىق ماقساتتارعا تىكەلەي جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرۋ, اسىلداندىرۋ ماتەريالى, استىق پەن وسىمدىك مايىن تەرەڭ وڭدەۋ, اۋىل شارۋاشىلىعىن ساقتاندىرۋ, ىشكى نارىقتى تۇراقتى تولتىرۋ, ەكسپورتتى دامىتۋ, تسيفرلاندىرۋ, رەتتەۋشى جانە سالىق ساياساتى, سونداي-اق اۋىلدىق جەرلەردە باسپانا ماسەلەسىن شەشۋ تۇرعىسىنان وزەكتەندىرىلدى.

مەملەكەتتىك ورگاندار تاراپىنان كوتەرىلگەن تاقىرىپتار بويىنشا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى سەرىك جۇمانعارين, اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى ايداربەك ساپاروۆ, «بايتەرەك» ۇبح اق باسقارما توراعاسى رۋستام قاراعويشين پىكىر ءبىلدىردى. «بايتەرەك» ۇبح باسشىلىعىنىڭ ايتۋىنشا, قازىر سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ اۋىلدارىندا جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى بويىنشا پيلوتتىق جوبا ىسكە اسىرىلۋدا. بولاشاقتا بۇل تاجىريبەنى بۇكىل ەلىمىز بويىنشا تاراتۋ جوسپارلانىپ وتىر.

پرەمەر-مينيستر اگروونەركاسىپ كەشەنىن ەكونوميكانىڭ تەحنولوگيالىق جانە يننوۆاتسيالىق سەكتورىنا اينالدىرۋ جونىندەگى ستراتەگيالىق ماقساتقا نازار اۋداردى. ول ءۇشىن ءاربىر اۋىل شارۋاشىلىعى ءوندىرۋشىسى زاماناۋي اگروتەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە, ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, تيىمدىلىگى جوعارى جانە ەكسپورتقا باعدارلانعان ونىمدەر ءتۇرىن كەڭەيتۋگە ۇمتىلۋى ءتيىس.

«مەملەكەت اگرارلىق كاسىپورىندارعا جان-جاقتى قولداۋ كورسەتەتىن بولادى, ولار ءوندىرىس كولەمىن ۇلعايتىپ قانا قويمايدى, سونىمەن قاتار تۇراقتى ءارى ءوزىن-ءوزى قامتاماسىز ەتەتىن اۋىلدىق قوعامداستىقتاردى قالىپتاستىرا وتىرىپ, اۋىلداعى تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋعا ناقتى ۇلەس قوسادى. بىرلەسكەن جۇمىستىڭ ناتيجەسى قازاقستاندىقتاردى ءوز ءوندىرىسىمىزدىڭ ساپالى ءارى قولجەتىمدى ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىمەن قامتاماسىز ەتۋدە كورىنۋى ءتيىس. قازاقستان اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن تەرەڭ وڭدەۋ سالاسىندا باسەكەگە قابىلەتتى ەل رەتىندە تانىلۋى كەرەك», دەپ تۇيىندەگەن ولجاس بەكتەنوۆ جيىننىڭ بارلىق قاتىسۋشىسىنا مول ءونىم الۋعا جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ءوندىرىسىنىڭ ءارى قاراي دامۋىنا تىلەكتەستىگىن ءبىلدىردى.

سونداي-اق پرەمەر-مينيستر اگروونەركاسىپ كەشەننىڭ وتاندىق ونىمدەرى كورمەسىن تاماشالادى. ءسۇت جانە ەت وڭدەۋ سالالارىنىڭ جوبالارى, سونداي-اق اۋىل شارۋاشىلىعى ماشينالارىن جاساۋ جانە تاماق ونەركاسىبى سالاسىنداعى شەشىمدەر ۇسىنىلدى. ولاردىڭ قاتارىندا قۋاتتىلىعى تاۋلىگىنە ملن دانادان استام جۇمىرتقا وندىرەتىن اقمولا وبلىسىندا جۇمىرتقانى تەرەڭ وڭدەۋ زاۋىتىن سالۋ جونىندەگى ينۆەستيتسيالىق جوبا بار. كاسىپورىننىڭ ورتالىق ازيادا بالاماسى جوق جانە جۇمىرتقا ۇنتاعىنان باستاپ ارنايى تاعام قوسپالارىنا دەيىن تەرەڭ وڭدەلگەن ونىمدەردىڭ كەڭ ءتۇرىن شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. شىعارىلاتىن ءونىم ءتۇرىن ۇلعايتۋ ءۇشىن AmalBio كاسىپورنىنىڭ وندىرىستىك تىزبەگىنە ەنگىزىلگەن يننوۆاتسيالىق شەشىمدەر تانىستىرىلدى, پرەمەر-مينيسترگە ەكسپورت نارىعىنىڭ كەڭەيۋى تۋرالى باياندالدى. سونىمەن قاتار اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىن سۋارۋ جۇيەسىن سالۋ, قۇرعاق مۇزداتىلعان كەپتىرىلگەن بيە ءسۇتىن ءوندىرۋ, تاماق ونىمدەرىنە ارنالعان قاپتامالاردىڭ جاڭا تۇرلەرى جانە باسقا دا جوبالار تانىستىرىلدى.