شىندىعىندا ايەل – وتباسىندا عانا ەمەس, جالپى قوعامدا دا بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىقتىڭ شىراقشىسى. كوكتەمنىڭ ەڭ ادەمى ءارى اسەرلى مەرەكەسى قارساڭىندا ۇلتتىق ۇلان ارۋلارى تۋرالى بىرەر جىلى ءسوز ايتقاندى ءجون سانادىق. قۇقىقتىق ءتارتىپ اسكەرىنىڭ نازىك جاندى ارۋلارى ەرلەرمەن بىرگە يىق تىرەسە قىزمەت ەتە وتىرىپ, وتباسىنىڭ دا جىلۋلىعىن ساقتاپ جۇرگەن اسىل جاندار. سونداي سۇلۋ دا اقىلدى اسكەري قىزمەتشى-ايەلدەر ۇلتتىق ۇلان قاتارىندا ابىرويلى قىزمەت ەتىپ ءجۇر.
ۇلتتىق ۇلان باس قولباسشىلىعىنىڭ قۇجاتتامالىق قامتاماسىز ەتۋ باسقارماسىنىڭ قۇپيا قۇجاتتار ءبولىمىنىڭ اعا مامانى, سەرجانت ۇلپان يمانعاليەۆانىڭ اسكەر ساپىندا قىزمەت ەتىپ كەلە جاتقانىنا 17 جىلدان اسىپتى. ۇلپان نۇرلانقىزى العاشقى ەڭبەك جولىن 2006 جىلى اقتوبە قالاسىنداعى 6655 اسكەري ءبولىمىنىڭ قۇپيا بولىمىندە جاۋاپتى مامان بولىپ باستاعان.
قۇجاتپەن جۇمىس ىستەۋ – قاشاندا جاۋاپكەرشىلىكتى, جيناقىلىقتى پەن مۇقيات بولۋدى تالاپ ەتەدى. سول سەبەپتى دە كەيىپكەرىمىز وسى قاسيەتتەردى بويىنا سىڭىرگەن جاۋاپتى مامان. سول جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ ارقاسىندا ۇلتتىق ۇلان باس قولباسشىلىعى, ىشكى ىستەر مينيسترلىگى تاراپىنان العان ماراپاتتارى دا جەتەرلىك. ول ءوز ءىسىنىڭ بىلگىر-مامانى بولۋىمەن قاتار, وتباسىندا دا سۇيىكتى جار, اياۋلى انا. جولداسى قاناتپەن بىرگە قىزى كاميلانى تاربيەلەپ وتىرعان ۇلگىلى وتباسى.
ۇلتتىق ۇلاننىڭ وسكەمەن قالاسىنداعى 6699 اسكەري ءبولىمىنىڭ تاعى ءبىر ارۋى – اسكەري ءبولىم شتابىنىڭ اعا مامانى, سەرجانت مادينا باقتىباەۆا. ونىڭ ەڭبەگىنە اسكەري ءبولىمنىڭ باسشىلىعى ارقاشان جوعارى باعا بەرىپ وتىرادى. مادينا داۋلەتقانقىزى شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ سامار اۋدانىنداعى سامار اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن. اسكەري سالاعا كەلۋىنە ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستىڭ ارداگەرى, كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتانعان ناعاشى اتاسى مۇرىندىق بولعان. ونىڭ سۋرەتتەرى مەن ەستەلىكتەرى جاۋقازىنداي قىزدىڭ جۇرەگىندە وتانشىلدىق وتىن تۇتاتتى. سەبەبى, ءۇيىنىڭ تورىندە ءىلۋلى تۇرعان اسكەري فورمانى كورىپ, اسكەري قىزمەتشى بولۋدى ارمانداعان.
