• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
پىكىر 18 قىركۇيەك, 2024

جەڭىلدىكتەن قاعىلادى

170 رەت
كورسەتىلدى

پرەزيدەنت جولداۋىندا بىرقاتار ماڭىزدى ماسەلە كوتەردى. كوبى قارجى سەكتورىنا بايلانىستى بولدى. كەلەسى جىلدان باستاپ كوممەرتسيالىق قارجى نارىعى مەن مەملەكەتتىك قارجى سەكتورىندا ەلەۋلى وزگەرىس كۇتىپ تۇر. بانكتەر ەندى ەكونوميكاعا جۇمىس ىستەيدى. ەگەر ولار كونبەسە, شەتەلدەن كورپوراتيۆتى سەكتوردى قارجىلاندىرعىسى كەلەتىن كوپتەگەن ويىنشى شاقىرىلادى.

بانك قىزمەتى تۋرالى جاڭا زاڭ ازىرلەنەدى دە, وعان بازا­لىق جانە ۋنيۆەرسالدى رەگۋلياتيۆ ەنگىزەدى. تەك بايىعىسى كەلەتىن, قوجايىنى ديۆيدەندتەن دامەتە بەرەتىن ساراڭداۋ بانكتەرگە زاڭدىق پرۋدەنتسيال­دى تالاپ قا­تال بولادى دا, ەكو­نوميكاعا قارجى سالعىسى كەلەتىن, ەنتۋزياز­­­مى جوعارى (شەتەلدىك) بانك­تەرگە تالاپتار جەڭىلدەتىلەدى. ال سالىق مولشەرى (كتس) قوجايىنى الاتىن ديۆيدەندكە قاتىستى بولماق. ياعني اكتسيونەرى بانكتى ساۋىن سيىر كورەتىن قارجى ينستيتۋتتارى كوبىرەك سالىق تولەمەك. ەكونوميكاعا كرەديت بەرىپ, كاسىپورىنداردى قارجىلاندىرىپ, ديۆيدەندكە تيىسپەيتىن بانكتەرگە سالىق بو­يىنشا جەڭىلدىكتەر جاسالادى.

ەكونومي­كاعا كومەكتەسكەن بانكتەرگە كوزقاراس دۇرىس بولادى. ال حالىققا ونلاين تۇتى­نۋ­شى­لىق كرەديت قانا بەرىپ, ودان تابىستى كۇرەپ الىپ, ديۆيدەند العىسى كەلەتىندەر, 25 پايىز سالىق تولەۋگە دايىن بولعانى ءجون.

جولداۋدا ۇلتتىق قور ما­سەلەسى دە ايتىلدى. ينۆەس­تي­تسيالىق باعىت قايتا فور­مات­تال­ماق. ۇلتتىق قوردا جاتقان 60 ملرد دوللار شەتەلدەگى بىرەۋ­لەر­گە ارزان قورلاندىرۋ بولماسىن دەدى مەملەكەت باسشىسى. بۇل نەگىزى قيىن جاعداي. ءبىزدىڭ ەكونوميكا 60 ملرد دوللاردى قورىتا المايدى. ال ۇلتتىق قور اگرەسسيۆتى ينۆەستيتسياعا ەمەس, تۇراقتى جيناۋعا نەگىزدەلگەن ەدى. ونى تابىستىلىعى 1-2% بولسا دا, 100 پايىز كەپىلدىگى بار ا كلاستى شەتەلدىك وبليگاتسيالار ارقىلى قامتاماسىز ەتىپ كەلدىك. ەندى ولاردى اۋىزداندىرماي, ءوزىمىزدىڭ ەكو­نو­ميكالىق ويىن­شى­لارعا 1-2%-بەن ۆاليۋتامەن بەرەتىن بولساق, ونداي وتان­دىق بيزنەس اقشانىڭ 100% قاي­تا­تى­نىن قامتاماسىز ەتۋ كەرەك. سەبەبى ۇلتتىق قور – حالىق­تىڭ اقشاسى.

بۇل رەتتە, پرەزيدەنت تاۋە­كەل­گە بارىپ وتىر. ۇلتتىق قور ينۆەس­تيتسياسىمەن ەكونوميكا­مىزدى كەرەمەت دەڭگەيگە كوتە­رۋ­گە بولادى. بىراق ول بيزنەس جاۋاپ­تى بولىپ شىقپاسا, اقشا­مىز كوزدەن بۇل-بۇل ۇشادى.

ەندى اتاۋلى الەۋمەتتىك كو­مەك, جاردەماقىعا تويعا بارىپ نەمەسە كافەدە وتىرا المايدى. بۇل – وتە مىقتى شەشىم. بولاشاقتا بيۋدجەتتىڭ الەۋ­مەت­تىك كومەگى قىسقاراتىنىن بول­­جاۋعا بولادى. سەبەبى نانعا اقشا الىپ وتىرعان ادامداردىڭ ءبىرا­زىنا شىن مانىندە نان كەرەك ەمەس.

ول الەۋمەتتىك ءاميان ارقىلى جاسالادى. كارتوچكاعا تەڭگە تۇسپەيدى. اميانعا تۇسەدى. ول جەردەن تەك بەلگىلى ءبىر تولەمدەر – ازىق-ت ۇلىك, ءدارى-دارمەك, كوم­مۋنالدىق تولەم جاسالادى. قول­عا قاعاز اقشانى بانكوماتتان شىعارا المايدى. شىنى كەرەك, مەملەكەت باسشىسى كاپيتاليستىك سوتسياليزم جاساپ جاتىر. ونىڭ تولىق فورماتىنا 2028 جىلدارى كەلەتىن سياقتىمىز. ول جاقسى ما؟ ءادىل, جۇمىسىن سۇيەتىن, قارا­پايىم, جاۋاپتى ادامدارعا قولايلى زامان تۋادى. وسى ادام­دار وسەدى. جەڭ ۇشىنان باي­لانىسۋعا ۇيرەنىپ قالعان, اۋىردىڭ ۇستى­مەن جۇرەتىن, جەمقورلاۋ, الاياق­تاۋ ادامدارعا قيىن زامان  تۋا­دى.

 

ايبار ولجاەۆ,

تاۋەلسىز ساراپشى 

سوڭعى جاڭالىقتار