قوستاناي قالاسىنا كىرەبەرىس كوپىرگە جاقىن ورنالاسقان «كانون» جازعى دەمالىس ورنىنداعى كولدىڭ تابانىنان مامونتتىڭ جارتىلاي سىنعان جاۋىرىن سۇيەگى تابىلدى. جەرگىلىكتى عالىمدار سۇتقورەكتىلەردىڭ جويىلىپ كەتكەن تۇرىنە جاتاتىن جانۋاردىڭ سۇيەگى عىلىمي ماڭىزى بار اسا قۇندى دۇنيە ەكەنىن ايتىپ وتىر.
توبىل وزەنىنە ءتيىپ تۇرعان دەمالىس اۋماعىنداعى تايىز كول تارتىلا-تارتىلا بيىل مۇلدە قۇرعاپ قالىپتى. ال جازدىڭ ىستىعىندا شومىلاتىن تۇنىق سۋى بولماسا, دەمالۋشىلاردىڭ بۇل جەرگە كەلۋ-كەلمەۋى ەكىتالاي. سوندىقتان نىسان يەسى يۋري پيروگوۆ سۋ شىعىپ قالار دەگەن ۇمىتپەن كولدىڭ ءتۇبىن تەرەڭدەتە باستاپتى.
– بۇل جەر بۇرىن قۇم كارەرى بولعان. سۋعا جەتۋ ءۇشىن كولدىڭ تابانىن قازۋ كەرەك بولدى. جۇمىس ىستەپ جاتقان ەكسكاۆاتوردىڭ كۇرەگى ءبىر كەزدە قۇم استىنان ۇلكەن سۇيەكتى الىپ شىقتى. كەپتىرىپ, تازالاپ جۋىپ, وزىمىزشە زەرتتەپ كورىپ ەدىك, ەشبىر جانۋاردىڭ سۇيەگىنە ۇقساتا المادىق. سوسىن اسا ءىرى ەجەلگى ماق ۇلىقتىكى بولار دەپ ۇيعاردىق. كەيىن سۇراستىرىپ كورىپ ەدىك, ماماندار مامونتتىڭ جاۋىرىن سۇيەگىنىڭ سىنىعى ەكەنىن ايتتى, – دەدى دەمالىس ورنىنىڭ قوجايىنى.
كاسىپكەر توسىننان تابىلعان ولجاسىن وبلىستىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىنە تاپسىرماق. مۋزەيدەگى عىلىمي قىزمەتكەرلەردىڭ ايتۋىنشا, مامونت سۇيەگى توبىل وزەنىنىڭ ارناسىمەن الدەقايدان اعىپ كەلۋى عاجاپ ەمەس.
«بىراق اۋىر سۇيەكتەر مامونت ولگەن جەردەن ۇزاپ كەتپەيدى. ال جەڭىل سۇيەكتەرىن وزەن ارناسى الىسقا اعىزىپ اكەتەدى. جانۋاردىڭ جاۋىرىنى سالماقتى بولعاندىقتان, مامونتتىڭ قالعان ءىرى سۇيەكتەرى دە جاقىن ماڭدا جاتۋى مۇمكىن», دەيدى ماماندار.
قوستاناي