سەمەيدە جۇمىرتقا 120 تەڭگەدەن ساتىلىمعا شىقتى. جاقىندا عانا ىسكە قوسىلعان «اقتوبە-ەرتىس» فابريكاسى تۇراقتاندىرۋ قورىمەن بىرلەسە جۇمىس ىستەمەك. قالا تۇرعىندارى بۇعان دەيىن شەتتەن اكەلىنگەن ونىمدەرمەن قامتىلىپ كەلگەن بولاتىن. ازىرشە قالانىڭ 8 ساۋدا نۇكتەسىندە عانا ون جۇمىرتقا داناسى 120 تەڭگەدەن ساتىلىپ جاتىر. بۇل يگى باستاما الداعى ۋاقىتتا قالانىڭ قالعان اۋماقتارىن دا قامتيتىن بولادى.
سەمەيدە جۇمىرتقا 120 تەڭگەدەن ساتىلىمعا شىقتى. جاقىندا عانا ىسكە قوسىلعان «اقتوبە-ەرتىس» فابريكاسى تۇراقتاندىرۋ قورىمەن بىرلەسە جۇمىس ىستەمەك. قالا تۇرعىندارى بۇعان دەيىن شەتتەن اكەلىنگەن ونىمدەرمەن قامتىلىپ كەلگەن بولاتىن. ازىرشە قالانىڭ 8 ساۋدا نۇكتەسىندە عانا ون جۇمىرتقا داناسى 120 تەڭگەدەن ساتىلىپ جاتىر. بۇل يگى باستاما الداعى ۋاقىتتا قالانىڭ قالعان اۋماقتارىن دا قامتيتىن بولادى. قازاقستاننىڭ وزگە قالالارىندا جۇمىرتقا باعاسى شارىقتاپ تۇر. ال سەمەيلىك كاسىپكەرلەر ءوز باستامالارىن جاقسى جولعا قويا السا, ەڭ ءتيىمدى ءونىم رەتىندە وزگە وڭىرلەرمەن دە بايلانىس جاساۋ نىعايا تۇسپەك. ماسەلەن, بۇرىندارى سەمەيگە جۇمىرتقا رەسەيدەن تاسىمالداناتىن. اسىرەسە, مەرەكە-مەيرام كۇندەرى جۇمىرتقا باعاسى شارىقتاپ شىعا كەلەتىندىگى راس. بۇل ءونىمنىڭ باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن قالالىق اكىمدىك تە ءبىرشاما شارۋالار اتقاردى. 2011 جىلدىڭ ورتاسىنا دەيىن سەمەيدە جۇمىرتقامەن قامتۋدان پروبلەما بولعان جوق. ءونىمدى جەرگىلىكتى ءىرى قۇس فابريكاسى شىعاراتىن. ءبىر جارىم جىل بۇرىن «سەمەي قۇس» جشس جۇمىرتقا وندىرۋدەن باس تارتىپ, تىكەلەي قۇس ەتىن شىعارۋعا كوشتى. ءسويتىپ, سەمەيدە جۇمىرتقا ازايىپ كەتىپ, ەسەسىنە قۇس ەتى مولىنان ءوندىرىلدى. ال رەسەيدەن كەلەتىن جۇمىرتقالاردىڭ باعالارى كولىكپەن جەتكىزۋ ەسەبىنەن قىمبات بولىپ, تۇتىنۋشىلار 20 كۇن ءوتىپ كەتكەن جۇمىرتقالاردى الۋعا ءماجبۇر بولدى. ءتارتىبى بويىنشا جۇمىرتقا كەم دەگەندە ون كۇن عانا ساقتالۋى كەرەك. قالالىق اكىمدىككە جۇمىرتقا ءوندىرىسىن جولعا قويسام دەپ «اقتوبە-ەرتىس» جشس-نىڭ ديرەكتورى قايرات ۋاليەۆ ۇسىنىسپەن شىققاندا شەشىم تابىلعانداي بولدى. ءسويتىپ ونىڭ جوباسى ماقۇلدانىپ, «ەرتىس» اكك كومەككە كەلەتىن بولدى. جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن 147 ملن. تەڭگە ءبولىندى. ال 201 ملن. تەڭگەنى «قازاگروقارجى» اق ءبولدى. كاسىپورىننىڭ بولەتىن ءوز قاراجاتى 153 ملن. تەڭگە بولىپ, جالپى جوبا قۇنى 501 ملن. تەڭگەگە باعالانعان.
