وڭىردەگى دەنساۋلىق ­سالاسى ىلگەرىلەپ كەلەدى

بۇگىندە تالدىقورعان قالا­سىن­دا­عى وبلىستىق كارديو­لو­گيا­لىق ورتالىق – ءوڭىردىڭ عانا ەمەس, ەلى­مىزدىڭ دە الدىڭعى قاتارلى مەدي­­تسينالىق مەكەمەلەرىنىڭ ءبىرى. جىل باسى­نان بەرى ورتالىقتا 3 مىڭعا جۋىق پا­تسيەنت بىلىكتى ەم قابىلداپ, وپەراتسيا جا­سات­قان. مۇندا جوعارى تەحنولوگيالى قۇرىل­­عىلاردىڭ كومەگىمەن جۇرەك پەن قان تا­مىر­لارىنا كۇردەلى وپەراتسيالار جاسالادى.

مامانداردىڭ ايتۋىنشا, قان اينالىمى جۇيەسىنىڭ اۋرۋلارى الەمدە تارالۋى بويىنشا 1-ورىندا تۇر, بۇل سىرقات تۇرلەرى جىلدان-جىلعا «جاسارىپ» كەلەدى. بۇعان كوپتەگەن فاكتور اسەر ەتەدى: دۇرىس تاماقتانباۋ, ەكولوگيا, فيزيكالىق بەلسەندىلىكتىڭ بولماۋى, جامان ادەتتەر, ت.ب. وسىعان بايلانىستى وبلىستىق كارديولوگيالىق ورتالىقتا قان اينالىمى جۇيەسى اۋرۋلارى بار ناۋقاستار سانىنىڭ جىل سايىن ارتىپ وتىرعانى بايقالادى.

ماسەلەن, كارديولوگيالىق ورتالىق ديرەكتورىنىڭ ايتۋىنشا, جىل سايىن مەدي­تسينالىق مەكەمەنىڭ كلينيكالىق-دياگ­نوستيكالىق بولىمشەسىنە 20 مىڭنان استام پاتسيەنت قارالۋعا, كەڭەس الۋعا, ۋزي جانە باسقا دا تەكسەرۋلەر ءۇشىن جۇگىنەدى.

«بىزدە ءمامس بويىنشا تەگىن نەگىزدە جىل سايىن ەكى مىڭعا جۋىق كوروناروگرافيا وپەراتسياسى جۇرگىزىلەدى, ينتەر­ۆەنتسيالىق كارديولوگيالىق بولىم­شەدە مىڭداعان پاتسيەنتكە ستەنتتەر ورناتىلادى. سونىمەن قاتار ەلەكتروكارديو­ستيمۋلياتورلاردى يمپلانتاتسيا­لاۋ بويىنشا 150-دەن استام وپەراتسيا, 120-دان استام يكد يمپلانتاتسياسى (كارديوۆەرتەردەفيبريلياتور), 50-دەن استام كۇردەلى قايتا سينحرونداۋ قۇرىلعىسىن يمپلانتاتسيالاۋ جانە جۇرەك ىرعاعىن قالپىنا كەلتىرۋگە 100-گە جۋىق وپەراتسيا, 400-گە جۋىق اشىق جۇرەككە وپەراتسيا جاسالادى. اشىق جۇرەككە وپەراتسيا جاساۋ – بۇل كورونارلىق ارتەريا­لاردى, جۇرەك پەن قولقا قاقپاقشاسىن اۋىس­تىراتىن كۇردەلى جانە جاۋاپتى پروتسەدۋرا. ياعني تالدى­قورعاندا جۇرەك ترانس­پلانتاتسياسىنان باسقا بارلىق وپەراتسيا جاسالادى. بۇل رەتتە ءبىز جۇمىسقا رەزيدەنتۋرادا وقىپ, وقۋىن اياقتاعان دارىگەرلەردى عانا قابىلدايمىز», دەپ اتاپ ءوتتى وبلىستىق كارديولوگيالىق ورتالىقتىڭ ديرەكتورى نۇرسان سۋراشەۆ.

