ماحاببات – كوڭىل ىشىندە ءبۇر جارعان لالا گۇل ىسپەتتى. سۇيەدى نە سۇيمەيدى دەپ ءار كۇلتەسىن كەزەك-كەزەك ۇزگەن بالا قيالىڭنىڭ جەمىسى. ول ءومىردىڭ وزەگى. ال قازاق حالقىنىڭ ماحابباتىنىڭ ۇلىلىعى اڭىزعا بەرگىسىز ەرلىكتەردەن تۇراتىن بولسا, تازالىعى تاۋ سۋىنداي تۇنىق كەلەدى. سوندىقتان دا سەزىم قىلىن شەرتىپ, عاشىقتىق عازالدارى دەپ ءتۇن جاستانىپ ءور سەزىمىن ولەڭگە قوسقان شايىرلارىمىز جەتەرلىك. زامانىمىزدىڭ زاڭعار اقىنى مۇحتار شاحانوۆ «عاشىقتىقپەن وتكەن كۇندەر عانا ءومىر, ال قالعانى جاي كۇندەر», – دەپ جىرلاۋى تەگىن ەمەس.
سول شايىرلاردىڭ اراسىنداعى شوقتىعى بيىك تۇمانباي «سەنىڭ كوزىڭ قارا دا ەمەس, كوكتە ەمەس» دەسە, اقىن اقبەرەن ەلگەزەك «سەنىڭ كوزىڭ پەيىشتەگى گۇل سىندى», – دەپ ارۋىن اسپاننان تۇسكەن پەرىشتەگە بالايدى. ويدى قوزعاپ, قيالدى قىتىقتايتىن عاجايىپ جولداردىڭ ءبارى اسەرى بولەك ماحابباتقا دەگەن قۇرمەتتەن بولار. ال ەرتەگىدەي بولىپ بىزگە جەتكەن ءبىر عانا «قوزى كورپەش – بايان سۇلۋ» جىرى قازاقتىڭ ءمولدىر ماحابباتىن, سەزىمگە دەگەن ادالدىعىن, سول جولدا جان قيۋعا بار ەكەندىگىنە دالەل. ول كەمەڭگەر جۇرتتىڭ ارىن اتتامايتىن, اقيقاتتان قيىس كەتەپەيتىن سەرتكە بەرىكتىگىندە. سونداي-اق, سەزىم اتاۋلىنى بارىنەن بيىك قويعاندىعىندا.
ال بۇگىنگى جاستاردىڭ ماحابباتىنا الدىڭعى تولقىننىڭ كوڭىلى تولمايتىندىعى بەلگىلى جايت. نەگە ولاردى قاتارلاستارىمىزدىڭ جۇپ قۇرىپ جاراسىپ ءجۇرۋى الاڭداتادى؟ ويتكەنى, كەيبىر جاستار ماحابباتقا جەڭىل قاراپ, جار تاڭداۋعا اسىعىستىق تانىتاتىنداي. ءتىپتى, ءبىرى- ءبىرىن كورمەستەن الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى تانىسىپ, تابىسىپ جاتاتىندار دا بارشىلىق. سونىڭ سالدارىنان شاڭىراق كوتەرمەستەن اجىراسۋدى قالاپ ياكي قىزدىڭ ارىن اياق استى ەتىپ كەتەتىندەردىڭ سانى ارتۋدا. بۇل جۇرىسىندە قارا نارداي سالماعى بار قايسار قازاقتىڭ ۇرپاعىنا ءتان قىلىق ەمەس.
