پرەمەر-مينيستر ءاليحان سمايىلوۆ قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ جولداۋلارىن ورىنداۋ اياسىندا ەكونوميكادا, مەملەكەتتىك سەكتوردا جانە الەۋمەتتىك سالادا بىرقاتار ماڭىزدى شارالاردىڭ ىسكە اسىرىلۋى تۋرالى ايتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz ۇكىمەتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ.
AMANAT پارتياسى فراكتسياسىنىڭ كەڭەيتىلگەن جينالىسىندا سويلەگەن سوزىندە ول ۇلتتىق قوردىڭ جيناقتاۋ فۋنكتسياسىن كۇشەيتۋ ماقساتىندا ترانسفەرتتەردى الىپ قويۋدى جانە بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ ۇلعايۋىن شەكتەۋ جونىندەگى جاڭا قاعيدالار ەنگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى.
«بۇل, 2024 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ مەملەكەت باسشىسىنىڭ «ۇلتتىق قور – بالالارعا» باستاماسىنىڭ ەنگىزىلۋىنە بايلانىستى اسا وزەكتى بولىپ وتىر. بۇل جوبا جيناقتالعان قارجىنى 18 جاسقا تولعاننان كەيىن ءبىلىم الۋعا, نە تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا پايدالانا الاتىن 6,7 ملن بالانى قامتيدى», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, سوڭعى 4 جىلدا بيۋدجەت شىعىستارىن وڭتايلاندىرۋ ەسەبىنەن 4,7 ترلن تەڭگە باسقا باسىم مىندەتتەرگە باعىتتالدى. وسى كەزەڭدە سالىقتىق جانە كەدەندىك اكىمشىلەندىرۋدى جاقسارتۋ مەن تسيفرلاندىرۋ ەسەبىنەن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە قوسىمشا 2 ترلن تەڭگەدەن استام قارجى ءتۇستى.
پرەمەر-مينيستر بيىل جەكە تۇلعالاردىڭ بانكروتتىعى تۋرالى زاڭ ىسكە قوسىلعانىن ەسكە سالدى.
«بۇگىنگى تاڭدا 10 مىڭنان استام ازامات سوتتان تىس بانكروتتىق ءراسىمىن پايدالاندى. بۇل ولاردىڭ قارىز جۇكتەمەسىن جانە قوعامداعى الەۋمەتتىك شيەلەنىستى ازايتۋعا مۇمكىندىك بەردى», دەدى ول.
ۇكىمەت باسشىسى زاڭسىز ساتىپ الىنعان اكتيۆتەردى مەملەكەتكە قايتارۋ جونىندەگى جۇمىستى كۇشەيتۋ ماقساتىندا ءتيىستى زاڭ قابىلدانعانىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار دەمونوپوليزاتسيالاۋ جونىندەگى كوميسسيا جۇمىسىنىڭ ناتيجەسى بويىنشا 16 كومپانيانىڭ اكتسيالار پاكەتى مەن قاتىسۋ ۇلەسى, 7 عيمارات 160 تەمىر جولدارى مەن نىسان, سونداي-اق اقشالاي قاراجات مەملەكەتتىك مەنشىككە قايتارىلدى.
«جالپى, كولەڭكەلى ەكونوميكاعا قارسى ءىس-قيمىل بويىنشا قابىلدانعان شارالار سوڭعى 4 جىلدا كولەڭكەلى ەكونوميكانىڭ ۇلەسىن 27%-دان 19%-عا دەيىن تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەردى», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
پرەمەر-مينيستر جاڭا ينۆەستيتسيالىق تسيكلدى قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا 2026 جىلعا دەيىنگى ينۆەستيتسيالىق ساياسات تۇجىرىمداماسى ىسكە اسىرىلىپ جاتقانىن ايتتى.
ينۆەستيتسيالىق كەلىسىمشارت ششەڭبەرىندە باسىم سەكتورلاردا جۇمىس ىستەيتىن كومپانيالار سالىقتار مەن كەدەندىك باجداردان بوساتىلادى, زاتتاي گرانتتاردان الادى.
ءىرى ينۆەستورلاردى تارتۋ ءۇشىن قولدانىستاعى مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارىنىڭ كەز-كەلگەنىن ۇسىنا وتىرىپ, جەكە شارتتارمەن ينۆەستيتسيالار تۋرالى كەلىسىم جاساسۋ مۇمكىندىگى كوزدەلگەن. بۇل رەتتە ينۆەستور ءۇشىن قارسى مىندەتتەمەلەر بەلگىلەنەدى.
سونداي-اق ينۆەستيتسيالىق مىندەتتەمەلەر تۋرالى كەلىسىم جاساسۋ مۇمكىندىگى ەنگىزىلىپ, وندا سالىق زاڭناماسىنىڭ تۇراقتىلىعىنا كەپىلدىك بەرەدى.
مۇناي-گاز سالاسىنا قوسىمشا ينۆەستيتسيالار تارتۋ ماقساتىندا 2023 جىلدان باستاپ جاقسارتىلعان مودەلدىك كەلىسىمشارت جاساسۋ كەزىندە فيسكالدىق ىنتالاندىرۋ ەنگىزىلدى.
بىرقاتار شەتەلدىك كاسىپورىنداردى قازاقستانعا رەلوكاتسيالاۋ بويىنشا جۇمىس شەڭبەرىندە بۇگىندە 35 ءىرى شەتەلدىك كومپانيا ەلىمىزگە كوشىپ كەلدى. وسى باعىتتاعى جۇمىس ودان ءارى پىسىقتالىپ جاتىر.
«قابىلدانعان شارالاردىڭ ارقاسىندا 2022 جىلى تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيالاردىڭ كولەمى $28 ملرد-تى قۇرادى. بۇل − 10 جىل ىشىندەگى رەكوردتىق كورسەتكىش. جالپى بىلتىر نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيالار كولەمى 15,1 ترلن تەڭگەنى قۇرادى», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
پرەمەر-مينيستر پاندەميا مەن كۇردەلى گەوساياسي جاعدايلارعا قاراماستان, قابىلدانعان شارالاردىڭ ارقاسىندا ەل ەكونوميكاسى سەنىمدى ءوسىم كورسەتىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى. اتاپ ايتقاندا, بيىلعى 7 ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ءىجو-ءنىڭ ءوسىمى 4,8%-دى قۇرادى. بارلىق نەگىزگى سالالاردا وڭ ديناميكا بايقالادى.
بيىل جالپى ىشكى ءونىم جان باسىنا شاققاندا $13,3 مىڭعا دەيىن ءوستى. ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق رەزەرۆتەرى بۇگىندە $95 ملرد-تى قۇرايدى.
«مەملەكەت باسشىسىنىڭ الدىڭعى جولداۋلاردا بەرگەن تاپسىرمالارى جالپى ورىندالدى دەپ ايتۋعا بولادى. جۇيەلى جانە ۇزاق مەرزىمدى تاپسىرمالاردى ىسكە اسىرۋ جالعاسىپ جاتىر. جالپى حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان اۋقىمدى جۇيەلى جۇمىس اتقارىلىپ كەلەدى. ۇكىمەت پارلامەنتپەن بىرلەسىپ, العا قويىلعان مىندەتتەردى ىسكە اسىرۋ جۇمىسىن جالعاستىرادى», دەپ قورىتىندىلادى ءسوزىن ءاليحان سمايىلوۆ.