نازگۇل ساكەن گەرمانياداعى گەيدەلبەرگ ۋنيۆەرسيتەتىندە دوكتورانتۋرادا وقىپ ءجۇر. وقۋى جۋىردا اياقتالادى. ول باكتەريالاردىڭ انتيبيوتيكتەرگە توزىمدىلىگىن زەرتتەپ, جاڭا ءادىس تاپقان. بيىلعى ناۋرىزدا گارۆاردتا دوكتورلىق ديسسەرتاتسياسىن ۇسىنعان-تۇعىن. ونىڭ جۇمىسى شەتەل عالىمدارى اراسىندا ۇلكەن قىزىعۋشىلىق تۋعىزدى. جاقىندا نازگۇل گارۆارد ۋنيۆەرسيتەتىندە جۇمىس ىستەۋگە شاقىرتۋ الدى.
نازگۇل NIS-ءتى ۇزدىك اياقتاپ, نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىندە بيولوگيا ماماندىعىنا تۇسكەن. وندا ساپالى ءبىلىم الدى. ال ماگيستراتۋرانى فرانتسيانىڭ پاريج-ساكلە زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتىندە وقىدى. قازىر وقۋمەن قاتار گەرمانياداعى ەۋروپالىق مولەكۋلالىق بيولوگيا زەرتحاناسىندا عىلىمي قىزمەتپەن اينالىسادى. بەس جىلدان بەرى انتيبيوتيكتەرگە توزىمدىلىك سالاسىندا عىلىمي زەرتتەۋ جۇرگىزىپ كەلەدى.
– كەيىنگى 30 جىلدا جاڭا انتيبيوتيكتەردى تابۋ باياۋلاپ, كەرىسىنشە, ولارعا دەگەن باكتەريالاردىڭ توزىمدىگى قارقىندى ءوستى. ناتيجەسىندە, 2019 جىلى قولدانىستاعى انتيبيوتيكتەردىڭ السىزدىگىنەن 1 ميلليوننان استام ادام قايتىس بولدى. وعان قوسا, ءبىر انتيبيوتيككە باكتەريانىڭ توزىمدىلىگى باسقا انتيبيوتيكتەرگە دە ۇلعايعان توزىمدىلىگىنە اپارىپ, ودان سايىن ماسەلەنى ۋشىقتىرادى. سەبەبى ەمگە قولدانىلاتىن انتيبيوتيكتەر سانى ازايادى. ءبىر عاجابى, ءدال سول ءبىر انتيبيوتيككە باكتەريانىڭ توزىمدىلىگى باسقاشا, – دەيدى جاس عالىم.
بۇل ءادىستىڭ اتى – «حيميالىق گەنەتيكا». عالىمنىڭ ايتۋىنشا, وتە جۇيەلى, جىلدام ءارى اۋقىمدى. ەرەكشە ءادىس بۇرىنعىدان 6 ەسە كوپ جاڭا انتيبيوتيك جۇپتارىن الەۋەتتى ەم رەتىندە ۇسىنادى. سونىمەن قاتار انتيبيوتيك جۇپتارىنا باكتەريا كەيدە ءتوزىمدى, ال كەيدە نەگە سەزىمتال بولاتىنىن گەنەتيكالىق تۇرعىدا انىقتالعان. جاڭا ادىسپەن بەلگىلى مەحانيزمدەردى راستاپ, جاڭالارىن اشتى. وسى ىزدەنىس بولاشاقتا ادام ءومىرىن ساقتاپ, عالامعا پايداسىن اكەلمەك.