كوكتەمدە سۋ تاسقىنىنىڭ زاردابىن تارتقان ايماقتىڭ ءبىرى – سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى. توتەننەن تونگەن قاۋىپتەن ابدىراپ قالعان تەرىسكەيدەگى جۇرتتىڭ وسى كۇنى شىعىنى وتەلىپ, مال-مۇلكى تۇگەندەلىپ جاتىر. اپات سالدارىن جويۋ جانە زارداپ شەككەن تۇرعىنداردى باسپانامەن قامتۋ جۇمىستارىنىڭ العاشقى ناتيجەسىمەن تانىسۋ ءۇشىن اتالعان وڭىرگە پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ ارنايى باردى.
ۇكىمەت باسشىسى پەتروپاۆل قالاسىنداعى «بىرلىك» شاعىن اۋدانىندا جاڭادان بوي كوتەرگەن ءۇيدى ارالاپ, جاڭا باسپانا كىلتىن العان وتباسى مۇشەلەرىمەن اڭگىمەلەستى. ولجاس بەكتەنوۆ اۋقىمدى سۋ تاسقىنىنىڭ سالدارىن جويۋدا تۇسىنىستىك تانىتىپ, كومەكتەسكەنى ءۇشىن تۇرعىندارعا العىسىن ءبىلدىردى. قۇرىلىس قارقىنى مەن پايدالانۋعا بەرىلگەن تۇرعىن ءۇيدىڭ ساپاسى, سونداي-اق سۋ تاسقىنىنان كەيىنگى كەزەڭدە تۇرعىنداردى قولداۋ ماسەلەسى تالقىلاندى.
«پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ سۋ تاسقىنىنان زارداپ شەككەن ازاماتتاردىڭ بارلىعىنىڭ باسپاناسىن قالپىنا كەلتىرۋ ماسەلەسىن ەرەكشە باقىلاۋدا ۇستاپ وتىر. سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى قالاداعى سۋ باسقان ىقشام اۋداندارداعى ۇيلەردىڭ قۇرىلىسىن العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ اياقتادى. ءبىزدىڭ باستى مىندەتىمىز – زارداپ شەككەندەردىڭ بارلىعىن سۋىق تۇسكەنگە دەيىن ۇيلەرىنە كوشىرۋ», دەپ اتاپ وتكەن ولجاس بەكتەنوۆ اكىمدىككە ىرگەلەس اۋماقتى اباتتاندىرۋدى تاپسىردى.
«بىرلىك» شاعىن اۋدانىندا بارلىعى 700 ءۇي مەن 90 ورىندىق بالاباقشا سالىنىپ جاتىر. جاقىندا عانا وتباسىلارعا قونىستانۋ ءۇشىن 53 ءۇيدىڭ كىلتى بەرىلدى. ماۋسىم ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن تاعى 47 ءۇي بەرۋ جوسپارلانسا, 600 ءۇيدىڭ قۇرىلىسى بيىلعى تامىز ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن اياقتالادى. بىرلىك ىقشام اۋدانى قاجەتتى ينجەنەرلىك كوممۋنيكاتسيالارمەن قامتاماسىز ەتىلگەن, توپىراقتى جولدار سالىنىپ, سەرۋەندەۋگە جانە دەمالۋعا ارنالعان ايماقتاردى اباتتاندىرۋ جۇرگىزىلىپ جاتىر.
سالىنىپ جاتقان قۇراستىرمالى-قالقاندى ۇيلەردىڭ ساپاسى مەن تەحنولوگياسىنا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. قازىرگى تاڭدا 100-دەن استام ۋچاسكەدە ىرگەتاس قالانىپ, كونسترۋكتسيالار قۇراستىرىلا باستادى, سونىمەن قاتار سۋمەن جابدىقتاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.
