• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
الەم 14 قازان, 2019

جاپونيا مەن وڭتۇستىك كورەيا تەكەتىرەسى قاشانعا دەيىن سوزىلادى؟

2721 رەت
كورسەتىلدى

جاپونيا مەن وڭتۇستىك كورەيانىڭ قازىرگى تاڭداعى قارىم-قاتىناسى جا­يىندا بۇقارالىق اقپارات قۇرال­دارىندا جانە الەۋمەتتىك جەلىلەردە جاريالانعان ساراپتا­ما­لىق پىكىرلەر ەكى ەل اراسىنداعى ساياسي سالقىندىق ۇزاق مەرزىمگە سوزىلۋى ىقتيمال ەكەنىن كورسەتەدى. ازيانىڭ الىپتارى اراسىنداعى ساياسي-ەكونوميكالىق قارىم-قاتىناس ايماقتاعى باسقا ەلدەرگە دە اسەر ەتۋى ابدەن مۇمكىن.

وسىدان تۋرا ءبىر جىل بۇرىن, ياعني 2018 جىلدىڭ قازانىندا وڭتۇستىك كورەيانىڭ جو­عارعى سوتى ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سو­عىس كەزىندە جاپون زاۋىتتارىندا ەرىك­سىز جۇمىسقا جەگىلگەن كورەيالىق ازا­مات­تار­دىڭ ۇرپاقتارىنا جاپون كومپانيالارى ايىپپۇل تولەۋى ءتيىس دەگەن شەشىم قابىلداعان بولاتىن.

سول كۇنى جاپون ۇكىمەتى سوعىس كە­زىن­دەگى ماسەلەلەردىڭ بارلىعى 1965 جىل­عى ەكىجاقتى كەلىسىمشارت اياسىندا شەشىلگەنىن العا تارتىپ, قابىلداعان شەشىمدى جويۋ­دى تالاپ ەتتى. الايدا, كورەي تاراپى ايتقانىنان قايتپايتىنىن ءبىلدىرىپ, كورەيادا جۇمىس جاسايتىن جاپوندىق بىرنەشە كومپانيانىڭ بانك­تە­گى شوتتارىن جاۋىپ تاستاۋعا دايىن ەكەندىكتەرىن جەتكىزدى. سول سەبەپتى ەكى ەل اراسىندا ساياسي-ديپلوماتيالىق سال­قىن­دىق پايدا بولىپ, ماۋسىم ايىندا جاپونيانىڭ وساكا قالاسىندا وتكەن «ۇلكەن جيىرمالىق» ەلدەرى باس­شى­لا­رىنىڭ سامميتىندە جاپون تاراپى ەكى مەملەكەت باسشىلارىنىڭ جەكە كەزدەسۋىن ۇيىمداستىرۋدان باس تارتتى.

ونىڭ ۇستىنە جاپونيا ۇكىمەتى كورەيا­لىق جەتەكشى كومپانيالار كوپ پايدالاناتىن وزىق تەحنولوگيالىق ماتەريالداردى وڭتۇستىك كورەياعا ەكسپورتتاۋ­دى شەكتەۋگە شەشىم قابىلداپ, ساياسي-ديپلوماتيالىق ماسەلە ەكى ەل اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق داعدارىسقا اينالدى.

سوڭعى جىلدارى حالىقارالىق نارىقتا جاپوندىق كومپانيالاردىڭ ونىمدەرى كورەيالىق ونىمدەرمەن سالىستىرعاندا باسەكەلەستىگى تومەندەپ كەتكەنىن ەسكەرسەك, جاپون ۇكىمەتى اسا قاجەتتى ماتەريالداردى ەكسپورتتاۋعا شەكتەۋ قويۋ ارقىلى جاپوندىق كومپانيالاردىڭ باسەكەلەستىگىن ارتتىرۋدى دا كوزدەپ وتىرعانداي.

