• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
19 قازان, 2013

ۇلتتىق رۋحتىڭ جارشىسى

540 رەت
كورسەتىلدى

قاي عاسىرعا, قاي زامانعا كوز سالساق تا ار مەن نامىستان جارالعان, رۋحى بيىك, ەلىم دەپ, ەر ەدىگەدەي ەڭىرەپ تۋعان قازاق­­­تىڭ ۇلاعاتتى پەرزەنتتەرى كوپ بولدى. سولاردىڭ ءبىرى كەشەگى كەڭەس زامانىندا ءوزىنىڭ ەرەن ەڭبەگىمەن اتا سالتىنا, ەل ءداس­تۇرىنە لايىق ورەسى بيىك قايسار تۋعان قايراتكەرلەردىڭ جولىن سالىپ وتكەن جاقىپ­بەك جانعوزيننىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولىپ قالدى. اتى اڭىزعا اينالعان اسىل اعامىز الاتاۋدى ەركىن جايلاپ, كەرەكۋدە كەرەمەتتەي ءىز قالدىرىپ, اقمولادا تىڭ كوتەرىسىپ, قاراعاندىعا وبلىستىق اتقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى بولىپ كەلگەندە العاشقى رەت جەزقازعاندا تانىستىم. ول كەزدە قىرىققا جەتپەي قىلشىلداپ تۇرعان قىلىشتاي جاس كەزىم عوي, قانىش ساتباەۆ اتىنداعى كەن-مەتاللۋرگيا كوم­بيناتىنىڭ پارتكومىنىڭ حاتشىسى قىز­مە­تىن اتقارۋشى ەدىم.

قاي عاسىرعا, قاي زامانعا كوز سالساق تا ار مەن نامىستان جارالعان, رۋحى بيىك, ەلىم دەپ, ەر ەدىگەدەي ەڭىرەپ تۋعان قازاق­­­تىڭ ۇلاعاتتى پەرزەنتتەرى كوپ بولدى. سولاردىڭ ءبىرى كەشەگى كەڭەس زامانىندا ءوزىنىڭ ەرەن ەڭبەگىمەن اتا سالتىنا, ەل ءداس­تۇرىنە لايىق ورەسى بيىك قايسار تۋعان قايراتكەرلەردىڭ جولىن سالىپ وتكەن جاقىپ­بەك جانعوزيننىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولىپ قالدى. اتى اڭىزعا اينالعان اسىل اعامىز الاتاۋدى ەركىن جايلاپ, كەرەكۋدە كەرەمەتتەي ءىز قالدىرىپ, اقمولادا تىڭ كوتەرىسىپ, قاراعاندىعا وبلىستىق اتقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى بولىپ كەلگەندە العاشقى رەت جەزقازعاندا تانىستىم. ول كەزدە قىرىققا جەتپەي قىلشىلداپ تۇرعان قىلىشتاي جاس كەزىم عوي, قانىش ساتباەۆ اتىنداعى كەن-مەتاللۋرگيا كوم­بيناتىنىڭ پارتكومىنىڭ حاتشىسى قىز­مە­تىن اتقارۋشى ەدىم.

ول كەزدە جەزقازعاننىڭ جىلىنا بەس ميلليون توننا رۋدا بەرەتىن الىپ شاحتالارى قاتار تۇزەي باستاپ, اتاعى اسپان­عا جەتىپ تۇرعان كەزى بولاتىن. جاڭا سالىنىپ جاتقان مىس زاۋىتىمەن جانە ەڭ ءىرى دەگەن №57 ارقا­­­­نىڭ الىپ شاحتاسىن كورسەتتىك. ءاۋ, دەگەندە بايقاعانىم, ىقشام دەنەلى, بىراق العىر قى­­­رانداي ساق, تۇلعاسى شىمىر دا شيراق كورىندى.

