ونەركاسىپتە ءوز ورىندارى بار

زەرتتەۋ ەلىمىزدىڭ 14 وڭىرىندە جۇرگىزىلىپ, وعان 2 115 ءوندىرىس قىزمەتكەرى مەن 235 تەحنيكالىق وقۋ ورىندارىنىڭ ستۋدەنتتەرى قاتىسقان. زەرتتەۋ دەرەكتەرى بو­يىنشا, ونەركاسىپ سالاسىندا جۇ­مىس ىستەيتىندەردىڭ 31,7%-ىن ايەلدەر قۇرايدى. ايەلدەردىڭ ءبى­لىم دەڭگەيى ەرلەرمەن تەڭ بولعا­نى­نا قاراماستان, ولاردىڭ كوپشى­لىگى ماماندىعى بويىنشا جۇ­مىس ىستەمەيدى. سونداي-اق مانساپ پەن وتباسىلىق مىندەتتەردى قاتار الىپ ءجۇرۋ قاجەتتىلىگى ايەلدەر­گە قوسىمشا قيىندىق تۋدىرىپ وتىر. ساراپشىلار ونەركاسىپتەگى ايەلدەردى قولداۋ ءۇشىن كاسىبي باع­­­دار بەرۋ, يكەمدى جۇمىس شارتتارىن ­جاساۋ, تالىمگەرلىك باعدارلا­ما­لاردى دامىتۋ قاجەتتىگىن ايتادى.

ادەتتە ونەركاسىپ ەرلەر باسىم­دىق تانىتاتىن سالاسى رەتىندە قابىلدانادى. دەگەنمەن ەلىمىزدە بۇل سالادا ەڭبەك ەتەتىن ايەلدەردىڭ سانى ارتىپ كەلەدى. ايەلدەر گەولوگيا, ەنەرگەتيكا, تاۋ-كەن ءىسى, باسقا دا و­ندىرىستىك سالالاردا ەڭبەك ەتىپ, تو­لايىم تابىستارعا قول جەتكىزىپ ءجۇر.

ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ ما­لىمەتىنە سايكەس ونەركاسىپ سالاسىندا جۇمىس ىستەيتىن ايەلدەردىڭ ۇلەسى جالپى جۇمىسكەرلەردىڭ 18%-ىن قۇرايدى. بۇل كورسەتكىش ەر­لەرگە قاراعاندا ايتارلىقتاي تو­مەن بولعانىمەن, جىل سايىن ءوسىپ كەلەدى. ايەلدەر كوبىنەسە ەسەپتەۋ, زەرت­تەۋ, باسقارۋ جۇمىستارىندا كوبى­رەك شوعىرلانعان, اۋىر وندى­رىس­تىك كاسىپتەردە دە ءوزىن كورسەتە باستادى. ونەركاسىپتەگى ايەلدەر سا­نىنىڭ ارتۋى – تەك تەڭدىك ماسە­لە­سى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار ەكونوميكالىق دامۋدا ماڭىزدى فاك­تور بولىپ وتىر. ونەركاسىپ سالا­سىندا ايەلدەردىڭ ءرولى ارتىپ كەلە جات­قانىنان ناقتى مىسالدار كەلتىرەلىك.

الۋا قارجاۋباەۆا – جاس گەو­لوگ, بىرنەشە جىل ىشىندە قارا­پا­يىم تەحنيك-گەولوگتەن رەسۋرس گەو­لو­­گىنە دەيىن كوتەرىلگەن. ەلىمىزدە گەو­­لوگيا سالاسىنداعى ايەل­دەر­دىڭ كو­بەيۋىن قالايدى, بۇل سالا­عا قىز­داردى كوپ­تەپ تارتۋدى ماقسات ەتەدى.

جامال سەرىكقىزى – قبتۋ پروفەسسورى, گەولوگيا عىلىمدارى­نىڭ دوكتورى. عىلىم مەن تەحنيكا­لىق سالالاردا ايەلدەردىڭ ءرولىن نىعايتىپ, بولاشاق مامانداردى تاربيەلەۋگە اتسالىسىپ ءجۇر.

فاتيما گالياموۆا – 30 جىلدان استام تاجىريبەسى بار ەنەرگەتيك. پاۆلوداردا تۋىپ-وسكەن, مانسا­بىن ەلەكترمەن جابدىقتاۋ سالاسىندا باستاپ, كەيىن 12 جىل بويى قوسال­قى ستانسالاردا ەلەكترمونتەر بولىپ قىزمەت ەتتى. وتباسى مەن جۇمىس­تى قاتار الىپ ءجۇرىپ, ەنەرگەتيكاعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىن جوعالتقان ەمەس. ف.گالياموۆا دا تەحنيكالىق ماماندىقتارعا قىزداردىڭ قىزىعۋ­شىلىعىن ارتتىرۋ قاجەت ەكەنىن ايتادى.

ءاليا باقاەۆا – توكار, «ەڭبەك ارداگەرى» مەدالىنىڭ يەگەرى. باس­تاپ­قىدا مۇعالىم بولىپ جۇمىس ىستەپ, كەيىن زاۋىتقا قويماشى بولىپ ورنالاسادى. توكارلىق ىسكە قىزىعىپ, كاسىبىن مەڭگەرىپ الا­دى. ءسويتىپ, وتباسىنىڭ اسىراۋشى­سى رەتىندە جۇمىسىن جالعاستى­رىپ, ارىپتەستەرى اراسىندا قۇرمەت­كە يە بولدى. بۇگىندە ەڭبەكقور­لى­عى مەن تاباندىلىعى باسقا قىز-كەلىنشەكتەرگە ۇلگى.

كەن بايىتۋ سالاسىندا دا ەرلەرمەن قاتار ەڭبەك ەتىپ جۇر­گەن ايەل-انا, قىز-كەلىنشەكتەر بار­شىلىق. سونىڭ ءبىرى – شولپان تولەمىسوۆا. شولپان – تاۋ-كەن ين­جەنەرى, ەڭبەك جولىن ەدەن جۋ­­شىدان باستاپ, تاباندىلىعى مەن تاجىريبەسىنىڭ ارقاسىندا ينجەنەرلىككە دەيىن كوتەرىلگەن. ايەلدەردىڭ تاۋ-كەن سالاسىندا دا تابىسقا جەتە الاتىنىن دالەلدەپ جۇرگەنىنە قۋانادى.