بيىلعى سايلاۋ ۇدەرىسىنىڭ ناتيجەسىندە قوعامدا ءماجىلىس پەن ءماسليحاتتار جاڭا ۇلگى بويىنشا جاساقتالادى. ول حالىقتىڭ مۇددەسىن جالپىۇلتتىق جانە ايماقتىق دەڭگەيدە تولىققاندى قورعاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. جەرگىلىكتى جەرلەردە ءتۇرلى كوزقاراستار مەن ساياسي باعىتتاعى پارتيالار پايدا بولا باستايدى. بۇل جاڭارۋ ۇدەرىسىنىڭ جالعاسى رەتىندە وبلىستارداعى دەموكراتيالىق ينستيتۋتتاردىڭ بەلسەندىلىگىن ارتتىرىپ, قوعام مەن بيلىك اراسىنداعى بايلانىستى نىعايتۋعا ىقپال ەتپەك.
اتالعان ساياسي ءىس-شارا اۋدان اكىمدەرىنىڭ سايلاۋىنا ۇلاسىپ, بۇل ۇدەرىستىڭ بارىسىندا ازاماتتاردىڭ اۋىلدىڭ دامۋىنا قاتىستى شەشىمدەردى قابىلداۋ ماسەلەسىنە تىكەلەي اتسالىسىپ, باعا جەتپەس تاجىريبە جينايدى دەگەن سەنىم ۇيالاتادى. ەندەشە, سايلاۋدىڭ جەرگىلىكتى جەرلەردەگى ىرگەلى وزگەرىستەرگە تۇرتكى بولاتىندىعى دا كۇمانسىز. ماسەلەن, ونىڭ جاڭا ارالاس پروپورتسيونالدى-ماجوريتارلىق مودەلى وبلىستىق دەڭگەيدەگى ءماسليحاتتاردىڭ دەربەستىگىن كۇشەيتىپ, وڭىرلەردە پارتيالىق جۇيەنى دامىتادى. ول قوعامدا ساياسي تۇراقتىلىقتى ارتتىرۋعا, ءتيىستى اكىمشىلىك-اۋماقتاردى قۇرىلىمدىق جاعىنان وڭتايلاندىرۋعا جاعداي تۋعىزادى. ەلدىڭ ازاماتتىق-ساياسي بەلسەندىلىگىن ارتتىرۋدىڭ پارمەندى قۇرالى رەتىندەگى ايماقتىق قوعامدىق كەڭەستەردىڭ ءرولى ارتىپ, ول بيلىك پەن حالىق اراسىنداعى كەرى بايلانىستى جاقسارتۋدىڭ تەتىگىنە اينالۋى كەرەك. ولاردىڭ قاتارىنا ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار مەن ساراپشىلاردىڭ كوبىرەك تارتىلۋى اشىقتىق قاعيداتى نەگىزىندە تۇرعىنداردىڭ ەل باسقارۋ ىسىنە بەلسەندى تۇردە قاتىسۋىن كەڭەيتەدى. قوعامدىق كەڭەستەردىڭ الەۋەتىنىڭ ارتۋى ولاردىڭ مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قاراۋى ءۇشىن مىندەتتى قۇجات رەتىندەگى حالىقتىڭ قاتىسۋىمەن دايىندالعان ۇسىنىمدارى مەن قولعا العان ىستەرىنىڭ تيىمدىلىگىن كوتەرىپ, ونىڭ ادامداردىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن شەشۋگە باعىتتالۋىنا ىقپال ەتەرى انىق.
ول سونىمەن قاتار جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىكتىڭ جۇمىسىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋدى تالاپ ەتىپ, ونىڭ قىزمەتىن باعالاۋدىڭ باستى كورسەتكىشتەرىنىڭ بىرىنە اينالماق. مۇنى بيلىك جۇيەسىن جاڭارتۋ باعىتىنداعى جاڭا ستاندارتتارعا كوشۋدىڭ باستاماسى دەۋگە تولىق نەگىز بار.
