قازاقستان اۋىلدارىنا ينتەرنەت قاشان جەتەدى؟

بۇگىن ەلوردادا قر ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى گەننادي شيپوۆسكيحتىڭ توراعالىعىمەن جاستار ماسەلەلەرى جونىندەگى پارتيالىق كوميسسيانىڭ وتىرىسى ءوتتى.

وتىرىس جۇمىسىنا ۋاكىلەتتى ورگانداردىڭ جانە «قازاقتەلەكوم» اق وكىلدەرى, قازاقستاننىڭ كيبەرسپورت فەدەراتسياسى, قوعام قايراتكەرلەرى قاتىستى.

وتىرىس اياسىندا كوميسسيا تالىمگەرى گ. شيپوۆسكيح پاندەمياعا بايلانىستى تسيفرلاندىرۋ سالاسى ءوز جۇمىسىنداعى كەمشىلىكتەردى كورسەتكەنىن اتاپ ءوتتى. ونلاين وقىتۋ ءۇشىن بىرىڭعاي پلاتفورمانىڭ بولماۋى, سايتتاردىڭ ءالسىز جۇمىسى, سونىمەن قاتار, كەڭ جولاقتى ينتەرنەتپەن بارلىق اۋىلدارىن قامتىلعان جوق. ينتەرنەت بولسا دا, ونىڭ ساپاسى مەن جىلدامدىعى قاناعاتتاندىرمايدى.

«قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا 1000-نان استام  اۋىل ينتەرنەتپەن قامتىلماعان. ەڭ الدىمەن, وسى ماسەلەگە بايلانىستى وقۋشىلار زارداپ شەگەدى. سونداي-اق, ەلدىڭ كەنتتەرى مەن اۋىلدارىنداعى ۇيالى بايلانىستىڭ ساپاسى ماسەلەسى وتكىر تۇر»,- دەپ اتاپ ءوتتى گ. شيپوۆسكيح.

وتىرىسقا قاتىسقان «قازاقتەلەكوم» اق يننوۆاتسيالار جونىندەگى باس ديرەكتورى مەيىرمانوۆ نۇرلان, قازىرگى ۋاقىتتا ەلىمىزدىڭ اۋىلىن كەڭ جولاقتى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا بەلسەندى جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتقانىن ايتتى:

«قازىرگى ۋاقىتتا 2086 اۋىل جوعارى وپتيكالىق تالشىقتى ماگيسترالدارمەن جابىلعان. بۇل ەڭ جاقسى جانە جىلدام ينتەرنەتتى پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ەڭ قىسقا ۋاقىتتا 985 اۋىلعا ينتەرنەت وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. سونداي-اق, بۇل جۇمىسقا حالىقتى ءموبيلدى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتەتىن بايلانىس وپەراتورلارى بەلسەندى قوسىلعان».

سونىمەن قاتار, كەزدەسۋدە ەلدەگى كيبەرسپورتتى دامىتۋ ماسەلەلەرى تالقىلاندى. قازاقستاننىڭ كيبەرسپورت فەدەراتسياسىنىڭ وكىلدەرى قازاق ءتىلىن كيبەرسپورت ارقىلى دامىتۋدى ۇسىندى.

«Qazaq Cybersport Federation» دامۋ جونىندەگى ديرەكتورى باۋىرجان ساديەۆ: «كيبەرسپورت اۋىلدىق ورتادا دا تانىمال. كيبەرسپورت ارقىلى اۋىل جاستارى بوس ۋاقىتىن ءتيىمدى وتكىزە الادى. كەيبىرەۋلەر ءۇشىن بۇل الەۋمەتتىك ليفت, جاڭا قىزمەت سالاسى بولۋى مۇمكىن. جاستاردىڭ IT يندۋسترياعا دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرادى».

ەلدەگى كارانتيندىك شارالارعا بايلانىستى وڭىرلەردەن قاتىسۋشىلار بەينەكونفەرەنتسيا ارقىلى قوسىلدى. قوستاناي وبلىسى, سارىكول اۋدانى, ماياك كەنتىنىڭ تۇرعىنى دياس بۋرجۋكپاەۆ ينتەرنەتتىڭ جوقتىعىنان بىرنەشە اي بويى قالادا جاتاقحانادا تۇرىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى: «جاتاقحانادا تۇرعانىم ءۇشىن ايىنا 6500 تەڭگەدەن تولەيمىن. ءبىزدىڭ اۋىلدا تەك ءموبيلدى ينتەرنەت بار, بىراق ونىڭ جىلدامدىعى ونلاين وقۋ ءۇشىن وتە تومەن. ءدال سول سەبەپتى مەن 4 ايدان بەرى قالادا  تۇرىپ جاتىرمىن. ءبىزدىڭ اۋىلعا ينتەرنەت جۇرگىزۋدى سۇرايمىن».

كونفەرەنتسيا قاتىسۋشىسى قاراعاندى وبلىسى, قارقارالى اۋدانى, تاتان اۋىلىنىڭ تۇرعىنى فارحات مەيراش تا اۋىلىندا ينتەرنەت جوق ەكەنىن جانە جەرگىلىكتى جاستار وقۋ ۇدەرىسى كەزىندە ءتۇرلى جولدار ىزدەيتىنىن ايتتى: ء«بىزدى قاشىقتىقتان وقىتۋعا كوشىرگەن ساتتەن باستاپ ينتەرنەت تۋرالى ماسەلە تۋىندادى. ءبىزدىڭ اۋىلدا ول مۇلدەم جوق. وسى سەبەپتى بىرنەشە ايدان بەرى وتباسىم تۋعان اۋىلىمدا, ال مەن قاراعاندىدا پاتەر جالعا الىپ, تۇرىپ كەلەمىن. بۇل ەڭ الدىمەن قارجىلىق قيىندىقتاردى, سونداي-اق اتا-انامنىڭ تولقۋىن تۋدىرادى».

ءسوز سوڭىندا «قازاقتەلەكوم» اق وكىلى نۇرلان مەيىرمانوۆ اتالعان اۋىلدارعا ساپالى ينتەرنەت جۇرگىزۋ جەكە باقىلاۋعا الىناتىنىن مالىمدەدى.

وتىرىس بارىسىندا كوتەرىلگەن ماسەلەلەردىڭ وتكىرلىگىنە جانە قاتىسۋىن الدىن الا راستاۋىنا قاراماستان, جوعارىدا اتالعان سالاعا جاۋاپتى نەگىزگى ورگان كوميسسيا وتىرىسىنا كەلگەن جوق.