قازىر حالىقتى مەيلىنشە كوبىرەك تولعاندىراتىن, تۇرعىنداردىڭ جانايقايىنا ءجيى تۇرتكى بولاتىن ماسەلەلەردىڭ الدىڭعى قاتارىندا قورشاعان ورتانى قورعاۋ سالاسىنداعى ولقىلىقتار, كوپتەن شەشىمىن كۇتكەن, سونداي-اق جاڭادان پايدا بولعان ەكولوگيالىق تۇيتكىلدەر تۇر. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ پرەزيدەنتتىك قىزمەتىنە رەسمي كىرىسكەن العاشقى كۇندەرى ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىن قۇرۋعا جەدەل تاپسىرما بەرۋى دە اتالعان سالادا قولعا الىنۋى ءتيىس قىرۋار شارۋانىڭ بار ەكەنىن ايعاقتايدى.
مەملەكەتتىڭ بۇل باعىتتاعى جاۋاپكەرشىلىگى مەن ماقسات-مىندەتتەرى ساياسي-ەكونوميكالىق, مادەني-رۋحاني, الەۋمەتتىك سالالاردى دامىتۋ, حالىق دەنساۋلىعىن ساقتاۋ, نىعايتۋ ىسىنە تىكەلەي قاتىستى. سوندىقتان ەلىمىزدىڭ اتا زاڭىندا قورشاعان ورتانى قورعاۋ مەملەكەتتىڭ باستى ماقساتى ەكەنى انىق جازىلعان.
بۇگىندە حالىقتىڭ ەكولوگيالىق مادەنيەتىن كوتەرۋ, دەمالىس ورىندارى رەتىندە كەڭىنەن تانىلعان اۋماقتارداعى كەلەڭسىز كورىنىستەر قورشاعان ورتانى قورعاۋ سالاسىنداعى وزەكتى ماسەلەلەردىڭ ءبىر بولىگى رەتىندە اتالىپ ءجۇر.
ەلىمىزدەگى ەكولوگيالىق تۇيتكىلدەردى ەڭسەرۋگە قول جەتكىزۋ – مەملەكەتىمىزدىڭ تۇراقتىلىعى مەن ورنىقتى دامۋىنىڭ نەگىزگى العىشارتتارىنىڭ ءبىرى ەكەنىن جاقسى بىلسەك تە سالاداعى سەبەپ-سالدارلارى سان الۋان كەلەڭسىز كورىنىستەردىڭ جولىن كەسۋگە اسىعار ەمەسپىز نەمەسە «ودان كەلەر پالە جوق» دەگەندەي ءمان بەرەر ءتۇرىمىز جوق.
جالپى, ەكولوگيامىزعا قاتىستى ءسوز قوزعالعاندا ءبىرىنشى كەزەكتە ءىرىلى-ۇساقتى كاسىپورىنداردان, ءتۇرلى ءوندىرىس ورىندارىنان, جىلىتۋ ستانسالارىنان, اۆتوكولىكتەردەن جانە تاعى باسقا كوزدەردەن شىعىپ جاتقان ۋلى, زياندى زاتتاردىڭ تەرىس اسەرى جونىندە كوبىرەك ايتىلادى. ال حالىقتىڭ, سانالى ازاماتتارىمىزدىڭ تاراپىنان قورشاعان ورتامىزعا جاسالىپ جاتقان قاستاندىق پەن ايارلىق تۋرالى سوزگە ساراڭبىز. نەگىزىندە, قازىرگى تاڭدا اقپاراتتىق كەڭىستىكتەگى ەكولوگيا سالاسىنا قاتىستى حابارلاردىڭ سىڭايىنا قاراپ وتىرىپ, قورشاعان ورتامىز زاۋىتتار مەن فابريكالاردان, تەحنيكالىق باسقا دا كوزدەردىڭ زالالىنان گورى تۇرعىنداردىڭ كۇندەلىكتى تىرشىلىگىندەگى ءجونسىز ءىس-ارەكەتى, دۇرىسى ەكولوگيالىق مادەنيەتىنىڭ تومەندىگى كەسىرىنەن كوبىرەك زيان شەگىپ وتىرعانداي اسەردە قالاسىز. ەگەر, جاڭا تەحنولوگيا كومەگىمەن ەكى تاراپتىڭ تابيعاتقا تيگىزىپ وتىرعان زاردابىن سالىستىرا ەسەپتەپ شىعارار بولسا, ءبىزدىڭ الگى اسەرىمىز شىندىققا جاقىنداۋ بولۋى دا مۇمكىن.
