• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
مەديتسينا 18 ماۋسىم, 2024

دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى مىندەت پەن جاۋاپكەرشىلىك

230 رەت
كورسەتىلدى

وتكەن جەكسەنبىدە مەديتسينا قىزمەتكەرىنىڭ كاسىبي مەرەكەسىن اتاپ وتتىك. ەل ازاماتتارىنىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىن ساقتاۋ مەديتسينا سالاسىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن ءار ماماننىڭ باستى ميسسياسى دەپ بىلەمىز. بۇل مىندەتتى ورىنداۋ اسقان جاۋاپكەرشىلىكتى, ادالدىقتى, ادامگەرشىلىك پەن قايى­رىمدىلىقتى, ەسىل ەڭبەكتى قاجەت ەتەدى. سول ءۇشىن دە ەل-جۇرت مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەڭبەگىن جوعارى باعالايدى.

باسقارۋ ىسىنە وزگەرىس ەنگىزىلەدى

دەنساۋلىق ساقتاۋ سالا­سىنىڭ دامۋى – پرە­زيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ نازارىندا. مىسالى, جاقىندا مەملەكەت باسشىسى ەكى ماڭىزدى مەديتسينالىق نىساندى ارالادى. سونىڭ ءبىرى – بيىلعى تامىز ايىندا اشىلادى دەپ جوسپارلانعان ۇلتتىق عىلىمي ونكولوگيا ورتالىعىنىڭ جاڭا كورپۋسى بولسا, ەكىنشىسى – ۇلتتىق شۇعىل مەديتسينانى ۇيلەستىرۋ ورتا­لىعى. ەكى ورتالىق تا مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا جانە ازا­ماتتاردىڭ دەنساۋلىعىن نىعاي­تۋعا دايىن ەكەنىن كورسەتتى.

ەلدەگى 3 323 امبۋلاتوريالىق-ەمحا­نالىق ۇيىمدا جانە 872 ستاتسيوناردا 81,3 مىڭ دارىگەر, جوعارى مەديتسينالىق ءبىلىمى بار 5,2 مىڭ مەيىرگەر جانە 190,6 مىڭ ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرى جۇمىس ىستەيدى. ءدال وسىنداي ۇيىمدارمەن قوسا تاجىريبەسى تولىسقان مەديتسينا ماماندارى وتانداستارىمىزدىڭ ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعىن ارتتىرىپ, اۋرۋ-سىرقاۋدان بولاتىن ءولىمدى ازايتۋعا ۇلەس قوسادى.

كەيىنگى 5 جىلدىڭ شاماسىندا ەلدە ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعى 2 جاسقا (73-تەن 75 جاسقا دەيىن) ارتىپ, جالپى ءولىم – 9%-عا, انا ءولىمى – 16,8%-عا, نارەستە ءولىمى – 8,5%-عا, قاناينالىم جۇيەسىنىڭ اۋرۋلارىنان بولاتىن ءولىم – 11,9%-عا جانە قاتەرلى ىسىكتەردەن بولاتىن ءولىم 15,3%-عا تومەندەدى. سالانى قارجىلاندىرۋ كولەمى دە جوس­پارلى تۇردە ءوسىپ كەلەدى. بىلتىر ءبىز 4,7 ترلن تەڭگە ناقتى بەلگىگە نەمەسە ىشكى جالپى ءونىمنىڭ 4%-ىنا جەتتىك. بۇل سومانىڭ 67%-ى مەملەكەتكە, 33%-ى جەكە شىعىستارعا تيەسىلى.

دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى مەن بۇكىل مەملەكەتتىك اپپارات مەملەكەتتىك كوزدەردەن بولىنەتىن قاراجاتتىڭ ەسەسىنە ازاماتتاردىڭ ەم-شاراعا جۇم­سايتىن شىعىنىن ازايتىپ, مەديتسينالىق كومەكتى بارىنشا قولجەتىمدى ەتۋگە كۇش سالادى. وسىلايشا, نەگىزگى باسىمدىق مەديتسينالىق كومەكتە جانە اۋرۋ­لار پروفيلاكتيكاسىنىڭ بارلىق دەڭگەيىندە قاراجاتتى ءتيىمدى پايدالانىپ, اشىقتىقتى ارتتىرۋعا باعىتتالادى.

