ءبىلىم كۇنى قازاقستان حالقىنا ارنالعان جولداۋىندا پرەزيدەنت ق.توقاەۆ باسىمدىق بەرگەن بەسىنشى باعىت – قولجەتىمدى ءارى ساپالى ءبىلىم الۋ ماسەلەسى. مەملەكەت باسشىسى «كوروناۆيرۋس ىندەتىنىڭ سالدارىنان دۇنيە جۇزىندەگى مەكتەپ وقۋشىلارى مەن ستۋدەنتتەردىڭ باسىم كوپشىلىگى قاشىقتان وقۋعا كوشتى. بۇل جۇمىستىڭ ءتاسىلى مەن مازمۇنىن تۇبەگەيلى وزگەرتۋدە.
قاشىقتان وقىتۋ ءىسىن ۇيىمداستىرۋدا ۇكىمەتتىڭ جىبەرگەن قاتەلىكتەرىن جاقسى بىلەمىز. اشىعىن ايتقاندا, ءالى كۇنگە دەيىن ناقتى ءبىر ونلاين-پلاتفورما جوق. مۇعالىمدەر, وقۋشىلار جانە اتا-انالار كۇندىز-ءتۇنى «WhatsApp»-تان باس كوتەرمەيتىن بولدى. تولىققاندى وقۋ ۇدەرىسى ءۇشىن قاجەتتى بارلىق فۋنكتسيالارى بار بىرىڭعاي ونلاين ءبىلىم بەرۋ پلاتفورماسىن شۇعىل ازىرلەۋ قاجەت», دەپ قازىرگى ءبىلىم سالاسىندا قالىپتاسقان جاعدايدى اشىق كورسەتتى. بۇل ماسەلە وقۋ ساپاسىن جاقسارتۋ, ۇستازدار بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ, ءبىلىم بەرۋدە جاڭا تەحنولوگيالاردى پايدالانۋ مەن جاڭاشىلدىق ماسەلەلەرىن العا شىعاردى. ويتكەنى پاندەميا ەلىمىزدەگى جۇمىستارى توقىراپ كەتكەن بىرقاتار سالانى جالاڭاشتاسا, سول سالالاردىڭ ەڭ باسىندا ءبىلىم بەرۋ تۇر.
جولداۋداعى «بالالارىمىز قاي جەردە تۇرسا دا, قانداي تىلدە وقىسا دا ساپالى ءبىلىم الۋى كەرەك» دەگەن تۇجىرىم زاماناۋي بىلىمگە قالا مەن دالانىڭ بالالارىنىڭ ءبارى بىردەي قول جەتكىزۋ مىندەتىن العا قويدى. بۇل اۋىلداردا ساپالى ينتەرنەت قولجەتىمدىلىگى مەن جاڭا تەحنولوگيالاردى قاجەت ەتەدى.
قازىر ەلدە قالىپتاسقان جاعداي وقىتۋ پروتسەسىندەگى ەكى باعىتتىڭ ارا-جىگىن انىقتاپ بەردى. ءبىرىنشىسى – ءبىلىم ورىندارى باسقارۋدا جاڭاشا ويلايتىن, ءىستى جاقسى ۇيىمداستىرا الاتىن مەنەدجەرلەردى قاجەت ەتسە, ەكىنشى جاعىنان وقۋ پروتسەستەرى ءبىلىمدى, ىزدەنىمپاز, شىعارماشىلىقپەن جۇمىس ىستەيتىن مۇعالىمدەردى قاجەت ەتەدى. باسى اشىق جايت – مۇعالىم جۇمىسىنىڭ ناتيجەسى شاكىرتىنىڭ ءبىلىم كورسەتكىشى بولسا, ال مەكتەپ ديرەكتورلارى, ءبىلىم بولىمدەرى مەن ءبىلىم باسقارمالارى جۇمىسىنىڭ ناتيجەسى – وقۋشى مەن مۇعالىمنىڭ وقۋ پروتسەستەرىن ۇيىمداستىرا ءبىلۋى. سوندا عانا ءبىلىم ساپالى دەڭگەيگە كوتەرىلمەك.
