• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
رۋحانيات 05 ماۋسىم, 2020

شۇعىلا-نۇردى بەتكە الىپ...

320 رەت
كورسەتىلدى

عالامتور اتاۋلى تىرلىگىمىزگە ەنگەلى بۇرىنعىدان قالعان «جاقسى كىتاپ-جان ازىعى» دەگەن ماتەلدىڭ ءمانى وزگەرگەندەي, قولدان قولعا ءوتىپ, توزىعى جەتەتىن بايىرعى «قيسسا جۇسىپتەن» بەرتىنگى «ماحاببات قىزىق مول جىلدارعا» دەيىنگى باسىلىمداردىڭ بايانى كەتىپ, قونىشتا كونەرەتىن «جۇلدىز» بەن «جالىننىڭ», «مادەنيەت جانە تۇرمىس» پەن «قازاقستان ايەلدەرىنىڭ» باسىنان باق تايعانداي كورىنەتىن. جاڭا ءداۋىر جارشىلارىنىڭ توبىنان تابىلىپ, مۇحتار اقىن ايتقان «كومپيۋتەرباستى پەندەلەر» قاراسىن مولايتىپ جۇرگەن وسى جولداردىڭ اۆتورى دا كۇنى بۇگىنگە دەيىن ءۇشبۋ قيسىن مەن پايىم-پىكىردى قولداپ, قولپاشتاپ كەلگەن-ءدى.

«كەلگەن-ءدى» دەپ بەكەرگە ايتىپ وتىر­عانىم جوق.

اقپارات مايدانىنىڭ قابىرعالى قايراتكەرى, بەلگىلى كوسەمسوزشى اياعان ساندىباي مىرزا ۇسىنعان, سياسى كەۋىپ ۇلگىرمەگەن, «سۋ جاڭا» «شۇعىلا-نۇردى بەتكە الىپ...» («يدۋ پو ليني سۆەتا..») اتتى جۋان جيناقتى پاراقتاپ شىققان سوڭ ۇزاق جىلعى ۇستانىمىمنان اينىدىم دەگەنىم ارتىق ايتقاندىق بولسا دا, اقيقاتى سول.

اباي اتامىزدىڭ ماقامىنا سال­ساق, «وسى جۇرت اياعاندى» بىلەدى. بىلمە­گەن­دە شە؟ قالىڭ جۇرتتىڭ ىشىندە ايە­­كەڭ, اسىرەسە, قالامگەر قاۋىمعا جاق­سى ءما­لىم. ول – قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىر­گەن قايراتكەرى, جۋرناليستيكا اكا­­دە­ميا­­سىنىڭ اكادەميگى, بىرقاتار مەم­­لە­كەتتىك ماراپاتتىڭ يەسى. ەلگە, قو­­­عامعا, قاۋىمعا سىڭىرگەن ەڭبەگىن بۇل­­­داماي, جارنامالاماي, كەۋدە سوعىپ, ءتوس قاقپاي, كەرى تارتقاندى بەرى تارتىپ, سۇ­بەلى ءسوزىن, قۇيقالى پىكىرىن تەگەۋرىندى تۇت­­قالاردى شەڭگەلدەگەن تارپاڭ تۇلعا­لارعا ارناماي, يماندىلىقتى كۇيتتەپ, ۇلت قامىن جەگەن قالامگەر ءسوز ساپتاعان كوپتىڭ ءبىرى ەمەس, بىرەگەيى. ءبىراز ۋاقىت «استانا اقشامى» گازەتى باس رەداكتورى لاۋازىمىندا ەكپىندى ەڭبەك ەتىپ, قازاق تەلەگراف اگەنتتىگىنىڭ (قازتاگ) باس رەداكتورى, «قازاقستان» ۇلتتىق تە­لە­­راديوكومپانياسىنىڭ ءبىرىنشى ۆيتسە-پرەزيدەنتى, ءباسپاسوز جانە بۇقا­را­لىق اقپارات ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى رە­تىندە شەنەۋنىكتىڭ شەكپەنىن يىعىنا ىلگەن اياعان ساندىباي قوعاممەن بايلانىس – «public relations» سالاسىندا دا وزىندىك سورابى بار مايتالمان مامان. «قازمۇنايگازدىڭ» PR دەپارتامەنتىنە, پرەزيدەنت ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ سالالىق سەكتورىنا باسشىلىق جاساعان تاجىريبە-ءتالىمى ەكەۋمىز بىرلەسىپ جازىپ, نۇر-سۇل­تان مەن الماتىدا جارىق كورگەن «جارناما. جۇرتشىلىقپەن بايلانىس. برەندينگ» جانە «ەل برەندينگى» سىندى جوعارى وقۋ ورىندارىنا ارنالعان وقۋلىقتارىمىزدى ومىرگە اكەلۋدە مو­لىنان كادەگە استى. قازاق, ورىس تىل­دەرىندە بىردەي سىلتەيتىن ول, سونى­مەن قاتار «جۇرەكتى قايتىپ جۇ­­با­تام» («چەم پورادوۆات سەردتسە…») دەگەن كو­سەمسوز جيناعىنىڭ اۆ­تو­­رى. قالامىن سەرىك ەتىپ, شابىتىن شا­­قى­راتىن قاي­راتكەر قازىرگى تاڭدا جۇز­جىلدىق تاريحى بار جالپىۇلتتىق ساياسي-قوعامدىق «مىسل» جۋرنالىنىڭ باس رەداكتورى. «شۇعىلا-نۇردى بەتكە الىپ...» كىتابى شىعارماشىلىق قىز­مەتتەگى باسشىنىڭ تىنىمسىز تىرلىگى تۋعان ەل تۋرالى تول­عا­نىسپەن ۇشتاسقان ىلكىمدى ىزدەنىستىڭ جەمىسىندەي.