كەزدەسۋلەر بارىسىندا جاقاڭ قۇر­عاق اڭگىمەنى سۇيمەيتىن قايراتكەر ەكە­نىن كورسەتە ءبىلدى. اسىرەسە, تۇرعىن ءۇي ماسە­لە­سىن جەدەلدەتۋ, جول قۇرىلىسىن تەزدەتۋ, قا­لانى ازىق-ت ۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋ جاي­لى ساۋالداردى كومەكشىسىنە جازدى­­رىپ الىپ, ارتىنان تەز ارادا شۇعىل كو­مەك­تەستى.

سول كۇنگى كەشتە ءوزىنىڭ دوسى, قاراعان­­دى وبلىستىق پارتيا كومي­تەتىنىڭ حاتشىسى فايزوللا سەرعازين اعايدىڭ بالدىزى راحيلا اۋكەنوۆا اپايدىڭ ۇيىندە بىرگە بولدىق.

دەم ساتتە دۋمان قىزىپ كەتتى. قونا­عىمىز «پودموسكوۆنىە ۆەچەرا», «ۆارياگ» دەگەن ولەڭدەردى شىرقاعاندا ورىس, قازاق تۇگەل قوسىلىپ, العاشقى تەردى شىعارىپ الدىق. راحيلا اپاي بۇرىن­نان بىلەتىنىن كورسەتىپ دومبىرا ۇسىنىپ, قوناققا قازاقشا ءان سالدىردى. دومبىرا قاعىسى دا ماعان ۇناپ كەتتى, تۇلا بويدى شىمىرلاتىپ, قاعىپ, شەرتكەندە بالقىماعان ادام قالعان جوق شىعار. كۇمبىرىن اشىق تا ادەمى داۋىسىنا قوسىپ, «كوزىمنىڭ قاراسىن» شىرقاي تارتقاندا ءبارىمىز قوسىلا جونەلدىك. ءبىر كەزدە باس­تاۋشىمىز دا, قوستاۋشىلار دا تىنا قالدى, مەن جاس­­­تايعى عادەتپەن ولەڭدى ايتا بەرىپپىن. جا­­قاڭ دومبىرامەن سۇيەمەلدەپ وتىر. مەن:

ەر ەمەس قىمسىنار,

اركىم-اق ۇمسىنار.

قۇداي-اۋ, بۇل كوڭىلىم,

كۇن بار ما ءبىر تىنار, – دەگەن جەرىنە دەيىن جيىرما التى شۋماق ولەڭدى تولىق ايتىپ شىقتىم. جۇرت قول شاپالاقتاپ جاتىر. جاقاڭ كەلىپ ارقامنان قاقتى دا: «سەن قازاق ەكەنسىڭ عوي», – دەپ ءدان ريزا بولعانداي كۇلە قارادى. مەن: «ءسىز ورىس دەپ ەستىپ پە ەدىڭىز؟» – دەپ شاپ بەرگەندە, ول كىسى: «ماسكەۋدە وقىعان, كوپ جىلدار شاحتا باسقارعان», – دەپ ەستىگەننەن كەيىن ابدەن ورىستانىپ كەتكەن شىعار دەپ جورىپ ەدىم, ناعىز قازاق ەكەنسىڭ», دەپ ەندى وزىمە ولەڭ ايتقىزدى. ۇكىلى ىبى­راي­دىڭ «قاراقات كوزدى سىم ساۋساق» دەگەن ولەڭىن ايتىپ بەرىپ ەدىم, كوپشىلىك دۋ كۇلدى, جاقاڭ جانارى جايناپ, بۇيرا شا­شى جەلبىرەپ ساق-ساق كۇلدى دە, قايتا ايت­قىزدى, اسىرەسە, اعامىز:

ەتىڭ اپپاق قويانداي,

قىزىعىڭا تويام با-اي!

الىستان اڭساپ كەلگەندە,

نە قىل دەپ جاتسىڭ ويانباي؟ – دەگەن سوزدەردى ءاپ-ساتتە جاتتاپ الىپ, قايتالاپ ءبارىمىزدى كۇلدىردى.

