مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەل حالقىنا «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى بيىلعى جولداۋىنا بايلانىستى كەلگەن حاتتار مەن جەدەلحاتتار
ەڭبەك ۇجىمدارىنىڭ, عىلىمي, مادەني جانە ىسكەر توپتاردىڭ, قازاقستاننىڭ ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدارىنىڭ وكىلدەرىنەن, سونداي-اق, شەتەلدىك ازاماتتاردان كەلىپ تۇسكەن حاتتاردا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جىل سايىنعى جولداۋىنا جان-جاقتى قولداۋ كورسەتىلىپ, قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا ۇنەمى كوڭىل ءبولىنىپ وتىراتىنى ءۇشىن العىس بىلدىرىلگەن, دەپ حابارلادى پرەزيدەنتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەل حالقىنا «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى بيىلعى جولداۋىنا بايلانىستى كەلگەن حاتتار مەن جەدەلحاتتار
ەڭبەك ۇجىمدارىنىڭ, عىلىمي, مادەني جانە ىسكەر توپتاردىڭ, قازاقستاننىڭ ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدارىنىڭ وكىلدەرىنەن, سونداي-اق, شەتەلدىك ازاماتتاردان كەلىپ تۇسكەن حاتتاردا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جىل سايىنعى جولداۋىنا جان-جاقتى قولداۋ كورسەتىلىپ, قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا ۇنەمى كوڭىل ءبولىنىپ وتىراتىنى ءۇشىن العىس بىلدىرىلگەن, دەپ حابارلادى پرەزيدەنتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
ءوز حاتىندا ۆ.ۆەدياەۆ بۇرىنعى قازاقستاندىقتاردىڭ – رەسەي فەدەراتسياسى سمولەنسك وبلىسى, پەتروۆو كەنتىنىڭ تۇرعىندارى اتىنان ولاردىڭ ەلىمىزدەن تىسقارى جەردە تۇرىپ جاتقانىنا قاراماستان مەملەكەت باسشىسىنىڭ جولداۋىن وتە مۇقيات ءارى ماقتانىش سەزىمىنە بولەنە وتىرىپ تىڭدايتىنى تۋرالى جازعان.
حات يەسى مەملەكەتتىڭ دامۋىنىڭ باستى ارقاۋىنىڭ ءبىرى تاريح پەن حالىقتىڭ ءپاتريوتيزمى بولىپ سانالاتىنىن اتاپ وتكەن. وسى ورايدا, ولار جاڭا قۇجاتتى – «ماڭگىلىك ەل» پاتريوتتىق اكتىسىن ازىرلەۋ جانە قابىلداۋ تۋرالى شەشىمدى ىستىق ىقىلاسپەن قابىل العان.
ءوز كەزەگىندە قازاقستاننىڭ ەڭبەك ۇجىمدارى مەن جەكەلەگەن ازاماتتارى ەڭبەك ادامىنىڭ بۇكىل ەلدىڭ يگىلىگىنە ۇلەسىن قوسۋىنا مۇمكىندىك بەرەتىن جان-جاقتى قولداۋ شارالارىنا نازار اۋدارعان.
اتاپ ايتقاندا, قاراعاندى قالاسىنداعى «كازاحستانسكايا» شاحتاسىنىڭ, الماتى لوكوموتيۆ پايدالانۋ دەپوسىنىڭ جۇمىسشىلارىنان, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ ەڭبەك ارداگەرلەرى ي.ەلەۋسىزوۆ, ا.ليپوۆ, ك.كاليەۆا, گ.كۋحار, ج.ىسقاقوۆادان كەلگەن حاتتا جولداۋدا ايتىلعان يننوۆاتسيالىق ەكونوميكانى دامىتۋدىڭ ماڭىزدى باعدارلامالارىن ىسكە اسىرۋ, ەڭبەك مۇراتتارى مەن كاسىبي شەبەرلىكتى قايتا جاڭعىرتۋ جونىندەگى جۇيەلى شارالار جيىنتىعىنىڭ بولاشاققا سەنىممەن قاراۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنى ايتىلعان. بۇل پىكىرلەر سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى كيروۆ اتىنداعى زاۋىتتىڭ, سونداي-اق, اقمولا وبلىسىنداعى كاسىپورىنداردىڭ – «ستەپنوگور پودشيپنيك زاۋىتى» اق, «ششۋچە قازاندىق-مەحانيكالىق زاۋىتى» جشس, «قازگەر قۇس» جشس ستەپنياك قۇس فابريكاسىنىڭ, بۋراباي اۋداندىق تەلەكوممۋنيكاتسيا وندىرىستىك تورابىنىڭ ەڭبەكشىلەرىنەن كەلگەن حاتتاردا دا قولداۋ تاپقان.
«ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» اق مەتاللۋرگتەرى مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەڭبەك ادامى تۋرالى ەشقاشان ۇمىتپايتىنىنا ەرەكشە ءتانتى ەكەندىكتەرىن بىلدىرگەن.
«ەڭبەك جولىڭىزدى ءبىزدىڭ كومبيناتتا باستاعان ءسىز مەتاللۋرگتەر قالاي تۇراتىنىن جاقسى بىلەسىز ءارى تۇسىنەسىز. مەتاللۋرگ ەڭبەگى ەشۋاقىتتا دا جەڭىل سانالمايتىنىنا قاراماستان, ءبىز ەرتەڭگى كۇنگە سەنىممەن قارايمىز», دەلىنگەن حاتتا.
اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ ماسەلەسىنىڭ اسا وزەكتىلىگىن سالانىڭ سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى, عابيت مۇسىرەپوۆ اتىنداعى اۋدانىنىڭ ەڭبەككەرلەرى اتاپ وتكەن.
«ءبىز جولداۋدا قازاقستان ەت پەن ءسۇت, سونداي-اق ەگىن شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ ءىرى وڭىرلىك ەكسپورتتاۋشىلارىنىڭ ءبىرى بولۋعا ءتيىس جانە اۋىل شارۋاشىلىعىندا بيزنەستى دامىتۋعا, فەرمەرلىك كووپەراتسيا مەن جەردى ءتيىمدى پايدالانۋ ۇدەرىسىنە نۇقسان كەلتىرەتىن بارلىق كەدەرگىلەر جويىلاتىن بولادى دەپ ايتىلعان بولىگىن زور ىقىلاسپەن تىڭدادىق», دەپ جازادى حات يەلەرى.
ەلىمىزدەگى شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرى, اتاپ ايتقاندا, قاراعاندى وبلىسىنىڭ بالقاش قالاسىنان حات جولداعان جەكە كاسىپكەر د.وتەپوۆا مەملەكەت باسشىسىنىڭ وزدەرىن تولعاندىراتىن ماسەلەلەرگە نازار اۋدارعانىنا ەرەكشە توقتالىپ وتكەن.
«بيىلعى جولداۋ ۇرپاقتان-ۇرپاققا بەرىلىپ, داستۇرگە اينالۋعا ءتيىس وتباسىلىق بيزنەستى دامىتۋعا قۋاتتى سەرپىن بەرەدى. كاسىپكەرلەر بيزنەستەگى باستامالاردى ىسكە اسىرۋعا ءوز ۇلەستەرىن قوسىپ, ەلىمىز ودان ءارى قۋاتتى بولىپ, ال حالقىمىز مولشىلىق پەن يگىلىكتە ءومىر ءسۇرۋى ءۇشىن بارلىق كۇشتەرىن سالاتىنىنا مەن دە سەنىمدىمىن», دەلىنگەن حاتتا. بۇل تىلەكتەرگە سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ ديرەكتورى ن.كۋكۋشكينا مەن اقمولا وبلىسىنان «زارەچنىي» جشس باسشىسى ۋ.ءارىپوۆ تە قوسىلاتىندىقتارىن جازعان.
سونىمەن بىرگە, بالقاش قالاسىنداعى «سارى قازىنا» جشس ۇجىمى ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى مەن قازاقستاننىڭ بەلسەندى ىنتىماقتاستىعى ەل كاسىپورىندارىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرا تۇسەتىنىن اتاپ وتكەن.
جولداۋداعى قازاقستاننىڭ الەمدەگى ەڭ دامىعان 30 ەلدىڭ قاتارىنا كىرۋى جونىندەگى باستى ماقساتقا قولداۋ ءبىلدىرىپ, ءوز پىكىرىن جولداعاندار اراسىندا جامبىل وبلىسىنداعى كارديولوگيالىق ديسپانسەردىڭ باس دارىگەرى ا.گريۆتسوۆ تا بار.