– ءبىز كۇنىنە 25 مىڭ جۇمىرتقا وندىرەمىز, – دەيدى «اقتوبە-ەرتىس» جشس-نىڭ باس تەحنولوگى امانگەلدى قابىكەنوۆ, – سول كۇنى-اق ءوتىپ كەتەدى. جەرگىلىكتى ءونىمدى تەك 2-3 كۇن عانا ساقتاۋعا بولادى.
ساپالى ءونىمدى حالىق قانا ەمەس, بۇگىندەرى جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەر دە ساتىپ الا باستادى. ولار سەمەيدىڭ ماڭىنداعى اۋىلدار مەن اۋداندارعا تاسىپ جەتكىزۋدە. ءسويتىپ, سەمەيدەگى جۇمىرتقا فابريكاسى ىسكە قوسىلعان كۇننەن باستاپ قىزۋ ساۋداعا ەندى.
– بۇگىنگە دەيىن قالا دۇكەندەرىندە جۇمىرتقانىڭ باعاسى 200 تەڭگەگە دەيىن جەتكەن ەدى, – دەيدى اۋىلشارۋاشىلىق ءبولىمىنىڭ باس مامانى اۋدانبەك قاراتاەۆ. – نەگىزىنەن كورشى ەلدەردەن كەلەتىن. ەندى مىنا فابريكا جىلىنا 24 ملن. جۇمىرتقا وندىرەمىز دەپ وتىر. وسىنىڭ ارقاسىندا قالا حالقىن تولىقتاي قامتيتىن بولماقپىز.
«سەمەي» سۋپەرماركەتى, «نيۆا», «تيتوۆ, 146», «كۆارتال», «كولوس», «ماياك» جانە دالنيداعى «اينۇر» دۇكەنىندە تۇراقتاندىرۋ قورىنىڭ ونىمدەرى ارقىلى 120 تەڭگەنىڭ جۇمىرتقالارى ساتىلۋدا.
– ءبىز «ەرتىس» اكك-ءنىڭ ەنشىلەس كاسىپورنى «اقتوبە-ەرتىس» فابريكاسىمەن كەلىسىمشارتقا وتىرۋ ارقىلى, تۇرعىنداردى ساپالى ونىممەن قامتۋدى قولعا الىپ جاتىرمىز, – دەيدى «شىعىس-سامعاۋ» جشس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى تالعات مۇراتوۆ, – جۇمىرتقا ىرىكتەلگەن, ءبىرىنشى, ەكىنشى سورتتى بولىپ شىعارىلماق. ءبىرىنشى كۇننەن بايقاعانىمىز, تۇتىنۋشىلاردىڭ سۇرانىسى ەرەكشە بولدى.
قالالىق اكىمدىك جاڭا ءوندىرىس ورنى «اقتوبە-ەرتىسكە» «بيزنەستىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىنىڭ مۇمكىندىگىن پايدالانۋدى ۇسىنىپ وتىر. سەبەبى, جۇمىرتقا وندىرۋشىلەرگە ەلەكتر ەنەرگياسى ۇزدىكسىز بولۋى قاجەت ەكەن. ال باعدارلاما اياسىندا مەملەكەت ءوندىرىس ورنىن قاجەتتى ينفراقۇرىلىممەن, سۋ, ەلەكتر ەنەرگياسىنىڭ دۇرىس جەتكىزىلۋى ءۇشىن ساپالى تەحنولوگيالارمەن قامتىلۋىنا مۇمكىندىك تۋعىزباق.
راۋشان نۇعمانبەكوۆا.
سەمەي.