• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ەكونوميكا 30 ءساۋىر, 2020

شاعىن قارجى ۇيىمدارى جابىلىپ قالماي ما؟

442 رەت
كورسەتىلدى

قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى ميكروقارجى ۇيىمدارىن, ونىڭ ىشىندە لومباردتاردى جانە ونلاين-كرەديتورلاردى تەكسەرۋدى باستادى. مۇنداي ۇيىمدار كوپتەپ شوعىرلانعان نۇر-سۇلتان, الماتى, شىمكەنت قالالارىندا 1100 لومبارد تەكسەرىلمەك. ياعني ەلىمىزدەگى لومباردتاردىڭ تەڭ جارتىسى تەكسەرىلەدى دەگەن ءسوز.

ءبىرىنشى كەزەكتە تەكسەرۋشىلەر ەل پرەزيدەنتىنىڭ توتەنشە جاعداي ەنگىزۋ ناتيجەسىندە زارداپ شەككەن حالىقتىڭ, شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ قارىزدارى بويىنشا نەگىزگى بورىش پەن سىياقى سومالارىن تولەۋدى توقتاتا تۇرۋ تۋرالى تاپسىرماسىن ورىنداۋ ماسەلەسى­نە نازار اۋدارماق. اۆتوكولىك كەپىلىنە نەسيە بەرۋ كومپانيالارى قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزي­دەنتى دۋلات تاستەكەەۆ ايتقان­داي, تەكسەرىس ەلىمىزدىڭ كەيبىر وڭىر­لەرىندە باستالىپ تا كەتتى.

– تەكسەرىس بارىسىندا قانداي دا ءبىر ولقىلىقتار انىقتالسا, شارالار قولدانىلاتىنى انىق. زاڭ تالاپتارىن بۇزعان ۇيىمداردىڭ ايىپپۇل تولەۋى, ءيا بولماسا جابىلۋى مۇمكىن. تەك بارلىق تالاپتاردى دۇرىس ساقتاعان ۇيىم­دار­دىڭ وسى تىزىمگە ىلىگىپ كەتپە­گەنى دۇرىس دەپ ەسەپتەيمىن, – دەيدى د.تاستەكەەۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا, كەيىنگى ۋاقىت­تا شاعىن قارجى ۇيىمدارىنا تەك­سەرىسپەن قاتار, زاڭ اياسىندا شەك­تەۋ­لەر دە قاتاڭدادى. قارجى نارى­عىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنت­تىگىنە بارلىق ميكروقارجى ۇيىم­دارىن باقىلاپ وتىرۋ قۇزى­رەتى بەرىلدى.

– بيىل تىركەۋدەن وتكەن قارجى ۇيىمدارى جۇمىسىن جالعاستىرعان جاعدايدا جىلدىق مولشەرلەمەسى 56 پايىزدان اسپايتىن نەسيە بەرە الادى. ودان ارتىق بەرىلگەن نەسيە زاڭسىز دەپ تانىلادى. بۇعان دەيىن جىلدىق مولشەرلەمەنى لومباردتار 100 پايىزبەن بەرىپ كەلدى.

حالىقتى قاناپ, 600-700 پايىزبەن نەسيە بەرىپ كەلگەندەر دە بار. سولاردىڭ كەسىرىنەن بارلىق شاعىن قارجى ۇيىمدارى الااياق اتاندى. ەندى بۇل سالادا نارىققا قاتىسۋشىلار سانى كەمۋى, باسەكەلەستىك ورتا ازايۋى مۇمكىن, – دەيدى اۆتوكولىك كەپىلىنە نەسيە بەرۋ كومپانيالارى قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى.