جاقىپبەك جانعوزين اقمولا وبلى­سىنىڭ بۇرىنعى دەرجاۆين اۋدانىنداعى №2 اۋىلدا (قازىر قازاقتىڭ تۇڭعىش عا­رىشكەرى, سوۆەت وداعىنىڭ باتىرى, حالىق قاھار­مانى توقتار اۋباكىروۆ اتىندا) قازان ايىنىڭ 20 جۇلدىزىندا 1913 جىلى دۇنيەگە كەلدى. ابىر دا سابىر, الاساپىران دا الاڭ-ەلەڭ ۋاقىتتا اۋىلدىڭ تۇرمىسى دا ونشا ەمەس ەدى. اكەسى جانعوزى ۇلكەن ۇلىنىڭ اتىن جاقىپ دەپ قويسا, بۇل ۇلىنىڭ اتىنا «بەك» – دەگەن جالعاۋدى قوسىپ, جاقىپبەك اتادى.

اتتەڭ, نە كەرەك, جاقاڭنىڭ اكەسى دۇنيە­­­دەن ەرتە ءوتتى. ءۇش ۇلىمەن قالعان اناسى تۇر­­­مىس­­­­تىڭ وتە قاتالدىعى جانعا باتقان سوڭ, جا­قىپبەكتى ۇلكەن اعاسىمەن قوسىپ بالالار ۇيىنە تاپسىردى. بۇل جىلى ورىندا جاقىپبەك العاشقى ءبىلىمىن الدى, قاسىندا اعاسى بولعان سوڭ ەشكىمنەن جاس­قانباي, سەس­كەنبەي ەركىن ءوستى. ونىڭ ءۇستى­نە ءوزى دە وتە العىر, ۇعىمتال. ءبىر ەستى­گە­نىنەن اينىمايتىن زەرەكتىگىن تانىتتى.

جاقاڭ تاعدىردىڭ بەرگەنىنە تاۋبە دەرلىكتەي ءساتى ءتۇسىپ 1931 جىلى سەمەيدەگى كووپەراتسيا تەحنيكۋمىن ءتامامدادى. تالاپتى ەرگە نۇر جاۋار دەگەندەي, ورتاشا ءبىلىمدى ابايدىڭ ەلىندە العانى ويشىل بالاعا ۇلكەن ساباق بولدى. ول دانانىڭ تالاي ولەڭىن جاتقا ايتاتىن بولدى. «ءبىرىڭدى, قازاق, ءبىرىڭ دوس, كورمەسەڭ ءىستىڭ ءبارى بوس», دەگەن دانالىقتى قۇران سوزىندەي جاتتاپ الىپ, ءومىر بويى جادىندا ساقتاپ, دانالىق سەنىمىن اقتاي ءبىلدى.

سەمەيدە العان ءبىلىمىن سول ءوزىنىڭ العاش­قى ماماندىعى بويىنشا جالعاعان ول 1936 جىلى ماسكەۋدەگى كەڭەستىك كووپە­راتيۆتىك ساۋدا ينستيتۋتىن ءبىتىرىپ, جو­عارى ءبىلىمدى زامانعا ساي مامان بولىپ شىقتى. وقۋدى ءبىتىرىپ شىققان كەزدە تاپ وسىنداي مادەنيەتتى دە ساۋاتتى ماماندارعا سۋسىنداپ وتىرعان بيلىك جاقىپبەك جانعوزيندى الماتى قالالىق كومسومول كوميتەتىنىڭ ءبولىم مەڭگەرۋشىسى, ءبىر جىلدان كەيىن كومسومولدىڭ ورتالىق كوميتەتىنىڭ ءبولىم باستىعى ەتىپ بەكىتتى. بۇل جۇمىستى ەت قىزۋىنىڭ مول كەزىندە قام­شى سالدىرماي قالاۋلى دارەجەدە ورىنداپ ءجۇردى. بىراق ول كەزدە كوزگە تۇسە قالعان بەلسەندىلىكتى ۇناتپايتىندار, تالاپتىعا تاپ بەرىپ قاعىپ تۇسىرگىشتەر قاپتاپ ءجۇردى. سونداي ءبىر قىرسىققا جاقاڭدى دا رەپرەسسيانىڭ شابارمان­­­­­­­­­­دارى­ ىلىكتىردى. قالالىق كومسومول كومي­تەتى­نىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى كوماروۆ قارماق­قا تۇسكەندە, «حالىق جاۋى» دەگەن اتى بۇرق ەتە قالدى. سول كەزدە كوپپەن بىرگە قول قويىپ, ونى قارالاۋعا كىرىسپەگەنى ءۇشىن «قى­راعىلىعىن جوعالتتى» دەگەن جەلەۋ­مەن جاۋاپقا تارتىلدى. قۇداي وڭداپ ءوزىنىڭ ادام­­دىعىمەن ءارى العىرلىعىمەن بۇل پالەدەن امان قۇتىلدى.

