قازىر كوزىن تاپقانعا كاسىپتىڭ ءتۇرى كوپ. ەجەلدەن مال باعىپ, ونىڭ يگىلىگىن كورگەن قازاق ءۇشىن بۇل تاڭسىق ەمەس. بۇگىندە ت.رىسقۇلوۆ اۋدانى كوكدونەن اۋىلىنىڭ تۇرعىنى كەنجەبەك سەيداحمەتوۆ ەتتى جانە ءسۇتتى باعىتتاعى اسىلتۇقىمدى گوللانديالىق «زاننين», پاكىستاندىق «بيتتال» ەشكىلەرىن وسىرۋمەن اينالىسادى.
«بيتتال» تۇقىمدى ءبىر ەشكىنىڭ ءوزى تاۋلىگىنە 25 ليتر ءسۇت بەرەدى ەكەن. بۇل ەشكىنىڭ قۇنى 600 مىڭ تەڭگە شاماسىندا تۇرادى. سول سياقتى «زاننين» ەشكىسىنەن دە تاۋلىگىنە 5 ليتر ءسۇت الۋعا بولادى. اتالعان ەشكى ءسۇتىنىڭ ءبىر ءليترى – 400 تەڭگە. سونىمەن قاتار كاسىپكەردىڭ قوراسىندا يسپانيادان اكەلىنگەن اسىلتۇقىمدى ەشكىلەر دە بار ەكەن. بۇل ەشكىلەر 370 مىڭ تەڭگەگە باعالانادى.
«مال ازىعىنا كەتەتىن شىعىن كوپ ەمەس. ماسەلەن, 60 ەشكىنىڭ التى اي قىستان شىعۋى ءۇشىن 500 تۇك جوڭىشقا, 3 توننا بيداي كەرەك. جىلىنا 3-4 رەت تولدەيتىن «رومانسكي», اۋعانستاندىق «ۆاگير» تۇقىمدى قويلاردى دا وسىرۋدەمىز. «ۆاگير» تۇقىمدى ەكى ايلىق قوزى 200 مىڭ تەڭگە تۇرادى. ەگەر باعۋى جاقسى بولسا, بۇل قويدىڭ ەتى 145 كيلوگرامم تارتادى», دەيدى كاسىپكەر.
كاسىپكەر وتكەن جىلى «اتامەكەن» كاسىپكەرلىك پالاتاسىنان 4 ملن تەڭگە نەسيە الىپ, ول اقشاعا 20 باس اسىل تۇقىمدى ەشكى ساتىپ الىپتى. تىنىمسىز ەڭبەگىنىڭ ناتيجەسىندە ونى بيىل 60 باسقا جەتكىزىپتى. ول ەندى 6 پايىزبەن العان نەسيەسىن 5 جىلدىڭ ىشىندە قايتارادى. كەنجەبەك ەندى وزگە ارىپتەستەرىمەن بىرگە اسىلتۇقىمدى ەشكىگە دە سۋبسيديا تولەنسە دەگەن ماسەلەنى كوتەرۋدە. ءوزىنىڭ ايتۋىنشا, كاسىپكەر الماتى جانە تاراز قالالارىنداعى جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىراز ۋاقىت ستۋدەنتتەرگە ساباق بەرگەن. ءتىپتى نۇر-سۇلتان قالاسىندا لاۋازىمدى قىزمەت تە اتقارعان. «الايدا اياقاستىنان اۋىرىپ, ينسۋلت الىپ قالدىم. سودان ەشكىنىڭ ءسۇتىن ءىشىپ ەمدەلىپ, ءتاۋىر بولعان سوڭ وسى كاسىپكە بەت بۇردىم», دەيدى.
بۇگىندە ەل ىشىندە ەشكى سۇتىنە دەگەن سۇرانىس جوعارى ەكەن. ول ءونىمدى ساتۋدان بولەك, كارانتين كەزىندە دە ينتەرنەت ارقىلى ەشكى سۇتىنەن نە جاساۋعا بولاتىنىن زەردەلەگەن. ءسويتىپ ءۇش اي بويى ونلاين سەمينارعا قاتىسىپ, ەشكى سۇتىنەن سابىن جاساۋدىڭ ءادىسىن ۇيرەنىپتى. اۋەلى بالالاردىڭ قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرۋ ءۇشىن سالماعى 80 گرامم بولاتىن بالالار سابىنىن ويىنشىققا ۇقساتىپ ازىرلەگەن. قازىر كاسىپكەر ەشكى سۇتىنەن سابىن جاساپ ساتۋدا. ۇلكەندەرگە ارنالعان سابىن 700, ال بالالارعا ارنالعان سابىن 500 تەڭگەدەن باعالانۋدا.
«ەشكى ءسۇتىنىڭ ءوزى – ەم. ال مەن وعان نەشە ءتۇرلى پايدالى قوسپا مايلاردى قوسامىن. بۇل سابىندى قولىنا جاققان ادام 4-5 مينۋتتان سوڭ عانا جۋ قاجەت. بەت جارىلعاندا جاقسا, بىردەن اسەر ەتەدى. ەش حيميالىق قوسپاسى جوق. تازا تابيعي ءونىم. وسىلايشا ەشكى سۇتىنەن سابىن جاساۋعا قول جەتكىزىپ وتىرمىز», دەيدى ك.سەيداحمەتوۆ.
شارۋا ەگەر اسىلتۇقىمدى ەشكىلەرگە دە مەملەكەت تاراپىنان سۋبسيديا بەرىلسە, ەشكى وسىرۋمەن اينالىسقىسى كەلەتىن جاستاردى تاربيەلەيتىنىن ايتادى. بۇل رەتتە ت.رىسقۇلوۆ اۋداندىق اۋىل شارۋاشىلىعى ءبولىمىنىڭ باسشىسى ەرعازى ەسپەنوۆكە حابارلاسقانىمىزدا, ول بولىمنەن سۋبسيديا بەرىلمەيتىنىن, تەك پورتال ارقىلى عانا الاتىنىن جەتكىزدى.
جامبىل وبلىسى