دەنساۋلىق ساقتاۋ – مەملەكەت كوپ كوڭىل بولەتىن الەۋمەتتىك ماڭىزدى سالانىڭ ءبىرى. كەيىنگى جىلدارى سالادا كوپتەگەن رەفورما ىسكە استى. الايدا الەۋ­مەت­تىك مىندەتتى مەديتسينالىق ساق­تاندىرۋ جۇيەسىنە قاتىستى بىر­نەشە سۇراق الاڭداتتى. «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجى­رىم­داماسىنا سايكەس بارلىق تاراپتا تەپە-تەڭدىكتى ساقتاۋدى ەسكەرە وتىرىپ, ءبىز قوعامنىڭ سۇرا­نىس­تارى مەن ازاماتتاردىڭ مۇد­دە­لەرىنە ۋاقتىلى جاۋاپ بەرۋگە تىرىسامىز. سوندىقتان ءاربىر ارىز-شاعىم ءبىز ءۇشىن وتە ماڭىز­دى.

سۋرەتتى تۇسىرگەن – ەرلان ومار, «EQ»

مەملەكەت باسشىسى بيىل 7 اقپاندا جاڭا ۇكىمەتتىڭ الدىنا مەملەكەتتىك قاراجاتتىڭ جۇمسالۋىنا ءتيىستى باقىلاۋدى, اشىقتىقتى قامتاماسىز ەتىپ, مەديتسينالىق كومەك ساپاسىن ارتتىرۋدى تاپسىردى. سونداي-اق مەديتسينالىق كومەكتىڭ بىرىڭعاي پاكەتىن ەنگىزىپ, ازاماتتاردىڭ جەكەلەگەن الەۋمەتتىك ءالسىز ساناتتارىن, اسىرەسە اۋىلدىق جەرلەردە مەديتسينالىق ساقتاندىرۋمەن قامتۋدى كەڭەيتۋ جايىن باسشى­لىققا العانى بەلگىلى.

دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى جۇيەلى دياگنوستيكا جۇرگىزىپ, مىندەتتى مەديتسينالىق ساق­تان­دىرۋ جۇيەسىندەگى جانە جالپى سالاداعى ماسەلەلەردىڭ سەبەپ-سالدارىن انىقتادى. بۇگىندە ءبىز دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنىڭ بارلىق باسقارۋ بۋىندارىندا ىركىلىستى جويۋ بويىنشا جۇمىس ىستەپ جاتىرمىز. ماتەريالدىق جانە قارجىلىق رەسۋرستاردى باس­قارۋ بويىنشا ينستي­تۋتسيو­نال­دىق نەگىز قۇرۋدامىز. ناتيجەگە قول جەتكىزۋ ءۇشىن باسقارۋدىڭ بارلىق دەڭ­گەي­لەرىندە دەربەس جاۋاپكەرشىلىكتى ارتتىردىق.

 

ساقتاندىرۋ جۇيەسىنىڭ ماڭىزى

ەندى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدىڭ بارلىق جۇيەسىن قايتا قۇرىپ, بولىنەتىن قارا­جات­تىڭ اشىقتىعى مەن تيىم­دى­لىگىن قامتاماسىز ەتۋ قاجەت. دەن­ساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىن مەم­لەكەتتىك باسقارۋ ساپاسىن ارت­تىرۋمەن قاتار بىرىڭعاي پاكەتتى قالىپتاستىرىپ, قارجى­لان­دىرۋدىڭ ارالاس مودە­لىنە­ن ساق­تان­دىرۋ مودەلىنە ءوتۋ وزەكتى بولىپ وتىر. الدا مىن­دەت كوپ. مى­سالى, دەنساۋلىق ساق­تاۋ جۇيە­سىنىڭ ازاماتتاردىڭ قاجەت­­تىلىكتەرى مەن مۇددە­لەرىنە جاۋاپ­­تىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ كەرەك. ساقتاندىرىلماعان ازا­مات­تار ءۇشىن دياگنوستيكا مەن ەم­دەۋدىڭ جەكە­لەگەن تۇر­لە­رىنىڭ قول­جەتىمدىلىگىن جانە مەدي­تسينالىق ساق­تاندىرۋ قورى قىز­مە­­تىنىڭ اشىق­تىعىن ارتتىرۋ مىن­دەتى تۇر.

دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى تولىققاندى ۆەدومستۆولىق ستاتيستيكانى جەتىلدىرۋ بويىنشا جۇمىس ىستەپ كەلەدى. بۇل – ەلىمىزدىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىن دامىتۋداعى ترەندتەردى جانە مەملەكەتتىك كىرىستەردىڭ ەلەۋلى كولەمىنىڭ تۇپكىلىكتى ناتيجەسىن سەنىمدى باعالاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

مىندەتتى الەۋمەتتىك مەدي­تسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە قاتىستى ايتىلعان سىن-پىكىرلەرگە قاراماستان, بۇل جۇيەنى ساقتاۋ قاجەت. ويتكەنى بۇل سالاعا جىلىنا 1,4 ترلن تەڭگەدەن استام, ونىڭ ىشىندە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن تىس 1 ترلن تەڭگە تابىس اكەلەدى. مەملەكەتكە سالانى قارجىلاندىرۋدىڭ وسى كوزىنىڭ شىعىندارىن وتەۋ قيىنعا سوعادى. قوعام­نىڭ سالا قاراجاتىن پاي­دا­لانۋدىڭ اشىقتىعى مەن تيىمدىلىگىنە قا­تىستى سىنى نەگىزدى. ەكو­نو­ميكالىق جانە قارجى­لىق مەنەدجمەنت پەن ۇيلەستىرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋ ءۇشىن دەن­ساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ وزىندە باس­قا­­رۋ قۇرىلىمى جەتىلدىرىلدى.

مەديتسينالىق كومەكتىڭ بىر­ىڭعاي پاكەتىن ازىرلەۋ بويىنشا جۇمىس باس­تالدى. ول – مەملەكەت كەپىلدىك بەرگەن بازالىق بولىكتەن جانە سالانىڭ قولدا بار رەسۋرس­تارىن ەسكەرە وتىرىپ, جۇمىس بەرۋشىلەر مەن ازاماتتار­­دىڭ ءوز اۋدارىمدارىنىڭ ەسەبى­نەن قالىپ­تاساتىن ساقتاندىرۋ بولىگىنەن تۇرادى. بۇل مىندەت 2027 جىلعا دەيىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن ىسكە اسادى.

        

ساپالى قىزمەتكە نە كەدەرگى؟

دارىگەرلەردىڭ مىندەتتەرىنە كوپتەگەن مەديتسينالىق اقپا­رات­تىق جۇيەلەرگە دەرەكتەردى ەنگىزۋ فۋنكتسيا­سى ەنىپ, بۇل دارىگەردىڭ پاتسيەنتتىڭ پروبلەمالارىن شەشۋدەگى باستى ميسسياسىنان ايىردى. بۇگىندە دارىگەر العاشقى قابىلداۋ كەزىن­دە پاتسيەنتتى قابىلداۋعا ارنال­عان نورماتيۆ بويىنشا 15-20 مي­نۋتتان تۇراتىن اقپاراتتىق جۇيە­لەرگە مالىمەتتەردى ەنگىزۋگە شاما­مەن 13 مينۋت جۇمسايدى. حالىق­تىڭ نارازىلىعىن تۋدىراتىن ماسەلەلەردىڭ ءبىرى – وسى.  

وسىعان بايلانىستى ستاندارتتاردى, كلينيكالىق حاتتامالاردى, پاتسيەنتتەردىڭ مارشرۋتتارىن جانە «الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى» كەاق-پەن ءوزارا ءىس-قيمىل ءتارتىبى مەن قاعيدالارىن قايتا قاراۋ بويىنشا جۇمىس باستالدى.

اۋىلدا مەديتسينالىق كومەك­تىڭ قولجەتىمدىگى مەن ساپاسىن جاق­سار­تۋ ءۇشىن 2023 جىلدان باس­­تاپ اۋىل­دىق ەلدى مەكەندەردى 655 جا­ڭا مە­دي­تسينالىق-ساني­تاريالىق ال­­عاشقى كومەك نىسانىمەن قام­تا­ماسىز ەتۋ ماسەلەسىن, 32 اۋ­دان­دىق ورتالىق اۋرۋحانانى جاڭعىرتۋ جولىمەن شۇعىل مەدي­تسينالىق كومەك ساپاسىن ارتتىرۋدى, اۋىلدىق جەرلەردە ەڭبەك ەتۋگە 1 100 مەديتسينا قىز­مەتكەرىن دايارلاۋ جوسپارىن قام­تيتىن «اۋىلدا دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» قاناتقاقتى ۇلتتىق جوباسى ىسكە اسىپ جاتىر. مۇنداعى جوبا-جوسپارلار اۋرۋ-سىرقاۋدى ەرتە انىقتاۋعا, پروفيلاكتيكا مەن سكرينينگتىك باع­دار­لامالاردى جاقسارتۋعا, اۋىل تۇرعىندارىنا مەدي­تسينالىق كومەك كورسەتۋدىڭ جاڭا تاسىل­دەرىن ەنگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.

دەنساۋلىق ساقتاۋ ينفرا­قۇرىلى­مىن دامىتۋدىڭ 2030 جىلعا دەيىنگى ۇزاقمەرزىمدى تۇجىرىمداماسى بەكى­تىلدى. تۇجىرىمدامانى ىسكە اسىرۋ­دىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى 34 باستى جوبادا كوزدەلگەن دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ نەگىزگى نىساندارىن جوبالاۋ مەن سالۋدى قامتيدى. سونداي-اق 2024-2026 جىلدارعا بولىنگەن قارجىلاندىرۋ شەگىندە مەديتسينالىق مەكەمەلەردى كۇردەلى جوندەۋ جانە جاراق­تاندىرۋ جونىندەگى جۇمىس جالعاسادى. ەكىنشى كەزەڭدە جاڭا قۇرىلىس, جوندەۋ جانە تولىق جاراقتاندىرۋ جولىمەن 2,5 مىڭ مەديتسينالىق نىساندى جاڭعىرتۋ جوس­پارلاندى.

بيىل 1 ماۋسىمنان باستاپ بوساندىرۋ, نەوناتولوگيا, بالالار نەۆرولوگياسى, بالالار اللەرگولوگياسى, رەۆماتولوگيا بويىنشا مەديتسينالىق كومەك كورسەتەتىن ۇيىمدار ءۇشىن تاريفتەردىڭ مولشەرى ارتىپ كەلەدى. قىركۇيەككە قاراي قاجەتتى راسىمدەردىڭ اياقتالۋىنا بايلانىستى ابدومينالدىق حيرۋرگيا, ينفەكتسيا, نەۆرولوگيا, گاسترو­ەنتەرولوگيا, كارديولوگيا, تراۆماتولوگيا جانە ورتوپەديا, نەفرولوگيا, ەندوكرينولوگيا, ونكو­گەماتولوگيا سياقتى باعىتتار بويىن­شا تاريفتەردى كوتەرۋ جوس­پارلانىپ جاتىر.        

