ءمانىن جويمايتىن مورزە ءتىلى

ءتورت كۇن بويى وفيتسەرلەر مەن كەلىسىمشارت اسكەري قىز­مەتشىلەرى تەوريادا جانە ءىس جۇزىن­دە ءارتۇرلى ماقساتتاعى را­ديورەلەلىك جەلىلەر مەن بايلانىس ارنالارىن ۇيىمداستىرۋعا ارنالعان «بۇركىت» ر-409متس ستانساسىنىڭ تاكتيكالىق-تەح­نيكالىق سيپاتتامالارىن زەر­دەلەدى. ال بۇل بايلانىس ماشينالارى قارۋلى كۇشتەرگە 2023 جىلدىڭ قاڭتارىندا اكەلىنگەن ەدى. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, بۇعان دەيىن بايلا­نىستى راديورەلەلىك ستان­سا­لاردىڭ كومەگىمەن قامتاماسىز ەتىلىپ كەلگەن. ەندى بايلانىسشىلار تسيفرلىق جابدىقتارمەن جۇمىس ىستەيدى.

– جاڭا تسيفرلىق ستانسا دەرەكتەردى 40 شاقىرىمعا دەيىنگى قاشىقتىققا جىبەرۋ مۇم­كىن­دىگىنە يە. ونىڭ وتكىزۋ قا­بىلەتتىلىگى شەگى بويىنشا E1 جانە Ethernet اعىندارىنىڭ ترافيگىن يكەمدەپ, قايتا ءبولۋ مۇمكىندىگى بار. «بۇركىت» ر-409متس قۇرالىنىڭ باستى ارتىق­­شىلىقتارىنىڭ ءبىرى – بەينەكونفەرەنتسيا بايلانىسىن ۇيىمداستىرۋ, سونداي-اق ونىڭ پارامەترلەرىن دەربەس كومپيۋتەر ارقىلى باقىلاۋ جانە باسقارۋ مۇمكىندىگى بار, – دەدى ستانسانىڭ قىزمەتى جاي­لى دەسانتتىق-شابۋىلداۋ اس­كەر­­لەرى 16194 اسكەري ءبولىمى باي­لا­نىس باتالونىنىڭ كو­مانديرى, پودپولكوۆنيك ۆيكتور سەنچيلوۆ.

ەندى «بۇركىت» ر-409متس تسيفرلىق راديورەلەلىك ستانسا­لارى بيىل ناۋرىز ايىندا وتەتىن «باتىل تويتارىس» وقۋ-جاتتىعۋىندا ءىس جۇ­زىندە قول­دانىلادى. وقۋ-جات­تىعۋ بارىسىندا بايلانىسشى­لار سون­داي-اق بايلانىستى ۇيىم­داس­تىرۋدىڭ جاڭا ۇلگىلە­رىن دە سىناپ كورمەك.

ايتپاقشى, دەسانتتىق-شا­بۋىلداۋ اسكەرلەرىنىڭ جىل سايىن­­عى دايىندىعى شەڭ­بەرىن­دە 16194 اسكە­ري بولىمىندە را­ديو­تەلەگ­رافشى­لاردىڭ جيى­­نى وتكىزىلىپ وتىرادى. مۇن­دا كەلىسىمشارت بويىنشا اسكە­ري قىزمەتشىلەردى مورزە الىپ­پەسىنىڭ كومەگىمەن اقپارات بەرۋ ءۇشىن كلاسسيكالىق تەلەگراف كودىمەن جۇمىس ىستەۋگە ۇيرەتەدى. بايلانىس اسكەرلەرىن جاڭا, جوعارى تەحنولوگيالىق ماشينالارمەن جانە قۇرال­دارمەن جابدىقتاعانىنا قاراماستان مورزە كودىن قولدانا وتىرىپ, راديوبايلانىس ارقىلى اقپارات بەرۋ ءالى دە وزەكتىلىگىن جوعالتقان جوق. كەرىسىنشە, قا­زىرگى اسكەري قاقتىعىستاردا تاك­تيكالىق باي­لانىستا اسكەر­لەردى باسقارۋ كەزىندە وعان باسىمدىق بەرىلەدى.

– «مورزە» شۋعا توزىم­دى­لى­گىمەن ەرەكشەلەنەدى. ونى با­سەڭدەتۋ وتە قيىن. اقپاراتتى سيمۆولدىق كودتاۋ ارقىلى بەرۋ جانە قابىلداۋ ءارتۇرلى جىل­دامدىقتا جۇرەدى. ورتا بى­لىكتى راديو وپەراتورى مينۋتىنا 60-100 تاڭبا دياپازونىندا جۇمىس ىستەيدى, تاجىريبەلى مامان­داردىڭ جىلدامدىعى 300 تاڭبادان اسادى, – دەيدى ءداس­تۇرلى بايلانىس ءتۇرىنىڭ ەرەك­­شەلىكتەرى تۋرالى كۋرس وقى­­­­تۋشىسى, زاپاستاعى مايور يدريس گيمۋرانوۆ.

«راديوبايلانىستىڭ ءمو­بيلدى, سپۋتنيكتىك, تسيفرلىق جانە اقپاراتتى بەرۋدىڭ باسقا ادىستەرىنەن ارتىقشىلىعى ەڭ الدىمەن قوسىمشا ينفراقۇ­رىلىمعا قاجەتتىلىكتىڭ بولماۋىندا», دەيدى نۇسقاۋشى. وزىمەن بىرگە ءپورتاتيۆتى ستانساسى بار راديو وپەراتورى عانا بىرنەشە ءجۇز شاقىرىم قاشىقتىقتا بايلانىس ورناتا الادى.

ال ءبىر ايلىق ساباقتا كە­لىسىم­­شارت بويىنشا كەلگەن اسكە­ري قىزمەتشىلەر مورزە كودىن باسىنان ۇيرەنۋدى, ساندار­دى ارىپتەرگە اينالدىرۋدى جا­نە كەرىسىنشە, وزگەرمەلى ورتا­عا جەدەل ارەكەت ەتۋ داع­دى­لارىن ۇيرەنەدى.

– راديو وپەراتوردا مۋزى­كالىق قابىلەت, ىرعاقتى سەزۋى, جىلدام رەاكتسيا قابىلداۋى, اقپاراتتى تالداۋ مۇمكىندىگى بولۋعا ءتيىس. ول ۇزاق نەمەسە سى­زىقشا جانە قىسقا نەمەسە نۇكتە سيگنالدارىنىڭ دىبىسىن ناقتى اجىراتا ءبىلۋى, تاباندى جانە مۇقيات بولۋى كەرەك, – دەدى راديو وپەراتورىنا قويىلاتىن تالاپتار تۋرا­لى ويىن ورتاعا سالعان دەسانت­تىق-شابۋىلداۋ اسكەرى 32363 اسكەري ءبولىمىنىڭ اسكەري قىز­مەتشىسى, گۆارديا سەرجانتى عابيت مۇقانوۆ.

ارينە, مۇنداي قابىلەت كەز كەلگەننىڭ بويىنان تابىلا بەر­مەيدى. سوندىقتان دا وقۋ­عا 30 ۇمىتكەردىڭ ىشىنەن مۇ­­ق­يات ىرىكتەلگەن ون ءتورت ادام قا­بىلدانىپتى. وقۋ كۋر­سىن اياق­تاعاننان كەيىن بار­لىق اسكە­­ري قىزمەتشىلەر ءوز بولىم­­­شە­لەرىندە راديوتەلەگراف لاۋا­زىم­­­­دارىنا تاعايىندالادى ەكەن.