كورەي تاراپى جاپون ۇكىمەتىنىڭ مۇنداي ارەكەتىن قاتتى سىنعا الىپ, دۇنيەجۇزىلىك ساۋدا ۇيىمىنا (دسۇ) شاعىم جاسايتىنىن مالىمدەسە, كورەيالىقتار جاپون تاۋارلارىنا بويكوت جاريالاپ, ولاردى ساتىپ الۋدان جاپپاي باس تارتا باستادى. ساياسي سالقىندىق ەكىجاقتى ساۋدا-ەكونوميكالىق, مادەني-گۋمانيتارلىق قارىم-قاتىناستار دەڭگەيىنە كەرى اسەرىن تيگىزىپ, ەكى ەل اراسىندا تۋريستەر سانى دا كۇرت ازايىپ كەتتى.

ازيالىق الىپتار اراسىنداعى كەلەڭ­سىز جاعداي حالىقارالىق نارىققا دا كەرى اسەرىن تيگىزەتىن بولعاندىقتان بۇل ماسەلە دسۇ, بۇۇ سياقتى حالىقارالىق ۇيىمدار دەڭگەيىندە دە تالقىلانا باستادى.

جوعارىدا اتالىپ وتكەندەي, جاپون ۇكىمەتى ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس كەزىندەگى بارلىق ماسەلەلەردى 1965 جىلعى ەكى ەل اراسىنداعى كەلىسىمشارت اياسىندا شەشىپ, كورەي حالقىنا كەم دەگەندە 500 ملن دوللار كولەمىندە تەگىن كومەك كورسەتىپ, ايىبىمىزدان ارىلدىق دەگەندى العا تارتادى. ال كورەي تاراپى قازىرگى وڭتۇستىك كورەيا جارتى عاسىر بۇرىنعى ءالسىز ەل ەمەس, ءبىلىمى مەن عىلىمى, تەحنيكاسى مەن تەحنولوگياسى دامىعان, ەكونوميكالىق دەڭگەيى جوعارى جانە الەمدە الار ورنى بولەك مەملەكەت ەكەنىن, سوندىقتان بۇل ەلمەن ەندىگارى باسقاشا, تەرەزەسى تەڭ ەل رەتىندە سويلەسۋ كەرەك ەكەنىن مەڭزەپ وتىر.

راس, كورەي ۇكىمەتى مەن حالقىنىڭ ولاي دەيتىن ءجونى بار. ولاي دەيتىنىمىز, 1965 جىلعى جاعدايعا قاراپ كورسەك, وڭتۇستىك كورەيانىڭ سىرتقى ساۋدا سالاسىندا جاپونيانىڭ الاتىن ۇلەسى سول كەزدە 40 پايىزدان اسقان بولسا, ال سوڭعى جىلدارى بۇل كورسەتكىش تەك 8 پايىزدى قۇرايدى. ءتىپتى جاپوندىق يندۋستريانىڭ ماقتانىشى اۆتوكولىك شىعارۋ سالاسىندا جارتى عاسىردان استام ۋاقىت بويى جاپونيادان وڭتۇستىك كورەياعا ساتىلىپ كەلگەن قوسالقى بولشەكتەردىڭ ەكسپورت كولەمى 2012 جىلى ەڭ جوعارى دەڭگەيگە جەتىپ, ودان كەيىن تومەندەي باستادى. ال 2014 جىلدان باستاپ بۇل سالادا ەكى ەل اراسىنداعى ساۋدا-ساتتىق كولەمى كەرىسىنشە كورەي تاراپى ءۇشىن ءتيىمدى بولا باستادى. ياعني, وڭتۇستىك كورەيا جاپونداردىڭ وزدەرىنە ەكسپورت جاساي الاتىن دەڭگەيگە جەتتى. بۇل دەگەنىمىز, كورەي ەلىنىڭ قازىرگى تاڭداعى يندۋستريا سالاسىنىڭ دامۋ دەڭگەيى جاپون ەلىنەن ارتىق بولماسا, كەم ەمەس دەگەن ءسوز.

