سۋ دەڭگەيى تومەندەپ, جاعداي تۇراقتالدى

ال تۇركىستان وبلىسىنىڭ ماقتاارال اۋدانىنداعى ەلدى مەكەندەردى سۋ باسۋىنا قاتىستى ماسەلە قارالعان ۇكىمەتتىڭ سەلەكتورلىق وتىرىسىندا پرەمەر-مينيستر اسقار مامين ۇكىمەتتىك كوميسسيا جاڭاتۇرمىس, جەڭىس, فيردوۋسي, ورگەباس, دوستىق اۋىلدارىنا كەلتىرىلگەن زالالعا شۇعىل باعالاۋ جۇرگىزەتىنىن ءمالىم ەتتى. ودان سوڭ ينجەنەرلىك, كولىك, الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىم مەن تۇرعىن ءۇيدى قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى باستالادى. سونداي-اق ا.مامين ۇكىمەت زارداپ شەككەندەرگە بارلىق قاجەتتى كومەكتى كورسەتەتىنىن مالىمدەدى.

تۇركىستان وبلىسى ماقتاارال اۋدان­ىندا ورىن العان توتەنشە جاعداي سالدارىنان بۇگىنگى تاڭدا, الدىن الا ەسەپتەۋلەر بويىنشا, 845 تۇرعىن ءۇيدى, 3 مەكتەپ, 5 بالاباقشا, 4 مەديتسينا نىسانى مەن مادەنيەت ءۇيىن, 10 دۇكەندى سۋ باسقان. جەڭىس اۋىلىنداعى كوپىردى جانە رەسپۋبليكالىق, وبلىستىق, اۋداندىق ماڭىزى بار 54,7 شاقىرىم اۆتوجولداردى سۋ شايدى. «قازسۋشار» ركم-ءنىڭ 5 مامىر كۇنگى دەرەكتەرى بويىنشا جەڭىس ەلدى مەكەنىندە سۋ دەڭگەيى 2 سانتيمەترگە, جاڭاتۇرمىس اۋىلىندا  – 3, اراي ەلدى مەكەنىندە – 4, ورگەباس اۋىلىنىڭ كىرەبەرىسىندە 6 سانتيمەترگە تومەندەگەن. دەگەنمەن, ەلدى مەكەن­دەردى سۋ باسۋىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا اتقارىلىپ جاتقان ىستەر باسەڭ­سىگەن جوق, كەرىسىنشە قوسىمشا كۇش­تەر جۇمىلدىرىلىپ جالعاسىن تابۋدا. بۇل ورايدا حالىقتى قۇلاقتاندىرۋ ماق­ساتىندا ماقتاارال اۋدانىنىڭ 15 ەلدى مەكەنىندە 38 دابىلدى ەسكەرتۋ قۇرىلعىسى ورناتىلعان. نۇرلى جول, ورگەباس, ىرىستى, جانتاقساي ەلدى مەكەندەرىندە بوگەتتەر سالىنىپ, مىرزاكەنت كەنتى باعىتىندا فيردوۋسي ەلدى مەكەنىنىڭ اۋماعىندا 3 كوللەكتور ورناتىلعان. بۇدان بولەك ماقتاارال اۋدانى اۋماعىنان اعىن سۋدى تەز ارادا شىعارۋ ماقساتىندا وزبەكستان رەسپۋبليكاسى تاراپىنان جەتىساي اۋدانى, قوعالى ەلدى مەكەنىنىڭ ماڭىنان «ورتالىق بەتپاقدالا كوللەكتورى» ارقىلى اۆتوجول كوپىرىن اينالىپ وتەتىن كانال قازىلدى.

