پرەزيدەنت جولداۋى حالىقتىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگىن, ەلىمىزدىڭ كەلەشەگىن, شاعىن بيزنەستى قولداۋعا كوپتەگەن باستاماسىمەن جانە پرەزيدەنت, پارلامەنت سايلاۋلارىنا قاتىستى باتىل ۇسىنىستارىمەن ۇنادى. كوپ نارسە, البەتتە, وزىمىزگە جانە مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىن ورىنداۋشى ۇكىمەتكە بايلانىستى. جولداۋدا پرەزيدەنت ەڭ باستى قۇندىلىق – ۇلت ساۋلىعىنا ايرىقشا توقتالىپ, بىرقاتار تاپسىرما بەردى. باستىسى, وسى جوسپارلاردى جۇزەگە اسىرۋ. بۇل – وڭاي مىندەت ەمەس. ويتكەنى سالانى, اسىرەسە اۋىلدىق جەردەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن كادرلاردى دايارلاپ قانا قويماي, ولاردى ىنتالاندىرۋىمىز قاجەت.
سوڭعى دەرەكتەرگە سايكەس مەديتسينا سالاسىندا 267 مىڭ ادام ەڭبەك ەتەدى ەكەن. ونىڭ ىشىندە 78 مىڭنان اسا دارىگەر, 188 مىڭداي ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرى بار. 10 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا دارىگەرمەن قامتىلۋ دەڭگەيى – 40,9, ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىمەن قامتىلۋ دەڭگەيى 98,7 بىرلىكتى قۇرايدى. اشىعىن ايتقاندا, بۇل دامىعان ەلدەرمەن دەڭگەيلەس. الايدا اۋىلداعى دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ جوباسى اياسىندا پرەزيدەنت ايتقان 32 اۋدانارالىق كوپبەيىندى اۋرۋحاناعا 540 جوعارى بىلىكتى دارىگەر مەن 250 ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرىن ازىرلەپ, جۇمىسپەن قامتۋ مىندەتى تۇر. دەمەك اۋداندىق اۋرۋحانالارعا نەۆرولوگ, انگيوحيرۋرگ, نەيروحيرۋرگ, انەستەزيولوگ, رەانيماتولوگ, راديولوگ, تراۆماتولوگ-ورتوپەد, اكۋشەر-گينەكولوگ, نەوناتولوگ, بالالار حيرۋرگى, كارديولوگ سياقتى ماماندار دايارلاۋ كەرەك.
جالپى, ەلىمىزدەگى 7 مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتتە وبلىستار مەن قالالاردىڭ شارتتى تەرريتوريالىق بەكىتىلىمىنە قاراي 16 بەيىندى ماماندىق بويىنشا كادرلار دايارلانادى. 2022-2024 جىلدار ارالىعىندا جوعارىدا اتالعان ماماندىقتار بويىنشا 2 840 مامان ازىرلەنەدى. سول سياقتى اۋىلداردا 650 مەديتسينالىق-سانيتارلىق العاشقى كومەك وبەكتىلەرى (مەديتسينالىق پۋنكت, اكۋشەرلىك-فەلدشەرلىك پۋنكت, دارىگەرلىك امبۋلاتوريا) سالۋ ارقىلى 2 211 مەديتسينا قىزمەتكەرىنە جۇمىس ورنى پايدا بولادى جانە 50 جالپى تاجىريبە دارىگەرىنە, 70 مەيىرگەرگە, 61 فەلدشەرگە, 87 اكۋشەرگە قوسىمشا قاجەتتىلىك تۋادى.
قازىر ەلىمىزدەگى مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارىندا جىل سايىن 3 500 جالپى تاجىريبە دارىگەرى دايارلانادى. سونداي-اق تاياۋداعى ءۇش جىلدا مەديتسينالىق كوللەدجدەردەن 16 مىڭ مەيىرگەر مەن 17 مىڭ فەلدشەر وقىتىلادى. سوندىقتان رەسپۋبليكا كولەمىندە ورتا مەديتسينا كادرلارىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگى بولماۋعا ءتيىس.