جاڭا كىتاپقا اق جول تىلەگەن قازاق­ستاننىڭ حالىق جازۋشىسى يۆان ششەگو­ليحين «اياعان ساندىبايدىڭ تۋىندىلارى اۆتور ۇستانىمىنىڭ بەكەمدىگىمەن, ماعىنا-ءمانىنىڭ تولىمدىلىعىمەن ءارى ءتىلىنىڭ شۇرايلىلىعىمەن ەرەكشەلەنەدى» دەپ جازسا, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى سالاسىنداعى پرەزيدەنت سىيلىعىنىڭ يەگەرى, مەملەكەت باسشىسى جانىنداعى قوعامدىق سەنىم ۇلتتىق كەڭەسىنىڭ مۇ­شەسى ميحايل دوروفەەۆ «اياعان وتەن­­ ۇلى وچەرك جانرىنا جان ءبىتىرىپ, جۋرناليستيكادا فاكتىلەر مەن ساندار, جوس­پارلار مەن ەسەپتەر تاساسىندا قا­لاتىن ادامدى اسقاقتاتتى» دەگەن جۇ­رەكجاردى پىكىرىن بىلدىرەدى. بۇل – اسى­رە ماقتاۋ, اسىرا دارىپتەۋ ەمەس. دە­رەك پەن دايەككە سۇيەنگەن دارا باعا. الىس-جاقىن شەتەلدەرگە تارايتىن «يز­­ۆەستيا», «موسكوۆسكي كومسومولەتس», «كومسومولسكايا پراۆدا» سىندى با­سى­لىمدار, «كازاحستانسكايا پراۆدا», «ەكسپرەسس ك» سياقتى ورتالىق گازەتتەر بەتىندە جاريالانعان كوسەمسوزدەرى, تالداۋ-زەرتتەۋ ماقالالارى, سۇحبات­تارى ارقىلى ءوز وقىرمانىن تاۋىپ, اقپاراتتىق كەڭىستىگىمىزدىڭ ساليقالى ءسوز ساربازى رەتىندە تانىلعان اياعان وتەن ۇلىنىڭ جاڭا كىتابىنىڭ تۇيىن­دەمەسى «جيناق زامانىمىزدىڭ كوكەي­كەستى تۇيتكىلدەرىنە-ساياسات پەن ەكونوميكا, ءتىل مەن ءدىل, ۇلت­تىق مادەنيەت, ءباس­پاسوز ماسەلەلەرىنە ارنالعان», دەپ تۇجىرىمدايدى. تولەگەن اقىن جاز­عانداي, «سىزداعان بارلىق جارانىڭ اۋزىندا» جۇرگەن ءجۋرناليستىڭ جۇدى­رىقتاي جۇرەگىن بۇلقىندىرعان كۇرمەۋى بەكەم تۇيىندەر وقىرمان قاۋىم ساناسىنا سالماق سالادى, تولعاندىرادى. وسى ورايدا الدىمەن ويعا ورالاتىنى ا.ساندىبايدىڭ «قازاقستاننىڭ سول­تۇستىگى شىنىمەن قاتال ولكە مە؟» («تاك لي سۋروۆ كازاحستانسكي سەۆەر؟») اتتى تۋىندىسى.