بۇگىندە جەتىسۋلىقتار بارلىق حي­رۋر­گيالىق ينتەرۆەنتسيالىق كومەكتى تال­دى­قور­عاندا الا الادى. ايتا كەتەيىك, كەيىنگى جىل­دارى ورتالىققا ەلىمىزدىڭ باس­قا قالا­لارىنان كەلگەن پاتسيەنتتەر دە ءجيى جۇگى­نە باستادى, سونداي-اق تاياۋ شە­تەلدەردەن كەلەتىن پاتسيەنتتەردىڭ دە سانى ارتقان.

ەڭ قۋانارلىعى, اۋىلدارداعى مەديتسينا الەۋەتىن ارتتىرۋ جۇمىستارى دا قىزۋ قولعا الىنىپ جاتىر. بيىل وب­­لىس­تا ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ايا­­سىن­دا 94 دەنساۋلىق ساقتاۋ نىسانى پاي­دا­لانۋعا بەرىلەدى. وبلىستىق دەن­ساۋ­لىق ساق­تاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ارمان جان­سەڭ­گىروۆتىڭ ايتۋىنشا, اتالعان 94 نىساننىڭ 59-ى «اۋىلدىق دەن­ساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق جوبا­سى شەڭبەرىندە ىسكە قوسىلماق. ونىڭ ىشىندە دارىگەرلىك امبۋلاتوريا­لار, فەلد­شەر­­­­لىك-اكۋشەرلىك جانە مەدي­تسي­نالىق پۋنكت­تەر بار. ال العاشقى مەدي­تسي­نا­لىق-ساني­تار­لىق كومەك جەلىسىن كەڭەي­تۋ ماقساتىندا اۋىل­دار­دا 27 بلوكتىك-مودۋل­دىك نىساندار ورنا­تى­لادى.

سول­اردىڭ قاتارىندا قاراتال اۋدا­نىنىڭ 4 اۋىلىندا ۇلتتىق جوبا اياسىندا زاماناۋي فەلدشەرلىك-اكۋشەر­لىك پۋنكتتەردىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. ويان اۋىلىندا فاپ قۇرى­لى­سىنا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 192,9 ملن تەڭگە, ال ورتاتوبە اۋىلىنا 189,1 ملن تەڭگە, قىزىلجار ەلدى مەكەنىندەگى قۇرى­لىسقا 186,6 ملن تەڭگە, قانابەك اۋى­لىنا 183,3 ملن تەڭگە بولىنگەن.

«اۋىلدىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭ­عىرتۋ» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن مەديتسينالىق, ساني­تارلىق كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا قاراتال اۋدانىندا التى مەديتسينالىق مەكەمە سالۋ جوس­پارلانىپ وتىر. بۇگىندە ءتورت اۋىلدا جۇمىس باستالدى, ولار – ويان, ورتاتوبە, قىزىلجار, قانابەك اۋىلدارى. جاقىن ارادا دونشى جانە قاراجيدە ەلدى مەكەندەرىندە قۇرىلىس جۇمىستارى باستالادى», دەيدى قاراتال اۋداندىق ورتالىق اۋرۋحاناسى ديرەكتورىنىڭ ۇيىمداستىرۋ-ادىستەمەلىك جۇمىسى جونىندەگى ورىنباسارى ءىلياس جۇمانوۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا, نىساندار قاراشا ايىندا پايدالانۋعا بەرىلەدى. مىسالى, قاراتال اۋدانىندا 8 دەنساۋلىق ساقتاۋ نىسانىن سالۋ جوسپارلانسا, سونىڭ 6-اۋى «اۋىلدىق جەرلەردە دەنساۋلىق ساق­تاۋدى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق جوباسى اياسىن­دا بوي كوتەرەدى. اتاپ ايتقاندا, ورتا­توبە, قىزىلجار, قانابەك, ويان, قارا­جيدە, دونشى اۋىلدارىندا 5 فەلد­شەرلىك-اكۋشەرلىك پۋنكت پەن ءبىر مەد­پۋنكت سالىنادى. ولاردىڭ قۇرى­لى­سى بيىلعى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن اياقتالادى.