ەكونوميكالىق دامۋ ءۇردىسى جاعىنان وڭتۇستىك كورەيا 1982 جىلدان باستاپ («ازيا قارجى داعدارىسى» تۇسىنداعى 1998 جىلدى ەسەپتەمەگەندە) وسى كۇنگە دەيىن جاپونيانى ارتتا قالدىرىپ, 2000 جىلدان باستاپ شەت مەملەكەتتەرمەن ساۋدا جاساۋ سالاسىندا وزىنە ءتيىمدى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىپ كەلەدى. ەلدىڭ ىشكى جالپى ونىمىنە شاققانداعى ساۋدا سالاسىنداعى وڭ كورسەتكىش بويىنشا دا وڭتۇستىك كورەيا 2012 جىلدان بەرى جاپونيادان الدا تۇر.

ەكونوميكا دەڭگەيىنىڭ ءوسۋى مەملەكەت­تىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ تۇر­عى­سىنان دا وڭ ىقپال ەتىپ وتىر. ەگەر وتكەن عاسىردىڭ 90-شى جىلدارى وڭتۇستىك كورەيانىڭ قورعانىس سالاسىنا بولىنەتىن قارجىسى جاپونيامەن سالىستىرعاندا ءۇش ەسە از بولسا, بۇگىنگى كۇنى بۇل كورسەتكىش بويىنشا دا كورەيلەر جاپوندارعا جاقىنداپ قالدى. ءوز كەزەگىندە جاپون ۇكىمەتى 2011 جىلدان باس­تاپ وسى سالاعا بولىنەتىن قارجى كولەمىن قىسقارتۋعا ءماجبۇر.

ورايى كەلگەندە ايتا كەتەيىك, وڭتۇس­تىك كورەيا ۇكىمەتى وسى جىلدان باستاپ اقش پرەزيدەنتى د.ترامپتىڭ تالابىمەن ەلدەگى امەريكالىق اسكەري بازالار ءۇشىن بولىنەتىن قارجى كولەمىن 8 پايىزعا ۇلعايتۋدى ۇيعاردى. كورەيا اۋماعىندا ورنالاسقان امەريكالىق اسكەريلەردىڭ سانى (28 مىڭ ادام) جاپونيامەن سالىستىرعاندا (55 مىڭ ادام) ەكى ەسەگە جۋىق از بولعانىمەن, اقش-تىڭ اسكەري بازالارى ەلدىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ماڭىزدى فاكتور بولىپ تابىلادى. كورەي حالقىنىڭ جارتىسىنان استامى سولتۇستىك كورەيانىڭ شەكاراسىنان نەبارى 50 شاقىرىمدا ورنالاسقان سەۋل قالاسى مەن قالا ماڭىنداعى ايماق­تاردا شوعىرلانعاندىقتان ۇلتتىڭ قاۋىپ­سىز­دىگىن قامتاماسىز ەتۋ تۇرعىسىنان اقش-پەن وداقتاس بولۋدىڭ بۇل ەل ءۇشىن ستراتەگيالىق ماڭىزى زور.