«شوقان ءۋاليحانوۆ, احمەت بايتۇر­سىن ۇلى, مىرجاقىپ دۋلاتوۆ جانە باسقا ۇلتتىڭ رۋحاني باسشىلارى, كورنەكتى تۇلعالارى دۇنيەگە كەلىپ, تىرلىك كەشكەن ءوڭىردىڭ تۋماسى رەتىندە سولتۇستىكتىڭ قاتالدىعى جونىندەگى پايىمنىڭ پاراسات اۋىلىنان الىستىعىن ايتقىم كە­لەدى» دەگەن اۆتور ء«يا, قىستىڭ كەي كۇن­دەرى تەرمومەتر قىرىقتىڭ مينۋسىن كورسەتەدى. الايدا مۇنداي اياز ون كۇن­نەن ءارى اسپايدى. قالعان ۋاقىتتا اۋا رايى قالىپتى» دەپ تۇيىندەيدى. «سوڭعى جىلدارى ەڭبەككە قابىلەتتى ادامداردى وڭتۇستىك پەن باتىس ايماقتاردان كوشىرۋ باعدارلاماسى تۋرالى ءسوز بولا قالعاندا, سولتۇستىكتىڭ كليماتى تىلگە تيەك ەتىلەدى. شىن­دىعىندا, سولتۇستىك قاتال ەمەس. مۇ­نى جۋىردا وڭتۇستىكتەن سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنا كوشىپ كەلگەن 130 وت­باسى راستايدى. كوشىپ كەلىپ, ەڭبەككە ارا­لاسۋدى قالايتىندارعا ولار وسى جەردىڭ اسەمدىگى, جاسىل ورماندارى, اينا كولدەرى, مال شارۋاشىلىعىمەن جانە ەگىنشىلىكپەن اينالىسۋعا قولايلى ال­قاپتارى جايىندا اڭگىمەلەپ بەرە الادى. وكىنىشكە قاراي, حالقى از سولتۇستىك وبلىستاردىڭ تۇرعىندارى قالالارعا اعىلۋدا. ماسەلەن, تەك سولتۇستىك قا­زاقستان وبلىسىندا عانا 170 اۋىل ءومىر ءسۇرۋدى دوعاردى. ءدال وسىنداي جاعداي كورشى وبلىستاردا, ونىڭ ىشىندە ەلدىڭ نەگىزگى استىقتى ايماعى سانالاتىن قوس­تاناي وبلىسىندا دا ورىن العان» دەپ, اياعان وتەن ۇلى ەل ەكونوميكاسىنا ەلەۋ­لى اسەر ەتىپ وتىرعان دەموگرافيالىق تۇيتكىلدى تۇيىندەي كەتەدى. الەۋمەت كو­كە­يىندەگى وسىناۋ ماسەلەگە بەيجاي قاراي المايتىن وقىرمان اۆتوردىڭ «تىڭ جەرلەردە بوي كوتەرگەن كەڭشارلار مەن ۇجىمشارلاردى زامانعا وراي قالپىنا كەلتىرۋ» جونىندەگى پىكىرىنە كەلىسەدى دەپ ويلايمىن. سونداي-اق ونىڭ «وسى ءۇردىستىڭ ارقاسىندا مەملەكەتتىك ءتىل مەن ۇلتتىق مادەنيەتتىڭ ماسەلەلەرى دە شەشىمىن تابار ەدى», دەگەن ويى دا قوش­تاۋعا تۇرارلىق.