ماقتاارال اۋدانىنداعى توتەنشە جاعداي بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان جۇ­مىستاردى بايانداعان وبلىس اكىمى ومىرزاق شوكەەۆ وسىنداي دەرەكتەر كەلتىر­دى. اۋداندا قوعامدىق ءتارتىپتى ساقتاۋ جانە سۋ باسقان تۇرعىن ۇيلەردىڭ مۇل­كىن قورعاۋ ءۇشىن 8 بلوك-بەكەت ورناتىلىپ, پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ جەكە قۇرا­مىنان جالپى 335 قىزمەتكەر مەن 57 ار­نايى اۆتوكولىك جۇمىلدىرىلعان. «الدىن الا جيناقتالعان مالىمەتتەر بو­يىنشا كولەمى 7639 گەكتار ەگىستىك جەردى سۋ باسقان. سونىمەن قاتار مال شىعىنى ناق­تىلانۋدا. قازىرگى تاڭدا وسى جوعارىدا اتالعان شىعىنداردى ەسەپتەپ جاتىرمىز», دەدى ومىرزاق شوكەەۆ. سونداي-اق وبلىس اكىمى جالپى 31 606 تۇرعىن 14 ەلدى مەكەننەن ەۆاكۋاتسيالانعانىن, 7 ەلدى مەكەندە سۋ باسۋ قاۋپى ءالى دە جوعارى ەكەنىن ايتىپ ءوتتى. ال مىرزاكەنت جانە اقجول ەلدى مەكەندەرىنىڭ تۇرعىندارى ءوز ءۇي-جايلارىنا قايتا ورالۋدا. اۆاريالىق-قۇتقارۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ ءۇشىن اۋداندا توتەنشە جاعداي جاريالانعالى بەرى 986 ادام, 10 دانا ءجۇزۋ قۇرىلعىسى, 180 بىرلىك تەحنيكا جۇمىلدىرىلدى. سونى­مەن قاتار قىزىلوردا, جامبىل وبلىس­تارى مەن شىمكەنت قالاسىنان 30 ونىمدىلىگى جوعارى سۋ جيناعىش سوراپتار كومەككە كەلىپ جەتتى. بۇدان بولەك ۇلتتىق ۇلان اسكەري بولىمىنەن 413 اسكەري قىز­مەتكەر مەن 37 بىرلىك تەحنيكا تارتىلدى. قو­سىمشا الماتى قالاسىنان ۇلتتىق ۇلان­نىڭ قۇتقارۋ باتالونىنان 320 اسكە­ري قىزمەتكەر مەن 26 بىرلىك تەحنيكا كەلدى.

جەرگىلىكتى باسشىلار تاسقىن سۋ ورىن العان اۋىلداردىڭ حالقىمەن كەزدەسىپ, ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدە. مىسالى, ماقتاارال اۋدانىنىڭ اكىمى باقىت اسانوۆ تاسقىن سۋ استىندا قالعان اۋىلداردىڭ تۇرعىندارىمەن جۇزدەسۋىندە قاۋىپسىز اۋماققا كوشىرىلگەن حالىققا ۇكىمەت تاراپىنان ناقتى كومەك كورسەتىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. زارداپ شەككەن اۋىل ازاماتتارىنىڭ ارقايسىسىنا وتەماقى تولەنەتىنىن جەتكىزدى. سونداي-اق اۋدان اكىمى الەۋمەتتىك جەلىلەر, مەسسەندجەرلەر مەن باق ارقىلى تاراپ جاتقان سۋ تاسقىنى جونىندەگى ءتۇرلى بۇرمالاۋشىلىقتارعا قاتىستى ءوز پىكىرىن ءبىلدىردى. «حالىق دۇرىس, ياعني رەسمي, شىنايى اقپارات الۋى كەرەك. اسىرەسە الەۋمەتتىك جەلىلەردە اۋماقتاعى جاعدايعا قاتىستى ەلدى دۇرلىكتىرەتىن جالعان اقپاراتتار تارالىپ جاتىر. ەڭ باستىسى, ادام شىعىنىنان امانبىز. ال شىعىندار ەسەپتەلىپ, تولىق وتەلەدى», دەدى اۋدان اكىمى.

ەۆاكۋاتسيا ورىندارى رەتىندە بەكى­تىلگەن مەكتەپتەر مەن كوللەدج, مەشىتتەردە ورنالاسقان تۇرعىندار وسىنداي قيىن-قىستاۋ كەزەڭدە قولۇشىن سوزىپ جاتقان مەملەكەت باسشىلىعىنا, ۇكىمەتكە, وبلىس, اۋدان باسشىلارىنا جانە بارلىق قازاقستاندىقتارعا شىنايى العىستارىن ايتۋدا. ال وسى ەۆاكۋاتسيالىق پۋنكتتەردەگى بالالار 6 مامىردان باستاپ ساباقتارىن قاشىقتان جالعاستىراتىن بولادى. بۇل رەتتە ءبىلىم باسقارماسى وقۋلىقتار مەن وقۋ قۇرالدارى تيەلگەن جۇك كولىگىن ماقتا­ارالعا جىبەرگەن. سونداي-اق كورشىلەس وبلىستار مەن كاسىپكەرلەر تاراپىنان ءتۇرلى كومەكتەر كورسەتىلىپ, قولداۋ بىلدىرىلۋدە. مىسالى, جامبىل وبلىسى اكىمدىگى اتىنان 30 توننا, «ساليقالى ۇرپاق» قوعامدىق قورىنان  20 توننا ازىق-ت ۇلىك كەلىپ جەتتى. وبلىستىق, اۋدان, قالالىق ءماسليحات دەپۋتاتتارى جالپى سوماسى 21 ملن تەڭگە بولاتىن, ال سارىاعاشتىقتار جالپى قۇنى 1 ملن 735 مىڭ تەڭگەنىڭ  گۋمانيتارلىق كومەگىن  كورسەتتى.

تۇركىستان وبلىسى