«استانا وپەرا» تەاترى استانا كۇنى قۇرمەتىنە ءوز سايتىنان جانە TengriTV-دەن قازاق ۇلتتىق وپەرا ونەرىنىڭ جاۋھار تۋىندىسى – ا.جۇبانوۆ پەن ل.ءحاميديدىڭ «اباي» وپەراسىن ۇسىنباق. قويىلىمداعى باستى پارتيانى سومداۋشى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى, «استانا وپەرا» مەملەكەتتىك وپەرا جانە بالەت تەاترىنىڭ جەتەكشى ءسوليسى تالعات مۇساباەۆ مەرەكەلىك ءىس-شاراعا نە ءۇشىن بۇل سپەكتاكلدىڭ تاڭدالعانى تۋرالى ايتىپ بەردى.
– «اباي» سپەكتاكلىنىڭ باسقا قويىلىمداردان ەرەكشەلىگى نەدە؟
– بىرىنشىدەن, قويىلىم رەپەرتۋارىمىزداعى ۇلتتىق كلاسسيكامىزدىڭ ەڭ شوقتىعى بيىگى. ساحنالىق عاجايىپ تۋىندى ءۇشىن تەاتر ۇجىمى مەملەكەتتىك سىيلىقپەن ماراپاتتالعانى بارشاعا ءمالىم. اتى اڭىزعا بارا-بار وپەرالىق تۋىندى – ەلىمىزدەگى باسقا دا وپەرا وشاقتارىنىڭ افيشاسىنا ءسان بەرىپ, كورەرمەن كوزايىمىنا اينالعان ۇزدىك قويىلىم. ەكىنشىدەن, بيىل اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىن اتاپ وتۋدەمىز, استانا كۇنىندە ءدال وسى سپەكتاكلدىڭ كورسەتىلۋى ايرىقشا مانگە يە دەپ ويلايمىن. بارشا كورەرمەنگە, سونىڭ ىشىندە اسىرەسە, تەاتردىڭ بىردە-ءبىر كورسەتىلىمىن نازاردان تىس قالدىرمايتىن شەتەلدىك كورەرمەن قاۋىم ءۇشىن مۇنداي جوبالار قازاقستان مادەنيەتى مەن ونەرىن كەڭىنەن ناسيحاتتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ۇشىنشىدەن, اباي پارتياسى – قازاق وپەراسىنداعى باريتونعا ارناپ جازىلعان ەڭ ايتۋلى دۇنيە. اقىن بەينەسىن سومداۋ ونەرىمنىڭ شىڭى دەپ ەسەپتەيمىن. بارشا قازاقستاندىقتار سياقتى, ماعان دا ويشىل, اقىن, فيلوسوف اباي رۋحى ەتەنە جاقىن. ادام بويىنداعى يگى دە اسىل قاسيەتتىڭ بارلىعى وسى تۇلعانىڭ مىنەزىنەن كورىنىس تاباتىنى راس.
– وپەرا تەاترى ساحناسىنداعى ابايدىڭ بەينەسى نەسىمەن قىمبات؟
– كىم-كىمگە دە مۇنداي كەسەك پارتيانى ورىنداۋ وڭاي سوقپايدى, سەبەبى ورىنداۋشىعا ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك ارتىلادى ءارى بەينەنىڭ ىشكى تەبىرەنىسىن, تەرەڭدىگىن پاش ەتۋ جۇكتەلەدى. مۋزىكالىق جاعىنان دا ءبارى سونداي جەڭىل ورىندالىپ, كەز كەلگەننىڭ وڭ جامباسىنا وڭاي وڭعارىلا كەتەدى دەپ ايتا المايمىن, ويتكەنى پارتيا ليريكالىق باريتون داۋىسقا ەمەس, الىمى كەڭ ايرىقشا باريتون داۋىسقا ارناپ جازىلعان. ونى ءمىنسىز ورىنداپ شىعۋ ءۇشىن دراماتۋرگيا مۋزىكامەن جاقىن جىمداسىپ, ءوزارا ۇيلەسىم تابۋعا ءتيىس. وپەرا ءانشىسى ۋاقىت وتە كەلە كەمەلدىكتىڭ شەكسىز ەكەنىنە كوز جەتكىزىپ, ساحناعا ءار شىققان سايىن ەرەكشە رەڭكتەر تابۋعا تالپىنادى, ابايدى جاڭا قىرىنان تانىپ-بىلگىسى كەلەدى.
– ەلوردانىڭ قازىرگى كەسكىن-كەلبەتىنە قانداي باعا بەرەر ەدىڭىز؟
– مۇندا 2007 جىلى ەلباسىنىڭ استانا مادەنيەتىن دامىتۋ ءۇشىن «شىعارماشىل جاستاردى تارتۋ» باعدارلاماسى بويىنشا قونىس اۋداردىق. ەل استاناسى تاريحىمەن بىرگە ەلىمىزدىڭ جاڭا ءداۋىرى باستالدى. ءسوزسىز, بۇگىندە ول – مادەنيەت, ساياسات, ەكونوميكا ورتالىعى. نۇر-سۇلتان مەنىڭ تۋعان قالاما اينالدى, ءدال وسى جەردە بالالارىم دۇنيەگە كەلىپ, ءوسىپ-ءونىپ جاتىر. باس قالامىزدا ءوز-ءوزىڭدى دامىتۋعا بارلىق مۇمكىندىكتەر بار جانە ەڭ باستىسى, بۇل جەردە شىعارماشىلىققا ارنالعان كەڭىستىك بار. ءتۇرلى كونتسەرت زالدارى سالىنىپ, تەاترلار, اكادەميالار بوي كوتەرۋدە... قالامىز بۇرىنعىدان دا وركەندەپ, ابىرويى اسقاقتاپ, كوركەيە بەرۋىن تىلەيمىن.
اڭگىمەلەسكەن
قاراشاش توقسانباي,
«Egemen Qazaqstan»