وقىعان مامانداردىڭ اسا قاجەت كەزى عوي, 1940 جىلى جاقىپبەكتى الماتى قالالىق پارتيا كوميتەتىنىڭ ءبولىم باستىعىنىڭ ورىنباسارى قىزمەتىنە بەكىتتى. سول جىلى ول ۆكپ(ب) ورتالىق كوميتەتىنىڭ جانىن­داعى جوعارعى پارتيا مەكتەبىنە الىندى. 1941-1942 جىلدارى قازاقستان كومپار­تياسى ورتالىق كوميتەتىنىڭ كادر ءبولىمىنىڭ نۇسقاۋشىسى, سودان كەيىن ساۋدا جانە قوعامدىق تاماقتاندىرۋ ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى قىزمەتىنە جوعارىلاتىلدى.

بۇل جۇمىستى دا ناعىز مامان رەتىندە دۇرىس جۇرگىزە بىلگەندىگىن ەسكە­رىپ, قازاق­ستاننىڭ باسشىلارى جاقاڭ­دى قارا­عاندى وبلىستىق پارتيا كوميتە­تىنىڭ حاتشىسى ەتىپ, جاۋاپتى قىزمەتكە جىبەردى. قاراعاندىدا جاقاڭ 1942-1943 جىلدارى, سوعىستىڭ ناعىز اۋىر كەزىندە ورتالىق قازاقستانداعى ءوندىرىس وشاق­تارى – قاراعاندى, جەزقازعان, بالقاش, تەمىرتاۋ, قارساقبايدىڭ وتان سوعىسىنا دەگەن سەرپىلىسكە قارقىندى تۇردە اتسالىسىپ جاتقان كەزدەرىندە قوعامدىق تاماقتاندىرۋدى جولعا قويدى. ساۋدا جۇمىسىن, اسىرەسە, قارا­­­عاندىداعى كووپە­راتيۆتىك ساۋ­دانى وزگە وبلىستار ۇلگى الارداي جوعارعى دارەجەگە جەتكىزدى.

1943-1945 جىلدارى جاقىپبەك جانعوزين الماتى وبلىستىق پارتيا كوميتەتىنىڭ ەكىنشى حاتشىسى, 1945-1951 جىلدارى ءبىرىن­­­شى حاتشىسى قىزمەتىن ۇلكەن ابىرويمەن اتقاردى. سوعىستىڭ قىزۋ كەزدەرى, جەڭىستەن كەيىنگى سوعىس سالعان جاراقات پەن زارداپتى باسىپ, ەلدىڭ حالىق شارۋاشىلىعىن, حا­لىقتىڭ تۇرمىسىن قالپىنا كەلتىرۋ جولىندا جاقىپبەك جانعوزين وزىنە بىتكەن قاجىر-قايرات پەن ادامگەرشىلىكتىڭ ارقاسىندا اۋىر كۇندە اۋىلدى دا, استانانى دا, مايدانعا كومەكتى دە ۇمىتپاي, سالاماتتى جۇمىستاردى جۇرگىزە ءبىلدى. الماتى وبلىسى استانالىق رەتىندە وزگە وبلىستارعا ۇلگى كورسەتىپ, بارلىق كورسەتكىشتەرىمەن الدىڭعى قاتاردا ءجۇردى.