وڭتۇستىك كورەيا مەن جاپونيا اراسىندا تۋىنداعان ساياسي-ەكونوميكالىق پروبلەمالار بويىنشا دا سەۋل ۆاشينگ­تون­نىڭ قولداۋىنا يە بولعىسى كەلەدى. بىراق, امەريكالىقتار ازيالىق ەكى مەملەكەت اراسىنداعى داۋ-دامايعا ارالاسۋعا اسىقپايتىن سىڭاي تانىتادى. ويتكەنى ەكەۋى دە وداقتاستارى. دەي تۇرعانمەن, كورەي ۇكىمەتى اقش-تا تۇرىپ جاتقان كورەيالىقتاردى ساياسي ماقساتتا پايدالانىپ قالۋعا تىرىسىپ باعۋدا. قازىرگى تاڭدا شەتەلدەردە تۇرىپ جاتقان 7,5 ميلليونعا جۋىق كورەي ازاماتىنىڭ ىشىندە 2,5 ميلليونعا جۋىعى اقش-تا ەكەنىن ەسكەرسەك, وڭتۇستىك كورەيانىڭ سىرتقى ساياساتىندا ولاردىڭ الاتىن ورنى ەرەكشە ەكەنىن اڭداۋعا بولادى. اقش قالالارىندا جاپونيا ۇكىمەتىنە قارسى ءتۇرلى ساياسي شارالار ۇيىمداستىرىپ, شەرۋلەر وتكىزىپ جۇرگەن كورەي ازاماتتارىنىڭ ارەكەتتەرى وسىعان دالەل بولا الادى.

وسى تۇستا وڭتۇستىك كورەيانىڭ «جۇم­ساق كۇش» ديپلوماتياسى جايىندا دا ايتا كەتكەن ءجون. بۇل سالادا دا كورەيلەر جاپونداردى ارتتا قالدىرىپ وتىر دەۋگە نەگىز بار. 2003 جىلى ۇكىمەتتىڭ تاپسىرىسى بويىنشا كورەيالىق KBS تەلەارناسى تۇسىرگەن «قىسقى سوناتا» تەلەسەريالى الدىمەن جاپونيادا, ارتىنان بۇكىل وڭتۇستىك-شىعىس ازيا ايماعىندا ناعىز «كورەيلىك بۋم» تۋدىردى. ۇكىمەتتىڭ وسى سالاداعى ساياساتىنىڭ ارقاسىندا كورەيالىق تەلەسەريالدار مەملەكەتتىڭ ءيميدجىن كۇشەيتۋگە, سونداي-اق وتاندىق ونىمدەردى شەتەلدەردە جارنامالاۋ ماقساتىندا ءتيىمدى قۇرال عانا ەمەس, پايدا تابۋ كوزىنە اينالىپ وتىر. ماسەلەن, 2015 جىلى وڭتۇستىك كورەيا شەتەلدەرگە جالپى قۇنى 350 ملن دوللار تۇراتىن تەلەسەريالدار مەن باسقا دا مادەني ونىمدەر ەكسپورتتاعان. ال ءدال سول جىلى جاپوندار ەكسپورتتاپ وتىرعان «انيمە» مۋلتفيلمدەرى مەن كوميكستەر سياقتى مادەني ونىمدەردىڭ جالپى قۇنى 260 ملن دوللار بولعان.

الايدا, بۇل الەم ەلدەرى اراسىندا, ونىڭ ىشىندە اسىرەسە ازيا ەلدەرى اراسىندا جاپونيانىڭ مەملەكەتتىك يميدجىنە نەمەسە ەلدىڭ ساياسي-ەكونوميكالىق جانە مادەني بولمىسىنا قانداي دا ءبىر نۇقسان كەلىپ وتىر دەگەندى بىلدىرمەيدى. باسقاسىن ايتپاعاندا, ءسوز بولىپ وتىرعان وڭتۇستىك كورەيانىڭ وزىندە جاپون مادەنيەتى مەن ادەبيەتىنە قىزىعاتىنداردىڭ سانى باسىم. ەلدەگى ەڭ ءىرى «كيوبو» كىتاپ دۇكەنىنىڭ جىل باسىندا جاريالاعان اقپاراتىنا سۇيەنسەك, كورەيادا سوڭعى ون جىلدا ەڭ كوپ ساتىلعان كىتاپ جاپون جازۋشىسى كەيگو حيگاشينونىكى بولسا, ال ەكىنشى ورىندا تاعى دا سول جاپون جازۋشىسى حارۋكي مۋراكامي ەكەن.