«مەديتسينانىڭ بارلىق سالاسىن جاقسارتۋ جايىن ويلايتىن قامقورشى ادام رەتىندەگى ءسىزدىڭ ويلارىڭىز دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسى قىزمەتكەرىنە, ماعان تۇسىنىكتى ءارى جاقىن», دەلىنگەن حاتتا. پەتروپاۆل قالالىق ايەلدەر كونسۋلتاتسياسى, اقمولا وبلىسىنداعى ەڭبەكشىلدەر اۋداندىق ەمحاناسى, سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق اۋرۋحاناسىنىڭ ۇجىمدارى دا وسىنداي پىكىردە.
ەلىمىزدىڭ ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ وكىلدەرى وسى سالاعا مەملەكەت باسشىسىنىڭ كوڭىل ءبولىپ وتىرعانى ءۇشىن ريزاشىلىق بىلدىرەدى.
پەتروپاۆل كلاسسيكالىق گيمنازياسىنىڭ ۇجىمى جولداعان حاتتا ءبىلىم بەرۋ قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەڭبەكاقىسىن 29%-عا ارتتىرۋ جانە 2017 جىلعا قاراي ءۇش اۋىسىم بويىنشا وقىتۋدى جويۋ تۋرالى شەشىم ورتا ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن ارتتىرىپ قانا قويماي, بارلىق پەداگوگتاردى ىنتالاندىرا تۇسەتىنى دە اتاپ وتىلگەن. سونداي-اق, وسىنداي پىكىرگە بالقاش قالاسىنداعى ءبىلىم جانە عىلىم قىزمەتكەرلەرى كاسىپوداقتارى قالالىق كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى گ.كولەسنيكوۆا جانە تەمىرتاۋ قالاسىنىڭ ورتالىق كىتاپحانالار جۇيەسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى دە قوسىلادى.
ح.دوسمۇحامەدوۆ اتىنداعى اتىراۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, م.ح.دۋلاتي اتىنداعى تاراز مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, ماڭعىستاۋ ەنەرگەتيكالىق كوللەدجى, اتىراۋ اگرارلىق-تەحنيكالىق كوللەدجى ۇجىمدارى بيىلعى جولداۋ ەلىمىزدىڭ بىرقاتار سالالارىن دامىتۋعا, سونداي-اق عىلىمعا نەگىزدەلگەن ەكونوميكانى قۇرۋعا قۋاتتى سەرپىن بەرەتىنىنە سەنىم بىلدىرگەن.
ەلىمىزدىڭ ستۋدەنت جاستارى, اتاپ ايتقاندا, م.اۋەزوۆ اتىنداعى وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ, قاراعاندى مەملەكەتتىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتتەرى, سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق ستۋدەنتتەر اليانسىنىڭ, قاراعاندى وبلىسىنداعى جاستار بىرلەستىكتەرىنىڭ مۇشەلەرى مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءاربىر جولداۋى ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتىپ, ستيپەنديانى ارتتىرۋدىڭ جوسپارلانعانىنا ريزاشىلىقتارىن بىلدىرگەن.
اقمولا وبلىسى, ارشالى اۋدانىنداعى جاس بۋىننىڭ 7 مىڭ وكىلى اتىنان جاستار فورۋمىنا قاتىسۋشىلار جانە سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق «ەمپيريكالىق الەۋمەتتىك تەحنولوگيالار ورتالىعى» قب مۇشەلەرى «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىندا العا قويىلعان مىندەتتەردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن بارلىق كۇشتەرىن سالاتىندىقتارىنا سەندىرگەن.
مەملەكەت باسشىسى جولداۋىنا قولداۋ بىلدىرگەن پىكىرلەر قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىندەگى وكىلدەرىنەن دە كەلدى.