بۇگىنگى قازاق قوعامىندا ازىرگە شە­شىمى تابىلماي تۇرعان تۇيتكىلدەردىڭ ءبىرى – ءتىل ماسەلەسى. سوندىقتان دا اياعان وتەن ۇلىنىڭ «مەملەكەتتىك ءتىلدى قورعاۋ» («اپولوگيا گوسۋدارستۆەننوگو يازىكا») جانە «بىرلىك ءتىلى تۋرالى» («و يازىكە ەدينستۆا») ماقالالارى وقىرماندى بەيجاي قالدىرمايدى. بەلگىلى ورىس سىقاقشىسى ميحايل جۆانەتسكيدىڭ «قا­زاقتار بار كەزدە مەن ورىس تىلىنە قاي­عىرمايمىن!» دەگەن ءازىل-شىنى ارا­لاس پىكىرىن تىلگە تيەك ەتە وتىرىپ, اۆ­تور مىناداي تەرەڭ ءماندى مىسال كەل­تىرەدى. «ماسەلەن, دەپ جازادى ول, قازاق ءتىلدى تۇرعىندارى كوپ وڭتۇستىك جانە باتىس وڭىرلەردە اجىراسۋلار ءبىزدىڭ سول­تۇستىك وبلىستارداعىدان ەكى ەسە از ەكەن. بۇل فاكتىنى تەك الەۋمەتتىك فاك­تورلارمەن تۇسىندىرۋگە بولمايدى. ويتكەنى سولتۇستىكتە ءومىر ءسۇرۋ دەڭ­گەيى وڭتۇستىكتەن تومەن ەمەس. بىراق رەس­پۋبليكانىڭ وڭتۇستىگىندە ولار نەگىزىنەن ءبىر تىلدە سويلەيدى, بۇل ولاردىڭ ۇلتتىڭ رۋحاني, ادامگەرشىلىك جانە باسقا قۇن­دىلىقتار مەن باسىمدىقتارىنىڭ ءمانىن تەرەڭ تۇسىنۋىنە ىقپال ەتەدى».

اۆتور تۇجىرىمىمەن كەلىسپەۋ قيىن. «بىرلىك ءتىلى تۋرالى» ماقالاسىندا ايتىلاتىن مىنا دەرەك پەن دايەك تە كوڭىل اۋدارتادى: «رەسپۋبليكادا بالالاردىڭ ­     90 پايىزى قازاق تىلىندە وقىتاتىن مەكتەپتەرگە بارادى… ال ورىس ءتىلدى مەكتەپتەر سانى جىلدان-جىلعا ازايىپ كەلەدى. بۇل تابيعي قۇبىلىس. بالالارىنىڭ بولاشاعىنا الاڭدايتىن اتا-انالار ەندى مەملەكەتتىك تىلدە وقىتاتىن مەكتەپتى تاڭ­داۋدا. ولار مەملەكەتتىك ءتىلدى بىلگەن ادام ءوزىن وزگەلەرمەن تەڭ ۇستايتىنىن سە­زىنەدى».