وسى رەتتە وبلىس باسشىسى بەيبىت يساباەۆ ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ مەن كادر­لار تاپشىلىعى پروبلەماسىن شەشۋ مەدي­تسينالىق قىزمەتتەردىڭ ساپاسى مەن قول­جەتىمدىلىگىن ارتتىرۋداعى نەگىزگى فاك­­­تور­لار ەكەنىن جەتكىزدى. ءوڭىردىڭ الەۋ­مەت­تىك ينفراقۇرىلىمىن جاقسارتۋ ماق­سا­­تىندا نىساندار قۇرىلىسىنا بلوكتى-ءمو­­دۋلدى كونسترۋكتسيالاردى پايدالانۋ تۇ­­راق­­تى قولعا الىنعان. بۇل شالعايداعى اۋىل­­داردى زاماناۋي مەديتسينالىق نىساندارمەن قامتاماسىز ەتە وتىرىپ, قۇرى­­لىس ۇدەرىسىن جەدەلدەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.

«2022 جىلى وبلىس كولەمىندە 12 بلوكتى-ءمودۋلدى مەدپۋنكت سالىنسا, 2023 جىلى وسىنداي 20 نىسان تۇرعىزىلدى, بيىل تاعى 27-ءسىن سالۋ جوسپارلانىپ وتىر. سونىڭ ىشىندە وسى جىلى 2 بلوكتى-ءمودۋلدى مەديتسينالىق پۋنكت سارىبۇلاق پەن كىشىتوبە اۋىلدارىندا ورناتىلادى. ولاردىڭ قۇرىلىسى قاراشانىڭ سوڭىنا دەيىن اياقتالادى. سونىمەن بىرگە «اۋىلدىق جەرلەردە دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا وبلىستا 59 نىسان سالۋ جوسپارلانسا, سونىڭ 6-اۋى – 5 فەلدشەرلىك-اكۋشەرلىك پۋنكت پەن ءبىر مەدپۋنكت قاراتال اۋدانىندا تۇرعىزىلادى. مەديتسينا ماماندارىن تارتۋ شارالارى دا نازاردان تىس قالعان جوق», دەدى وبلىس باسشىسى.

وسى ماقساتتا بيىل وبلىستا دارىگەر­لەرگە ءبىر رەتتىك وتەماقى رەتىندە الەۋ­مەتتىك كومەك قاراستىرىلىپ وتىر. ماسەلەن, قالالىق جەردە – 5 ملن تەڭگە, اۋىلدىق جەردە 10 ملن تەڭگەدەن بەرى­لەدى. بيىل جالپى 595 ملن تەڭگە قاراس­تى­رىلعان. سونىمەن قاتار قاراتال اۋدانىن­دا 2022 جىلدان باستاپ دارىگەرلەرگە 13 پاتەر بولىنگەن. جالپى پاتەراقى تولەمى بەرىلىپ, كوتەرمە جاردەماقىلار تولە­نەدى. سونداي-اق تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا جەڭىلدىكتى نەسيەلەر بەرىلمەك. بۇل ۇدەرىس باسقا اۋدانداردا دا جۇزەگە اسىپ جاتىر.

اتاپ وتسەك, بيىل اۋدانعا ءۇش قاجەتتى مامان – اكۋشەر-گينەكولوگ, انەستەزيولوگ-رەانيماتولوگ جانە جالپى تاجىريبە دارىگەرى كەلمەك. سونىمەن قاتار ءۇش جەدەل جاردەم كولىگى ەسكەلدى بي, كوپبىرلىك اۋىلدارى مەن ۇشتوبە قالاسىنىڭ دارىگەرلىك امبۋلاتوريالارىنا بەرىلدى.

جەتىسۋ وبلىسى