ايماقتار ءۇشىن ءماسليحاتتار مەن اكىمشىلىكتەر اراسىنداعى قىزمەتتىڭ ۇيلەسىمدىلىگىنە قول جەتكىزۋدىڭ ماڭىزى ارتپاق. تەك وسى باعىتتى ۇستانۋ ارقىلى عانا بارلىق الەۋمەتتىك توپتاردىڭ مۇددەلەرىن قورعاۋعا مۇمكىندىك تۋادى. وسى تۇرعىدا پرەزيدەنت ق.توقاەۆتىڭ پارتيا مۇشەلىگىنەن شىعۋى قازاقستان قوعامىندا پارتياعا دەگەن كوزقاراستى تۇبەگەيلى وزگەرتتى. ەندىگى جەردە اكىمدەردىڭ ساياسي ۇيىمدارعا جەتەكشىلىك ەتۋدەن قولى قاعىلىپ, بۇرىنعىداي «بيلىك» پارتياسىنا ارقا سۇيەپ, «ۇجىمدىق جاۋاپكەرشىلىكتى» بۇركەمەلەنىپ ءوز دەگەنىن ىستەۋ «ارتىقشىلىعىنان» ايىرىلىپ, ولاردىڭ قالىپتاسىپ جاتقان جاڭا زاڭدىق كەڭىستىك شەڭبەرىندە جۇمىس ىستەۋلەرىنە تۋرا كەلەدى. كەرىسىنشە, پىكىر الۋاندىلىعى مەن شىنايى ساياسي بەلسەندىلىكتىڭ پايدا بولۋى ايماقتارداعى تۇيتكىل ماسەلەلەر مەن قايشىلىقتاردىڭ الدىن الىپ, وڭتايلى احۋالدى قالىپتاستىرماق. دەسەك تە, قوعامدا ورىن الىپ جاتقان ۇدەرىستەرگە دەگەن ازاماتتاردىڭ دا, ساياسي كۇشتەردىڭ دە پىكىرلەرى بىردەي بولا بەرمەيدى. ولاردىڭ كەيبىرەۋلەرىنە مەملەكەتتىك ساياساتقا دەگەن وزگەشە كوزقاراستىڭ ءتان ەكەندىگىن دە جوققا شىعارا المايمىز. سوندىقتان قوعامدىق توپتار ءوز كوزقاراستارىن ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن پارتيالاردىڭ كومەگىنە جۇگىنەدى نەمەسە جاقتاستارىمەن بىرىگىپ جاڭا پارتيا قۇرادى. ەندەشە, سايلاۋ كەزىندە قوعامدى ورتاق ماقساتقا جۇمىلدىرۋمەن قاتار, ونىڭ جىككە بولىنۋىنە ىقپال ەتەتىن ساياسي كۇشتەر مەن ۇدەرىستەردىڭ بولۋى دا زاڭدىلىق. ارينە, مۇنداي قادامداردىڭ مەملەكەتتىك ساياسات پەن مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ بەدەلىنە نۇقسان كەلتىرەرى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. بۇل پروتسەستەردىڭ ارتىندا بۇرىنعى ەكپىنمەن ءومىر ءسۇرىپ كەلە جاتقان كەيبىر ساياسي جانە ساياسي-ەكونوميكالىق ەليتانىڭ مۇددەلەرىنىڭ تۇرعاندىعىن دا مويىنداماسقا امال جوق. ءبىر وكىنىشتىسى, بۇلارعا قوعامدىق ورتادا كەزدەسەتىن جانە قوردالانىپ قالعان كۇردەلى ماسەلەلەردى كونسترۋكتيۆتى تۇردە تالقىلاپ, بار قايشىلىقتاردىڭ شەشىمىن تابۋعا دەگەن ۇمتىلىس كوپشىلىك جاعدايدا جەتىسپەي جاتادى.
سوندىقتان اكىمدەر شەشىم قابىلداۋدا تۇرعىنداردىڭ مۇددەسىن ەسكەرىپ, قوعاممەن ديالوگ ورناتۋ ينستيتۋتتارىنىڭ بارلىعىنىڭ جۇمىسىن وڭ جولعا قويۋعا مۇددەلى بولۋى كەرەك. ايماق باسشىلارىنىڭ كوپپارتيالىق جۇيەنىڭ قالىپتاسۋى مەن ساياسي باسەكەلەستىكتىڭ دامۋى جانە پىكىرلەر الۋاندىلىعى جاعدايىندا جۇمىس ىستەۋگە داعدىلانعاندارى ءجون. ولارعا ساياسي جۇيەنىڭ ۇزاقمەرزىمدى تۇراقتىلىعى, ازاماتتاردىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن شەشۋدىڭ تيىمدىلىگىنىڭ ارتۋى عانا ناتيجەگە اكەلەتىندىگىن تەرەڭ ءتۇسىنۋ ارقىلى رەفورمالاردى تابىستى جۇزەگە اسىرۋعا بولاتىندىعىنىڭ ماڭىزىن ۇعىنار كەز كەلدى. تەك مەملەكەتتىك ماسەلەلەردى شەشۋ بارىسىندا عانا جەرگىلىكتى قوعامداستىقتاردىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلىن جاڭا دەڭگەيگە كوتەرۋگە بولادى. وسى ساياسي ۇدەرىستىڭ الەۋمەتتىك الەۋەتى باسىمدىققا يە بولعان كەزدە جەرگىلىكتى جەرلەردە مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ تيىمدىلىگى ارتىپ, اۋىلدىڭ وركەندەۋىنە مۇمكىندىك تۋارى انىق.
جاپسارباي قۋانىشەۆ,
قوعام قايراتكەرى