2013 جىلعى 31 شىلدە, استانا قالاسى
اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبىن جۇرگىزۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى
«تابيعي مونوپوليالار جانە رەتتەلەتىن نارىقتاردا تۋرالى» 1998 جىلعى 9 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنىڭ 12-1-بابىنىڭ 2) تارماقشاسىنا جانە 14-بابى 1-تارماعىنىڭ 15) تارماقشاسىنا, «مەملەكەتتىك ستاتيستيكا تۋرالى» 2010 جىلعى 19 ناۋرىزداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ 16-بابىنىڭ 3-تارماعىنىڭ 2) تارماقشاسىنا سايكەس بۇيىرامىن:
1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبىن جۇرگىزۋ قاعيدالارى بەكىتىلسىن.
2. وسى بۇيرىققا قوسىمشاعا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ كەيبىر نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەرىنىڭ كۇشى جويىلدى دەپ تانىلسىن.
3. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ تەمىرجول كولىگى, ازاماتتىق اۆياتسيا جانە پورتتار سالاسىنداعى رەتتەۋ دەپارتامەنتى (گ.ق. ىبىراەۆا):
1) زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن وسى بۇيرىقتى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەۋدى;
2) وسى بۇيرىقتى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا رەسمي جاريالانعاننان كەيىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىندا جاريالاۋدى قامتاماسىز ەتسىن.
4. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ اكىمشىلىك جۇمىسى دەپارتامەنتى (س.پ.بازارباەۆ) وسى بۇيرىق قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەلگەننەن كەيىن:
1) ونى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن رەسمي جاريالاۋدى قامتاماسىز ەتسىن, كەيىن جاريالانعانى تۋرالى مالىمەتتەردى قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ زاڭ دەپارتامەنتىنە (س.س. مەتەنوۆا) ۇسىنسىن;
2) ونى قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ قۇرىلىمدىق بولىمشەلەرى مەن اۋماقتىق ورگاندارىنىڭ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگىنىڭ, «استانا حالىقارالىق اۋەجايى» اكتسيونەرلىك قوعامنىڭ جانە «الماتى حالىقارالىق اۋەجايى» اكتسيونەرلىك قوعامنىڭ نازارىنا جەتكىزسىن.
5. وسى بۇيرىقتىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ وزىمە قالدىرامىن.
6. وسى بۇيرىق العاش رەسمي جاريالانعانىنان كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى.
توراعانىڭ مىندەتىن اتقارۋشى ا.دۇيسەباەۆ.
«كەلىسىلگەن»:
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا
ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى
_______________س. سارسەنوۆ
2013 جىلعى 2 تامىز
«كەلىسىلگەن»:
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ستاتيستيكا اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى
_______________ ا. سمايىلوۆ
2013 جىلعى 20 تامىز
«كەلىسىلگەن»:
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكونوميكا جانە بيۋدجەتتىك جوسپارلاۋ
ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى
_______________م. قۇسايىنوۆ
2013 جىلعى 9 تامىز
قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشىنىڭ 2013 جىلعى 31 شىلدەدەگى №239-نق بۇيرىعىنا قوسىمشا
قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ كەيبىر
نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردىڭ كۇشى جويىلعان ءتىزىمى
1. «اۋەجايلار قىزمەتتەرىن كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ تابىستاردى, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى بولەك ەسەپكە الۋدى جۇرگىزۋ ەرەجەسىن بەكىتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ 2004 جىلعى 24 قاراشاداعى № 459-نق بۇيرىعىنىڭ (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 3302 نومىرمەن تىركەلگەن);
2. «قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ كەيبىر بۇيرىقتارىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تابيعي مونوپوليالار رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ 2009 جىلعى 13 اقپانداعى № 42-نق بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 5595 نومىرمەن تىركەلگەن, «زاڭ گازەتىندە» 2009 جىلعى 10 اقپاندا № 56 (1560) نومىرىندە جاريالانعان) تابيعي مونوپوليالار سالالارىنداعى جانە رەتتەلەتىن نارىقتارداعى باسشىلىقتى جۇزەگە اسىراتىن ۋاكىلەتتى ورگاننىڭ كەيبىر بۇيرىقتارىنا ەنگىزىلەتىن وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلاردىڭ تىزبەسىنىڭ 3-تارماعىنىڭ;
3. «قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ كەيبىر بۇيرىقتارىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تابيعي مونوپوليالار رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ 2010 جىلعى 24 قىركۇيەكتەگى № 279-نق بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 6567 نومىرمەن تىركەلگەن, «كازاحستانسكايا پراۆدا» 2010 جىلعى 30 قازاندا № 288-289 (26349-26350) نومىرىندە جاريالانعان) قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ كەيبىر بۇيرىقتارىنا ەنگىزىلەتىن وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلاردىڭ تىزبەسىنىڭ 2-تارماعىنىڭ كۇشى جويىلسىن.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشىنىڭ 2013 جىلعى 31 شىلدەدەگى № 239-نق بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن
اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبىن جۇرگىزۋ قاعيدالارى
1. جالپى ەرەجەلەر
1. اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليالار سۋبەكتىلەرىنىڭ كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبىن جۇرگىزۋ قاعيدالارى (بۇدان ءارى - قاعيدالار) «تابيعي مونوپوليالار جانە رەتتەلەتىن نارىقتار تۋرالى» 1998 جىلعى 9 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىنا سايكەس ازىرلەندى.
2. قاعيدالاردىڭ نەگىزگى ماقساتى ۋاكىلەتتى ورگان بەكىتەتىن ەكونوميكالىق نەگىزدەلگەن تاريفتەردى بەلگىلەۋ ءۇشىن اۋەجايلار سالاسىندا رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا جانە تۇتاستاي وزگە قىزمەت بويىنشا سۋبەكتىلەردىڭ كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبىن جۇرگىزۋ ءتارتىبىن جانە قاعيداتتارىن انىقتاۋ بولىپ تابىلادى.
3. اۋەجايلار رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ءاربىر ءتۇرى بويىنشا جانە نەگىزگى قىزمەتپەن تەحنولوگيالىق بايلانىستى, جۇزەگە اسىرىلۋى ۋاكىلەتتى ورگانمەن كەلىسىلگەن تۇتاستاي وزگە قىزمەت (بۇدان ءارى - وزگە قىزمەت) بويىنشا كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبىن جۇزەگە اسىرادى.