وتانىنا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىنىڭ ارقاسىندا ەلدىڭ جاعدايىن, ۇلتىنىڭ مۇددەسىن ويلاۋمەن وتكەن قاجىماس قايراتكەردى بۇكىل ەل ءسۇيدى, قادىرلەدى. ول تەك قانا حرۋششەۆكە جاقپادى, ونىڭ دا سەبەبى ۇلتجاندىلىعىنا بايلانىس­تى. ول جۇمابەك تاشەنوۆتىڭ حرۋششەۆكە قارسى شىعىپ, قازاق جەرىنىڭ ءبىر ءۇزىمىن دە بەرمەيمىز دەگەن ءسوزىنىڭ بەرىك جاقتاۋشىسى بولدى. ءستاليننىڭ 70 جىلدىق تويىندا قا­زاق­ستان دەلەگاتسياسىنىڭ اتىنان ور­تالىق كوميتەتتىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى جۇ­ما­باي شاياحمەتوۆ ەمەس, قۇتتىقتاۋ ءسوزدى ايتۋ جولى جاقىپبەك جانعوزينگە بۇيى­رۋى دا جۇرتتىڭ بارىنە ۇناي قويعان جوق.

جانعوزين 1951-1953 جىلدارى قازاق­ستان مينيسترلەر كەڭەسىنىڭ ورىنباسارى بولدى. سودان كەيىن 1953-1957 جىلدارى رەسپۋبليكانىڭ ساۋدا ءمينيسترى قىزمەتىن اتقاردى. بۇل جۇمىستى دا ەرەن ەڭبەكقورلىق­پەن اتقاردى. وداق كولەمىندەگى باستىعى, ساياسي بيۋرو مۇشەسى اناستاس ميكوياننىڭ العىسىن الدى, كومەگىنە قولى جەتىپ, قازاقستاننىڭ ماسكەۋ­­­­­­دەن الاتىن قاجەتتى ۇلەسىن بوسقا جىبەرمەدى.

تىڭ يگەرۋدىڭ قيىن, قىزۋ تاسقىندى كەزىندە قازاقستان كومپارتياسىنىڭ ورتالىق كوميتەتى ج.جانعوزيندى اقمولا وبلىستىق اتقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى قىزمەتىنە تاعايىندادى. بۇل جۇمىستا دا (1957-1960 ج.ج.) تەر اياماي قاجىرلى ىسكەر­لىكپەن ۇلكەن ابىرويعا جەتتى. ول كەزدە وبلىستىق پارتيا كوميتەتتەرىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى ورىس حالقىنىڭ وكىلى بولسا, قازاعىما وب­ليس­پولكومنىڭ تيگەنى­نە دە شۇكىرشىلىك ەتتىك.

1960 جىلى جاقىپبەك جانعو­­­زين پاۆلودار وبلىستىق اتقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعالىعىنا تاعايىن­­­دالدى. بۇل جولعى كەرەكۋگە كەلۋى جاۋاپتى كۇشەيتتى, استىعى بۇرقىراپ جاتقان اقمولا ەمەس, بىرەر جىلدار ەرتىستىڭ مول سۋى ازايىپ, قۋاڭشى­­لىق قاجىتقان اۋىرلىققا تاپ بولدى. ەرتىس تاسىعانداعى جايىلىمدار مەن شالعىندار تاقىر تارتتى. مال ازىعىنا ءشوپتى باسقا وبلىس­تاردان شاۋىپ اكەلۋ ناۋقانى كەزەك كۇتتىرمەس ىسكە اينالدى. ول از ۇيقىمەن كوپ قيىندىعى بار جۇمىسقا دەرەۋ كىرىسىپ كەتتى. سول قاجىرلى ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا ءىس تۇزەلدى, حالىق شارۋاشىلىعى جونگە كەلدى. ول كوپتەگەن قازاق جىگىتتەرىنە قولداۋىن جاساپ, مول ءونىم الۋدى عانا ەمەس, قاراپايىم حالىقتىڭ حال-جايىنا ءجىتى نازار اۋدارۋدى بەرىك ۇستانىم ەتىپ ۇيرەتە ءبىلدى. پاۆلودارلىقتار وسى كۇن­­دەر­گە دەيىن جاقاڭنىڭ ۇستازدىعىن ۇلىق­تاپ, العىستارىن ارناپ, ەستە ساقتاپ جۇرەدى.