دەگەنمەن, «قازاقستان تاۋەلسىزدىك العاننان بەرى مەملەكەتتىك تىلدە ەكى-اق زاڭ جازىلعانىن, كوپتەگەن دەپۋتات, حالىق قىزمەتشىلەرى مەملەكەتتىك ءتىل­دى بىلمەيتىنىن» دايەكتەگەن اياعان سان­دىباي «وسىعان وراي جالپى حالىق ساناعى قارساڭىندا مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر مەن كۆازيمەملەكەتتىك مەكەمەلەر قىز­مەتكەرلەرى مەملەكەتتىك ءتىلدى ءبىلۋ جو­نىنەن نەگە ەمتيحان تاپسىرماسقا؟ ءتىل بىلمەيتىن شەنەۋنىكتەر قالايشا مەملەكەتتىك قىزمەتتە بولا الادى؟ بۇل تۇسىنىكسىز تىرلىك!» دەپ ورىندى ساۋال تاس­تاپ, «مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ مارتەبەسى جالپى قوعامعا جانە ءار ادامعا بايلانىستى» ەكەندىگىنە توقتالادى.

وسى ورايدا اياعان ساندىبايدىڭ جيناقتاعى مىناداي باتىل ۇسىنىس-تالاپتارىن قايتالاپ ءوتۋدىڭ ەش ار­تىق­تىعى جوق سەكىلدى. ونىڭ جازۋىنشا, رەسپۋبليكامىزدا رەسەي باسىلىم­دا­رى­مەن بىرلەسكەن مەدياجوبالار جۇ­زەگە اسىرىلۋدا. ال سول رەسەيدىڭ ماس­كەۋ مەن سانكت-پەتەربۋرگ سياقتى باس قا­لالارىندا قازاق دياسپوراسىنىڭ 10 مىڭنان استام وكىلى تۇرادى. وسى اعا­يىندارىمىزعا ارناپ جوعارىداعىداي جوبالاردى نەگە ۇسىنباسقا دەپ وي تاس­­تايدى ول. تاعى ءبىر ءتۇيىندى پىكىرى «ەگە­مەن قازاقستان – وزبەكستان», «جاس الاش – قىرعىزستان», ت.ب. مەدياجوبالارىن نەگە ورىستەتپەيمىز؟» – دەگەنگە سايادى. راسىندا دا ويلاناتىن ماسەلە ەمەس پە؟ وزگە مەملەكەتتىڭ يدەولوگيالىق ەكس­پان­سياسىنا «ەرۋلىگە-قارۋلى» جاۋاپ قايتارار ءسات كەلسە, ناق وسى بيزنەس-يدەيا, پيار-ۇسىنىستىڭ كۇنى تۋادى دەپ ويلايمىز.

 ەندى اياعان ساندىبايدىڭ وقىرمان رەتىندە ءوزىمدى ەلەڭ ەتكىزگەن ءبىر تۋىندىسىنا توقتالايىن. «ارمان ەۆنيەۆتىڭ ەرەن ۇلگىسى» («پرەتسەندەنت ارمانا ەۆنيەۆا») دەگەن ماقالاسىندا اۆتور «رەسپۋبليكا اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ارمان ەۆنيەۆتىڭ قىزمەتىنەن كەتۋى ءبىزدىڭ ويىمىزشا, ەرەكشە نازار اۋدارۋعا لايىق» دەپ جۇرتشىلىق نازارىن اۋدارىپ, «ونىڭ ءىس-ارەكەتىنىڭ توركىنى جەكە تۇلعانىڭ ءوزىن-ءوزى تانۋ پروبلەمالارىنا عانا بايلانىستى ەمەس, سونىمەن بىرگە ۇلتتىق باسقارۋ جۇيەسىنىڭ جاعدايىن دا كەرەمەت سۋرەتتەيدى» دەپ پىكىرىن تۇيىندەيدى. اگرارلىق سالانى باسقارۋ ماسەلەسى بو­يىنشا شەت ەلدەردە ۇيىمداستىرىلعان بىرقاتار باس قوسۋلاردا وسى جولداردىڭ يەسى پولشادا تىركەلگەن حالىقارالىق جۋرناليست رەتىندە ماقالا كەيىپكەرىمەن كەزدەسىپ, سۇحباتتاسقان-دى. زاماناۋي مەنەدجمەنتتىڭ سۇبەلى سالاسى جوبالاردى باسقارۋ بويىنشا بىلىكتى مامان سانالاتىن ا.ەۆنيەۆتىڭ ۇستانىمى ەل مۇددەسىنەن تۋىندايتىنىنا دا كوز جەتكىزگەن-ءدى. وسى ورايدا «سالىق تولەۋشىلەردىڭ كۇش-جىگەرىن, ۋاقىتى مەن قارجىسىن تولاسسىز حاتتار مەن ەسەپتەرگە, نۇسقاۋلار مەن تۇساۋكەسەرلەرگە, ء«ىس» تالقىلاناتىن «شەكسىز جينالىستارعا», «وتىرىستارعا», «دوڭگەلەك ۇستەلدەرگە» جۇمساۋ» ورىنسىز ەكەندىگى جانە «ودان دا قىزمەتتەن كەتىپ, بيزنەسكە كىرىسكەن جاقسى» دەگەن ەۆنيەۆ شەشىمى ەل ەرتەڭىن ويلاعان ازاماتتىڭ عانا قولىنان كەلەتىنى تۋرالى اۆتور تۇجىرىمىنا دەن قويعان-دى.

