«ەلەس قۋعان سايىپقىران»

ەكشن جانرىنداعى عىلىمي-فانتاستيكالىق كارتينانىڭ تۇساۋى كەسىلدى

سوڭعى كەزدەرى اياق الىسىن نىقتاپ, كورەرمەن قاۋىمدى كادىمگىدەي ەلەڭدەتىپ وتىرعان «قازاقفيلم» كينوستۋدياسىنىڭ جاڭاشىل جۇمىستارىنا تىلەۋلەس كوڭىلمەن ونداعى قولعا الىنعان ءاربىر جوباعا, ءاربىر جاڭا تۋىندىعا ساتتىلىك تىلەپ, شىققان فيلمدەردىڭ ءبىرىن دە قالت جىبەرمەۋگە تىرىسىپ جۇرگەنىمىز راس. مىنە, جاقىن كۇندەرى «قازاقفيلم» كينوستۋدياسى كەزەكتى, ءتۇسىرىلۋى بولەك تۋىندىسىن – «ەلەس قۋعان سايىپقىران» اتتى  عىلىمي-فانتاستيكالىق ەلەمەنتتەرى بار  كوركەم ءفيلمدى بىردەن ەكى تىلدە تارتۋ ەتكەلى وتىر. شىنداپ كەلگەندە, جاڭا فيلم ەكشن جانرىن جاقسى كورە­تىن كورەرمەندەردىڭ كوڭىلىنەن شىعۋى ءتيىس. بىردەن ايتا كەتۋ كەرەك, بلوكباستەر اۋقىمدى سپەتس­ەففەكتىلەرىمەن, ساپالى گرافيكاسىمەن ەرەكشەلەنەدى. كارتينانى ءاۋ باستا الەمدىك پروكاتقا شىعارۋ كوزدەلگەندىكتەن, كريستاننا لوكەن («تەرميناتور-3: كولىكتەر كوتەرىلىسى») جانە ارماند اسسانتە («وديسسەيا», «گانگستەر») سياقتى گولليۆۋدتىق جۇلدىزداردىڭ بۇل فيلمگە تۇسۋگە كەلىسىم بە­رۋى كەزدەيسوقتىق ەمەس. سول سياق­تى, قازاقستاندىق ەكشن اللا پۋگا­چەۆانىڭ جيەن نەمەرەسى نيكي­تا پرەسنياكوۆ سىندى تانىمال ادامدار مەن ءوز اكتەرلەرىمىز – سانجار ماديەۆ, اسەل ساعاتوۆا, كاميلا ەرمەكوۆالاردى ۇلكەن ەكرانعا شىعارىپ وتىر. ءفيلمنىڭ پروكاتقا شىعۋىنا وراي وتكىزىلگەن ءباسپاسوز ءماسلي­حاتىندا ءتۇسىرۋ توبى جان-جاقتى سۇحبات بەرىپ, باستى رولدەردەگى سانجار ماديەۆ پەن نيكيتا پرەس­نياكوۆتار قىزىقتى دا قيىن ساتتەر تۋرالى اڭگىمەلەدى. ال ءتۇسىرۋ الاڭىندا «تيگر» دەگەن لاقاپ اتقا يە بولعان كارتينا رەجيسسەرى مارينا كۋناروۆا ءفيلمدى الەمدىك كينو ايدىنىنا شىعارۋ ءۇشىن ۋما تۋرمان, مونيكا بەلۋچچي سياقتى مەگا-جۇلدىزداردىڭ دا شاقىرىلعانىن ايتادى. ەڭ قىزىعى, ولار قازاقستاندىق كارتيناعا تۇسۋگە كەلىسىم دە بەرگەن. ءتىپتى, ءار كارتيناسى ءۇشىن 3 ميل­ليون اقش دوللارىنان كەم سۇرامايتىن ۋما تۋرمان كەڭدىك ­ تانىتىپ, 1 ميلليونعا دا قا­­زاقستاندا جۇمىس ىستەۋگە كەلىسكەن. – الايدا, قازىرگە ءبىز ءۇشىن بۇل دا قىمباتتاۋ. قارجىمىز ەسەپتەۋلى بولعاندىقتان, الەمدىك دەڭگەيدەگى قالاعان جۇلدىزدارىمىزدى شا­قىرا المادىق. مەنىڭشە, الدا­عى ۋاقىتتا ءبىزدىڭ اكتەرلەر دە گول­ليۆۋدتىق كارتينالارعا تۇسە باستايدى. ال لوكەن مەن اسسان­تەنىڭ كەيىپكەرلەرى – امەري­كالىقتار, سون­دىقتان دا ءبىز ءۇشىن دە بۇل ءرول­دەردى ورىندايتىن اكتەر­لەر­دىڭ امەريكالىقتار بولعانى ما­ڭىزدى ەدى, – دەيدى رەجيسسەر. سونىمەن, «قازاقفيلمنىڭ» كارتيناسىنا تۇسكەن امەريكالىق اكتەرلەردى ناستيا تەمكينا مەن ۆلاديمير ەرەميندەر دۋبلياج­داعان. وسى ارادا, كوپتەگەن گول­ليۆۋد جۇلدىزدارىن, ونىڭ ىشىندە ال پاچينونى ورىسشا «سويلەتكەن» ءوزى رەجيسسەر ءوزى اتاقتى اكتەر ۆلاديمير ەرەمين ەكەنىن ەسكە سالا كەتۋگە بولادى. قىسقاسى, وتاندىق پروكات­قا جولداما العان «ەلەس قۋ­عان سايىپقىران» ءفيلمى ما­مىر-ماۋسىم ايلارىنا قاراي كوپتەگەن