سونداي-اق ساپار بارىسىندا ولجاس بەكتەنوۆ قالپىنا كەلتىرۋگە جاتاتىن ۇيلەردى جوندەۋ جۇمىستارىمەن تانىستى. سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى – سۋ تاسقىنى سالدارىن جويۋعا مەحانيكالاندىرىلعان بريگادالار تارتىلعان جالعىز ءوڭىر. ماسەلەن, تەك ويقالا شاعىن اۋدانىندا 1 133 ءۇي سۋ باسۋ ايماعىندا بولدى, ونىڭ 309-ى جوندەۋدى قاجەت ەتەدى. جۇمىستاردى 24 مەحبريگادا كەزەڭ-كەزەڭىمەن ورىنداپ جاتىر, پەتروپاۆل بويىنشا بارلىعى 85 وسىنداي قۇراما بار. قازىرگى تاڭدا ەدەندەردى اۋىستىرۋ, قابىرعالاردى سىلاۋ, گيپس قاتىرماسىن توسەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. پرەمەر-مينيستر مەنشىك يەلەرى وتەماقى تۇرىندە تولەنگەن قاراجاتقا وزدەرى جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزەتىن جەكە تۇرعىن ۇيگە دە باردى. ولجاس بەكتەنوۆ ۇكىمەتتىڭ نەگىزگى مىندەتى – بارلىق ەۆاكۋاتسيالانعان تۇرعىنداردى ءوز ۇيلەرىنە قايتارۋ ەكەنىن اتاپ ءوتتى, بۇگىندە 64 مىڭ ادام ءوز ۇيلەرىندە تۇرىپ جاتىر.
سونىمەن قاتار ۇكىمەت باسشىسى وڭىردەگى ەگىس ناۋقانىنىڭ قورىتىندىسىمەن تانىسىپ, ديقاندارمەن جانە مالشىلارمەن كەزدەستى, سونداي-اق اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسىن ءوندىرۋ زاۋىتىندا بولدى.
ساپار بارىسىندا ولجاس بەكتەنوۆ «دايىندىق اگرو» جشس القاپتارىن ارالاپ كوردى. سەرىكتەستىك بيىل 7,5 مىڭ گەكتارعا جۋىق القاپقا ەگىن سەپكەن. مەملەكەت باسشىسىنىڭ دارا داقىلدى ەگىستەن باس تارتۋ ماقساتىندا اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىن ءارتاراپتاندىرۋ جونىندەگى تاپسىرماسىنا سايكەس, بيىل مال ازىعىنا ارنالعان القاپتار 3 ەسەگە ۇلعايتىلدى.
ءىرى اگروقۇرىلىمداردىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەسۋدە ەگىس ناۋقانى ماسەلەلەرى جانە اوك-ءتى قولداۋ شارالارى تالقىلاندى. ءوڭىر جىل سايىن ەلدەگى جالپى استىق كولەمىنىڭ 25%-ىنا دەيىن جانە مايلى داقىلداردىڭ ۇشتەن ءبىرىن قامتاماسىز ەتۋ ارقىلى وسى سالادا كوشباسشى بولىپ وتىر. ەگىس ناۋقانى جاقىن كۇندەرى تولىعىمەن اياقتالادى. بۇگىنگى تاڭدا 2,3 ملن گا القاپقا جوسپارلانعان مينەرالدى تىڭايتقىش كولەمىنىڭ 65%-ى ەنگىزىلدى. اتالعان ءىس-شارالارمەن بارلىعى 3 ملن گا ەگىس القابى قامتىلادى.
جالپى, ەلىمىزدىڭ ديقاندارى كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارىن ۋاقتىلى ءارى ساپالى وتكىزۋ ماقساتىندا بارلىق قاجەتتى رەسۋرستارمەن قامتاماسىز ەتىلگەنى اتاپ ءوتىلدى. ماسەلەن, ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسى 6,4 ملرد تەڭگەگە 44,8 مىڭ توننا بيداي كولەمىندە تۇقىمدىق ماتەريالعا تاۋارلىق نەسيە بەردى. ءليترى 250 تەڭگە بولاتىن 376 مىڭ توننا جەڭىلدىكتى ديزەل وتىنى ءبولىندى, بۇل نارىقتىق باعادان 15%-عا تومەن. وتاندىق تىڭايتقىشتار ءۇشىن 60% ۇلعايتىلعان ءنورماتيۆتى كوزدەيتىن اۆانستىق سۋبسيديالاۋدىڭ جاڭا تەتىگى ەنگىزىلدى. وتاندىق تىڭايتقىش وندىرۋشىلەرمەن ءبولىپ تولەۋ ماسەلەسى پىسىقتالدى.