كەرەكۋدەن 1968 جىلى ج.جان­عوزيندى قاراعاندى وبلىستىق اتقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى قىزمەتىنە بەكىتتى. ارينە, قاراعاندى وبلىسىنىڭ ءبىرىنشى باسشىلا­رىنىڭ ءبىرى بولۋى ۇلكەن مارتەبە ەدى. وسى قىزمەتتە ءجۇر­گەندە العاشقى كەزدەسۋىمدى ءسوز ەتتىم عوي, ەكىنشى كەزدەسۋىم دە جاقا­ڭ­­نىڭ كىم ەكەنىن ايقىنداي ءتۇستى. وبلىستىق پارتيا كوميتەتىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى ۆ.ك. اكۋلينتسەۆ تاۋ قوزعالسا ىڭق ەتپەيتىن سابىرلى ءارى بەرەكەتتى كوسەمي كىسى بولاتىن. ول ناعىز ساياسي قىزمەتتىڭ شەبەرى ەدى. ال وبلىستىق اتقارۋ كوميتەتىنە جاقاڭنىڭ كەلۋىن وتە ۇلكەن جاقسىلىق دەپ بىلدىك.

بىردە جاقاڭ مەنى ءوز كابينەتىنە شاقى­رىپ الىپ: «ءسىزدىڭ ەلدە قىستىڭ قىسىل­تاياڭ كەزىندە بولىپ ەدىم, ماقساتىم قۇمدا­عى شوپانداردىڭ حال-جاعدايىن ءبىلۋ ەدى. ال ەندى ءبىر اپتانىڭ شاماسىندا ەگىن وراعى بىتەدى, ءدام جازسا, ادە­يى­لەپ بارىپ قازاقتىڭ ۇلتتىق ورداسى ۇلى­تاۋدى ارالاماقپىن. الاشا حان, جوشى حان­داردى كورسەتكەنىڭدى سابىر ءبىلال­ ۇلى نيازبەكوۆ ايتىپ ەدى, مەنى دە ارالاتارسىڭ. مەن كورگەندە پارتكوم ەدىڭ, ەندى قالانىڭ ءبىرىن­شىسى بولدىڭ, توسا بەر, جۋىردا كەلەمىن», – دەدى.

