سۋرەتتى كورىپ, قاراپايىم قارا شارشىنىڭ نە ءمانىسى بار دەپ ويلاۋىڭىز مۇمكىن. بىراق بۇل, شىن مانىندە, شارشى ەمەس, ءتىپتى قارا دا ەمەس.
1915 جىلى 19 جەلتوقساندا پەتەربۋرگتە اشىلعان «0,10» اتتى فۋتۋريستيكالىق كورمەسىنە كازيمير مالەۆيچ بىرنەشە سۋرەت دايىنداۋى كەرەك بولعان. ۋاقىت القىمنان العان كەزدە سۋرەتشى دايىن تۇرعان تۋىندىسىنا كوڭىلى تولماي, قارا بوياۋمەن بوياي سالىپتى. مىنە, وسىدان كارتينانىڭ ءتۇرلى ءتۇستى بوياۋدان شىققانى انىقتالدى. كەيىن كورمەگە كەلۋشىلەر ءدال وسى قاراپايىم ءارى جۇمباق سۋرەتكە ەرەكشە قىزىعۋشىلىق تانىتقان. ويتكەنى مۇنى تۇسىنگەن ادامعا فيلوسوفيالىق فورمۋلا اشىلادى-مىس. ياعني الەم ءبىر قاراعاندا تەگىس ءارى قارا الا ءتۇستى بولىپ كورىنەدى. بىراق ادام عالامعا باسقا قىرىنان قاراسا, ونىڭ ءتۇرلى ءتۇستى ەكەنىن بايقايدى.
«توعىزىنشى تولقىن»
يۆان ايۆازوۆسكي تۋىندىلارىنىڭ نەگىزگى كەيىپكەرى – تەڭىز. ونىڭ بۇل سۋرەتىندە دە تەڭىزدەگى داۋىلدان كەمە اپاتىنا ۇشىراعان ادامدار بەينەلەنگەن.
ايۆازوۆسكي تەڭىزدىڭ كوز تويماس سۇلۋلىعى مەن جان تۇرشىكتىرەر قاتىگەزدىگىن شەبەر قابىستىرا بىلگەن. تابيعات اپاتىمەن سوڭعى دەمى قالعانشا ارپالىسقان ادامدار تاعدىرىنىڭ تراگەدياسى ءبىر كورگەننىڭ كوڭىلىنە مۇڭ ۇيالاتسا دا, تەرەڭ ۇڭىلگەننىڭ كوزىنە ءۇمىت سيمۆولى سانالاتىن ءتۇرلى ءتۇستى ساۋلە وتتاي باسىلادى. بۇل جۇمىستا سۋرەتشى ءوزىنىڭ 1844 جىلى بيسكاي شىعاناعىندا بولعان ساياحاتىن بەينەلەگەن. كەيىن بۇل تۋىندى «الەمنىڭ 100 ۇلى كارتيناسى» كىتابىنا ەندى.