4. بولەك ەسەپتىڭ قاعيداتتارى:
1) كىرىستەردى, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى باستاپقى قۇجاتتار دەرەكتەرىنىڭ نەگىزىندە قىزمەتتىڭ ءتيىستى باعىتىنا جانە رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرىنە تىكەلەي جاتقىزۋ باسىمدىعى;
2) كىرىستەردىڭ, شىعىنداردىڭ جانە قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ وزدەرى بايلانىسقان رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ سول ءبىر تۇرلەرىمەن سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى;
3) كىرىستەردى, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ءتيىستى تۇرلەرىنە جاتقىزۋ كەزىندەگى اشىقتىق.
5. بولەك ەسەپ قاعيدالارعا سايكەس كىرىستەردى, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا جانە تۇتاستاي وزگە قىزمەت بويىنشا ءبولۋ ءۇشىن ناقتىلاۋدىڭ قاجەتتى دەڭگەيىن قاجەتتى دەڭگەيىن قامتاماسىز ەتەتىن بۋحگالتەرلىك جانە باسقارۋشىلىق ەسەپ جۇرگىزۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن باستاپقى قۇجاتتارعا نەگىزدەلەدى.
6. بولەك ەسەپتى جۇرگىزۋ ماقساتىندا قاعيدالاردا قولدانىلاتىن نەگىزگى ۇعىمدار:
1) اۆياكاسىپورىن - جولاۋشىلاردى, باگاجدى, اۋىر جۇكتەر مەن پوچتالاردى تاسىمالداۋ, اۆياكولىك قۇرالدارىنا تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ جانە ولاردى جوندەۋ جونىندەگى شارۋاشىلىق-كوممەرتسيالىق قىزمەتپەن اينالىساتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىنا سايكەس ارەكەت ەتەتىن زاڭدى تۇلعا;
2) اەروناۆيگاتسيالىق اقپارات - اۋەايلاقتاردىڭ ناقتى جاي-كۇيىنىڭ سيپاتىن, اۋەايلاق, اۋە تراسسالارى اۋدانىندا مانەۆر جاساۋ ءتارتىبىن جانە ولاردىڭ راديوەلەكتر تەحنيكاسى قۇرالدارىمەن جابدىقتالۋىن قامتيتىن مالىمەتتەر;
3) اۆياتسيالىق تەحنيكا - ازاماتتىق اۋە كەمەلەرى, ولاردىڭ جابدىقتارى, جيىنتىقتاۋشى بۇيىمدار, قوزعالتقىشتار, ترەناجەرلەر جانە ازاماتتىق اۋە كەمەلەرىنە جەردە قىزمەت كورسەتەتىن قۇرالدار;
4) باسقارۋشىلىق پروتسەستەر - ناتيجەسى قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ بارلىق قالعان پروتسەستەرىنىڭ ناتيجەلىلىگى مەن تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ بولىپ تابىلاتىن وندىرىستىك باسقارۋ پروتسەسى;
5) بىرلەسكەن اكتيۆتەر – بىرنەشە قىزمەتتەردى (قىزمەتتەر توبىن) ۇسىنۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن, بىراق وسى قىزمەتتەرمەن قانداي دا ءبىر بەلگىلى سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى جوق, الايدا ولاردىڭ قىزمەتتەر ۇسىنۋداعى قولدانىسقا ەنگىزىلۋ دارەجەسى شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە ايقىندالادى;
6) بىرلەسكەن شىعىندار - بىرنەشە قىزمەتتەر (قىزمەتتەر توبىن) ۇسىنۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن شىعىندار, بىراق وسى قىزمەتتەرمەن قانداي دا ءبىر بەلگىلەنگەن سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى جوق, سوندىقتان شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە بولىنەدى;
7) جالپى اكتيۆتەر - قىزمەتتەردىڭ بارلىق تۇرلەرىن ۇسىنۋعا بايلانىستى, بىراق وسى قىزمەتتەرمەن قانداي دا ءبىر بەلگىلى سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى جوق اكتيۆتەر, سوندىقتان ولاردىڭ قىزمەتتەر ۇسىنۋدا قولدانىسقا ەنگىزىلۋ دارەجەسى شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە انىقتالادى;
8) جالپى شىعىندار - قىزمەتتەردىڭ بارلىق تۇرلەرىن ۇسىنۋعا بايلانىستى, بىراق وسى قىزمەتتەرمەن قانداي دا ءبىر بەلگىلەنگەن سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى جوق شىعىندار, سوندىقتان شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە بولىنەدى;
9) كومەكشى پروتسەستەر - ناتيجەسى وندىرىستىك جانە باسقارۋشىلىق پروتسەستەردى جۇزەگە اسىرۋعا قاجەتتى جاعدايلار جاساۋ بولىپ تابىلاتىن پروتسەستەر;
10) قىزمەتتەر - اۋەجايلار جۇزەگە اسىراتىن قىزمەتتەردىڭ رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن تۇرلەرى جانە وزگە قىزمەت;
11) قىزمەت باعىتتارى - دەربەس تە جانە ءبىر-بىرىمەن ءوزارا ءىس-قيمىلج جاساپ تا قىزمەتتەر كورسەتۋگە قاتىساتىن قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ بەلگىلى ءبىر پروتسەستەرىنىڭ جيىنتىعى;
12) قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە جاناما قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر - بىرنەشە قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىمەن ءبىر مەزگىلدە سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر, سوندىقتان ولار قىزمەت باعىتتارىنىڭ بەلگىلى ءبىر ەلەمەنتىنە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتپايدى, بىراق ولاردىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلۋ دارەجەسى وسى سەبەپ-سالدارلىق بايلانىستى كورسەتەتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە ايقىندالادى;
13) قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە جاناما شىعىندار - بىرنەشە قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىمەن ءبىر مەزگىلدە سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار شىعىندار, سوندىقتان ولار قىزمەت باعىتتارىنىڭ بەلگىلى ءبىر ەلەمەنتىنە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتپايدى, بىراق شىعىنداردىڭ پايدا بولۋ سەبەپتەرىن كورسەتەتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرى بويىنشا بولىنەدى;
14) قىزمەت باعىتتارى بويىنشا تىكەلەي قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر - قىزمەت باعىتىنىڭ بەلگىلى ءبىر ەلەمەنتىمەن تىكەلەي سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر, سوندىقتان قىزمەت باعىتىنىڭ بەلگىلى ءبىر ەلەمەنتىنە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتادى;
15) قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە تىكەلەي شىعىندار - قىزمەت باعىتىنىڭ بەلگىلى ءبىر ەلەمەنتىمەن تىكەلەي سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار شىعىندار, سوندىقتان قىزمەت باعىتىنىڭ بەلگىلى ءبىر ەلەمەنتىنە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتادى;
16) قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرى - اۋەجايلاردىڭ قىزمەتتەرىن كورسەتۋ كەزىندە پايدالانىلاتىن نەگىزگى قۇرالدار مەن ماتەريالدىق ەمەس اكتيۆتەردىڭ توپتارى, ولاردىڭ قۇنىن جانە ولارمەن بايلانىستى شىعىنداردى اۋەجاي قىزمەتتەرىنىڭ تۇرلەرىنە ءبولۋ ءۇشىن بىرىكتىرىلەدى.