ءبىزدىڭ بۇلايشا تاۋسىلا سويلەۋىمىزدىڭ كوپ سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى – باسقانى بىلاي قويعاندا, ەلىمىزدىڭ برەندى سانالاتىن, قازاقستاننىڭ ەڭ كورىكتى وڭىرلەرى تۋرالى ايتىلعاندا الدىمەن ويعا ورالاتىن, مەملەكەتىمىزدەگى تانىمال دەمالىس ورىندارىنىڭ الدىڭعى قاتارىندا تۇرعان, تۋريستەردى كوپتەپ تارتۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن بىرەگەي ايماقتارداعى ورەسكەلدىك. كورىكتى جەرلەرىمىزدىڭ وزىندە كوڭىلسىز كورىنىس بەلەڭ الىپ وتىرعاندا, باسقا مەكەندەردەگى جاعدايلار جونىندە ءسوز قوزعاۋ وڭاي بولماس.
ماسەلەن, جاقىندا سەناتتىڭ نۇرتورە ءجۇسىپ باستاعان ءبىر توپ دەپۋتاتى ۇكىمەت باسشىسى اسقار مامينگە جولداعان دەپۋتاتتىق ساۋالدارىندا تۋعان جەرىمىزدىڭ قاسيەتى, ونى قۇرمەتتەۋ, قورعاۋ ازاماتتىق بورىش, ەلدىك پارىز ەكەنىن ايتا كەلىپ: «بۋرابايعا بارعاندا ءبىز نە كورەمىز؟ قاپتاعان قوقىس... شاشىلعان زاتتار... پلاستيكالىق بوتەلكە, ۋماجدالعان پاكەتتەر... كولدىڭ سۋى لاس... قانداي كەرەمەت دەمالىس ايماعى! قادىرىن نەگە بىلمەيمىز؟ تەك قانا بۋراباي ەمەس, قازاقستاننىڭ كەز كەلگەن وڭىرىنە بارساڭىز – نە كوپ, قوقىس كوپ. تاستايتىن دا ءوزىمىز, لاستايتىن دا ءوزىمىز! بۇل نەدەن؟ تۋعان تابيعاتىمىزدى ايالاپ كۇتە المايتىنداي باسىمىزعا نە كۇن تۋدى؟» دەگەن سۇراقتى كولدەنەڭ تارتتى. تالايدىڭ كوكەيىندە جۇرگەن سۇراق. بۇل تەك ۇكىمەتكە عانا ەمەس, قازاقستاننىڭ ءاربىر ازاماتىنا قويىلىپ وتىرعان ساۋال ەكەنىن ۇعۋىمىز كەرەك.
قازاق تۋعان جەرىن, ونىڭ تامىلجىعان تابيعاتىن اناعا بالاعان. ەندەشە, نەگە ءبىز ءوز انامىزعا وگەيلىك كورسەتەمىز؟.. بىزگە اتا-بابالارىمىز تابيعاتتى ايالاۋدىڭ, ونى قاستەرلەۋدىڭ سالتى مەن عۇرپىن ميراس رەتىندە قالدىرىپ, ونىڭ ماڭىزدىلىعىن بارىنشا ءتۇسىندىرىپ كەتكەن. سوندىقتان تابيعاتتى قورعاۋ جونىندە وزگەدەن اقىل سۇرار جايىمىز جوق. بىراق ءبىر وكىنىشتىسى, نيەتىمىزدى بۇزىپ العانبىز. ال بۇزىلعان پيعىلىمىزدى جاقىن ارادا جايشىلىقپەن تۇزەي الماساق, وندا وسى باعىتتا ىشكى ىستەر سالاسى قىزمەتىن جانداندىرۋ, قورشاعان ورتانى قورعاۋ بويىنشا ءتيىستى مەملەكەتتىك مەكەمەلەردىڭ ءىس-قيمىلىن ارتتىرۋ, وسى جۇمىستىڭ ءادىس-تاسىلدەرىن جەتىلدىرۋ كەرەك. سونىمەن بىرگە تابيعاتتى قورعاۋ پوليتسياسىنىڭ بەدەلىن ارتتىرىپ, ولاردىڭ قىزمەتىن جانداندىرۋعا باسىمدىق بەرىلسە, قانەكي.
تابيعات – ءبىزدىڭ انامىز! ولاي بولسا, وعان ءجابىر كورسەتۋشىنىڭ جازاسى قاتاڭ بولۋى ءتيىس. سوندا عانا ءماجبۇرلى تۇردە بولسا دا قورشاعان ورتاعا دەگەن دۇرىس نيەتىمىز قالىپتاسادى. جاقسىلىققا بەت بۇرۋعا زاڭمەن ماجبۇرلەۋ ارەكەتىن ەشكىم ءجونسىز دەپ ايتا المايدى.