ارمانعا قول جەتكىزىپ, بۇگىنگى تاڭدا قۇقىقتىق ءتارتىپ اسكەرى قاتارىندا قىزمەت اتقارىپ ءجۇر. ول 2001 جىلدىڭ اقپان ايىنان باستاپ ىشكى اسكەر قاتارىندا قىزمەتتە. العاشقى قىزمەتىن 5518 اسكەري ءبولىمىنىڭ اتقىشتار باتالونى 4-اتقىشتار روتاسىندا باقىلاۋ-وتكىزۋ پۋنكتى ساقشىسىنان باستاعان. جانى نازىك اسكەري قىزمەتشىگە مۇنداي جاۋاپتى قىزمەتتى اتقارۋ ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىكتى تالاپ ەتكەنى ءسوزسىز. بىراق قايسار قازاق قىزدارى بارلىق اۋىرتپاشىلىق پەن مىندەتتى اتقارا الاتىنىن دالەلدەگەن مادينا داۋلەتقانقىزى لاۋازىمدىق مىندەتىن ۇزدىك اتقارىپ, ءوز ءىسىنىڭ مايتالمان مامانى اتاندى. بۇگىندە ول جاستارمەن تاجىريبەسىمەن ءبولىسىپ وتىرادى. سەرجانت مادينا باقتىباەۆا جولداسى ورالبەك سەيدقازى ۇلىمەن ءۇش قىز تاربيەلەپ وتىر.
«ايەل ادام ءبىر قولىمەن بەسىكتى, ەكىنشى قولىمەن الەمدى تەربەتەدى» دەگەندەي, قولىنا قارۋ ۇستاپ, وتاننىڭ تىنىشتىعىن قامتاماسىز ەتە وتىرىپ, وتباسىنا جىلۋىن اياماي وتىرعان ارۋلاردىڭ ءبىرى – 5571 اسكەري ءبولىمىنىڭ جەدەل ماقساتتاعى باتالونىنىڭ 1-جەدەل روتاسىنىڭ اعا سانيتارى, اعا سەرجانت گۇلزات يسەكوۆا. ول – كوپبالالى انا, جانجارى بەكبولات بايتاش ۇلىمەن بىرگە كۇنسارا, التىن, گاۋحار جانە ەراسىل, ابىلايحان مەن بايان سۇلۋ اتتى بۇلدىرشىندەردى تاربيەلەپ وتىر. «وتانعا قىزمەت ەتە وتىرىپ, بالا تاربيەسىنە قالاي كوڭىل بولەسىز؟» دەگەن سۇراعىمىزعا كەيىپكەرىمىز بىلاي دەپ جاۋاپ بەردى:
– قازاقتا «ايەل – قىرىق شىراقتى» دەگەن جاقسى ءسوز بار. سول اسىل ءسوزدى جوققا شىعارماي, دالەلدەپ وتىرعان قازاق قىزدارى كوپ. قىزدارىمنىڭ الدى جيىرمادان استى, سوندىقتان ماعان اسا كوپ قيىندىق تۋىپ تۇرعان جوق. ءبىرىن-ءبىرى باعىپ, قولعابىس ەتىپ, ءبىزدىڭ قولعاناتتارىمىز بولىپ ءجۇر. ءوزىم وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ تۋماسى بولعاندىقتان, كوپبالالى وتباسى
اتانۋدى ارماندايتىنمىن. وسىنداي دەندەرى ءبۇتىن, اقىل-ەستەرى ساۋ بالالارىمىز ءۇشىن جاراتقانعا تاۋبە ەتەمىز. ۋاقىت دەگەن تاپشى زامان عوي, ونىڭ ۇستىنە ۇلتتىق ۇلان قاتارىندا اسكەري قىزمەتتە جۇرگەندىكتەن, كۇن-ءتۇن دەمەي, ءارتۇرلى جاتتىعۋلارعا, جيىندارعا شىعىپ كەتەتىنىمىز راس. بىراق ونىڭ بارلىعىن سىلتاۋ ەتپەي, مىندەتتى تۇردە دەمالىس كۇندەرىمدى بالالارىما ارناۋعا تىرىسامىن. ول تەك قىدىرۋ, ءبىر جەرگە بارىپ دەمالۋ ەمەس, سونىمەن قاتار سىرلاسامىز, قانداي ءتۇيىندى ماسەلەلەر بار, سونى بىرىگىپ شەشۋگە تىرىسامىز. قازاقتىڭ ايەلدەرى مىقتى عوي, سول مىقتىلىعىمىزدى دالەلدەۋگە تىرىسىپ-باعامىز, – دەيدى ول.
