ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان حالقىنا ارناعان «جاڭا قازاقستان: جاڭارۋ مەن جاڭعىرۋ جولى» اتتى جولداۋىندا تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ دامۋىنا نەگىز بولاتىن ساياسي رەفورمالار پاكەتىن جاريالاعان بولاتىن.
قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستاننىڭ جۇيەلى ترانسفورماتسياسىنا ىقپال ەتەتىن جانە مەملەكەتتىڭ ۇزاق مەرزىمدى دامۋىنىڭ جاڭا پاراديگماسىن ايقىندايتىن ساياسي رەفورمالاردىڭ بىرنەشە باسىم باعىتىنا ايرىقشا توقتالعانى ءمالىم.
ەل دامۋىنا قاتىستى ءىرى وزگەرىستەر بىرنەشە باعىتتان تۇرادى. ساياسي جۇيەنى تەرەڭ دەموكراتيالاندىرۋ, سۋپەرپرەزيدەنتتىك باسقارۋ فورماسىنان كۇشتى پارلامەنتى بار پرەزيدەنتتىك رەسپۋبليكاعا تۇپكىلىكتى كوشۋ قاجەتتىگىن پرەزيدەنت ايرىقشا اتاپ ءوتتى. سونداي-اق پرەزيدەنتتىڭ وكىلەتتىكتەرىن بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە شەكتەۋ, پارلامەنتتىڭ ەكى پالاتاسىنىڭ قىزمەتىن قايتا فورماتتاۋ جانە ءماجىلىستىڭ ءرولىن كۇشەيتۋ, كونستيتۋتسيالىق سوت قۇرۋ سەكىلدى وزگە دە ماڭىزدى ماسەلەلەر كۇن تارتىبىندە تۇرعانى ايان.
سايلاۋ جۇيەسىن دەموكراتيالاندىرۋ – ارالاس پروپورتسيونالدى-ماجوريتارلىق مودەلگە كوشۋ جانە پارتيالاردى تىركەۋ پروتسەسىن ودان ءارى ىرىقتاندىرۋ كەرەكتىگى دە نازاردان تىس قالمادى.
ءبىر انىعى, ساياسي رەفورمالار پاكەتى ەلىمىزدى جاڭا بيىكتەرگە باستايتىن بولادى. ەندى كونستيتۋتسيانىڭ 33 بابىنا (31 باپقا جانە 2 جاڭا باپپەن تولىقتىرۋ) تۇزەتۋلەر ەنگىزىلمەك. تۇسىنە بىلگەن ادامعا بۇل قادام ءمانى زور جاڭارۋ پروتسەسى ەكەنى راس.
قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان حالقىنا ارناعان ۇندەۋىندە 5 ماۋسىم كۇنى جالپىحالىقتىق رەفەرەندۋم وتكىزەتىنىن رەسمي تۇردە مالىمدەدى. راسىندا دا بۇل – وتە جاۋاپتى قادام. كونستيتۋتسيامىزدىڭ ۇشتەن ءبىر بولىگى وزگەرەتىنى بەلگىلى. پرەزيدەنت وسىناۋ جاۋاپتى قادامعا قازاقستان حالقى تولىقتاي ءۇن قاتقانىن قالايدى. رەفەرەندۋم وتكىزۋ ارقىلى ءبىز دەموكراتيالىق ۇردىستەردى ودان ارمەن جاڭعىرتا تۇسەمىز. ەڭ باستىسى, بۇل باستاما قازاقستان حالقىنىڭ پرەزيدەنتكە دەگەن سەنىمىن ەسەلەيدى. ولار ەل دامۋىنداعى جاڭا ءارى باتىل باستاماعا قاتىستى ءوز ويلارىن اشىق بىلدىرە الادى.
ەلىمىزدە بولىپ جاتقان بارلىق ساياسي رەفورما, وزگەرىس ادىلەتتى قوعام قۇرۋ پروتسەسىندە ماڭىزدى رولگە يە بولاتىنى داۋسىز. سول سەبەپتى دە بارلىق ساياسي وزگەرىس ءبىزدى بەيجاي قالدىرمايدى. قالاي الىپ قاراساق تا, بۇل ىستە جۇرت بولىپ جۇمىلا بىلگەن ءلازىم. ەلىمىزدەگى باتىل باستامانىڭ وزەگى پرەزيدەنتتىڭ وكىلەتتىلىكتەرىن كۇشەيتۋگە ەمەس, ىقپالدى پارلامەنت قۇرۋ ارقىلى قوعام ءۇنىن ەسكەرەتىن ۇكىمەتتى قالىپتاستىرۋدىڭ العىشارتى بولاتىنى ءمالىم.
جاڭا قازاقستاندى قالىپتاستىراتىن جاڭا كەزەڭ كەلىپ جەتتى. بۇل رەتتە ءبىز «ەكىنشى رەسپۋبليكا», «جاڭا قازاقستان» ۇعىمدارىنا ايرىقشا نازار اۋدارعانىمىز ابزال. الداعى ۋاقىتتا جۇرتشىلىق تىڭ ساياسي رەفورمالار ارقىلى دامۋدىڭ جاڭا بەلەسىنە ۇمتىلعان قازاقستاننىڭ قارىشتى قادامىنا كۋا بولاتىنى داۋسىز.
رەفەرەندۋم – حالىقتىڭ پىكىرىمەن ساناسۋ, جۇرتشىلىقتىڭ كوكەيىندەگى ماسەلەلەردى زەردەلەۋ. سوندىقتان رەفەرەندۋمعا قازاقستان حالقى جۇمىلعان جۇدىرىقتاي اتسالىسقانى دۇرىس.
نۇرجان جەتپىسباەۆ,
Amanat پارتياسى جاستار قاناتىنىڭ توراعاسى