قابىلدانعان ءىس-شارالار حالىقتىڭ ساپالى مەديتسينالىق كومەككە قولجە­تىم­دى­لىگىن قامتا­ماسىز ەتۋگە, ازامات­تار­دىڭ شىعىستارىن ازايتۋعا, سون­داي-اق مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ شىعىن قاۋپىنىڭ دەڭگەيىن تومەندەتۋگە ارنالعان. وسىعان قوسا ستاتيستيكانىڭ قولجەتىمدىگى مەن دۇرىستىعى, ونىڭ ىشىندە كادر جانە ماتەريالدىق-تەحني­كالىق رەسۋرستاردى باسقارۋ جۇيەسى بو­يىنشا پروبلەمالاردى شەشۋ تالاپ ەتىلەدى. بۇل سالانىڭ وسى باعىتتارىن ساپالى جوسپارلاۋعا جانە باسقارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

بوساندىرۋ جانە بالالار قىزمەتىن جەتىلدىرۋگە ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى. قازىر ەلىمىزدە ورتا ەسەپپەن ءبىر تاۋلىكتە مىڭعا جۋىق نارەستە دۇنيەگە كەلەدى. جىل سايىن 400 مىڭنان استام جۇكتى ايەل امبۋلاتوريالىق قىزمەت ماماندارىندا باقىلاۋدا بولادى. جۇكتى ايەلدەر مەن جاڭا تۋعان نارەستەلەردىڭ دەنساۋلىعىن ساقتاۋ جانە پاتولوگيالارىن ەرتە انىقتاۋ ءۇشىن 11 ميلليوننان استام نارەستەنى قامتيتىن سكرينينگتەر جۇرگىزىلەدى. ء«بىر كۇندىك كلينيكا» قاناتقاقتى جوباسى ەنگى­زىلۋدە. جوبا بارلىق وڭىرلەردە كەزەڭ-كەزەڭى­مەن ىسكە اسادى. بۇل پرەناتالدىق دياگنوستيكانىڭ يننو­ۆا­تسيالىق ادىستەرىن قول­دا­نۋعا جانە پاتو­لوگيا­سى بار بالالاردىڭ تۋ قاۋپىن ۋاقتىلى انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

تۇرعىندارعا ما­مان­­دان­دى­رىلعان مەدي­تسي­نالىق كومەك كورسەتۋ تاسىل­دەرى قايتا قارالادى. العاشقى ءىس-شارا­لار قازىردىڭ وزىندە قابىلداندى. بيىل ناۋ­رىز ايىنان باس­تاپ جوس­پار­لى ەمدەۋگە جاتقىزۋعا ارنالعان تال­داۋ­لاردىڭ تىزبەسى 42 زەرتتەۋگە قىس­قار­دى. تالداۋلاردىڭ جارامدىلىق مەر­­زىمى 3-6 ەسەگە ۇلعايدى. سونداي-اق پا­تسيەنتتەردىڭ مارشرۋتتارىن وڭتاي­لان­دىرۋ بويىنشا ءىس-شارالار قابىل­دان­دى.

دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىن ودان ءارى دامىتۋ جانە اعىمداعى جاعدايلاردا قالىپتى جۇمىس ىستەۋدى قامتاماسىز ەتۋ تەتىكتەرىن ازىرلەۋ بويىنشا جۇمىس جۇر­گى­زىلىپ جاتىر. حالىقارالىق وزىق تاجى­ريبەنى, مەديتسينالىق ۇيىم­داردىڭ باسشىلارىن ىرىكتەۋ جۇيەسىن ەسكەرە وتىرىپ, اۋرۋ­حانالىق مەنەدجمەنتتىڭ جاڭا ستاندارتتارىن ازىرلەۋ جانە ەنگىزۋ, بولىنەتىن رەسۋرس­تاردى پايدالانۋ تيىمدىلىگى مەن قارجىلىق تۇراقتىلىعى ءۇشىن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ جاۋاپ­كەرشىلىگى مەن تارتىلۋىن ودان ءارى ارتتىرۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىلۋدە.