جاڭا ەرەجە حالىق ءۇشىن ءتيىمدى بولعانىمەن, شاعىن قارجى ۇيىم­دارىنا ءتيىمسىز ەكەنى تۇسىنىكتى. سەبەبى قويىلعان تالاپتى شاعىن ۇيىمداردىڭ ءبارى بىردەي ورىنداي المايدى. دەسە دە, شاعىن قارجى ۇيىمدارى ەكىنشى دەڭگەيلى بانك­تەرمەن سالىستىرعاندا تەز قىزمەت كورسەتەتىندىكتەن, حالىقتىڭ ءبىراز بولىگى لومباردتاردى جاعالايتىنى بەلگىلى. توتەنشە جاعداي كەزىندە مۇنداي ۇيىمعا جۇگىنگەندەردىڭ جارتىسىنا جۋىعىنىڭ جۇمىسسىز قالۋىنا بايلانىستى تولەم قابىلەتى تومەندەپ, قالدىرعان زاتتارىن الا الماعان. بىراق د.تاس­تەكەەۆ توتەن­شە جاعداي كەزىن­دە لومبارد­قا جۇگىن­گەندەرگە ءوسىمپۇل ەسەپتەلمەيدى دەپ سەندىردى.

كارانتينگە بايلانىستى ۇكىمەت تارا­پىنان كاسىپكەرلىكتى قول­­داۋ­عا ارنالعان شارالار قابىل­­دان­عا­نى بەلگىلى. الايدا ەلىمىزدەگى لوم­باردتار بۇل كەزەڭدە ارەندا تو­لەپ, سالىقتىق جەڭىلدىككە ىلىگە الماي وتىر ەكەن. قازاقستان لومباردتارىنىڭ ۇلتتىق قاۋىم­داستى­عىنىڭ جەتەكشىسى اسحات ىزتى­لەۋوۆتىڭ ايتۋىنشا, توتەنشە جاعداي كەزىندە تاۋارلاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارى, سونىڭ ىشىندە ەڭ قاجەتتى تاۋارلاردىڭ باعالارى كوتەرىلە باستادى. وسىعان باي­لانىس­­تى, حالىق ازىق-ت ۇلىك, ءدارى-دارمەك ساتىپ الۋ, جالدامالى تۇرعىن ءۇي, كوم­مۋنالدىق تولەمدەر جانە باسقا دا قاجەتتىلىكتەر ءۇشىن قارجىدان قىسى­لىپ, لومبارد­تاردىڭ كومە­گىنە جۇگىنۋگە اسىعادى. ال جۇمى­سىن توق­تات­قان لومباردتار قارجى­لىق تۇر­عىدان زارداپ شەككەن سەكتور­لار­دىڭ ساناتىنا كىرە الماي وتىر.

– لومباردتار زاڭ بويىنشا جۇمىس ىستەۋگە دايىن, بىراق زاڭدا ەنگىزىلگەن بارلىق وزگەرتۋلەر مەن تولىقتىرۋلار تالقىلاۋ ارقىلى قابىلدانۋى كەرەك. لومباردتار بانكتەردەن نەسيە الادى. قازىرگى جاعدايعا بايلانىستى نەسيە قارىزىن تولەۋدى كەيىنگە قالدىرۋ تۋرالى ءوتىنىشى ماقۇلدانبادى. ءبىز 3 اي بويى بورىشكەرلەرىمىز­گە ءوسىم­پۇل ەسەپتەمەي وتىرمىز. جالاقى تولەپ, قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاۋ ءۇشىن شىعىندالامىز. ۇنەمدەۋ شارالارىن قولدانۋعا مۇمكىندىك جوق. لومباردتاعى ىشىك, التىنداردى ۇيىمىزگە اپارىپ ساقتاي المايمىز. سوندىقتان لومباردتار توتەنشە جاعدايدان جاپا شەككەن كاسىپتىك سەكتورعا جاتپاعاندىقتان, بانكتەر كومەك كورسەتپەي وتىر. ءبىز مەملەكەتكە ۋاقتىلى سالىق تولەپ وتىرمىز, – دەيدى قازاق­ستان لومباردتارىنىڭ ۇلت­تىق قاۋىم­داستىعىنىڭ جەتەكشىسى.

سالا كاسىپكەرلەرىنىڭ ايتۋىن­شا, شاعىن ۇيىمدار وسىلاي قىس­پاققا الىنا بەرسە, ەلىمىزدەگى لومباردتاردىڭ 90%-ى نارىقتان كەتۋگە ءماجبۇر بولۋى مۇمكىن. ال­دىن الا مالىمەت بويىنشا, بۇل سا­لادا 3 مىڭعا جۋىق ادام جۇمىس ىس­تەيتىنىن ايتا كەتەيىك.

 

سوڭعى جاڭالىقتار