تاعى ءبىر قىزىق جايت, «جاپون ۇكىمەتى كورەي حالقىنىڭ ەسكى قارىزدارىن قايتار­سىن» دەپ بايبالام سالىپ, ەكى ەل ارا­سىن­داعى ساياسي داۋدىڭ ۋشىعۋىنا تۇرتكى بولعان وڭتۇستىك كورەيانىڭ پرەزي­دەن­تى مۋن چجە ءيننىڭ قىزى جاپونيانىڭ جوعارى وقۋ ورنىندا ءبىلىم العان بولسا, ونىڭ اناسى «شاي ءراسىمى» اتتى جاپون مادەنيەتىنە قىزىعادى ەكەن. جىل سايىن 7,5 ميلليون كورەيالىق جاپونياعا تۋريست رەتىندە باراتىنىن ەسكەرسەك, كورشى ەلدەر اراسىنداعى مادەني-گۋمانيتارلىق قارىم-قاتىناس پەن ادامدار اراسىنداعى بارىس-كەلىس, الىس-بەرىستىڭ قانشالىقتى دەڭگەيدە ەكەنى بايقالادى. سوندىقتان ساياسي سالقىندىقتىڭ سالدارىنان ەكى ەلدىڭ دە ۇتاتىنى از.

ساۋدا-ەكونوميكالىق, تەحنولوگيالىق سالالاردا جاپونيا مەن وڭتۇستىك كو­رەيا ءوزارا تاۋەلدى, ستراتەگيالىق ارىپ­تەستەر بولىپ سانالادى. كورەي تارا­پى كوپ ايتپاعانىمەن, جاپوندىق كوم­پا­نيا­لاردىڭ كورشى ەلدىڭ ەكونوميكاسىنا سالعان ينۆەستيتسيا كولەمى 40 ملرد دوللاردان اسىپ وتىرعانى وسىنىڭ ايقىن دالەلى. كورەي كومپانيالارىنىڭ جا­پون­دىق ارىپتەستەرىنەن ۇيرەنگەنى دە, ءالى دە ۇيرەنەرى مول ەكەنى بەلگىلى.

الايدا, قازىرگى تاڭدا ەكى ەلدىڭ دە ساياسي ساحناسىندا ۇلتشىلدىققا نەگىزدەلگەن مەملەكەتتىك يدەولوگيانى كۇشەيتۋگە ۇمتىلعان ساياساتكەرلەر باسقالاردان باسىم ءتۇسىپ وتىر. ەكى كورەيانى بىرىكتىرىپ, ازياداعى الىپ ەل بولۋدى ارماندايتىن وڭتۇستىك كورەيانىڭ پرەزيدەنتى مۋن چجە ين «جاپونيامەن تاريحي ماسەلەلەردى ءبىرجولا شەشەتىن كەز كەلدى» دەسە, ەلدىڭ كونستيتۋتسياسىن وزگەرتىپ, جاپونيانى ەكونوميكالىق دەڭگەيىنە ساي مىقتى ساياسي مەملەكەتكە اينالدىرۋدى ارماندايتىن پرەمەر-مينيستر سيندزو ابە «كورەي ۇكىمەتى سەنىمنەن ءبىرجولا ايىرىلدى» دەپ, ەكەۋى دە ايتقاندارىنان قايتار ەمەس. ەكى ەل اراسىنداعى تەكەتىرەس كۇننەن-كۇنگە ۋشىعىپ, حالىقارالىق دەڭگەيدەگى پروبلەماعا اينالدى.