استانا قالاسىنداعى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى مۇشەلەرى تاۋەلسىز مەملەكەتتىڭ قالىپتاسۋى, سونداي-اق ەلوردانىڭ وركەندەۋى ەلىمىزدەگى ەتنوسارالىق كەلىسىم مەن حالىقتىڭ بىرلىگىن ساقتاۋ ىسىندەگى بارلىق ەتنوستاردىڭ كۇش-جىگەرىنىڭ ارقاسىندا جۇزەگە اسقانىن اتاپ وتكەن.
«ءبىز قازاقستان حالقىن بالالارىمىزعا قالاتىن تۇراقتى قوعام, دامىعان قالا, بەيبىت ەلدى قۇرۋعا جانە نىعايتۋعا شاقىرامىز. ءبىزدىڭ وتانىمىز بۇدان ءارى دە قۋاتتى جانە وركەندەي ءتۇسۋى ءۇشىن بۇگىنگى كۇننىڭ باستى قۇندىلىعىن – قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىگىن, استانانى, ۇلتتىق بىرلىكتى, بەيبىتشىلىك پەن قوعامىمىزداعى كەلىسىمدى ساقتاۋ جانە ۇلعايتۋ ءۇشىن قولدان كەلگەننىڭ بارلىعىن ىستەۋ ماڭىزدى!», – دەلىنگەن حاتتا.
«قازاقستان ۋكرايندارى راداسى» زاڭدى تۇلعالار بىرلەستىگى جولداعان حاتتا «ماڭگىلىك ەل» ۇلتتىق يدەياسى ەلدىڭ بولاشاق تابىستارىنىڭ نەگىزىنە اينالاتىن قوعامىمىزدىڭ باستى قۇندىلىقتارىنىڭ ناقتى كورىنىسى ەكەنى اتاپ وتىلگەن.
«قازاقستان حالقى ايقىن جولىنان اينىماي ءجۇرىپ كەلەدى, ال وتانىمىز ەۋرازيالىق كەڭىستىكتەگى ەڭ قاۋىپسىز, جايلى جانە تۇراقتى دامۋ ۇستىندەگى ەلدىڭ بىرىنە اينالۋدا», دەپ جازادى اۆتورلار.
الماتى وبلىستىق ازەربايجان ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ ءتورايىمى ا.وسمان جانە قىزىلوردا وبلىسىنىڭ عىلىم جانە ينتەلليگەنتسيا وكىلدەرى جىل سايىنعى جولداۋدا مەملەكەتتىك تىلگە ەرەكشە كوڭىل اۋدارىلاتىنى ءۇشىن ءوز العىستارىن بىلدىرگەن.
جولداۋعا قولداۋ بىلدىرگەن حات يەلەرىنىڭ قاتارىندا قازاقستاننىڭ تاتار جانە باشقۇرت قاۋىمداستىعىنىڭ, قازاقستان نەمىستەرى قوعامدىق بىرلەستىكتەرى قاۋىمداستىعىنىڭ, الماتى قالالىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ الماتى قالاسىنداعى عىلىمي-ساراپشىلار توبىنىڭ, اقمولا وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ, اقمولا وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى عىلىمي-تالداۋ ورتالىعىنىڭ, سەمەي قالاسى مەن شىعىس قازاقستان وبلىسىنداعى دوستىق ءۇيى ەتنومادەني بىرلەستىكتەرىنىڭ, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى وزبەك ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ, «اقمولا وبلىسىنداعى پولياكتار بىرلەستىگى» قب-ءنىڭ, قوستاناي وبلىسىنداعى «شارك» تاجىك-وزبەك ۇلتتىق-مادەني ورتالىعىنىڭ, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى سلاۆيان مادەني ورتالىعىنىڭ مۇشەلەرى بار.
بۇعان قوسا, حاتتار مەن جەدەلحاتتاردى ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى ەتنومادەني بىرلەستىكتەر توراعالارى, پاۆلودار وبلىسىنداعى «سلاۆياندار» بولگار ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ ءتورايىمى ۆ.شاتوۆا, تالدىقورعان نەمىستەرىنىڭ «ۆيدەرگەبۋرت» قاۋىمىنىڭ توراعاسى ۆ.مولودتسوۆ, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى قاراعاندى وبلىستىق عىلىمي-ساراپشىلار توبىنىڭ توراعاسى ۆ.مولوتوۆ-لۋچانسكي, ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى «داعىستان» ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى يۋ.شاحشاەۆ, اتىراۋ وبلىسىنداعى «تاتۋلىق» تاتار-باشقۇرت ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ ءتورايىمى گ.بايكەنوۆا, پاۆلودار وبلىسىنداعى بەلارۋس ەتنومادەني ورتالىعى اقساقالدار كەڭەسىنىڭ توراعاسى ۆ.راك, «ۆايناح» قاۋىمداستىعىنىڭ مۇشەسى ز.چۋماكوۆا جولداعان.
