ەرەكشە بالالاردىڭ مۇمكىندىكتەرىن دامىتۋدا ابيليتاتسيانىڭ ماڭىزى زور. ابيليتاتسيانىڭ ءبىر ءتۇرى – بەيىمدىك دەنە شىنىقتىرۋ جانە سپورت. بۇل باعىتتا قازاقستاندا «سالاماتتى بولاشاق» الەۋمەتتىك جوباسى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر.
بەيىمدىك دەنە شىنىقتىرۋ مەن سپورت مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالاردىڭ جۇيەلى جاتتىعۋىنا, شىنىعۋىنا جاعداي جاساپ, وزدىگىنەن ارەكەت ەتۋگە باستايدى. مۇنداي بالالاردىڭ تاۋەلسىز بولۋىنا, ءوزىن ءوزى باعالاۋ جانە كوممۋنيكاتيۆتى داعدىلارىن ارتتىرۋعا سەپتىگىن تيگىزەتىن ءىس-شارالاردى ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن وڭىرلەردە «سالاماتتى بولاشاق» الەۋمەتتىك جوباسى قولعا الىنعان. يگى باستاماعا «Samruk-Kazyna Trust» الەۋمەتتىك جوبالاردى دامىتۋ قورىنىڭ قولداۋىمەن «تەڭ مۇمكىندىكتەر الەمى» قوعامدىق قورى مۇرىندىق بولىپ وتىر.
كەز كەلگەن سپورت ءتۇرىن مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا بەيىمدەۋگە بولادى. مىسالى, اتالعان جوبا اياسىندا بەيىمدىك كاراتە, بەيىمدىك ءجۇزۋ, بەيىمدىك تاەكۆوندو, بوچچا, گولبول, ينكليۋزيۆتى حورەوگرافيا بويىنشا نۇر-سۇلتان قالاسىندا سپورت ۇيىرمەلەرى اشىلىپ, وعان 160 بالا قاتىسادى. ونىڭ ىشىندە مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالارمەن قاتار ساۋ بالالار دا بار. سوندىقتان بۇل ءتاسىل ينكليۋزيۆتى دەپ اتالادى.
«تەڭ مۇمكىندىكتەر الەمىنىڭ» ديرەكتورى نۇرگۇل ۇلجەكوۆا بەيىمدىك سپورت, ەڭ الدىمەن, دەنساۋلىعىنىڭ مۇمكىندىگى شەكتەۋلى نەمەسە پسيحيكالىق اۋىتقۋشىلىعى بار سپورتشىنىڭ شاما-شارقىنشا ماكسيمالدى مۇمكىندىكتەرگە جەتۋگە تىرىساتىن جانە ءوزىنىڭ سپورتتىق تەحنيكاسىن جەتىلدىرەتىن باسەكەلى ارەكەتى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, 2019-2020 جىلدارى جوبا شەڭبەرىندە اتقارىلعان جۇمىس جاتتىعۋلاردىڭ ءتيىمدى بولعانىن كورسەتتى. اتاپ ايتقاندا, جاس سپورتشىلاردىڭ 97%-نىڭ كوورديناتسيالىق قابىلەتتەرى جاقساردى, 95%-ى توزىمدىلىك, 75%-ى يكەمدىلىك كورسەتكىشتەرىن جاقسارتتى. بالالاردىڭ 65%-نىڭ كۇشى ارتىپ, 54%-نىڭ ەپتىلىگى دامىدى. جوبانىڭ كوپتەگەن قاتىسۋشىسى حالىقارالىق جارىستارعا قاتىسىپ, جۇلدەلى ورىنداردى يەلەنىپ جاتىر.
اتا-انالار دا ءوز بالالارىنىڭ الەۋمەتتىك داعدىلارى جاقسارعانىن بايقادى. بالالار كوپشىل جانە تاۋەلسىز بولا باستادى. سونداي-اق بالالاردىڭ زەيىنى اشىلىپ, ءتارتىبى جاقسارىپ, ەستە ساقتاۋ, ءتىپتى سويلەۋ قابىلەتتەرى ارتتى.