ادامزاتتىڭ بالاسىنا ىڭكارلىگى مەن قازاق دەگەن ۇلتىنا قۇشتارلىعى مول اسىل اعامەن ءۇشىنشى رەت كەزدەسۋ بۇيىرمادى. بىزدەردەي جاس پارتيا قىزمەتكەرلەرىنە ءارى ۇلگى, ءارى تىرەك بولاتىن قاجىرلى دا قايراتتى جاقاڭ, قازاقتىڭ ەرەكشە جاراتىلعان ارداقتى پەرزەنتى جاقىپبەك جانعوزين سول كەزدەسۋدەن ونشاقتى كۇننەن كەيىن 1969 جىلدىڭ 10 قازانىندا دۇنيەدەن وزدى. شاۋىپ كەلە جاتقان قۇلاگەر مەرت بولعانداي قارالى قايعى شەكتىك. جاقىپبەك اعاي ادامگەرشىلىگى قيساپسىز مول, رۋحاني كۇشى مىعىم قازاق­تىڭ ادەبيەتى مەن مادەنيەتىنە, سالت-ساناسىنىڭ وركەندەۋىنە ۇلكەن ۇلەس قوسىپ جۇرگەن ۇلتجاندى قايراتكەر ەدى. ونىڭ دوس­تارى تۋرالى بۇگىنگى تاڭداعى قازاق حالقىنىڭ اسىل ابىزى ساعىندىق ءجۇنىس­ ۇلى كەنجەباەۆ اعامىز تاماشا اڭگى­مەلەردى ەلگە تاراتىپ, اۋزىنان دا, جازار ەستەلىكتەرىنەن دە تاستامايدى. ال دوستارى كىم دەسەڭىزدەر, ساكەڭنىڭ ايتقان­دارىنا توقتالا كەتەيىن. ولار: فازىل كارىبجانوۆ, جۇمابەك تاشەنوۆ, ءىلياس وماروۆ, سابىر نياز­بەكوۆ, ءماسىم­حان بەيسەباەۆ, ءامىر قانا­پين, فايزوللا سەرعا­زين سياقتى الىپتار مەن ارىس­تار بو­لىپتى. ونىڭ باسقا دا دوستارى, ءارىپ­تەس­تەرى, سوڭىنان ەرگەن شاكىرتتەرى از ەمەس.

جاقىپبەك جانعوزيننىڭ تالاي جىلدار جان اياماي تەر توگىپ ءجۇرىپ ەتكەن ەڭبەگى لايىقتى باعاسىن الدى. ول لەنين وردەنىمەن, ۇلى وتان سوعىسى ء(ىى دارەجەلى) وردەنىمەن, ەڭبەك قىزىل تۋ وردەنىمەن (ەكى مارتە), «قۇرمەت بەلگىسى» وردەنىمەن جانە بىرنەشە مەدالدار, قۇرمەت گراموتالارىمەن ماراپاتتالدى. 1947-1951 جىلدارى قازاق سسر-ى جوعارعى كەڭەسىنىڭ توراعاسى دەگەن ەڭ ءىرى بيلىك ءتورىن اتقاردى. سوۆەت وداعىنىڭ جوعارعى كەڭەسىنىڭ 2-ءشى شاقىرىلۋىنىڭ, قازاق سسر-ى جوعارعى كەڭەسىنىڭ 2-7-ءشى شاقىرۋلارىنىڭ دەپۋتاتى بولىپ زور قۇرمەتكە بولەندى, حالىقتىڭ قالاۋلىسى, ەلدىڭ اياۋلىسى اتاندى.

جاقىپبەك جانعوزيننىڭ اتىمەن قاسكەلەڭ, اتباسار قالالارىندا كوشەلەر اتالادى. پاۆلودار قالا­سىنداعى بۇرىنعى «كەڭەستەر ءۇيىنىڭ» قابىرعاسىنا بارەلەف قاعىلعان. ار-نامىستىڭ ايعاعىنداي ەرەكشە دارىندى تۇلعا جاقىپبەك جان­عوزين ەرەنعايىپ تالپىنىستار مەن ارەكەتتەرگە بەيىمدىگىمەن, قاي وبلىستا قىزمەت اتقارسا دا اسقاق تالاپ, قارقىندى جىگەر كورسەتىپ, ءوزىنىڭ تۋعان ەلگە دەگەن ازاماتتىق پارىزىن اقتاپ ءوتتى. ول قاي ارىسقا سالساڭ دا ءبورىنى بۇكتەپ تۇسۋگە جالىقپاس ساق قىرانداي ۇنەمى العا ۇمتىلىپ, رۋحى بيىك, جۇرەگى تازا, نيەتى ادال پاراسات يەسى ەكەندىگىن كەڭىنەن تانىتا ءبىلدى.

كاكىمبەك سالىقوۆ.

سوڭعى جاڭالىقتار