17) قىزمەتتەرگە جاناما قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر - بىرنەشە قىزمەتتەرمەن (قىزمەتتەر توبىمەن) ءبىر مەزگىلدە سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر, سوندىقتان دا ولار بەلگىلى ءبىر قىزمەتكە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتپيدى, بىراق بەلگىلى ءبىر قىزمەتتەر كورسەتۋدە ولاردىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلۋ دارەجەسى وسى سەبەپ-سالدارلىق بايلانىستاردى كورسەتەتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە ايقىندالادى;
18) قىزمەتتەرگە جاناما شىعىندار - بىرنەشە قىزمەتتەرمەن (قىزمەتتەر توبىمەن) ءبىر مەزگىلدە سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار شىعىندار, سوندىقتان ولار بەلگىلى ءبىر قىزمەتكە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتپايدى, بىراق قىزمەتتەرگە شىعىنداردىڭ پايدا بولۋ سەبەپتەرىن كورسەتەتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە بولىنەدى;
19) قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرى - تۇپكىلىكتى ماقساتى قىزمەتتەر كورسەتۋ بولاتىن ەكونوميكالىق رەسۋرستارىن پايدالانىپ اۋەجاي قىزمەتىندەگى بەلگىلى ءبىر ءىس-ارەكەتتەردىڭ بىرىزدىلىگى. ول وندىرىستىك, كومەكشى جانە باسقارۋشىلىق پروتسەستەردى قامتيدى;
20) قىزمەتتەرگە تىكەلەي قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر - بەلگىلى ءبىر قىزمەت ۇسىنۋعا تىكەلەي سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار, سوندىقتان دا بەلگىلى ءبىر قىزمەتكە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتاتىن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر;
21) قىزمەتتەرگە تىكەلەي شىعىندار - بەلگىلى ءبىر قىزمەتپەن تىكەلەي سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بار, سوندىقتان دا بەلگىلى ءبىر قىزمەتكە تىكەلەي جانە ءبىرماندى جاتاتىن شىعىندار;
22) وندىرىستىك پروتسەستەر - ناتيجەسى قىزمەتتەر كورسەتۋ بولىپ تابىلاتىن پروتسەستەر;
23) سەبەپ-سالدارلىق بايلانىس - بۇل شىعىنداردىڭ, كىرىستەر مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ سەبەپتەرىن, سونداي-اق ولاردىڭ بەلگىلى ءبىر قىزمەت تۇرلەرىنە اسەرىنىڭ دارەجەسىن الدىن الا زەرتتەۋ نەگىزىندە بەلگىلەنگەن بايلانىس. سەبەپ-سالدارلىق بايلانىس قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا كىرىستەردى, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى ءبولۋ ءۇشىن پايدالانىلادى;
24) سىرتقى قىزمەتتەر - اۋەجاي سىرتقى پايدالانۋشىلارعا ۇسىناتىن قىزمەتتەر;
25) سىرتقى پايدالانۋشىلار - اۋەجاي قىزمەتىن تۇتىنۋشىلار بولىپ تابىلاتىن زاڭدى جانە جەكە تۇلعالار;
26) كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبى – رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ءاربىر ءتۇرى بويىنشا جانە تۇتاستاي وزگە قىزمەت بويىنشا جەكە كىرىستەر, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر تۋرالى اقپاراتتى جيناۋ جانە قورىتۋ جۇيەسى;
27) ترانسفەرتتىك تاكسالار - كورسەتىلگەن ىشكى قىزمەتتەردىڭ بىرلىگىنە ارنالعان شىعىننىڭ قۇندىق كورىنىسى;
28) ترانسفەرتتىك تولەمدەر - كورسەتىلگەن ىشكى قىزمەتتەر كولەمىنىڭ قۇندىق كورىنىسى;
29) ۋاكىلەتتى ورگان - تابيعي مونوپوليالار سالالارىنداعى جانە رەتتەلەتىن نارىقتارداعى باسشىلىقتى جۇزەگە اسىراتىن مەملەكەتتىك ورگان;
30) شىعىن فاكتورى - شىعىنداردى ءبولۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن جانە قىزمەتتەر تۇرلەرىنە قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر دارەجەسىنىڭ ساندىق كورسەتكىشى (كورسەتكىشتەرى);
31) قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر - اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن اۋەجايدىڭ نەگىزگى قۇرالدارى مەن ماتەريالدىق ەمەس اكتيۆتەرى;
32) ىشكى (ترانسفەرتتىك) قىزمەتتەر - اۋەجاي قىزمەتىنىڭ ءبىر باعىتى قىزمەتتىڭ ەكىنشى باعىتىنا ۇسىناتىن سىرتقى قىزمەتتەر ۇسىنۋدىڭ قۇرامداس بولىگى بولىپ تابىلاتىن قىزمەتتەر;
33) ەكونوميكالىق رەسۋرستار - وندىرىستىك-شارۋاشىلىق قىزمەتىندە پايدالانىلاتىن, تابيعي (شيكىزات گەوفيزيكالىق), ەڭبەك (ادام كاپيتالى), كاپيتالدىق (جەكە كاپيتال - نەگىزگى قاراجاتتار), اينالىم قاراجاتتارى (ماتەريالدار), اقپاراتتىق رەسۋرستار, قارجىلىق (اقشا كاپيتالى), رەسۋرستار بولىپ بولىنەتىن كوزدەردىڭ, قاراجاتتاردىڭ جيىنتىعى.