«مەنىڭ ۇلىما اقىل-ويدىڭ ارتتا قالۋ دياگنوزى قويىلعان. ءبىز ەكى جىل بويى ءاداپتيۆتى تاەكۆوندو مەن بوچچا سەكتسيالارىنا قاتىسامىز. ناتيجەسى كەرەمەت. بۇل ونىڭ سپورتتىق دامۋىنا عانا ەمەس, جالپى جاعدايىنا دا قاتىستى. ول بەلسەندى, مۇقيات بولدى. جاقىندا بالام 15 مينۋت ىشىندە قۇرلىقتار مەن مۇحيتتاردى جاتتاپ ايتىپ, ءبارىمىزدى تاڭعالدىردى. مۇنىڭ ءبىز ءۇشىن ۇلكەن جەتىستىك ەكەنىن سەنىمدى تۇردە ايتا الامىن», دەيدى 14 جاسار ناريماننىڭ اناسى انار.
تالاي جانعا جىگەر بەرگەن جوبانىڭ اياسى دا كەڭەيىپ جاتىر. بيىل قىركۇيەكتەن باستاپ «سالاماتتى بولاشاق» ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىنا تارالا باستادى. بۇگىندە بۇل باعىتتا قاراعاندى وبلىسىندا, پاۆلودار مەن شىمكەنتتە بەيىمدىك, ينكليۋزيۆتى سپورت ۇيىرمەلەرى اشىلدى.
مۇنداي ۇيىرمەلەردىڭ اشىلۋىنا كوبىنە ەرەكشە بالالاردىڭ اتا-انالارى باستاماشى بولىپ جاتادى. باق جانە الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى جوبانىڭ ءساتتى جۇزەگە اسىپ جاتقانىن باقىلاپ وتىرعان وتباسىلار بەيىمدىك سپورت تۇرلەرى بويىنشا بولىمدەر اشۋدى ءوتىنىپ, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردان كومەك سۇراپ, حات جازادى. مىسالى, پاۆلودارداعى سەكتسيالار اۋتيزممەن اۋىراتىن بالالاردىڭ اتا-انالارى باستاماسىمەن جانە «شەكاراسىز الەم» ۇەۇ-نىڭ سۇراۋى بويىنشا اشىلدى. بۇگىندە پاۆلوداردا اشىلعان ءاداپتيۆتى ءجۇزۋ, ينكليۋزيۆتى حورەوگرافيا, ءاداپتيۆتى فۋتبول جانە بوچچا سەكتسيالارىنا 50 بالا قاتىسادى.
سونداي-اق سەكتسيالاردىڭ اشىلۋىن ترەنەرلەر دە قۇپتاپ وتىرادى. قاراعاندى وبلىسىنىڭ جاڭاارقا اۋدانىندا ورنالاسقان س.سەيفۋللين اتىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ بوچچا سەكتسياسىنا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى 10 وقۋشى قاتىسادى. بوچچا سەكتسياسىنىڭ جاتتىقتىرۋشىسى – وسى مەكتەپتىڭ دەنە شىنىقتىرۋ مۇعالىمى قاسىم اسىلان. ول بەيىمدىك دەنە شىنىقتىرۋ بويىنشا حالىقارالىق عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسياعا قاتىسقاننان كەيىن وسى سپورت تۇرىنە قىزىعۋشىلىق تانىتتى. بۇعان قوسا قاراعاندىدا ينكليۋزيۆتى حورەوگرافيا, بەيىمدىك ءجۇزۋ, بوچچا جانە بەيىمدىك تاەكۆوندو سەكتسيالارى جۇمىسىن باستادى.
سونداي-اق شىمكەنتتە 20 بالانى قامتيتىن ءاداپتيۆتى دزيۋدو, بوچچا سەكتسيالارى اشىلدى, جاقىندا ءاداپتيۆتى ءجۇزۋ مەن ءاداپتيۆتى فۋتبول سەكتسيالارى دا جۇمىسىن باستاماق. بۇل رەتتە الماتىدا قۇرىلاتىن بوچچا سەكتسياسىن دا اتاپ وتكەن ءجون.
اتالعان باستاما بويىنشا الداعى ۋاقىتتا اۋقىمدى جۇمىستار جوسپارلانىپ وتىر. باستاماشىلار جوبا اياسىندا سپورتشىلاردىڭ سانىن 560-قا دەيىن جەتكىزۋدى, بەيىمدىك دەنە شىنىقتىرۋ بويىنشا كەم دەگەندە 40 ماماننىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋدى جانە بەيىمدىك سپورت تۇرلەرىن ءاربىر ەرەكشە بالاعا مۇمكىندىگىنشە قولجەتىمدى ەتۋدى كوزدەيدى.