تاعى ءبىر ەرەكشە ماماندىق يەسى –استانا قالاسىنداعى 3656 اسكەري بولىمىنە قاراستى اۋە ەسكادريلياسىنىڭ قاتارداعى جاۋىنگەرى ايدانا وماروۆا ەسىمدى اسكەري قىزمەتشى. ونىڭ ماماندىعىنىڭ ەرەكشەلىگى سول – ول اۋە كەمەسىنىڭ بورت-جولسەرىگى قىزمەتىن اتقارادى. وتە جاۋاپتى, سونىمەن قاتار قاۋىپتى دە ماماندىق. بىراق قايسار قىز ارمانعا جەتۋ جولىندا ەشقانداي كەدەرگىگە قاراماستان, ءوز ماقساتىنا جەتتى. ول بورت-جولسەرىك بولۋدى بالا كۇنىنەن ارمانداعان. تابيعاتىنان ادەمىلىكتى, سۇلۋلىقتى جانى قالايتىن ايدانا مامانىنىڭ حاس شەبەرى دەسەك تە بولادى. قىزمەتىنىڭ بارلىق تالاپتارىنا ساي قازاق قىزى ءوز لاۋازىمىن قاتتى ۇناتادى. ايدانا ۇلتتىق ۇلان قاتارىندا 2019 جىلدان بەرى قىزمەت ەتىپ كەلەدى ەكەن.
كەيىپكەرىمىز 1990 جىلدىڭ 4 تامىزىندا قاراعاندى وبلىسىنىڭ نۇرا اۋدانىنا قاراستى قاراقاسقا اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن. وتباسىندا ەكى اعاسىنان كەيىنگى ەركە قىز اتانعان ايدانا قازىر دانيل اتتى ۇل تاربيەلەپ وتىر.
– بورت-جولسەرىك اتانۋ – مەن ءۇشىن ماقتانىش. قىزمەتىم وزىمە قاتتى ۇنايدى, جاۋاپكەرشىلىك پەن ىجداعاتتىلىقتى تالاپ ەتەتىن قىزمەت. ەڭ العاشقى ۇشقان ءساتىم ءالى ەسىمدە. قورقىنىش پەن ۇرەي بولدى دەسەم, ارتىق ايتپاسپىن. سەبەبى تىكۇشاققا قىزمەتتەن تىس ۋاقىتتا ءمىنىپ ءجۇرمىز, ال قىزمەت بابىمەن اۋەگە كوتەرىلگەندە,
ماقتانىش, قۋانىش سەزىمى كەۋدەڭدى كەرنەيدى, ونىڭ ۇستىنە ۇلتتىق ۇلان قاتارىنداعى بورت-جولسەرىگى اتانۋ – ەكى ەسە قۋانىش. سوندىقتان اتقاراتىن قىزمەتىمدى جاقسى كورەمىن. 2022 جىلدىڭ قازان ايىندا ىشكى ىستەر مينيستر, پوليتسيا گەنەرال-پولكوۆنيگى م.احمەتجانوۆتىڭ اتىنان «ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ ۇزدىگى» ءتوس بەلگىسىمەن ماراپاتتالدىم. بۇل ماراپات مەنىڭ قىزمەتىمنىڭ جەمىسى دەپ ويلايمىن جانە ەڭبەگىمدى باعالاعان اسكەري ءبولىم باسشىلىعىنا العىسىمدى ايتامىن, – دەپ ءوز ويىمەن ءبولىستى ايدانا جولدىبايقىزى.