بۇگىندە اقتوبە وبلىسىندا 402 مەكتەپ بولسا, ونداعى وقۋشى سانى – 158 481. بيىلعى جاڭا وقۋ جىلىندا ءبىرىنشى سىنىپقا 19 500 بالا قابىلداندى. ەلىمىزدە ەپيدەميالىق جاعدايدىڭ تۇراقتانباۋىنا بايلانىستى 195 مەكتەپتىڭ 143 مىڭ وقۋشىسى قاشىقتان وقىتۋدى باستادى. بۇل – اقتوبە قالاسى مەن 12 اۋدان ورتالىعىنداعى مەكتەپتەر. اۋىلدارداعى 207 مەكتەپ ءداستۇرلى تۇردە وقىتىلادى. مۇنداعى وقۋشىلار سانى – 15 448 بالا.
كۇردەلى ماسەلە – قاشىقتان وقيتىن بالالاردى كومپيۋتەر, نوۋتبۋك, پلانشەتتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ. شىلدە-تامىز ايىندا وبلىس اكىمى وڭداسىن ءورازاليننىڭ تاپسىرماسىمەن مەكتەپ قورىنداعى بۇكىل كومپيۋتەر تۇگەندەلىپ, تەكسەرىلگەندە, وبلىستاعى 402 مەكتەپتىڭ قورىنداعى 12 550 كومپيۋتەر عانا جارامدى بولىپ شىققان. باسقالارى ىستەن شىققان. ساندا بار دا ساپاسى جوق جارامسىز كومپيۋتەرلەردى وقۋ كابينەتتەرىنە كوزبوياۋشىلىقپەن قويعان. سوندا وبلىستاعى مەكتەپتەردە 13 وقۋشىعا ءبىر كومپيۋتەردەن كەلەدى دەگەن ءسوز. ءوڭىردىڭ ءبىلىم باسقارماسىن بىرنەشە جىلدان بەرى باسقارىپ كەلە جاتقان ءلاززات ورازباەۆا وسى كەزگە دەيىن مەكتەپتەردىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جابدىقتاۋعا بولىنگەن ميللياردتاعان مەملەكەت قارجىسىنىڭ قايدا جۇمسالعانىن, 13 وقۋشىنى نەگە ءبىر كومپيۋتەرگە تالاستىرىپ قويۋ سەبەبىن تۇسىندىرمەي وتىر. ەسەسىنە, قاشىقتان وقىتۋعا قولدا بار مۇمكىندىكتەرگە قاراپ, ەڭ الدىمەن كوپبالالى, از قامتىلعان وتباسىلار جانە ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار بالالار كومپيۋتەر, نوۋتبۋكتەرمەن قامتاماسىز ەتىلمەك. بۇگىندە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن وبلىس وقۋشىلارى ءۇشىن 3 ملرد تەڭگە ءبولىنىپ, وعان 20 مىڭ كومپيۋتەر جەتكىزىلەدى. سونداي-اق جەرگىلىكتى بيۋدجەت قارجىسىنا 10 مىڭ كومپيۋتەر قوسىمشا ساتىپ الىناتىنى تامىز كونفەرەنتسياسىندا ءمالىم بولدى. وسى جابدىقتاردىڭ مەكتەپ وقۋ بازالارىنا كەلىپ تۇسكەن-تۇسپەگەنى ءالى بەلگىسىز.
وسى وقۋ جىلىندا وبلىستا التى مەكتەپ پايدالانۋعا بەرىلدى. ەڭ باستى ماسەلە – اقتوبە وبلىسىندا مەكتەپ ديرەكتورلارى مەن ءبىلىم بولىمدەرىنىڭ باسشىلارى ورىندارى ۇزاق ۋاقىت بوس تۇرۋى ۇيرەنشىكتى جايتقا اينالدى. ەشكىم مۇنىڭ سەبەبىن تۇسىندىرمەيدى دە, تالاپ ەتپەيدى دە. وقۋ پروتسەستەرى قالاي ءوتىپ جاتىر, نەگە قىزمەتكە مامان تابىلمايدى دەگەن ساۋالعا دا ەشكىم جاۋاپ بەرمەيدى. ماسەلەن, بايعانين اۋدانىنىڭ ءبىلىم ءبولىمى باسشىسىنىڭ ورنى جەتى ايدان بەرى بوس تۇر. وسى لاۋازىمعا قۇجات تاپسىرىپ, بارلىق سىننان وتكەن ازاماتتىڭ جۇمىسقا نەگە قابىلدانباي وتىرعانى دا تۇسىنىكسىز.
باياندى سارسەنبينا
اقتوبە وبلىسى