جاردەماقىمەن دەمەۋ ىركىلمەيدى

ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋ­مەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ حابارلا­ۋىنشا, بيىل مۇگەدەكتىگى جانە اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ جاعدايى بويىنشا مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك جاردەماقىلاردى ء(ماج) تولەۋگە رەسپۋبليكالىق بيۋد­جەتتەن 40 ملرد تەڭگە جۇم­سالدى. بۇعان قوسىمشا مەم­­لەكەتتىك الەۋمەتتىك ساقتان­دىرۋ قورىنان ەڭبەككە قابىلەت­تىلىگىنەن ايىرىلۋ جانە اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ بويىنشا شامامەن 5 ملرد تەڭگە سوماسىنا الەۋمەتتىك تولەمدەر بەرىلدى.

1 اقپانداعى دەرەككە سۇيەن­سەك, شامامەن 531,3 مىڭ ادام – مۇگەدەكتىگى بويىنشا, 190,8 مىڭ ادام – اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ جاعدايى بويىنشا ءماج الۋشىلار ساناتىندا.

مۇگەدەكتىگى بويىنشا ءماج كولەمى مۇگەدەكتىكتىڭ توبىنا جانە سەبەبىنە, سونداي-اق ءتيىستى قارجى جىلىنا ارنالعان «رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى» زاڭدا بەلگىلەنگەن ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ شاماسىنا بايلانىستى بولادى. ال اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ جاع­دايى بويىنشا جاردەماقى كو­لەمى قايتىس بولعان اسىراۋشىنىڭ اسىراۋىنداعى ادامداردىڭ سانىنا, قايتىس بولۋ سەبەپتەرىنە جانە ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭ­گەيىنە بايلانىستى.

سونىمەن قاتار مۇگەدەكتىگى بويىنشا جانە اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ جاعدايى بويىنشا مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك جار­دەماقىلاردىڭ كولەمى 2023 جىلعى 1 قاڭتاردان باس­تاپ ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ ۇلعايۋىنا بايلانىستى 8,5%-عا ءوستى. مىسالى, 2023 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ جالپى اۋرۋ­دان مۇگەدەكتىگى بويىن­شا ءماج كولەمى 1-توپ ءۇشىن – 77 889 تەڭگەنى, 2-توپ ءۇشىن – 62 068 تەڭگەنى, 3-توپ ءۇشىن 42 190 تەڭگەنى قۇرايدى.

بۇعان قوسا مىندەتتى الەۋمەت­تىك ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە قاتى­سۋشىلارعا الەۋمەتتىك تاۋەكەل­دەر تۋىنداعان جاعداي­دا ماسق-دان الەۋمەتتىك تولەمدەر جۇزەگە اسىرىلادى. ماسەلەن, بيىل قاڭتار ايىندا 83,3 مىڭ ادام ەڭبەك ەتۋ قابىلەتىنەن ايىرىلۋ بويىنشا الەۋمەتتىك تولەم, ال 56 مىڭعا جۋىق وتباسى اسىراۋشىسىنان ايى­رىلۋ بويىن­شا الەۋمەتتىك تولەم الدى.

تولەمدەردىڭ كولەمىن بەل­گىلەۋدە كەيىنگى ەكى جىلداعى ماسق-عا الەۋمەتتىك اۋدارىمدار جۇرگى­زىلگەن ورتاشا ايلىق تابىس, ەڭبەك­كە قابىلەتتىلىگىنەن ايىرىلۋ كوەف­فيتسيەنتتەرى, اسىراۋىنداعى ادام­دار سانى, مىندەتتى الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە قاتىسۋ ءوتىلى جانە تابىستى اۋىستىرۋ سياقتى دەرەك­تەر قاپەرگە الىنادى. بۇل تولەمدەر رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن تولەنەتىن ۇقساس جاردەماقىلارعا قوسىمشا جۇزەگە اسىرىلادى.

بۇگىنگى تاڭدا ەڭبەككە قابى­لەت­تىلىگىنەن ايىرىلۋ بويىن­شا الەۋمەتتىك تولەمدەر­دىڭ ورتاشا مولشەرى – 33 146 تەڭگەنى, اسىراۋ­شىسى­نان ايىرىلۋ بويىنشا 34 349 تەڭ­گەنى قۇرايدى.

سونىمەن قاتار 67,1 مىڭ وتبا­سىنداعى 350,4 مىڭ ادامعا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك (ااك) تاعايىن­دالدى. بيىل بۇل باعىت­قا بيۋدجەتتەن 73,9 ملرد تەڭگە ءبولىندى.

ااك وتباسىنىڭ ءاربىر مۇشە­سىنە جان باسىنا شاققانداعى ورتاشا تابىسى وڭىرلىك ەڭ تو­مەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ 70%-نان تومەن ازاماتتارعا تاعايىندالادى. بيىل 1 قاڭتار­دان باستاپ از قامتىلعان وتباسىلاردان شىققان مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالارعا بەرىلەتىن كەپىلدەندىرىلگەن الەۋمەتتىك توپتاما كومەكتىڭ تابيعي نىسانىنان مونەتيزاتسيالاۋ فورما­تىنا, قوسىمشا تولەم تۇرىنە 1 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى بالالاردى قوسا العاندا 1,5 اەك مولشەرىنە (2023 جىل – 5 175 تەڭگە) اۋىستىرىلدى. 1 اقپان­داعى دەرەكتى كەلتىرسەك, ااك الۋشىلار قاتارىنداعى 1 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى بالالاردى قوسا العاندا 106,4 مىڭ بالاعا قوسىمشا تولەم تاعايىندالدى.

قازىرگى ۋاقىتتا ازاماتتار ااك تاعايىنداۋعا ءوتىنىشتى تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىندا, اۋىل وكرۋگىنىڭ اكىم­دىگىندە, سونداي-اق egov.kz ەلەكترون­دىق ۇكىمەت پورتالى ارقىلى بەرە الادى.