ونەر ۇيرەنگەننىڭ ونەگەسى

قۋاتتى قولداۋدىڭ ناتيجەسىندە, كاسىپ اشۋعا قۇلشىنىسى كۇشەيگەن جۇرتتىڭ قاتارى ارتىپ كەلەدى. 2022 جىلى 2021-2025 جىلدارعا ارنالعان كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ جونىندەگى ۇلتتىق جوباعا 718,3 مىڭ ادام قاتىستى. 435,2 مىڭ ادام جۇ­مىس­قا ورنالاس­تى. ونىڭ 346,6 مىڭى تۇراقتى جۇ­مىس­پەن قامتىلدى. جۇمىس بەرۋ­شى­لەر­دىڭ وتىنىمدەرى بويىنشا كاسىپتىك وقى­تۋ­عا 13,9 مىڭ ادام جىبەرىلدى.

ال كاسىپ باستاعىسى كەلگەن 21,7 مىڭ ادام مەملەكەتتىك گرانت الىپ, قولداۋ تاپتى. سۋبسيديالاناتىن جۇمىس ورىندارىنا 172,8 مىڭ ادام ورنالاستىرىلدى. ونىڭ ىشىندە الەۋمەتتىك جۇمىس ورىندارىمەن – 14,7 مىڭ, جاستار پراكتيكاسىمەن – 28,8 مىڭ, قوعامدىق جۇمىستارمەن – 121,8 مىڭ ادام, «العاشقى جۇمىس ورنى» جوباسى اياسىندا – 3,9 مىڭ, «ۇرپاقتار كەلىسىمشارتى» جوباسى اياسىندا – 551 ادام, «كۇمىس جاس» جوباسى اياسىندا 3,1 مىڭ ادام جۇمىسپەن قامتىلدى. سونداي-اق قىزمەت سالاسىن تاڭداۋ ماقساتىندا 146,1 مىڭ ادام الەۋمەتتىك كاسىپتىك باع­دارلاۋدان ءوتتى.

قولىنان كەلەتىن, ءوزى ءسۇيىپ ىستەيتىن ونەردى كاسىپ كوزىنە اينالدىرعىسى كەلە­تىن­دەر­دىڭ بيزنەس جوباسى ابدەن پىسىق­تالۋى كەرەك. مىقتى جوسپار تابىسقا باستايتىنى انىق. ونىڭ ۇستىنە مۇنداي جوبالارعا مەملەكەتتەن قولداۋ كورۋگە دە بولادى. مىسالى, وسىنداي تاباندى, تاۋەكەلشىل ونەرلىنىڭ ءبىرى – ايجان ەسەنبەكوۆا. مەم­لە­كەتتىك گرانتتاردىڭ جەڭىمپازى بولعان ول – ءۇش بالانى تاربيەلەپ ءوسىرىپ وتىرعان ارداقتى انا. استانالىق كاسىپكەر بۇگىندە ىسمەرلىكتەن ناپاقاسىن تاۋىپ وتىر. بۇل ونەرىن دامىتىپ, تابىس تابۋدى ايجان دەكرەتتىك دەمالىسىندا ويعا الىپتى. كاسىپكەرلەرگە گرانت بەرىلەتىنىن ەستىگەندە وسى ويعا ودان سايىن بەكي تۇسكەن. ءسويتىپ, «ارەكەتكە – بەرەكەت» دەپ 2021 جىلى «اتامەكەن» كاسىپكەرلەر پالاتاسىنا ءوز جوباسىن ۇسىندى. وندا ول الدىمەن «بيزنەس باستاۋ» جوباسىندا 21 كۇن وقىپ, كاسىپكەرلىكتىڭ قىر-سىرىنا قانىعا ءتۇستى. ناتيجەسىندە, ءوزىنىڭ بيزنەس جوسپارىن قورعاپ, باعى جانىپ 200 اەك, ياعني 583 400 تەڭگە گرانت الدى. بۇل قاراجاتتى كاسىبىنە قاجەتتى جابدىقتارىنا جاراتقان.

قازىر ايجان كاسىبىن ۇيدەن جۇرگىزىپ جاتقان جايى بار. ۇلتتىق ناقىشتاعى كەۋ­دەشە, شاپان, كاجەكەيلەردى, بالالاردىڭ دا كيىمدەرىن ارنايى تاپسىرىسپەن تىگەدى. سونداي-اق دايىن كيىمدەر مەن بۇيىمداردى جالعا دا ۇسىنادى. ءىسىن ەندى باستاعاندا ايلىق تابىسى 60-70 مىڭ بولسا, قازىر 300-350 مىڭ تەڭگەگە جەتكەن. وسى ۋاقىت ىشىندە اجەپتاۋىر تۇتىنۋشىلارى دا قالىپتاسىپ قالىپتى. بولاشاقتا ءوزىنىڭ جەكە برەندىن قالىپتاستىرىپ, جۇمىس ورىندارىن اشۋدى ماقسات تۇتىپ وتىر.

ء«وزىم سياقتى ۇيدە وتىرعان قىز-كە­لىنشەكتەرگە ايتارىم, «الما ءپىس, اۋزىما ءتۇس» دەپ قول قۋسىرىپ وتىرماي, ۇنەمى ىزدەنىستە ءجۇرىپ, بارلىق مەملەكەت تاراپىنان كورسەتىلىپ جاتقان مۇمكىندىكتى جىبەرىپ الماي, دەرەۋ ىسكە كىرىسىڭىزدەر», دەدى ايجان.

جالپى, مەملەكەت تاراپىنان مۇنداي قولداۋ تاپقان ازاماتتاردى كوپتەپ كەز­دەستىرۋگە بولادى. كاسىپكەرلىكتىڭ قۇلا­شىن كەڭگە سەرمەۋىنە سەرپىن بەرەتىن باستامالار ءالى دە تالاي كوتەرىلە بەرەدى. سونىڭ ءبىر ايعاعى – بيىلدان باستاپ كاسىپ باستايمىن دەيتىن تالاپتى جاستارعا 2,5 پايىزبەن نەسيە بەرىلەدى. ناقتىراق ايتساق, 35 جاسقا دەيىنگى جاستارعا 5 ملن تەڭگەگە دەيىن نەسيە بەرىلەدى. تولەۋ مەرزىمى – 5 جىل. ال اتاكاسىپ مال شارۋاشىلىعىن دامىتامىن دەسەڭىز, نەسيەنى 7 جىلعا دەيىن الۋعا بولادى. سونداي-اق قارىزىڭىزدى 1,5 جىلدان كەيىن تولەۋگە دە مۇمكىندىك بار. ەسكەرەتىن جايت, مىندەتتى تۇردە كەپىلگە قوياتىن دۇنيەڭىز بولۋى كەرەك. ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, 2,5 پايىزدىق نەسيە 2023 جىلى 5,8 مىڭ جاسقا بەرىلەدى دەپ جوسپارلانىپ وتىر.