قالامگەر مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ەل تىزگىنىن قولعا ال­عان كەزەڭىنە وي جۇگىرتىپ, ء«ۇمىت ەتكەن جى­­لىمىز» («گود نادەجدى ناشەي») اتتى تالداۋ ماقالاسىندا اقپاراتتىق ساياسات ماسەلەلەرىن دە تىلگە تيەك ەتە كەتەدى. «ۇلت ۇستازى احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ بۇ­دان ءجۇز جىل بۇرىنعى «گازەت – بۇل حا­­لىقتىڭ كوزى, قۇلاعى ءھام ءتىلى» دەگەن تولعامى بۇگىن دە وزەكتى» دەي كەلىپ, اۆتور «ەگەر مەملەكەت پەن قوعام اراسىندا تولىققاندى تىكەلەي جانە كەرى بايلانىس بولماسا, ءسوز بەن ءىستى الدامشى ارەكەتتەر, الاياقتىق, سىبايلاس جەمقورلىق الماس­تىرۋى مۇمكىن. مۇنداي اقپاراتتىق بايلانىستى ءباسپاسوز عانا قامتاماسىز ەتە الادى, جاميعاتقا جاعىمدى جاڭالىقتى تاراتىپ, كولەڭكەدەگى قۇبىلىستارعا بيلىك نازارىن اۋدارادى. سۇعاناق قول, سۋماقاي شەنەۋنىكتەر وتكىر دە باتىل ءباسپاسوزدىڭ ماڭىنان جۇرمەيدى» دەپ تۇيىندەيدى, «ەستۋشى مەملەكەت» تۇ­جى­رىمداماسىنىڭ ماڭىزدىلىعىنا توق­تالادى.