ەلدەردە كورسەتىلە باس­تايدى. فيلم پروديۋسەرى ەرنار مالىكوۆ سانتا مونيكاداعى ءىرى كينوبازاردا كارتينانى پروكاتقا الۋعا قىزىعۋشىلىق تانىتقان كومپانيالار مۇنداي ەكشندى ايەل ادام تۇسىرگەنىن بىلگەندە ۇلكەن تاڭدانىس بىلدىرگەندەرىن ايتادى. فانتاستيكالىق ەلەمەنتتەرى بار, شىتىرمان وقيعالىق ۇدەدەگى جانرلىق فيلمدە قازىرگى كومپيۋتەرلەنگەن زامانانىڭ بولاشاقتا ادام ومىرىنە تيگىزەر ىقپالى باس­تى تاقىرىپقا شىققان. فيلم جەلىسى بويىنشا عىلىمي تەحنولوگيالارمەن اينالىساتىن «Global Sەcuriti» اتتى كورپورا­تسيا الەمدەگى قىلمىسپەن كۇرەسۋ ماقساتىندا GS-كود ويلاپ تابادى. بىراق, بۇل – ويلاپ تابىلعان تەحنولوگيانىڭ قوعامعا قاجەتتى ءبىر قىرى عانا. ونى ويلاپ تابۋ­شىلاردىڭ تۇپكى ماقساتى – «ەلەس» جۇيەسىن ەنگىزۋ ارقىلى ادام ساناسىن باسقارۋ جانە وسى جولمەن ءتۇرلى قيتۇرقى ارەكەتتەرىن ورىنداتۋ ەدى. وزدەرىنىڭ تۇپكى ماقساتىن جۇزەگە اسىرماق بولعان توپ وكىلدەرى تيمۋر اتتى پوليتسەي جىگىتتىڭ سۇيگەن قىزىن قىلمىسقا يتەرمەلەيدى. ال تيمۋر سۇيىكتىسىن جالعان جالادان اراشالاپ قالۋ ءۇشىن ولىمگە باس تىگەدى. كەيىن اڭ­عال جىگىت اڭداماي ءجۇرىپ, قىلمىس الەمىنىڭ «قۋىرشاعى» بولعانىن تۇسىنەدى. بىراق وتە كەش. سەبەبى, «ەلەس قۋامىن» دەپ ءجۇرىپ, جۇمىسىنان, دوستارىنان ءبىرجولاتا ايىرىلىپ تىنعان جىگىتتىڭ ەندىگى ماقساتى – كەك الۋ. اشىنعان جان دەگەنىنە جەتە مە, تەرىس پيعىلدى ادامداردىڭ ارەكە­تىن اشكەرەلەپ, كۇللى ادامزاتتى ءتونىپ كەلە جاتقان قاتەردەن قۇتقارا ما؟ «ەلەس قۋعان سايىپقىران» ءفيلمى بۇگىنگى قازاق كينوسىنىڭ جاڭاشا ىزدەنىس ءورىسىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەي تۇسكەندەي. وپە­راتورلىق شەبەرلىك, ديناميكاعا قۇرىلعان سيۋجەت, قازىرگى كومپيۋ­تەرلىك گرافيكانىڭ جەتىستىكتەرى مەيلىنشە پايدالانىلعان. ەكشن جانرى بولعاندىقتان مۇندا ۇر دا جىق كورىنىستەر جەتەرلىك. بىراق, بارلىق قويىلىمدار, كاس­كادەرلىك تريۋكتەر, كاسىبي دەڭگەيدە ورىندالعان. تۇتاستاي الىپ قارا­عاندا, زاماناۋي كينو تالاپتارىنا ساي, كورەرمەندەردiڭ بۇگiنگi تاڭداعى سۇرانىسىن ەسەپكە الا وتىرىپ, گولليۆۋدتىق فورماتتا تۇسىرىلگەن زاماناۋي فيلم دەپ پايىمداۋىمىزعا بولادى. ءفيلمنىڭ پروكات جەلىسى حا­لىقارالىق دەڭگەيدە قامتىلۋى ءۇشىن گولليۆۋد جانە رەسەي جۇل­دىزدارى شاقىرىلىپتى. باستى رولدەردىڭ ءبىرى – ەرجۇرەك پولي­تسەيدى سومداعان سانجار ماديەۆ. حاكەردىڭ رولىندەگى رەسەيلىك ءانشى اللا پۋگاچەۆانىڭ جيەن نەمە­رەسى نيكيتا پرەسنياكوۆ ەكەنىن جوعارىدا ايتتىق. باستى كەيىپكەرلەرگە بوگەت جاساپ, ولاردىڭ جولىن كەسكەن ءراش ەسىمدى ارۋدىڭ ءرولىن اكتريسا كريستاننا لوكەن سومداعان. كينو الەمىندە تالانتتى ستسە­­ناريشى رەتىندە تانىلعان ما­رينا كۋناروۆانىڭ العاشقى رەجيسسەرلىك جۇمىسى «999» اتتى دراما جانرىندا تۇسىرىلگەن تولىق­مەتراجدى كوركەم فيلم. جاس تا بولسا بۇل رەجيسسەردىڭ قيىن دا كۇردەلى ەكشن جانرىنا باتىل قادام جاساۋى جانە دە ونى ءوز دەڭگەيىندە اتقارا ءبىلۋى قۋانارلىق جاي. ايناش ەسالي, «ەگەمەن قازاقستان». الماتى.