قاعيدالاردا پايدالانىلاتىن وزگە دە ۇعىمدار مەن تەرميندەر قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تابيعي مونوپوليالار جانە رەتتەلەتىن نارىقتار تۋرالى قولدانىستاعى زاڭناماسىنا سايكەس قولدانىلادى.
7. كىرىستەردى, شىعىنداردى ءبولۋ جانە قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا ايقىنداۋ ءۇشىن اۋەجايلاردىڭ كىرىستەرى, شىعىندارى مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرى قىزمەت باعىتتارى بويىنشا توپتاستىرىلادى. كىرىستەردى, شىعىنداردى ءبولۋ جانە اكتيۆتەردىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلۋىن ايقىنداۋ اۋەجايلار ۇسىناتىن قىزمەتتەردى ۇسىنۋىنىڭ بارلىق كەزەڭدەرىن بىرىزدىلىكتى ءبولۋ نەگىزىندە جۇرگىزىلەدى.
8. اۋەجايلاردىڭ بولەك ەسەپتى جۇرگىزۋ ماقساتتارى ءۇشىن مىناداي قىزمەت باعىتتارى بولىنەدى:
1) اۆياتسيالىق قىزمەت;
2) اۋەجايلىق قىزمەت;
3) اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ;
4) اگەنتتىك قىزمەت كورسەتۋ;
5) وزگە قىزمەت.
9. «اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەت باعىتى, ەگەر اۋەجاي وزىنە اۋەجايدىڭ جانە اۋە تاسىمالداۋشى فۋنكتسياسىن قوسا اتقاراتىن اۆيا كاسىپورىنداردىڭ قۇرامىنا كىرگەن جاعدايدا, قىزمەتتىڭ جەكە باعىتىنا بولىنەدى.
10. قىزمەتتىڭ باعىتتارى بويىنشا توپتاستىرىلعان كىرىستەر, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر بولەك ەسەپتىڭ ماقساتى ءۇشىن ۇسىنىلاتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا بولىنەدى.
2. كىرىستەردىڭ, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ
بولەك ەسەبىن جۇرگىزۋ ءتارتىبى
11. سۋبەكتىلەردىڭ بولەك ەسەپتى جۇرگىزۋى قارجىلىق ەسەپتىلىكتىڭ حالىقارالىق ستاندارتتارىنا (قەحس) سايكەس قابىلدانعان بۋحگالتەرلىك ەسەپتى جۇرگىزۋ قاعيداتتارىنا نەگىزدەلەدى. بولەك ەسەپتىڭ ماقساتتارى ءۇشىن قەحس ءتۇسىندىرۋ كەزىندە اقپاراتتىڭ باستاپقى جانە نەعۇرلىم شىنايى كوزى قارجىلىق ەسەپتىلىكتى پايىمداۋ جونىندەگى حالىقارالىق كوميتەتتىڭ ءتۇسىندىرۋى (IFRIC), بۋحگالتەرلىك ەسەپ جانە اۋديت ماسەلەلەرى جونىندەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارجى مينيسترلىگىنىڭ ساراپتاما كەڭەسىنىڭ ۇسىنىمدارى بولىپ تابىلادى.
12. بولەك ەسەپتى جۇرگىزۋ كەزىندە سۋبەكتىلەر مىناداي تالاپتاردى ورىنداۋعا ءتيىس:
1) اۋەجايلار سالاسىندا رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەرگە جاتقىزىلعان بارلىق وندىرىستىك كورسەتكىشتەر, كىرىستەر مەن شىعىستار ءتيىستى ەسەپتىك قۇجاتتارمەن راستالۋعا ءتيىس;
2) جازبالار ولاردىڭ شولۋىن, ءاۋديتىن جانە ءوزارا باقىلايتىن قۇجاتتار دەرەكتەرىنىڭ سالىستىرۋىن جەڭىلدەتەتىن نىساندا ۇيىمداستىرىلۋعا ءتيىس;
3) ەگەر بۋحگالتەرلىك جانە ستاتيستيكالىق ەسەپتىك قۇجاتتاردا اقپارات تولىق مولشەردە ۇسىنىلماعان بولسا, وندا ول اقپاراتتى تولىقتىراتىن قۇجاتتارعا توعىسپالى سىلتەمەلەرمەن بەكىتىلۋگە ءتيىس.
13. بولەك ەسەپتى جانە قىزمەتتەردىڭ زاتتاي وندىرىستىك كورسەتكىشتەرىن, كولەمدىك زاتتاي كورسەتكىشتەرىن جانە زاتتاي كورسەتكىشتەردىڭ بىرلىكتەرىنە ۇلەستىك شىعىستار مەن كىرىستەردىڭ كالكۋلياتسياسىن جۇرگىزۋ جانە زاڭنامادا كوزدەلگەن وزگە ماقساتتار ءۇشىن وسى قاعيدالارعا سايكەس پايدالانىلاتىن بۋحگالتەرلىك, ستاتيستيكالىق (وندىرىستىك) جانە وزگە دە ەسەپتىلىك قۇجاتتارى, ستاتيستيكالىق دەرەكتەر, جۇمىس قۇجاتتارى مەن ەسەپتەر بەس جىل بويى ساقتالۋعا ءتيىس.
14. وسى قاعيدالاردا بەلگىلەنگەن كىرمە جولدارىنىڭ رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەرىنىڭ تۇرلەرى بويىنشا كىرىستەر, شىعىستار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر بويىنشا بولەك ەسەبىن جۇرگىزۋ تۋرالى مالىمەتتەر (بۇدان ءارى – مالىمەتتەر) 1 قاڭتاردان باستاپ 31 جەلتوقساندى قوسا العاندا كۇنتىزبەلىك ءبىر جىلعا تەڭ كەزەڭگە جاسالادى.
