ۇلتارالىق تاتۋلىق پەن بەيبىت كەلىسىمدە ءومىر ءسۇرۋ – تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ باستى ۇستانىمى. وسى ورايدا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ الار ورنى ايرىقشا, اتقارار ءىسى اۋقىمدى ەكەنىن ايتىپ وتكەن ابزال. ەكى تىلدە سويلەيتىن حالىقتى ەتەنە جاقىنداستىراتىن ورتالىقتىڭ ىلگەرى ىستەرى جەتەرلىك. كۇنى كەشە اسسامبلەيانىڭ عىلىمي-ساراپشىلىق كەڭەسىنىڭ 10 جىلدىعىنا ارنالعان «ارالۋاندىقتاعى بىرلىك: قازاقستاندىق جانە حالىقارالىق تاجىريبە» اتتى عالىمدار مەن ساراپشىلار فورۋمى ءوتتى.
فورۋم عىلىمي-ساراپشىلىق كەڭەستىڭ 10 جىلدىق جۇمىسىنىڭ قورىتىندىسىن, كوپمادەنيەتتى قوعام, تاتۋلىق پەن كەلىسىمدى قامتاماسىز ەتۋدەگى مادەنيەتارالىق ديالوگتى نىعايتۋ فەنومەنىن, عىلىمي-ساراپشىلىق قاۋىمداستىقتىڭ ارالۋاندىقتاعى بىرلىكتى دامىتۋعا قوسقان ۇلەسىن, ەتنوسارالىق جانە مادەنيەتارالىق كوممۋنيكاتسيالاردى زەرتتەۋ ناتيجەلەرىن تالقىلاۋ جانە وي ءبولىسۋ ماقساتىندا ۇيىمداستىرىلعان.
«ەڭ الدىمەن, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ عىلىمي-ساراپشىلىق كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرىن كەڭەستىڭ قۇرىلۋىنىڭ 10 جىلدىعىمەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتاعىم كەلەدى. بۇل بەلگىلى ءبىر مەجە, وتكەن كەزەڭدە اتقارىلعان جۇمىستى سارالاپ, الداعى تۇرعان مىندەتتەردى ايقىندايتىن كەزەڭ. كوپەتنوستى قوعامدا ءبىر شاڭىراقتىڭ استىندا سان الۋان ەتنوس پەن كونفەسسيا وكىلدەرىنىڭ باسىن قوسىپ, بەيبىت ءومىر سالتىن قۇرۋ – وتە ماڭىزدى جانە جاۋاپكەرشىلىگى ۇلكەن ماقسات. وسى ماقساتتى ورىنداۋدا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جانە ونىڭ عىلىمي-ساراپشىلىق كەڭەسىنىڭ ورنى ەرەكشە. ايماقتاردا, «دوستىق» ۇيىندە قۇرىلعان عىلىمي-ساراپتامالىق توپتار جۇمىس ىستەيدى. ۋنيۆەرسيتەتتەردە قحا كافەدرالارى قاۋىمداستىعىنا بىرىكتىرىلگەن 40-تان استام كافەدرالار مەن ورتالىقتار قۇرىلدى. مۇندا ستۋدەنتتەر اراسىندا پاتريوتيزم مەن ازاماتتىققا تاربيەلەۋ مىندەتتەرى شەشىلەدى. قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ عىلىمي-ساراپشىلىق كەڭەسىندە 52 عالىم جۇمىس ىستەيدى, ونىڭ ىشىندە 31 عىلىم دوكتورى جانە 12 عىلىم كانديداتى, عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ باسشىلارى مەن قوعام قايراتكەرلەرى بار. ءبىر ماقساتتا جۇمىس ىستەيتىن 200-گە جۋىق عالىمدار, زەرتتەۋشىلەر, ساراپشىلار بىرىكتىرىلگەن. فورۋم زەرتتەۋ ناتيجەلەرىمەن الماسۋدىڭ, قوعامدىق كەلىسىمنىڭ قازاقستاندىق مودەلىن جەتىلدىرۋدىڭ, جاڭا جوبالارىن جاساۋدىڭ ءتيىمدى الاڭى بولادى دەپ ويلايمىن», دەدى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى – حاتشىلىق مەڭگەرۋشىسى جانسەيىت تۇيمەباەۆ.
سونداي-اق ول وسى جىلدار ىشىندە اسسامبلەيانىڭ ساراپتامالىق جۇمىستارىنىڭ زەرتتەۋ ينفراقۇرىلىمى كۇشەيگەنىن اتاپ ءوتتى. ەكى عىلىمي ورتالىق تۇراقتى نەگىزدە جۇمىس ىستەيتىنىن جەتكىزدى. ولار قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىندا جانە ەكونوميكالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىندا.