 

مامان ماسەلەسى وزەكتى

دارىگەرلەردىڭ تاپشى­لى­عى, اسىرەسە ارنايى ما­مانداندىرۋ تۋرالى كوپ ايتىلادى. بىراق وسى كۇنگە دەيىن سالادا مەدي­تسي­نالىق قىزمەتتەر مەن سەر­ۆيس­تەردىڭ جوعارى ساپاسىنا باعىتتالعان مەديتسينا قىز­مەتكەرلەرىنە ەڭبەكاقى تولەۋدى ىنتالاندىرۋدىڭ مودەلى جا­سال­ماعان. ءبىز كادر دايارلاۋ جانە وقىتۋ ساپاسى سالاسىنداعى سايا­سات­قا, ولاردىڭ ساپالى جانە نا­تي­جەلى قىزمەتىن قامتاماسىز ەتۋدىڭ قولدانىستاعى تەتىكتەرىن قايتا باعالاۋعا تالداۋ جۇرگىزدىك.

وكىنىشكە قاراي, مەديتسينالىق ۇيىمداردا دارىگەر تاپشىلىعى ءالى دە بار. بۇل اسىرەسە اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردە بايقالادى. تاپشىلىقتىڭ نەگىزگى سەبەپتەرى – ەرىك-جىگەردىڭ ازدىعى, سەنىمسىزدىك, جوعارى پسيحو­ەموتسيونالدىق جۇكتەمەنىڭ كوبەيۋى جانە الەۋ­مەتتىك كەپىلدىكتەردىڭ جەت­كى­­لىكسىزدىگى. وسىنداي سەبەپ-سالداردان كەيىن مەديتسينا ماماندارى جۇمىستان شىعىپ جاتادى.

دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ كادر­لىق ساياساتىن دامىتۋ تۇجى­رىم­دا­ماسى, ەڭ الدىمەن, كاسىپ­تىڭ ءيميدجى مەن بەدەلىن ارتتىرۋعا باعىت­تالادى. ەسەپكە الۋ ۇدەرىسىن تسيفر­لاندىرۋ جانە بىرىڭعاي جۇيەنى قۇرۋ امالدارى بۇرىن دا قولعا الىنعان ەدى. الايدا باستا­عان ءىس اياقسىز قالدى. دەنساۋلىق ساق­تاۋ­دىڭ كادر رەسۋرستارىن ەسەپكە الۋ­دىڭ بىرىڭعاي ۇلتتىق جۇيەسىن قۇرۋدى اياقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر. وندا 1-كۋرس ستۋدەنتىنەن باستاپ جۇمىس ىستەيتىن دەنساۋلىق ساقتاۋ مامانىنا دەيىنگى بار­لىق دەرلىك اقپارات مەملەكەتتىك تاپسىرىستى ءبولۋ, ءتۇسۋ, وقىتۋ, جۇمىسقا ورنالاستىرۋ جانە بۇكىل كاسىبي قىزمەت بويى ۇزدىكسىز دامۋ راسىمىنەن باستاپ تسيفرلاندىرىلاتىن بولادى.

مەديتسينالىق-سانيتاريالىق ال­­عاش­قى كومەك جۇيەسىن جەتىلدىرۋ ماق­­ساتىندا ەمحانا دارىگەرلەرى مەن مە­يىر­گەرلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا با­عىتتالعان ءىس-شارا­لار كەشەنى ىسكە اسىپ كەلەدى. ماماندىقتىڭ بەدەلىن ارت­تى­رۋعا نەگىز بولاتىن شارۋالار پىسىقتالۋدا (جالاقىنى كوتەرۋ, تولەمدەردى ىنتالاندىرۋ, كاسىبي ءوسۋ, ەڭبەك جانە الەۋمەتتىك جەڭىلدىكتەر, قولايلى ەڭبەك جاعدايلارىن جاساۋ).