15. سۋبەكتىلەر ۋاكىلەتتى ورگانعا ەسەپتى جىلدان كەيىنگى جىلدىڭ 1 مامىرىنان كەشىكتىرمەي:
- وسى قاعيدالارعا 2-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا ەكونوميكالىق رەسۋرستارعا شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى بولگەن كەزدە پايدالانىلاتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزگى تىزبەسىن;
- وسى قاعيدالارعا 3-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرىنىڭ جانە پايدالانىلاتىن شىعىندار مەن قۇننىڭ شىعىن فاكتورلارىنىڭ (جاناما ءبولۋ ءۇشىن) ۇلگى تىزبەسىن;
- وسى قاعيدالارعا 4-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ وندىرىستىك جانە باسقارۋشىلىق پروتسەستەرىنە قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ كومەكشى پروتسەستەرىن بولگەن كەزدە پايدالانىلاتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ ەڭ از تىزبەسىن;
- وسى قاعيدالارعا 5-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا سىرتقى قىزمەتتەرگە جانە قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ وندىرىستىك پروتسەستەرىن بولگەن كەزدە پايدالانىلاتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ ەڭ از تىزبەسىن;
- وسى قاعيدالارعا 6-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە, سىرتقى جانە ىشكى قىزمەتتەرگە توپتاستىرىلعان شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى جاناما بولگەن كەزدە پايدالانىلاتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ ەڭ از تىزبەسىن;
- وسى قاعيدالارعا 7-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا ىشكى قىزمەتتەردى كورسەتۋگە بايلانىستى شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى سىرتقى قىزمەتتەرگە تىكەلەي جاتقىزۋ جانە جاناما ءبولۋدى;
- وسى قاعيدالارعا 8-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتۋ كەزەڭدەرى بويىنشا شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ جيىنتىقتاماسىن;
- وسى قاعيدالارعا 9-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ ەكونوميكالىق رەسۋرستاردىڭ تۇرلەرى بويىنشا شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى تىكەلەي جاتقىزۋ مەن جاناما ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 10-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ ەكونوميكالىق رەسۋرستارعا قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ ءتيىستى پروتسەستەرىنە توپتاستىرىلعان شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى تىكەلەي جاتقىزۋ جانە جاناما ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 11-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ وندىرىستىك جانە باسقارۋشىلىق پروتسەستەرىنە قىزمەتتەردى كورسەتۋدىڭ كومەكشى پروتسەستەرىنە قاتىستى شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرىن تىكەلەي جاتقىزۋ جانە جاناما ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 12-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ سىرتقى قىزمەتتەرىنىڭ جانە قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ وندىرىستىك پروتسەستەرىنە بايلانىستى شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى تىكەلەي جاتقىزۋ مەن جاناما ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 13-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ باسقارۋشىلىق پروتسەستەرىنە بايلانىستى شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى تىكەلەي جاتقىزۋ مەن جاناما ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 14-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ سىرتقى جانە ىشكى قىزمەتتەرگە قىزمەت باعىتتارى ەلەمەنتتەرىنىڭ شىعىندارى مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرىن تىكەلەي جاتقىزۋ مەن جاناما ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 15-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ سىرتقى قىزمەتتەرگە قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ وزگە باسقارۋشىلىق پروتسەستەرىنە بايلانىستى بىرلەسكەن جانە جالپى شىعىندارىن تىكەلەي جاتقىزۋ جانە جاناما ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 16-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ سىرتقى قىزمەتتەرگە ىشكى قىزمەتتەر كورسەتۋگە بايلانىستى شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 17-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ سىرتقى قىزمەتتەرگە كىرىستەردى, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى قورىتىندى ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەر;
- وسى قاعيدالارعا 18-قوسىمشاعا سايكەس نىسانى بويىنشا اۋەجايلار سالاسىندا قىزمەتتەر كورسەتەتىن تابيعي مونوپوليا سۋبەكتىلەرىنىڭ قىزمەت باعىتتارى بويىنشا تابىستاردى, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى جيىنتىقتى ءبولۋ تۋرالى مالىمەتتەردى جانە قەحس-قا سايكەس جاسالعان اۋديتتەلگەن قارجىلىق ەسەپتىلىكتى ۇسىنادى.
16. بولەك ەسەپتى جۇرگىزۋدىڭ نەگىزگى قاعيداتتارى:
1) ۇسىنىلعان اقپاراتتان تۇسكەن پايدانىڭ جانە ونى الۋعا ارنالعان شىعىنداردىڭ اراسىنداعى تەڭگەرىم;
2) ەسەپتىلىكتىڭ نەگىزگى ماقساتىن ورىنداۋ ءۇشىن ساپالى سيپاتتامالار اراسىنداعى تەڭگەرىم.
17. بولەك ەسەپ كەزىندە شىعىنداردى ءبولۋ ولشەمدەرى:
1) سەبەپ-سالدار بايلانىسى;
2) ادىلەتتىلىك بولىپ تابىلادى.
18. رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا كىرىستەردى ءبولۋ قاعيدالاردىڭ 5-تارماعىندا بەلگىلەنگەن بولەك ەسەپتىڭ نەگىزگى قاعيداتتارى ەسكەرىلە وتىرىپ جۇرگىزىلەدى. رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ءاربىر ءتۇرىن ۇسىنۋدان تۇسكەن كىرىستەر سىرتقى پايدالانۋشىلارعا قىزمەتتەردىڭ اتالعان تۇرلەرى كورسەتىلگەن قىزمەتتەر مەن تاريفتەردىڭ ءتيىستى تۇرلەرىنىڭ كولەمدەرىنە سۇيەنە وتىرىپ ايقىندالادى.
19. قىزمەتتەر كورسەتۋدەن تۇسكەن كىرىستەر باستاپقى قۇجاتتاردىڭ دەرەكتەرى نەگىزىندە رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا جانە تۇتاستاي وزگە قىزمەت بويىنشا تىكەلەي جاتادى.
