• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ونەر 24 قاراشا, 2021

قۇس جولى

602 رەت
كورسەتىلدى

اسپاندا قانشا جۇلدىز بار؟ ايدىڭ ءتۇسى قانداي؟ كۇن نەگە جەردى اينالادى؟ ال جەر نەگە دومالاق؟ جارىقتىڭ جىلدامدىعىنا ولشەم بار ما؟ ءبىز نە ءۇشىن ءتۇندى قارامەن, كۇندى سارىمەن بويايمىز؟ بىلەسىز بە, بۇل سۇراقتار يلليۋزياعا تولى بولعانىمەن, ءبارىنىڭ دە جاۋابى بار. ال ونى بىزگە استرونومدار ايتادى.

جوعارىداعى ساۋالداردى تۇرمىس­تىق كەسكىندەمە جانە جانرلىق پورترەت شەبەرى, گوللاند سۋرەتشىسى يان ۆەر­مەەردىڭ «استرونوم» كارتيناسىنا قاراپ قۇرادىق. كوركەمونەردىڭ التىن عاسىرىندا, جو-جوق ەركىندىك پەن گۇلدەنۋ داۋىرىندە دۇنيەگە كەلگەن تالانت يەسى بەينەلەۋ ونەرى تاريحىندا ورنى ەرەك تۇلعا. ول تەك قىلقالام شەبەرى ەمەس, ءتاپ-ءتاۋىر كاسىپكەر دە بولعان ادام. ونىڭ عالىم ەنتوني ۆان لەۆەنگۋكپەن قارىم-قاتىناستا بەكەر بولماعانى كوپكە ءمالىم.

ونىڭ مانسابى تۋرالى ناقتى ماع­لۇمات جوق, ءومىربايانىنا ۇڭىلسەڭىز تەك ونەرمەن قورشالعان. وعان كوبىنە يتاليالىق كەسكىندەمەلەر مەن كارا­ۆاد­جو شىعارماشىلىعى ەرەكشە اسەر ەتكەنى ايتىلادى. كارتيناداعى قا­نىق تۇستەر مەن بوياۋلاردىڭ تىعىز قا­باتى يتاليالىق كوڭىل كۇيدى بەرەدى. جانرلىق سيۋجەتتەر جۇمىسىنىڭ جە­تەكشى لەيتموتيۆى مەن ەرەكشەلىگىنە اينالعانى داۋسىز.

سۋرەتشى ءوزىنىڭ كەزەكتى جۇمىسى ءۇشىن 45ح41 سانتيمەتر ولشەمدى كەنەپ ءپىشىمىن تاڭداعان. بايقايسىز با, كەسكىندەمەشىنىڭ وزىنە ءتان قولتاڭباسى ونىڭ جارىقتى ادەمى ۇيلەستىرۋىنەن-اق بىلىنەدى. ال مىنەزى قاراپايىم بەينەنى مونۋمەنتالدى بەينەگە اينالدىرۋىندا, سونىمەن قاتار كۇندەلىكتى ءومىردىڭ ۇساق-تۇيەگىنە ءمان بەرۋىندە تۇر.

شىعارماداعى گلوبۋس سياقتى گەو­گرا­فيالىق كارتادا نيدەرلاندتىڭ جەر كولەمى بەينەلەنگەن. سول ارقىلى سۋرەتشى ۇلتىن ماقتان تۇتادى. ويت­كەنى قىزعالداقتىڭ وتانى سانالاتىن ەجەلگى مەملەكەت XVII عاسىردا حا­لىقارالىق ساۋدانىڭ ناتيجەسىندە باي ەلدەردىڭ بىرىنە اينالدى.

كارتينانىڭ اتاۋى – اقىل مەن عى­لىمنان حابار بەرىپ تۇرسا, ون­داعى كەيىپكەر عالامشاردىڭ يەسى ەسەبىندە جەردى اينالدىرادى. نا­زىك جارىقتاندىرىلعان كورىنىس ادام­زات پەن عالامشاردىڭ قارىم-قاتى­نا­سىن ءدال بەينەلەيدى جانە بۇل قا­رىم-قاتىناستا ءبىلىم ماڭىزدى ەكە­نىن ايشىقتايدى. ول كەستەدەگى ماتىن­دەر­دەن دە كورىنىس تابادى. كارتيناداعى ادام – ەنتوني ۆان لەۆەنگۋك. ول – ميكروسكوپتى قۇراستىرۋشى.

ايتپاقشى, سۋرەتشى مەن عالىم ءبىرىن-ءبىرى جاقسى بىلگەن. ءتىپتى بىرلەسىپ تالاي شارۋانى تياناقتاعان ەكەن. بۇل تۋىندىنى ايگىلى سۋرەتشى دوسى­نا ارناعانى انىق. دوسى ارقىلى بۇ­كىل ۇلتتىڭ عىلىمىنا شولۋ جاسايدى. كارتينانىڭ قۇپياسى دا سوندا جات­قانداي...

سوڭعى جاڭالىقتار