توقسان اۋىز ءسوزدى تۇيىندەي كەلە بەل­گىلى كوسەمسوزشى اياعان ساندىبايدىڭ قازاق باسپاسوزىنە سىڭىرگەن ەڭبەگىنە توقتالماقپىن. ەلىمىزدىڭ «باق تۋرالى» تۇڭعىش زاڭىن دايىنداپ, ازىرلەۋگە قوسقان ونىڭ سۇبەلى ۇلەسىن كورسەتۋىمىز, اقپاراتتىق سالانى دامىتۋعا ىقپال ەتكەن كوپتەگەن جوباعا, سونىڭ ىشىندە جۋرناليستەردىڭ ءتول مەرەكەسىن بەلگىلەۋگە, باق سالاسىنداعى پرەزيدەنتتىك سىي­لىقتىڭ تاعايىندالۋىنا, قازاق اقپارات اگەنتتىگىنىڭ قايتا جاندانۋىنا باستاماشى بولۋىن ايرىقشا اتاپ ءوتۋىمىز كەرەك. توقسانىنشى جىلداردىڭ ورتا تۇسىندا جابىلىپ قالعان «قوعاممەن بايلانىس» ماماندىعى رەسپۋبليكا ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترىنىڭ كەڭەسشىسى اياعان وتەن ۇلىنىڭ قولعا الۋىنان كەيىن قايتا جالعاسىن تاۋىپ, سودان بەرى ۋنيۆەرسيتەتىمىز PR-مەنەدجەرلەر دايار­­لاۋدى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. سون­داي-اق جوعارىدا اتاپ وتكەنىمىزدەي, ونىڭ قالامىنان تۋىنداعان بىرنەشە وقۋلىق پەن ادىستەمەلىك قۇرالداردىڭ بولاشاق جۋرناليستيكا, باسپا جانە قوعاممەن بايلانىس ماماندارىنىڭ يگى­لىگىنە اينالعانى دا سان قىرلى تا­لانتتىڭ تاعى ءبىر ايعاعى سىندى. ال كەزىندە «قازاقستان» تەلەارناسى ار­قىلى قالىڭ كورەرمەنگە جول تارتقان «عاجاپستانعا ساياحات» دەپ اتالاتىن كوپ­سەريالى مۋلتيپليكاتسيالىق ءفيلمى باس­تاماشىلارىنىڭ ءبىرى ءارى باس رەداكتورى رەتىندەگى, ونىڭ ايقىن قولتاڭباسىن اڭ­عارۋ جانە قيىن ەمەس.

اقساقال جازۋشى يۆان ششەگوليحين ءوز العىسوزىندە ا.ساندىبايدىڭ ء«تىلىنىڭ شۇرايلىلىعىن» ايرىقشا اتاپ وتكەنى تۋرالى جازدىق. وسى رەتتە اياعان وتەن­ ۇلىنىڭ ورىسشانى سول لۇعاتتى انا ءتىلىم دەپ ەسەپتەيتىن اعايىنداردان دا ارتىق بىلەتىنىنىڭ ءھام الەم ادەبيەتىنىڭ وزىق ۇلگىلەرىنەن تەرەڭ سۋسىنداعانىنىڭ ءبىر مىسالىن كەلتىرە كەتسەم بە دەيمىن. سەكسەنىنشى جىلداردىڭ سوڭى. تۇرىك ادەبيەتىنەن ءازيز نەسين, ياشار كەمال مەن نازىم حيكمەت سياقتى «پروگرەسشىل» قالامگەرلەردى عانا وقۋعا رۇقسات بەرىلگەن تۇس. ول كەزدە سول نازىم حيكمەتتىڭ ورىسشا, قازاقشا اۋدارمالارىن تۇرىكشەمەن سالىستىرا قاراپ جۇرگەن ەدىم. قازتاگ-تاعى ءبىر كەزدەسۋدە وسى تۋرالى ايتىپ, اقىننىڭ قازاقشاعا قايرات جۇماعاليەۆ, ورىسشاعا داۆيد سامويلوۆ اۋدارعان «Mavi gözlü dev» («كوگىلدىر كوزدى الىپ») اتتى ولەڭىن تىلگە تيەك ەتتىم. سول كەزدە وسى اياعان وتەن ۇلى «بىل ۆەليكان س گولۋبىمي گلازامي//ون ليۋبيل جەنششينۋ مالەنكوگو روستا...» دەپ تاقپاقتاي جونەلگەندە, تاڭداي قاققانىمدى نەسىنە جاسىرايىن.

قالامگەر اياعان ساندىبايدىڭ بۇ­گىنگى بولمىسىمىزدان باستاۋ الىپ, اقي­قاتپەن سۋارىلعان جاڭا كىتابى رۋحاني قورجىنىمىزدىڭ ءبىر باسىرەسى بولادى دەگەن ۇمىتتەمىز. ەل ەرتەڭىنە دەگەن الاڭ سەزىمنىڭ دىتتەگەنى باياندى بولاشاق, كەمەل كەلەشەك. ويتكەنى ول شۇعىلا-نۇردى بەتكە الىپ بارادى...

 

جەتپىسباي بەكبولات ۇلى,

ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ پروفەسسورى

 

سوڭعى جاڭالىقتار