20. سىرتقى پايدالانۋشىلارعا رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ءاربىر ءتۇرىن ۇسىنۋ جونىندەگى شىعىندار «اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتى كورسەتكەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردى قوسا العاندا, «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەرىنىڭ ءتيىستى تۇرلەرىن كورسەتۋگە جانە وتكىزۋگە بايلانىستى شىعىنداردان جيناقتالادى. ترانسفەرتتىك تولەمدەر, ەگەر رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتى ۇسىنۋ كەزىندە ىشكى قىزمەتتەر كورسەتىلگەن جاعدايدا ەسكەرىلەدى.
21. وزگە قىزمەت بويىنشا قىزمەتتەر ۇسىنۋ جونىندەگى شىعىندار ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردى قوسا العاندا,ءتيىستى قىزمەت تۇرلەرىن كورسەتۋگە جانە وتكىزۋگە بايلانىستى شىعىنداردان جيناقتالادى. ترانسفەرتتىك تولەمدەر, ەگەر رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتى ۇسىنۋ كەزىندە ىشكى قىزمەتتەر كورسەتىلگەن جاعدايدا ەسكەرىلەدى.
22. «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى كورسەتەتىن رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ءاربىر ءتۇرى بويىنشا قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرگە رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ءتيىستى تۇرلەرىن كورسەتۋگە جانە وتكىزۋگە بايلانىستى قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر, سونداي-اق قىزمەتتەردىڭ رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن تۇرلەرىن ۇسىنۋعا قاجەتتى «اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتى كورسەتەتىن ىشكى قىزمەتتەر تۇرلەرى بويىنشا قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر جاتادى. ىشكى قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر, ەگەر رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتى ۇسىنۋ كەزىندە ىشكى قىزمەتتەر پايدالانىلعان جاعدايدا ەسكەرىلەدى.
23. تۇتاستاي وزگە قىزمەت بويىنشا قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرگە وزگە قىزمەتتىڭ ءتيىستى تۇرلەرىن كورسەتۋگە جانە وتكىزۋگە بايلانىستى قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر, سونداي-اق وزگە قىزمەت كورسەتۋگە قاجەتتى ىشكى قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر جاتادى. ىشكى قىزمەتتىڭ تۇرلەرى بويىنشا قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر, ەگەر وزگە قىزمەت بويىنشا قىزمەتتەر ۇسىنۋ كەزىندە ىشكى قىزمەتتەر پايدالانىلعان جاعدايدا ەسكەرىلەدى.
3. كىرىستەردى, شىعىنداردىڭ جانە قولدانىسقا ەنگىزىلگەن
اكتيۆتەردى قىزمەت باعىتتارىنىڭ ەلەمەنتتەرى بويىنشا ءبولۋ
24. «اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى حالىقارالىق, ىشكى اۆيا تاسىمالداردى جۇزەگە اسىرۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر كورسەتۋ, اۆياتسيانى ەكونوميكادا قولدانۋ پروتسەستەرىن قامتيدى.
«اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى ىشكى جانە سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتەدى.
سىرتقى قىزمەتتەرگە تاپسىرىس بكرۋشىلەردىڭ (اۋىل شارۋاشىلىعىندا, قۇرىلىستا, ەكسپەديتسيالارعا قىزمەت كورسەتۋدە) تەحنولوگيالىق جانە وندىرىستىك پروتسەستەرىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا, سونداي-اق ەكسپەريمەنتتىك جانە عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ ءۇشىن ەكونوميكانىڭ جەكەلەگەن سالالارىندا اۆياتسيا قۇرالدارىمەن ورىندالاتىن مامانداندىرىلعان وپەراتسيالاردى ورىنداۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر جاتادى.
ىشكى قىزمەتتەر «اگەنتتىك قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتڭ باعىتىنا كورسەتىلەدى.
ىشكى قىزمەتتەرگە ولاردى ودان ءارى سىرتقى پايدالانۋشىلارعا ساتۋ ماقساتىندا كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر:
حالىقارالىق اۆيا تاسىمالداردى جۇزەگە اسىرۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر;
ىشكى اۆيا تاسىمالداردى جۇزەگە اسىرۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر جاتادى.
«اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ كىرىستەرى سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتۋدەن جانە «اگەنتتىك قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتىنا كورسەتىلگەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردەن تۇسكەن كىرىستەردەن جيناقتالادى. سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتكەنى ءۇشىن كىرىستەر جوعارىدا اتالعان قىزمەتتەردى كورسەتۋ بويىنشا ءتيىستى قىزمەتتەر مەن باعالار كولەمدەرىنە بايلانىستى ايقىندالادى. ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەر كورسەتىلگەن قىزمەتتەردىڭ كولەمىنە جانە وسىنداي قىزمەتتەر كورسەتىلگەن ترانسفەرتتىك تاكسالارعا بايلانىستى ايقىندالادى.
«اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ شىعىندارى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ قىزمەت كورسەتۋ پروتسەستەرىن جانە «اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ», «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەت باعىتتارى كورسەتكەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردى قامتاماسىز ەتۋگە بايلانىستى شىعىنداردان جيناقتالادى.
«اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە (نەگىزگى جانە قوسالقى جابدىق, وزگە جابدىق, ءۇي-جاي جانە قۇرىلىس, ينفراقۇرىلىمدار ەلەمەنتتەر, سونداي-اق قىزمەت باعىتىنىڭ ءتيىستى ەلەمەنتتەرىمەن بايلانىستى ماتەريالدىق ەمەس اكتيۆتەر) توپتاستىرىلعان اكتيۆتەردەن تۇرادى.
25. «اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى مىنالارمەن:
ۇشۋلاردى اۋەايلاقتىق-تەحنيكالىق قامتاماسىز ەتۋمەن;
ۇشۋلاردى راديوتەحنيكالىق قامتاماسىز ەتۋمەن;
اۋە كەمەلەرىن ينجەنەرلىك-اۆياتسيالىق قىزمەت كورسەتۋمەن;
ۇشۋلاردى مەتەورولوگيالىق قامتاماسىز ەتۋدى ۇيىمداستىرۋمەن;
ۇشۋلاردى ورنيتولوگيالىق قامتاماسىز ەتۋمەن;
ۇشۋلاردى مەديتسينالىق قامتاماسىز ەتۋمەن;
قىزمەتتەر تۇتىنۋشىلارىمەن جۇمىس جاساۋمەن (شارتتاردى, شوتتاردى رەسىمدەۋمەن) بايلانىستى قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرىن قامتيدى.