جولداۋعا قولداۋ بىلدىرگەن حاتتار مەن جەدەلحاتتار ەلىمىزدىڭ ۇكىمەتتىك ەمەس سەكتورىنىڭ وكىلدەرىنەن دە كەلىپ ءتۇستى.
مىسالى, پەتروپاۆل قالاسىنداعى «ازاماتتىق باستامالاردى دامىتۋ ينستيتۋتى» قب توراعاسى ا.ەسقوجا بارشا قازاقستاندىقتار ءۇشىن جولداۋ كەزەكتى باعدار بولىپ سانالادى دەپ ەسەپتەيدى.
«تۇپكى ناتيجە تۋرالى ايقىن تۇسىنىگى, ماقساتى بارلار عانا ءوز ىسىندە بيىكتەرگە قول جەتكىزە الادى. ءوز كوشباسشىسىنىڭ سوڭىنان كوپتەگەن جىلدار بويى ەرگەن قازاقستاندىقتاردىڭ ماقساتى, مۇددەسى, مىندەتتەرى ءبىر, بولاشاعى ورتاق», دەپ جازادى حات يەسى.
«قازاقستاننىڭ مۇسىلمان ايەلدەر ليگاسى» قب پاۆلودار وبلىستىق فيليالىنىڭ, اقمولا وبلىسىنىڭ ستەپنوگور قالاسىنداعى دوستىق جانە شىعارماشىلىق ءۇيىنىڭ, قاراعاندى وبلىسىنداعى تەمىرتاۋ قالاسى ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ وكىلدەرى جولداۋدىڭ الەۋمەتتىك سالانى ودان ءارى دامىتۋ تۋرالى تۇستارىنا نازار اۋدارعان. ولاردىڭ پىكىرىنشە, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋعا جانە الەۋمەتتىك كوڭىل كۇيىنە بۇل وڭ اسەرىن تيگىزەدى. وسى پىكىرگە سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى بىرقاتار ۇيىمداردىڭ, اتاپ ايتقاندا, «تۇتىنۋشىلار مەن كاسىپكەرلەر قۇقىعىن قورعاۋ قاۋىمداستىعى» قب, «سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق ىسكەر ايەلدەر قوعامداستىعى» قب, قىزىل جارتى اي قوعامىنىڭ وبلىستىق فيليالى, وبلىستىق كاسىپوداقتار كەڭەسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى دە قوسىلادى.
سونداي-اق, جەكەلەگەن ازاماتتاردان دا پىكىرلەر كەلدى. ولاردىڭ اراسىندا اقمولا وبلىسىنىڭ تۇرعىندارى – سوتسياليستىك ەڭبەك ەرى س.جۇماعاليەۆ جانە اقىن, ءانشى-كومپوزيتور ي.تاسقارا ۇلى بار.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ۇزەڭگىلەستەرى تەمىرتاۋدان ا.ءجۇنىسوۆ, ج.ارىسوۆ, ق.وماشەۆ جانە باسقالارى قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ ءاربىر جولداۋى ايرىقشا جانە اسىعا كۇتەتىن وقيعا ەكەنىن اتاپ كورسەتكەن.
«ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىز ءالى جاس. بىراق حالقىمىزدىڭ ەڭ باستى قۇندىلىعى – ەڭبەكسۇيگىشتىك, توزىمدىلىك, ءبىرىن-ءبىرى قۇرمەتتەۋ, بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم بىزگە وسىنداي قىسقا مەرزىمدە ەكونوميكا مەن ساياساتتا بەرىك پوزيتسيا ۇستانعان, الەمدەگى بەدەلدى مەملەكەتكە اينالۋعا مۇمكىندىك بەردى», دەلىنگەن ولاردىڭ حاتىندا.