سوڭعى جىلدارى ساۋدا-ەكونوميكالىق ماسەلەلەر بويىنشا تاراپتاردىڭ حالىقارالىق ۇيىمدارعا شاعىمدانۋدى جيى­لەپ كەتتى. مىسالى, كورەي ۇكىمەتى 2015 جىلدىڭ تامىز ايىندا جاپوندىق كەيبىر تاۋارلارعا, ونىڭ ىشىندە اۋا قىسىمىمەن جۇمىس ىستەيتىن سورعىشتارعا انتيدەمپينگتىك قوسىمشا كەدەندىك سالىق سالعان-دى. بۇل شەشىممەن كەلىسپەگەن جاپون ۇكىمەتى 2016 جىلدىڭ ناۋرىزىندا دسۇ-عا شاعىم جاسادى. وتكەن ايدا اتالعان ۇيىم بۇل ماسەلە بويىنشا جاپون تاراپى ءۇشىن وڭ شەشىم قابىلدادى. ۇيىمنىڭ ۇيعارىمىنا سايكەس ەندى كورەي تاراپى جاپون تاۋارلارىنا سالعان قو­سىمشا سالىقتان باس تارتۋى ءتيىس. كورەي ۇكىمەتى حالىقارالىق ۇيىمنىڭ بۇل رەسمي ۇيعارىمىنا قۇلاق اسپاعان جاع­داي­دا جاپون جاعى دەرەۋ قارسى شارالار قولداناتىنىن مالىمدەدى. وندا ەكى ەل اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق جاعداي ودان بەتەر ناشارلاپ كەتۋى مۇمكىن.

جاقىندا ەڭ ءىرى اۆتوكونتسەرننىڭ ءبىرى «نيسسان» كومپانياسى كورەي قوعامى تاراپىنان جاپوندىق تاۋارلارعا قارسى جاريالانعان بويكوتتىڭ كەسىرىنەن بۇل ەلدىڭ نارىعىنان كەتەتىنى تۋرالى حابارلاسا, جاپوندىق ءىرى تەحنولوگيالىق تاۋار ءوندىرۋشى AGC كومپانياسى جىل سوڭىنا دەيىن كورەياداعى زاۋىتىن جاباتىنى تۋرالى مالىمدەدى. ەكى ەل اراسىنداعى ساياسي-ەكونوميكالىق داعدارىس مادەني-گۋمانيتارلىق, تۋريستىك سالالارعا دا كەرى اسەرىن تيگىزىپ, ەكى ەلدىڭ قالالارى اراسىندا قاتىنايتىن ۇشاقتاردىڭ كوبىسى بوس قالىپ, اۆياكومپانيالار مەن تۋريستىك كومپانيالاردىڭ تابىسى تومەندەي باس­تادى.

جاپون ۇكىمەتى رەسمي مالىمدەگىسى كەلمەگەنىمەن, ەكى ەل اراسىنداعى ساياسي-ديپلوماتيالىق قاتىناستاردىڭ ناشارلاۋىنان كورەي ەكونوميكاسى عانا ەمەس, جاپون ەكونوميكاسى دا كوپ زارداپ شەگىپ وتىر. جاپوندىق ءىرى بيزنەستىڭ ورتالىق شتابى بولىپ تابىلاتىن «كەيدانرەن» ۇيىمىنىڭ توراعاسى ح.ناكانيشي ءباسپا­سوز ءماسليحاتىندا ەكى ەل اراسىنداعى ساياسي جاعدايدىڭ بيزنەسكە كەرى اسەرىن تيگىزىپ وتىرعانىن تىلگە تيەك ەتىپ, ەكىجاقتى ساۋدا-ەكونوميكالىق قاتىناستى قايتا قالپىنا كەلتىرگىسى كەلەتىنىن ايتتى. بىراق, كاسىپورىندار مەن كومپانيالار ۇكىمەتتىڭ ايتقانىنا باعىنۋعا ءماجبۇر.