قىزمەتتىڭ وسى باعىتى ىشكى جانە سىرتقى قىزمەتتەر ۇسىنادى.
ىشكى قىزمەتتەرگە:
«اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنا اۋە كەمەلەرىنە جەدەل تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ, ۇشاقتارعا, تىكۇشاقتارعا, قوزعالتقىشتارعا جانە باسقا اۆياتسيا تەحنيكاسىنا كەزەڭدىك تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ جانە جوندەۋ بويىنشا كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر, سونداي-اق «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى سىرتقى پايدالانۋشىلارعا سىرتقى قىزمەتتەر رەتىندە كورسەتەتىن قىزمەتتەردىڭ باسقا تۇرلەرى;
«اۆياتسيالىق قىزمەت» جانە «اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتتارى كورسەتەتىن ەلەكتر ەنەرگياسىن بەرۋ جانە تاراتۋ, جىلۋمەن جابدىقتاۋ, سۋمەن جابدىقتاۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
«وزگە قىزمەت» قىزمەتى باعىتى ولاردى ودان ءارى سىرتقى پايدالانۋشىلارعا بايلانىس قىزمەتتەرىنىڭ تۇرىندە وتكىزۋ ماقساتىندا كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر, ەلەكتر ەنەرگياسىن بەرۋ جانە تاراتۋ جونىندەگى قىزمەتتەر مەن ۇشۋلاردى ەلەكترمەن جارىق بەرۋدى تەحنيكالىق قامتاماسىز ەتۋ قىزمەتىنىڭ جوعارى ءۆولتتى زەرتحانا جۇمىستارى جاتادى.
سىرتقى قىزمەتتەرگە:
اۆياتسيالىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
اۋە كەمەلەرىنىڭ ۇشۋ-قونۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
ىشكى اۋە جەلىلەرىنىڭ جانە حالىقارالىق اۋە جەلىلەرىنىڭ جولاۋشىلارىنا قىزمەت كورسەتۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
ىشكى اۋە جەلىلەرىنىڭ جانە حالىقارالىق اۋە جەلىلەرىنىڭ جۇكتەرىن, پوچتالارىن, نورماتيۆتەن ارتىق جۇكتى وڭدەۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
اۋە كەمەلەرىن قارسى الۋدى - شىعارۋدى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
اۋە كەمەلەرىنە ترانزيتتىك نىسان بويىنشا قىزمەت كورسەتۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
اۆياتسيالىق جانار-جاعار ماتەريالدارىمەن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى قىزمەتتەر;
ارنايى اۆتوكولىكتىك قۇرالداردى ۇسىنۋ جونىندەگى قىزمەتتەر جاتادى.
«اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەت باعىتىنىڭ كىرىستەرى سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتكەنى ءۇشىن تۇسكەن كىرىستەردەن جانە «اۆياتسيالىق قىزمەت», «اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» جانە «وزگە قىزمەت» قىزمەتى باعىتتارى كورسەتكەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ىشكى ترانسفەرتتىك تولەمدەردەن جيناقتالادى.
«اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ شىعىندارى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ قىزمەت كورسەتۋ پروتسەستەرىن قامتاماسىز ەتۋگە بايلانىستى شىعىنداردان جانە «اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتى كورسەتكەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردەن جيناقتالادى.
«اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە (جابدىق, ءۇي-جاي جانە قۇرىلىس, ينفراقۇرىلىم ەلەمەنتتەرى, سونداي-اق وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ءتيىستى ەلەمەنتتەرىنە بايلانىستى ماتەريالدىق ەمەس اكتيۆتەر) توپتاستىرىلعان اكتيۆتەردەن تۇرادى.
26. «اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتى مىنالارمەن:
اۋە قوزعالىسىن جوسپارلاۋمەن, ۇيلەستىرۋمەن, قىزمەت كورسەتۋمەن;
اەروناۆيگاتسيالىق جابدىقتى پايدالانۋمەن بايلانىستى قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرىن قامتيدى.
وسى قىزمەت باعىتى سىرتقى جانە ىشكى قىزمەتتەر ۇسىنادى.
سىرتقى قىزمەتتەرگە اۋە تراسسالارىندا جانە حالىقارالىق اۋە جەلىلەرىندە اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ قىزمەتتەرىن ۇسىنۋ جونىندەگى سىرتقى پايدالانۋشىلارعا كورسەتىلەتىن قىزمەتتەر جاتادى.
ىشكى قىزمەتتەرگە «اۆياتسيالىق قىزمەت» جانە «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەت باعىتتارى كورسەتەتىن اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ جونىندەگى قىزمەتتەر جاتادى.
«اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتىنىڭ كىرىستەرى سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتۋ ءۇشىن الىنعان كىرىستەردەن جانە «اۆياتسيالىق قىزمەت» پەن «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتتارى كورسەتكەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردەن جيناقتالادى.
«اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەت باعىتىنىڭ شىعىندارى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرىن قامتاماسىز ەتۋگە بايلانىستى شىعىنداردان جانە «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى كورسەتكەن ىشكى قىزمەت ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردەن جيناقتالادى.
«اەروناۆيگاتسيالىق قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتىنىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە (نەگىزگى جانە قوسالقى جابدىق, وزگە جابدىق, ءۇي-جاي جانە قۇرىلىس, ينفراقۇرىلىمدار ەلەمەنتتەرى, سونداي-اق قىزمەت باعىتىنىڭ ءتيىستى ەلەمەنتتەرىمەن بايلانىستى ماتەريالدىق ەمەس اكتيۆتەر) توپتاستىرىلعان اكتيۆتەردەن تۇرادى.
27. «اگەنتتىك قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتى جولاۋشىلارعا بيلەتتەر ساتۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرىن قامتيدى. وسى قىزمەت باعىتى سىرتقى پايدالانۋشىلارعا كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردى ۇسىنادى, وعان:
حالىقارالىق اۆيا تاسىمالدارعا بيلەتتەر ساتۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر;
ىشكى اۆيا تاسىمالدارعا بيلەتتەر ساتۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر جاتادى.