سالماقتىلىعى مەن سابىرلى مىنەزىمەن ۇجىمىنا سىيلى تاعى ءبىر ارۋ – 6636 اسكەري ءبولىمىنىڭ تىلداعى قامتۋشى اعا مامانى, ەفرەيتور ەلميرا جۇماعاليەۆا. قازاقى سالت-ءداستۇردىڭ قايماعى بۇزىلماعان قىزىلوردا وبلىسى ارال اۋدانىنىڭ تۋماسى, جۇرەگى «قازاق» دەپ سوعاتىن پاتريوت. ەلميرا جاقساتقىزى اسكەردە 2011 جىلدان 2014 جىلعا دەيىن قىزمەتشى بولسا, 2014 جىلدىڭ 22 مامىرىندا اسكەري انت قابىلداپ, فورما كيىپ, اسكەري قىزمەتشى اتانادى. قازىرگى تاڭدا اسكەري ءومىردىڭ قىر-سىرىن ۇيرەنىپ, اسكەري جارعى تالاپتارىن جاتقا بىلەتىن دارەجەگە جەتتى. قىزىلوردا قالاسىنداعى
قورقىت اتا ۋنيۆەرسيتەتىندە 4 جىل ءبىلىم الىپ, قۇقىقتانۋشى ماماندىعىنىڭ يەسى اتانعان. بالا كۇنىنەن نىساندى كيىمگە قاتتى قىزىعىپ, اسكەري ادام بولۋدى ارمانداعان ارۋىمىز ۇلتتىق ۇلان قاتارىنا كەلىپ, ماقساتىنا جەتكەنىن ماقتان تۇتاتىنىن جاسىرمادى. باسشىلىق تاراپىنان وتە جاۋاپتى مامان, ادال اسكەري قىزمەتشى دەگەن باعاعا لايىقتى. ارىپتەستەرى ونى ءوز ىسىنە جاۋاپكەرشىلىكپەن قارايتىن, قۇرالايدى كوزگە اتقان مەرگەن رەتىندە دە باعالايدى. 2014 جىلى ەڭ العاش اتۋ الاڭىنا بارعان ساتتە جوعارى باعا الىپ, سول كەزدەگى اسكەري ءبولىم كومانديرىنىڭ ءوزى جوعارى باعا بەرگەن. ءالى كۇنگە دەيىن قارۋلاستارى «مەرگەن قىز» دەپ ازىلدەيدى ەكەن. ونىمەن قوسا, سپورتقا دا كوپ كوڭىل بولەدى. ول اسكەري قىزمەتشىلەر اراسىندا قاشىقتىققا جۇگىرۋدەن دە ۇزدىكتەردىڭ قاتارىندا, ءتىپتى ەر-ازاماتتارعا دا شاڭ ىلەستىرمەي كەتەتىن قاسيەتى بار.
بۇگىندە ۇلتتىق ۇلان قاتارىندا مىڭعا جۋىق نازىك جان قىزمەت اتقارىپ ءجۇر. اراسىندا «پولكوۆنيك» اسكەري شەنىنە جەتكەندەرى دە بار. سونىمەن قاتار سپورت, ونەر, مەديتسينا سالاسىندا جوعارى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىپ, مەملەكەتتىك ناگرادالارعا يە بولعاندارى دا جەتەرلىك. قاتارداعى قوس ارۋ «قۇرمەت» وردەنىمەن ماراپاتتالسا, ءبىر اسكەري قىزمەتشى قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ قۇرمەت گراموتاسىمەن ماراپاتتالعان. تاعى ءبىر ارۋىمىز «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى» اتاندى. اسكەري قىزمەت پەن وتباسىن قاتار الىپ جۇرگەن ۇلتتىق ۇلان ارۋلارى وسىنداي!