ء«بىز بۇگىندە الەمدىك نارىقتا سۇرانىسقا يە ەكولوگيالىق تازا, تابيعي اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وندىرەمىز. مەملەكەت تاراپىنان اگروونەركاسىپ كەشەنىنە جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرۋ جانە سۋبسيديالاۋ تۇرىندە ۇلكەن قولداۋ كورسەتىلىپ جاتىر, ولاردىڭ كولەمى جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى. سونىمەن قاتار اۋىل شارۋاشىلىعىندا شىعارىلاتىن بارلىق ءونىمدى وڭدەۋ جانە ەكسپورتتاۋ ماڭىزدى. ول ءۇشىن ەڭبەك ونىمدىلىگىن تۇراقتى تۇردە ارتتىرىپ, جاڭا تەحنولوگيالار مەن تاسىلدەردى ەنگىزۋ قاجەت», دەپ اتاپ ءوتتى و.بەكتەنوۆ.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا بىلتىر زاماناۋي ءسۇت-تاۋار فەرمالارىن سالۋعا 100 ملرد تەڭگە جەڭىلدەتىلگەن نەسيە قاراجاتى بولىنگەن بولاتىن. تاۋار وندىرۋشىلەرگە تەك ءسۇت ءوندىرۋ مەن وتكىزۋ ءۇشىن سۋبسيديا تۇرىندە جىل سايىن 24 ملرد تەڭگەگە جۋىق قارجى اۋدارىلادى.
پرەمەر-مينيستر «يۆان زەنچەنكو» ءىرى ءسۇت-تاۋار فەرماسىنىڭ مىسالىندا ءوڭىردىڭ ءسۇت ونەركاسىبىنىڭ الەۋەتىن ودان ءارى كەڭەيتۋ ماسەلەسىنە باسا نازار اۋداردى. وندا تەحنولوگيالىق ۇدەرىستەر مەن شىعارىلاتىن ءونىم تۇرلەرى قارالدى. سقو-دا ەلىمىزدە شىعارىلاتىن ءسۇتتىڭ جالپى كولەمىنىڭ 13%-دان استامى وندىرىلەدى.
مالشىلار كۇنى كاسىبي مەرەكەسى قارساڭىندا ولجاس بەكتەنوۆ وڭىردەگى ءىرى مال شارۋاشىلىعى وكىلدەرىمەن كەزدەسىپ, ولارمەن سالانى ودان ءارى دامىتۋ كەلەشەگىن تالقىلاپ, اۋىل شارۋاشىلىعى جالپى ءونىمىنىڭ 49%-دان استامى مال شارۋاشىلىعىنىڭ ۇلەسىنە تيەسىلى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا ولجاس بەكتەنوۆ نەمىس تەحنولوگياسى بويىنشا اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسى قۇراستىرىلاتىن CLAAS زاۋىتىندا بولدى. كاسىپورىن سۇرانىسقا يە كوپتەگەن اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن شىعارادى. بيىل نارىقتى 523 جاڭا تەحنيكامەن, اتاپ ايتساق: 103 تراكتور, 180 كومباين, 165 دەستەلەگىشپەن جانە 75 ەگىس كەشەنىمەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپارلانىپ وتىر.
«قازاقستاندىق فەرمەرلەر اراسىندا جوعارى ساپالى اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسىنا سۇرانىس ارتىپ كەلەدى. ەندى كومپانيانىڭ مىندەتى – ءوندىرىستى لوكاليزاتسيالاۋ دەڭگەيىن جىل سايىن ارتتىرۋ. ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى بۇل ماسەلەنى باقىلاۋدا ۇستاۋعا ءتيىس», دەدى و.بەكتەنوۆ.