«اگەنتتىك قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتىنىڭ كىرىستەرى سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتۋدەن الىنعان كىرىستەردەن جيناقتالادى, ولار جوعارىدا اتالعان قىزمەتتەر كورسەتىلگەن ءتيىستى قىزمەتتەردىڭ كولەمدەرىنە جانە باعالارىنا بايلانىستى ايقىندالادى.
«اگەنتتىك قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتىنىڭ شىعىندارى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرىن قامتاماسىز ەتۋگە بايلانىستى شىعىنداردان جانە «اۆياتسيالىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى كورسەتكەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردەن جيناقتالادى.
«اگەنتتىك قىزمەت كورسەتۋ» قىزمەتى باعىتىنىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە (جابدىق, ءۇي-جاي جانە قۇرىلىس, ينفراقۇرىلىمدار ەلەمەنتتەرى, سونداي-اق وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ءتيىستى ەلەمەنتتەرىنە بايلانىستى ماتەريالدىق ەمەس اكتيۆتەر) توپتاستىرىلعان اكتيۆتەردەن تۇرادى.
28. «وزگە قىزمەت» قىزمەتى باعىتى وزگە قىزمەتتەردى جۇزەگە اسىرۋعا بايلانىستى قىزمەتتەر كورسەتۋ پروتسەستەرىن قامتيدى.
وسى قىزمەت باعىتى سىرتقى قىزمەتتەر ۇسىنادى.
«وزگە قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ كىرىستەرى سىرتقى قىزمەتتەر كورسەتۋدەن الىنعان كىرىستەردەن جيناقتالادى, ولار جوعارىدا اتالعان قىزمەتتەر كورسەتىلگەن ءتيىستى قىزمەتتەردىڭ كولەمدەرىنە جانە باعالارىنا بايلانىستى ايقىندالادى.
«وزگە قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ شىعىندارى وسى قىزمەت باعىتى كورسەتكەن قىزمەتتەر پروتسەستەرىن قامتاماسىز ەتۋگە بايلانىستى شىعىنداردان جانە «اۋەجايلىق قىزمەت» قىزمەتى باعىتى كورسەتكەن ىشكى قىزمەتتەر ءۇشىن ترانسفەرتتىك تولەمدەردەن جيناقتالادى.
«وزگە قىزمەت» قىزمەتى باعىتىنىڭ قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرى وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ەلەمەنتتەرىنە (جابدىق, ءۇي-جاي جانە قۇرىلىس, ينفراقۇرىلىمدار ەلەمەنتتەرى, سونداي-اق وسى قىزمەت باعىتىنىڭ ءتيىستى ەلەمەنتتەرىنە بايلانىستى ماتەريالدىق ەمەس اكتيۆتەر) توپتاستىرىلعان اكتيۆتەردەن تۇرادى.
4. شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى ءبولۋ ءتارتىبى
29. بولەك ەسەپ جۇرگىزۋ ماقساتىندا امورتيزاتسيالىق اۋدارىمداردان باسقا شىعىندار جانە قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر تىكەلەي, جاناما, بىرلەسكەن جانە جالپى بولىپ بولىنەدى.
امورتيزاتسيالىق اۋدارىمداردى رەتتەلىپ كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ تۇرلەرى بويىنشا قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەرگە ءبولۋ قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ بولەك ەسەبى دەرەكتەرىنىڭ نەگىزىندە جۇرگىزىلەدى.
30. شىعىنداردى ءبولۋ جانە قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ دارەجەسىن ايقىنداۋ ءۇشىن قىزمەتتىڭ ءتيىستى باعىتتارىمەن جانە اۋەجايلار ۇسىنعان قىزمەتتەرمەن شىعىنداردىڭ جانە قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى نەگىزىندە ءبولۋ ءادىسى پايدالانىلادى. بقل رەتتە شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ ءاربىر قىزمەت باعىتى بويىنشا رەسۋرستارمەن سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى جانە وسى رەسۋرستاردىڭ اۋەجايلار ۇسىناتىن قىزمەتتەرمەن سەبەپ-سالدارلىق بايلانىسى بەلگىلەنەدى.
31. وسى قاعيدالاردىڭ 1-قوسىمشاسانى سايكەس اۋەجايلار كورسەتەتىن قىزمەتتەر تۇرلەرىنە شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى ءبولۋ پروتسەسى كەزەڭ-كەزەڭمەن جۇزەگە اسىرىلادى:
1-كەزەڭ. شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى شىعىندارم, قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر جانە ەكونوميكالىق رەسۋرستار (شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى ەكونوميكالىق رەسۋرستارعا ءبولۋ كەزىندە پايدالانىلاتىن شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزگى تىزبەسى وسى قاعيدالاردىڭ 2-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن) اراسىنداعى تىكەلەي جانە جاناما بايلانىستاردى ايقىنداۋ جولىمەن ەكونوميكالىق رەسۋرستار بويىنشا توپتاستىرۋ جۇزەگە اسىرىلادى. شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى ەكونوميكالىق رەسۋرستارعا تىكەلەي جاتقىزۋ شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردىڭ وسىنداي ەكونوميكالىق رەسۋرستارمەن تىكەلەي بايلانىسى بولعان كەزدە جۇزەگە اسىرىلادى. شىعىندار, قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر جانە ەكونوميكالىق رەسۋرستار اراسىنداعى جاناما بايلانىستار بولعان جاعدايدا, شىعىندار مەن قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەردى ەكونوميكالىق رەسۋرستارعا جاناما ءبولۋ شىعىن فاكتورلارىنىڭ نەگىزىندە جۇزەگە اسىرىلادى.
2-كەزەڭ. ەكونوميكالىق رەسۋرستارعا جانە قىزمەتتەر كورسەتۋدىڭ ءتيىستى پروتسەستەرىمەن (وندىرىستىك, قوسالقى, باسقارۋشىلىق) توپتاستىرىلعان شىعىندار, قولدانىسقا ەنگىزىلگەن اكتيۆتەر اراسىنداعى تىكەلەي جانە جاناما بايلانىستار ايقىندالادى. انىقتالعان بايلانىستاردىڭ نەگ