«بولاشاق جارىن ينتەرنەتتەگى اۆاسىنا قاراپ ەمەس, ۇيدەگى اناسىنا قاراپ تاڭداپ, سەزىمىن سمايليكپەن ەمەس, شىنايىلىقپەن جەتكىزىپ, وتباسىن ۆاتساپپەن ەمەس, ومىرلىك ماقساتپەن قۇرعان اتا-باباڭدى ساعىناسىڭ كەيدە», – دەپتى ايتىسكەر اقىن مۇحتار نيازوۆ. جانى بار ءسوز. سۇيىكتىسىنىڭ سىرىن الىپ, سىمباتىنا تويىپ, اقىلى اسقان جان بولسا عانا جار ەتەتىن اتالارىمىزدىڭ جولىن قۋعانداردىڭ سانى سيرەك. ال ءور مىنەزدى, ەردىڭ قاسيەتى بار, سالماقتى دا بايىپتى ادام بولسا جۇپ قۇرۋعا كەلىسىم بەرەتىن اجەلەرىمىزدەن ونەگە العان نازىكجاندىلارىمىز ساۋساقپەن سانارلىقتاي. سوندىقتان دا, «جەڭگەتايى – جەلى» بولىپ تۇرعان بۇگىنگى كۇنگى وزەكتى ماسەلەنىڭ ءبىرى سەزىمگە كەلىپ تىرەلەدى. تابىسپاي جاتىپ تارقاسۋدىڭ ءمانىن تۇسىنبەي دال بولعان الدىڭعى تولقىننىڭ جۇرەگى سىزداپ, جاستارعا ايانىشپەن قارايتىنداي.
«وتان – وتباسىنان باستالادى», – دەۋشى ەدى شەشەن حالقىمىز. ءاربىر شاڭىراق كوتەرگەن جاس وتباسىنىڭ وتانعا قوسار ۇلەسى جەتەرلىك. ال ۋىعىن شانشىپ بولماي جاتىپ شاڭىراعىن شايقالتىپ العان جانداردىڭ كۇيى ەل ابىرويىنا نۇقسان كەلتىرەتىندەي. اردىڭ الدىندا تۇرعاندا داردىڭ الدىندا تۇرعانداي كۇي كەشەتىن دانالارىمىزدىڭ ەلدىڭ دانقىن الەمگە اسپانداتقانى بەلگىلى. سولارعا قاراپ بوي تۇزەسەك استە اداسپاسپىز. الايدا, وتباسىن ساقتاي الماۋعا بايلانىستى وتان اناعا كىر كەلتىرىپ جاتقان جاستارىمىز تاعى بار. «بورات» سىندى قازاقتىڭ ابىرويىن اياققا تاپتايتىن كينو تۇسىرىلگەندە دە ەل اعالارى نامىستان نارتتاي بولىپ, نايزا ءتىلىن بەزەپ جاۋاپ بەردى. جاستار جاعى كومبىستىككە سالىنىپ, ءۇن قاتقاندارىنىڭ قاتارى ساناۋلى عانا بولعاندىعى دا اقيقات. مىنە, وسىنىڭ ءبارى اينالىپ كەلگەندە تامىرىندا قاسيەتتى قانى بار قازاقتىڭ قاراكوزدەرىنىڭ بابا جولىنا كوز سالماي جۇرگەندىگىنەن.
ماحاببات – پاراساتتىلىققا باستايتىن جول. ادام ءومىرىن نۇرلاندىرىپ, باقىتقا بولەر شىنايى سەزىم. قالقامان – مامىر, قىز جىبەك پەن تولەگەن, ەستاي مەن قورلاننىڭ شىناي سەزىمىن اڭسايتىن كۇيگە جەتتىك. ەستايداي 51 جىل ارمان ەتۋ تۇگىلى, ەزۋ تارتقانعا ەسى كەتىپ ەلپىلدەيتىن بولدىق. قورلانداي ءانى مەن جىرىنا عاشىق بولىپ, ىشكى سەزىمىن جارتى عاسىر ىشىنە بۇگۋ تۇرماق, ءسوز سالعاننىڭ سوڭىنان ەرۋگە بار قارىنداستارىمىزدىڭ قاتارى بىرشاماعا ۇلعايدى. بۇل ادەبيەت پەن مادەنيەتىمىزگە, سالت-داستۇرىمىزگە دەندەي الماۋدىڭ سالدارى بولار دەپ تە ويلايمىز. ەگەر, قىزىمىز جىبەكتەي, ۇلىمىز تولەگەندەي بولۋدى ارمان ەتسە, قازاقى ماحابباتتىڭ قالىبى بۇزىلماس ەدى-اۋ!