بۇل جەردە مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىن اۋىلعا بارۋعا قالاي ىنتالاندىرامىز دەگەن ساۋال وزەكتى. قازىر ايماقتارعا بولىنگەن مەديتسينا تۇلەكتەرىنە ءارتۇرلى قولداۋ كورسەتىلەدى. سول سەكىلدى اۋىلعا, اۋداندىق اۋرۋحاناعا جۇمىس ىستەۋگە كەلگەن ماماندارعا ەڭبەكاقىسىن بىرتىندەپ ءوسىرۋ, ەڭبەكاقىنى ديففەرەنتسيالدى تولەۋ جۇيەسىن ەنگىزۋ, باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ, كۋرورتتىق ەمدەۋگە جولداما بەرۋ, ءبىلىمىن ۇزدىكسىز جەتىلدىرۋگە جاعداي جاساۋ سەكىلدى كەشەندى قولداۋ شاراسى جوسپارلانىپ وتىر.
بۇعان قوسا پرەزيدەنت الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى مەن ساقتاندىرۋ مەديتسيناسىن جەتىلدىرۋ باعىتىنداعى جۇمىستى سىنعا الدى. بۇل جەردە ايتا كەتەرلىك جايت, مەملەكەت دەنساۋلىق ساقتاۋدى قارجىلاندىرۋدى تولىق ءوز مىندەتىنە المايىنشا, ءمامس سالا ءۇشىن ومىرلىك ماڭىزى بار جۇيە ەكەنىن ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. مەنىڭشە, ازاماتتاردىڭ ءوز دەنساۋلىعىنا جاۋاپكەرشىلىك سەزىنۋى, كلينيكالار اراسىندا پاتسيەنت ءۇشىن باسەكەلەستىك, مەديتسينالىق كومەككە مەمتاپسىرىستى بولگەن كەزدە مەيلىنشە اشىقتىقتى ساقتاۋ قور جۇمىسىنىڭ ەڭ باستى باعىتى بولۋعا ءتيىس. قوردىڭ ماقساتى – حالىقتىڭ بارلىق دەڭگەيىنە مەديتسينالىق كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ.
مەملەكەت باسشىسى جەكە كاسىپكەرلىككە ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىقتى ارتتىرۋ جونىندە دە جاقسى ايتتى. مۇنىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا دا قاتىسى بار. مەديتسينا سالاسىنداعى كەز كەلگەن قۇرىلىستى جوسپارلاعاندا, مەردىگەر ينۆەستورعا شارتتارى ءتيىمدى جەكە مەن مەملەكەتتىڭ ارىپتەستىگى نەگىزىندە كونكۋرس ارقىلى انىقتالسا دۇرىس بولار ەدى.
سونىمەن قاتار, پرەزيدەنت رەزيدەنتۋراعا گرانتتار سانىن كوبەيتۋدى تاپسىردى. بۇل ورايدا جوعارى بىلىكتى وقىتۋشىلار مەن تالىمگەرلەردى دايارلاۋ ماسەلەسىنە دە كوڭىل بولگەن ءجون. مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتتەرىنىڭ ءرولى, ونىڭ ىشىندە پروفەسسور-وقىتۋشىلار قۇرامىنىڭ ءرولى ەداۋىر ارتۋعا ءتيىس.
قورىتا ايتقاندا پرەزيدەنت جولداۋى قوعامدى بىرىكتىرىپ, ازاماتتاردى ادال ەڭبەك ەتۋگە, ەل دامۋىنا ۇلەس قوسۋعا جىگەرلەندىرەدى.
ۆياچەسلاۆ لوكشين,
ۇعا اكادەميگى, قازاقستاننىڭ رەپرودۋكتيۆتى مەديتسينا قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى