باعزىدا, دەيدى ءبىر اڭىز, قاسقىر جەپ كەتكەن بوتاسىن جوقتاپ بوزداعان ارۋانانىڭ ت ۇلىپقا قاراپ ءيسىنىپ, جەلىنىنەن ساۋلاپ اققان ۋىزى تامعان جەرگە ءشوپ شىعىپتى. ەل ونى قۇمارشىق دەپ اتاعان.
جۇرتتى قىناداي قىرعان جۇت پەن اشارشىلىق ۋاقىتىندا نارىن بويىن جايلاعاندار وسى قاسيەتتى وسىمدىكتىڭ ارقاسىندا امان قالدى. بۇل ەندى اڭىز ەمەس, اقيقات. تىنىشتىق پەن توقشىلىقتا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان ءبىز ءۇشىن ەن دالاداعى ەلەۋسىز ءبىر وسىمدىكتىڭ ءمانى جوقتاي كورىنەر. بىراق تاريحتى تۇگەندەپ, وتكەننەن عيبرات الار ءسات بولعاندا جادىمىزعا ورالار جايتتار بار. سونىڭ ءبىرى – وسى قۇمارشىق.
اتى ايتىپ تۇرعانداي, قۇم اراسىندا وسەتىن ءشوپتى تالقان قىلىپ تالعاجاۋ ەتكەن ەل زۇلمات جىلدار زوبالاڭىندا قيىندىققا دەس بەرمەدى. قۇمارشىقتى ديىرمەنگە تارتىپ, ۇن الادى, نان پىسىرەدى. كەلىگە ءتۇيىپ, جارماسىنان كوجە دايىندايدى. سۋعا بوكتىرىپ, ەلەكپەن ءسۇزىپ الىپ, قۋىرىلعان داننەن تالقان جاسايدى. ءبىر قاسيەتى, قۇمارشىقتان ازىرلەنگەن تاعامنىڭ ءبارى دە قۇنارلى كەلەدى.
«قۇمارشىقتى ايتقاندا سوناۋ وتىزىنشى جىلداردىڭ ويرانى, اشتىقتىڭ ازابى ەسكە تۇسەدى. تاڭدايعا باسار ءتۇيىر ءدان ىزدەپ تەنتىرەگەن, وزەگى تالىپ, كوزى قاراۋىتقان ۋاقىتتا قۇمارشىققا اۋىزى جەتكەندەردىڭ تامىرى قايىرا بۇلكىلدەپ سوعىپ كەتكەنى اڭىز ەمەس, شىندىق. قۇمدى ايماقتا تامىر تارتقاننىڭ ەڭ كيەلىسى – قۇمارشىقتى ۇمىت قالدىرماي, سوڭعى جىلدارى ءبىراز يگى شارالار جاسالۋدا», – دەيدى جازۋشىلار وداعىنىڭ مۇشەسى تاڭاتار دارەلوۆ. بۇل سوزىمىزگە نەگىز دە بار. جاقىندا عانا اتىراۋدىڭ ەڭ كورنەكتى كوشەسىندە تۇرعان حالىق جازۋشىسى, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى فاريزا وڭعارسىنوۆا ەسكەرتكىشىنىڭ جانىنان تاعى ءبىر ساۋلەتتىك كومپوزيتسيا ورىن الدى. «قۇمارشىق ءدانى» دەپ اتالعان مۇسىندىك-ساۋلەت كومپوزيتسياسى – ۇلت تاريحىنا قويىلعان ەسكەرتكىش. ونىڭ اۆتورى – بەلگىلى جۋرناليست تۇرسىن قاليموۆا. بيىكتىگى 4 مەتردەن اساتىن ەسكەرتكىشتى دايىنداۋعا سۋرەتشىلەر وداعىنىڭ مۇشەلەرى رينات ابەنوۆ, امانجول مۇكەنوۆ, اسىلبەك مۇحامەدجانوۆ, رومان تيتۋشيندەر ۇلەس قوسقان.
قۇمارشىققا ارنالعان تاعى ءبىر شارانى پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتى سارسەنباي ەڭسەگەنوۆ ۇيىمداستىردى. وبلىس ورتالىعىنداعى «اقجەلكەن» شىعارماشىلىق ورتالىعىنا جينالعان ءوڭىردىڭ زيالى قاۋىمى قاسيەتتى وسىمدىك تۋرالى كەڭىنەن اڭگىمە قوزعاپ, بالالىق شاقتارىنىڭ دامىنەن اۋىز ءتيدى. «2013 جىلى اۋىلعا كەلگەنىمدە قۇمارشىقتىڭ تالقانىن الىپ, ەلورداعا فاريزا وڭعارسىنوۆا اپامىزعا اپارىپ بەرگەنىمدە, قاتتى قۋانىپ ەدى. «تالاي جەگەن قۇمارشىعىم» دەپ تولقىعانى ەسىمدە. وسى وسىمدىككە ەسكەرتكىش قويۋ تۋرالى ويىم بار ەكەنىن ايتقانىمدا اپاي قۇپتاپ, «ەسكەرتكىش قويساڭ, استىنداعى اق شاعىلدى ۇمىتىپ كەتپە, تەڭىزدىڭ تولقىنىنداي بولىپ تۇرسىن», دەدى. ول كىسى ومىردەن وتكەننەن كەيىن «اپايدان قالعان امانات» دەگەن ماقالا جازدىم, دەيدى سارسەنباي ەڭسەگەنوۆ. سول ارمان-اماناتتى اياقاستى ەتكىسى كەلمەگەن سەناتور قۇمارشىققا ارنالعان ەسكەرتكىش دايىندالىپ جاتقانىن, «اتىراۋ-استراحان» تاس جولىنىڭ بويىنا ورناتۋ جوسپارىندا بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«قايتا ورالعان قۇمارشىق» اتتى شارادا قۇرمانعازى, يساتاي, ماحامبەت اۋداندارىنان كەلگەن قاتىسۋشىلار ءتۇرلى ءدام دايىنداۋدان سىنعا ءتۇستى. اسىرەسە يساتاي اۋدانىنداعى ء«ايتىش» قۇمىنان كەلگەن گۇلپارا جۇباەۆا بايقاۋعا ايرىقشا دايىندالىپتى. قۇمارشىق وسەتىن جەردىڭ قۇمىنا دەيىن اكەلگەن ول سايىستىڭ ءبىرىنشى جۇلدەسىن جەڭىپ الدى. قۇرمانعازى اۋدانىنداعى قوشالاق ەلدى مەكەنىنە جولى تۇسكەن جاننىڭ ءماريا اجەگە سالەم بەرمەي وتپەيتىنى كەمدە-كەم. قاشاندا داستارقانى بەرەكەگە تولى اجە قۇمارشىقتان دا ءدامدى تاعامدار ازىرلەيتىنىن كورسەتىپ, ەكىنشى ورىندى يەلەندى. جۇلدەنىڭ ءۇشىنشى تۇعىرىنان ماحامبەتتىك مۇستاحيما اليەۆا كورىندى. باسقا دا قاتىسۋشىلاردىڭ بارلىعى سىيلىقتارعا يە بولدى.
اتىراۋ