جيىن بارىسىندا قحا عىلىمي-ساراپشىلىق كەڭەسىنىڭ 10 جىلدىعىنا ارنالعان مۋلتيمەديالىق تانىستىرىلىم, نۇر-سۇلتان, الماتى, شىمكەنت قالالارىنىڭ جانە وبلىستاردىڭ قحا عىلىمي-ساراپشىلىق توپتارىنىڭ, قحا كافەدرالارىنىڭ قىزمەتى مەن باعىتتارى بويىنشا ستەندتىك تانىستىرىلىمدار, پلەنارلىق وتىرىس, پانەلدىك سەسسيالار بولدى. پرەزيدەنت جانىنداعى مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىنىڭ رەكتورى ەرلان ءابىل اسسامبلەيا قوعامدىق تۇراقتىلىق پەن قازاقستاندىقتاردىڭ الەۋەتىن جۇمىلدىرۋدا جانە جاھاندىق تەگەۋرىندەر مەن سىرتقى قاتەرلەرگە قارسى تۇرۋدا, ەتنوسارالىق جانە كونفەسسياارالىق سيپاتتاعى ماسەلەلەردى تابىستى شەشەتىن بىردەن-ءبىر ينستيتۋت ەكەندىگىن اتاپ ءوتتى.
«بۇگىندە قازاقستان الەمنىڭ دامىعان ەلدەرىمەن يىعىن تەڭ تىرەستىرگەن ەلگە اينالدى. قازاقستاننىڭ ىشكى جانە سىرتقى ساياساتتاعى جەتىستىكتەرى تورتكۇل دۇنيەنىڭ نازارىندا. ءبىزدىڭ ەلىمىز وسىنداي جوعارى جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزۋدە. ەلباسىنىڭ ستراتەگيالىق باعدارلامالارى مەن حالقىمىزدىڭ ءتول تاريحىنا ارقا سۇيەي وتىرىپ قۇرىلعان قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ الاتىن ورنى ەرەكشە. الايدا وڭىرلىك جانە جاھاندىق قاتەرلەر مەن تەگەۋرىندەرگە ۋاقتىلى جاۋاپ بەرە ءبىلۋ, مەملەكەتتىك ەتنوساياساتتىڭ ءتيىمدى جولدارىن قاراستىرۋ ءبىزدىڭ الدىمىزعا جاڭا مىندەتتەر قويۋدا. بۇل ورايدا قوعامدا بولىپ جاتقان ۇدەرىستەر مەن قۇبىلىستاردى جان-جاقتى تالداي الاتىن عىلىمي-ساراپتامالىق قىزمەتكە دەگەن سۇرانىس كۇن ساناپ ارتۋدا. وسىنى جەتە تۇسىنە بىلگەن ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن 2011 جىلى پرەزيدەنت جانىنداعى مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىندا ەتنوسارالىق جانە كونفەسسياارالىق قاتىناستاردى زەرتتەۋ ورتالىعى قۇرىلدى. ورتالىقتىڭ نەگىزگى ماقساتى – قوعامدىق كەلىسىم مەن جالپىۇلتتىق بىرلىكتى قالىپتاستىرۋداعى مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ءتيىمدى جۇزەگە اسىرىلۋىن عىلىمي-تاجىريبەلىك جانە ساراپتامالىق قولداۋ جاساۋ. سونىمەن قاتار قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جۇمىسىن عىلىمي جانە ساراپشىلىق تۇرعىدا سۇيەمەلدەۋ», دەدى ەرلان ءابىل.
سونىمەن قاتار ول مەملەكەتتىك ەتنوساياساتتىڭ نەگىزگى تەتىكتەرىن, مەحانيزمدەرىن ىسكە اسىرۋشى – مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر ەكەنىن العا تارتا وتىرىپ, وسى تۇرعىدا اكادەميا تۇراقتى تۇردە ارنايى وقۋ باعدارلامالارىن ازىرلەپ ىسكە قوسقانىن, سول باعدارلامالارىن بويىنشا سوڭعى 8 جىلدىڭ ىشىندە جالپى 3 949 ادام, سونىڭ ىشىندە 2714 مەملەكەتتىك قىزمەتشى, 1235 قحا مۇشەلەرى بىلىكتىلىگىن ارتتىرعانىن جەتكىزدى.
شارا سوڭىندا ەتنوسارالىق بىرلىك پەن قوعامدىق كەلىسىمدى قامتاماسىز ەتۋگە ۇلەس قوسقان عالىمدار ماراپاتتالدى.