قورىتا كەلە سالا الدى­نا­­ قويىلعان مىندەتتەردى شەشۋ ءۇشىن دەنساۋلىق ساقتاۋ مي­نيستر­لىگى ساقتاندىرۋ جۇيەسىن جاڭ­عىرتۋعا, مەديتسينالىق كومەكتى ۇيىمداستىرۋعا, بيزنەس-ۇدەرىستەردى قايتا قۇرۋعا, اشىق­تىقتى, تيىمدىلىكتى, بولىنەتىن قار­جىلىق جانە ماتەريال­دىق رەسۋرس­تاردى قامتاماسىز ەتۋگە باسىم­دىق بەرىلگەنىن اتاپ وتكىم كەلەدى. سونداي-اق تۇرعىندار مەن پا­تسيەنتتەردىڭ قاجەتتىلىگىنە باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, سالا كادر­لارىن سالا الدىندا تۇرعان سىن-قاتەر­لەردى شەشۋدى باعدارلاۋعا كىرىس­كەنىن حابارلايمىن. مەدي­تسينا قىزمەتكەرلەرىمەن بىرگە ءبىز العا قويعان بارلىق ماقسات-مىندەتكە قول جەتكىزەمىز دەپ ويلايمىن.

ناتيجەسىندە, ءبىز حالىققا پا­تسيەنت­­تەردىڭ سۇرانىسىنا باعدار­­لان­عان مەدي­تسينالىق كومەك كور­سە­تۋدىڭ جەتىلدىرىلگەن مودەلىن ۇسى­نامىز. دارىگەرلەرگە نەگىزسىز بارۋ مەن زەرتتەۋلەردى بارىنشا الىپ تاستايمىز. پاتسيەنتتەردىڭ مار­شرۋتتارى قايتا قۇرىلادى. مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدىڭ بارلىق بۋىنىنىڭ جۇمىسى ۇيلەسىپ, ءوزارا ينتەگراتسيالانادى. مەم­لە­كەتتىڭ مىندەتتەمەلەرى تەڭگە­رىم­دىلىككە قول جەتكىزۋ ءۇشىن سالا­نىڭ قولدا بار رەسۋرستارىنا سايكەس كەلتىرىلەدى.

تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمى شى­نايىلىق قاعيداتتارىنا نەگىز­دەلەدى. مەدي­تسي­نالىق ۇيىم­دار قىزمەتىنىڭ تۇراق­ت­ىلىعى قام­تاماسىز ەتىلەدى. مەدي­تسينالىق تەحنولوگيا­لار مەن دارىلىك فورمۋليار دالەلدەنگەن تيىمدىلىككە نەگىزدەلەدى. مىندەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ مەن تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمىنىڭ پاكەتى بويىنشا اقىلى قىزمەتتەردىڭ كومەگىنە قولجەتىمدىلىكتى ارتتىرۋ ەسەبىنەن ازاماتتاردىڭ قالتاسىنا جۇكتەمەنى ءبىر مەزگىلدە تومەندەتە وتىرىپ, بىرقاتار دارىلىك زات پەن مەديتسينالىق قىزمەت بو­يىنشا قوسىمشا تولەم ەنگىزۋ جايى پىسىقتالادى.

ءيا, مەديتسينانىڭ بارلىق دەرلىك باعىتتارى بويىنشا الدا ءالى اسا ماڭىزدى مىندەتتەر مەن جوسپارلار بار. ما­مان­دارعا ارتىلعان جاۋاپكەرشىلىك جۇگى جەڭىل ەمەس. ارىپتەستەرىمدى كاسىبي مەرەكەمەن, مەديتسينا قىز­مەت­كە­رى كۇنىمەن شىن جۇرەك­­تەن قۇت­تىقتاي وتىرىپ, ەڭبەكتەرىنە تابىس تىلەيمىن. ءتۇرلى قيىن­­دىقپەن بەتپە-بەت كەلىپ, ادام جانىن ارا­شالا­عان قىزمەتتەرىڭىز ەلدىڭ بەرەكە-بىرلىگىن ارتتىرا بەرسىن.

 

اقمارال ءالنازاروۆا,

دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى 

سوڭعى جاڭالىقتار