11 قىركۇيەكتە جاپونيانىڭ پرەمەر-ءمينيسترى س.ابە ۇكىمەت قۇرامىن وزگەرتىپ, جاڭا مينيسترلەر كابينەتىن جاساقتادى. بۇعان دەيىن وڭتۇستىك كورەياعا قارسى قاتاڭ ديپلوماتيالىق ۇستانىمدا بولىپ كەلگەن سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ت.كونو ەلدىڭ قورعانىس ءمينيسترى بولىپ تاعايىندالسا, ونىڭ ورنىنا بۇعان دەيىن ساۋدا-ەكونوميكالىق سالاعا جاۋاپتى مينيستر بولعان ت.موتەگي كەلدى. جاڭادان تاعايىندالعان قورعانىس ءمينيسترى كورەي تاراپىنا قاتىستى ساياسي قاتاڭ ۇستانىمىن وزگەرتپەيتىنىن ايتسا, جاڭا سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەڭ الدىمەن امەريكالىق باعىتتاعى جۇمىستى جانداندىرۋعا كۇش سالاتىنىن ءبىلدىردى. دەمەك, جاڭارتىلعان جاپون ۇكىمەتىنىڭ جۇمىسىندا وڭتۇستىك كورەيا باستى ستراتەگيالىق باعىتتاردىڭ ءبىرى رەتىندە قارالىپ وتىرعان جوق.

ەكى ەل اراسىندا شەشىلمەگەن جەر داۋى دا بار ەكەنى بەلگىلى. جاقىندا كورەي تاراپى «دوكۋتو» نەمەسە جاپون تىلىندە «تاكەشيما» دەپ اتالاتىن داۋلى ارال توڭىرەگىندە اسكەري جاتتىعۋلار وتكىزىپ, ەل ساياساتكەرلەرى ارالعا ارنايى بارىپ, جاپون ۇكىمەتى مەن حالقىنىڭ ءبىراز قىتىعىنا ءتيدى. ەكى ەل اراسىنداعى وسىنداي ساياسي پروبلەمالار الداعى ۋاقىتتا اسكەري سالاداعى شيەلەنىسكە اكەلىپ سوقتىرۋى دا مۇمكىن.

ەكى جىلدان كەيىن پرەمەر-مينيسترلىك مەزگىلى اياقتالاتىن جاپون ۇكىمەتىنىڭ باسشىسى س.ابەنىڭ ەڭ باستى ساياسي ماقساتى ەل كونستيتۋتسياسىن وزگەرتىپ, جاپونيانى ەكونوميكالىق دەڭگەيىنە ساي اسكەري-ساياسي مىقتى مەملەكەتكە اينالدىرۋ ەكەنىن جوعارىدا اتاپ وتتىك. ال ول ءۇشىن س.ابە قوعام مەن پارلامەنتتەگى وپپوزيتسيالىق پارتيالار تاراپىنان قولداۋ تابۋى ءتيىس. سوندىقتان س.ابە اقش-پەن وداقتاستىق قارىم-قاتىناستى مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ نەگىزى باعىتى رەتىندە قالدىرىپ, قىتاي­مەن قاتىناستاردى جانداندىرۋعا نيەت تانىتا وتىرىپ, ءوزىنىڭ ساياسي جانە اسكەري-قورعانىس سالاسىنداعى ماقساتىنا جەتۋ ءۇشىن وڭتۇستىك كورەيا فاكتورىن بارىنشا پايدالانىپ قالعىسى كەلىپ وتىرعانى انىق بايقالادى.

ەكىنشى جاعىنان, جوعارىدا اتاپ وتكە­نىمىزدەي, وڭتۇستىك كورەيانىڭ پرەزي­دەنتى مۋن چجە ين جاپونياعا قاتىس­تى ۇلتشىلدىققا نەگىزدەلگەن قاتاڭ ۇستا­نى­مىن وزگەرتپەي وتىرعانىن ەسكەرسەك, ەكى ەلدىڭ ساياسي-ەكونوميكالىق قاتىناستارى قازىرگى مەملەكەتتەر باسشىلارى تۇسىندا جاقسارا قويمايتىن سياقتى.

باتىرحان قۇرمانسەيىت,

شىعىستانۋشى,

ارنايى «Egemen Qazaqstan» ءۇشىن

 

سوڭعى جاڭالىقتار